YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/2018 E.  ,  2024/4434 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Konya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1672 E., 2023/1945 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Konya 4. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/97 E., 2021/90 K.

Taraflar arasındaki malullük aylığının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptali ile aylığının kesildiği tarih itibariyle bağlanması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, müvekkilinin çocukken geçirmiş olduğu çocuk felci hastalığı nedeniyle sol uyluğunda 1,5 cm kısalık ve sol bacağında atrofi (kas erimesi) neticelerini doğuran rahatsızlığına dayalı yürüme ve hareket bozukluğu nedeniyle engelli olduğunu, bu hastalığı nedeniyle 1998 yılında Konya Numune Hastanesinden aldığı 24.11.1998 tarih ve 6500 sayılı raporuyla % 40 engelli olduğunun belirlendiğini, bu rapora istinaden müvekkilinin 3. derece vergi indiriminden faydalandırıldığını ve 01.02.2008 tarihinden itibaren vergi indirimine dayalı yaşlılık aylığı bağlandığını, davalı Kurumun 2016 yılında müvekkilini kontrol muayenesi için N.E. Tıp Fakültesine sevk ettiğini, bu fakülte tarafından düzenlenen 15.06.2016 tarih ve 17 sayılı raporda müvekkilinin engel oranının %22 olarak tespit edildiğini, hakem hastane olarak sevk edildiği Selçuk Üniversitesi Tıp Fakültesince düzenlenen raporda ise davacının engel oranının %36 olduğunun tespit edildiğini, bunun üzerine müvekkilinin yaşlılık aylığının 13.07.2018 tarihi itibariyle durdurularak kendisine 9.978,50 TL borç çıkartıldığını, bu borcun müvekkilince davalı Kurum'a ödendiğini, maaş bağlanmasına esas alınan Konya Numune Hastanesince verildiği iddia edilen raporun tarihi olan 24.11.1998 tarihinde ve vergi indirimine karar verilen 14.08.2004 tarihinde yürürlükte bulunan yönetmeliğe esas kriterlere göre müvekkilinin engellilik oranının tespit edilmesi gerektiğini, bu nedenlerle davacının engel oranının tespiti ile Kurumun 20.11.2018 tarih ve 15648463 varide sayılı Kurum işleminin iptaline, Kurumca 2993 takip no ile çıkartılan 9.978,50 TL yersiz ödeme nedeniyle davalı Kuruma borçlu olmadığının tespitine, müvekkilinin ödediği 9.978,50 TL'nin, davacıya yasal faizi ile birlikte iadesiyle maaşının kesildiği 23.07.2018 tarihi itibariyle yeniden maaş bağlanması gerektiğinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili, müvekkili Kurumca yapılan işlemlerin usul ve yasaya uygun olduğunu beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; davacıya %40'lık engellilik oranına göre 01.02.2008 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı bağlandığı, bu oranın %40 altına düşmesi nedeniyle aylığın 23.07.2018 tarihi itibariyle durdurulması nedeniyle eldeki davanın açıldığı, Yüksek Sağlık Kurulundan alınan 03.04.2019 tarihli raporda davacının çalışma gücü kaybının %42 olarak belirlendiği, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulundan alınan 04.11.2019 tarihli raporda davacının çalışma gücü kaybının Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre %52 olarak belirlendiği, esasen Yüksek Sağlık Kurulu raporunun davalı ... bağlayıcı nitelikte olduğu ve %42 oranında çalışma gücü kaybının anılan kurul tarafından belirlendiği, bu nedenle ATK' dan alınan raporun çelişki olarak değerlendirilemeyeceği gerekçeleriyle davanın kabulüne,
1-Davacıya yaşlılık aylığının kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması gerektiğinin tespitine,

2-Davacının yersiz ödeme kapsamında ödediği 9.978,50 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili, davacının 2105593396 tahsis numarası ile 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 31 inci maddesi gereğince almış olduğu rapor ile yaşlılık aylığı bağlandığı, 01.12.1991 tarihinden beri sigortalı bulunduğu, 01.12.1991- 31.01.2008 tarihleri arasında 4339 prim gün ödeme sayısının bulunduğu, 01.02.2008 tarihinden itibaren vergi indiriminden faydalanarak emekli aylığı bağlandığı ancak Kuruma sunulan sağlık raporu ile MEDULA kayıtlarının uyuşmaması nedeniyle 506 sayılı Kanun'un Geçici 87/D bendi hükmü gereğince özür oranının tespiti için yeniden hastaneye sevk edildiği, engellilik oranının % 40'ın altında olduğunun tespit edildiği, daha sonra hakem hastaneye sevkinin yapıldığı, rapor oranının % 40'ın altında olması sebebi ile vergi indiriminden faydalanmasının mümkün olmadığı, Kurumca yapılan işlemlerde usulsüzlük olmadığı, davacının kazanılmış hakkından söz edilemeyeceği gerekçeleriyle Mahkemece verilen kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davacının %40 oranındaki engelliliği nedeniyle 01.02.2008 tarihi itibariyle vergi indirimine dayalı yaşlılık aylığı bağlandığı, kontrol muayenesinde bu oranın %40 altına düştüğünün tespiti üzerine, davacıya bağlanan yaşlılık aylığının 23.07.2018 tarihi itibariyle durdurulduğu ve yersiz ödeme nedeniyle kendisine 9.978,50 TL borç çıkartıldığı, yargılama sırasında Yüksek Sağlık Kurulundan alınan 03.04.2019 tarih ve 2019/6541 sayılı sağlık kurulu kararı ile davacının özür oranının %42 olarak belirlendiği, Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulundan alınan 04.11.2019 tarih ve 18522 sayılı raporda, davacının engel durumuna göre tüm vücut fonksiyon kaybı oranının, Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre %52 olarak belirlendiği, Adli Tıp Kurumu 2. Üst Kurulu tarafından düzenlenen 17.09.2020 tarih ve 1562 sayılı raporda, davacının engel durumuna göre tüm vücut fonksiyon kaybı oranının, Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre %52 olarak belirlendiği, bu nedenlerle; davacıya, yaşlılık aylığının kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması gerektiğinin tespitine ve davacının yersiz ödeme kapsamında ödediği 9.978,50 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair Mahkeme kararının usul ve yasaya uygun olduğu, yargılama giderleri ve vekalet ücreti konusunda verilen kararda bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşıldığından, davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun, HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B.Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesi ile birebir aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemişlerdir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının malullük aylığının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptali ile aylığının kesildiği tarih itibariyle bağlanması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 24, 25, 95 inci maddeleridir.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.