YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/1991 E.  ,  2024/3320 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 33. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1195 E., 2023/2283 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Kaynarca Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/220 E., 2021/62 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın feri müdahil Kurum ve davalı ... vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı feri müdahil Kurum ve davalı ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 20.06.1995 ile 01.03.2014 tarihleri arasında eski ismi ile ... Köyü Muhtarlığına bağlı olarak köy su görevlisi ve köy bekçisi sıfatı ile çalıştırıldığını, bu görevlendirmenin tamamının köy defterinde kayıtlı olduğunu, ancak 12.11.2012 tarihli ve 6360 sayılı Kanun gereğince köy tüzel kişiliğinin sona erdiğini ve işverenlik sıfatının ortadan kalktığını ve ... Köyü Muhtarlığı'nın tüzel kişiliği haiz olmayan ... Mahallesi Muhtarlığına dönüştürüldüğünü, köy muhtarlığının görev ve sorumluluğu belediyelere devrolunduktan sonra da müvekkilinin ... Köyü Muhtarlığına bağlı olarak su görevlisi ve köy bekçisi olarak çalıştırılmasına devam edildiğini, buna rağmen hiç bir şekilde sigorta giriş kaydının yapılmadığını ve sigorta primlerinin ödenmediğini ancak müvekkilinin bu çalışma esnasında işveren tarafından sigortasının yaptırıldığını ve sigorta primlerinin ödendiğini düşündüğünü, müvekkilinin 2014 yılı Mart ayında almış olduğu en son net ücretin 800,00 TL olduğunu, müvekkilinin sigorta girişinin yapılmamış ve çalıştığı dönemler boyunca priminin yatırılmamış olmasının maddi kayba uğramasına ve emeklikik sürecinin gecikmesine sebep olduğunu belirterek, müvekkilinin çalışmalarının sigortalı hizmetlerinden sayılmasını, müvekkilinin sigorta başlangıç tarihinin 20.06.1995 olarak tespit edilmesini, bu tarihler arasında yatırılmayan primlerinin davalı tarafından yatırılmasını talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın iddiaları doğrultusunda çalıştığı dönemde ödenmeyen sigorta primleri mevcut ise de bu borçlarda sorumluluğun köy tüzel kişiliğine ait olduğunu, köy tüzel kişiliğinin kaldırılmış olmasına rağmen tüzel kişilerin mal varlığından tahsil edilmeyen amme alacaklarının kanuni temsilcilerin şahsi mal varlıklarından tahsil edilir hükmü gereğince davacının çalıştığını iddia ettiği süre boyunca görev yapan köy muhtarlarının bu borçtan sorumlu olduğunu, husumetin taraflarına yönetilmemesi gerektiğini, ayrıca dava dilekçesinde davacının su ve bekçilik işlerinde çalıştırıldığını iddia ettiğini, davacının bekçilik işlerinde çalıştırılmadığını, davacı su işlerinde çalıştırıldığı için husumetin SASKİ'ye yöneltilmesi gerektiğini, müvekkili belediyenin sorumlu gösterilemeyeceğini, davanın husumet yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, ayrıca davanın hak düşürücü süreye uğradığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Feri müdahil SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının çalıştığının tespitine ilişkin hizmet tespiti davasının hak düşürücü süreye uğradığını, davalı tüzel kişiliğe ait herhangi bir denetmen raporu bulunmadığını, iş yerinde kayıt dışı istihdamın bulunduğuna ilişkin çalışanlarca herhangi bir itiraz ve şikayette bulunulmadığının tespit edildiğini belirterek, davacının açtığı davanın hak düşürücü süre yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının 20.06.1995 - 01.03.2014 tarihleri arasında davalı iş yerinde köy bekçisi ve su görevlisi olarak prime esas asgari kazanç üzerinden kesintisiz ve fiilen çalıştığının (hizmetinin) tespitine, çifte sigortalılık mümkün olmadığından bu dönem içerisinde yer alan 01.02.2008 - 01.03.2014 tarihleri arasındaki 2925 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılığın ve 01.08.1998 - 11.04.2007 tarihleri arasındaki Bağ-Kur sigortalılığının iptaline, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde feri müdahil Kurum ve davalı ... vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
1.Davalı ... vekili, davacının anılan tarih aralığında köy bekçisi olarak görev yaptığına ilişkin köy defterlerinde herhangi bir kayıt bulunmadığı gibi tanık anlatımlarından da bu konuda herhangi bir sonucu varmanın mümkün olmadığını, davacıya silah teslim mazbatasının verilip verilmediğinin araştırılmadığını, davacının su görevlisi olarak çalıştığına ilişkin iddianın muhatabının müvekkili belediye olmadığını, bu iddianın SASKİ'ye yöneltilmesi gerektiğini ve hak düşürücü sürenin uygulanmadığını belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

2.Fer'i müdahil SGK vekili, davacının iddiasının sübut bulmamasına rağmen İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verildiğini belirterek istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tanık olarak beyanlarına başvurulan köyün muhtar ve azalarının anlatımlarının davacının iddiasını doğruladığı ve 20.06.1995-01.03.2014 dönemi içerisinde yer alan 01.08.1998-11.04.2007 tarihleri arasında baskın sigortalılığa, 01.02.2008-01.03.2014 tarihleri arasında ise zorunlu sigortalılığa üstünlük tanınarak çifte sigortalılığın mümkün olmadığının verilen kararda gözetildiği anlaşıldığından, İlk Derece Mahkemesince ilamında belirtildiği şekilde davacının davasının kabulüne karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı herhangi bir yön görülmemiş, davalı ... vekili ile feri müdahil SGK vekilinin istinaf istemlerinin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde feri müdahil Kurum ve davalı ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı ... vekili istinaf dilekçesi ile aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

2.Feri müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesi ile aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun 79 uncu, 5510 sayılı Kanun 86 ncı maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup feri müdahil Kurum ve davalı ... vekillerinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler ve özellikle, dosyada bulunan köy karar defteri, tanıkların beyanları ile dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

27.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.