YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/1845 E.  ,  2024/5157 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2629 E., 2023/1037 K.
KARAR : Kısmen kabul
İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 14. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/48 E., 2021/368 K.

Taraflar arasındaki anne üzerinden alınan 506 sayılı Kanun kapsamındaki ölüm aylığının, baba üzerinden alınan 1479 sayılı Kanun kapsamındaki ölüm aylığının kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması ve bu sebeple Kuruma borçlu olmadığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, İlk Derece Mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, müvekkilinin annesinin 27.02.1981 tarihinde, babasının 20.03.1988 tarihinde vefat ettiğini, 18.09.2003 tarihinde boşanması nedeniyle 01.10.2003 tarihinden itibaren anne üzerinden 506 sayılı Kanun kapsamında ölüm aylığı, baba üzerinden 1479 sayılı Kanun kapsamında ölüm aylığı aldığını, davalı Kurumun bu aylıkları davacının 01.01.2016 tarihinden itibaren Almanya'dan yaşlılık aylığı aldığı gerekçesiyle bu tarihten itibaren keserek yersiz aylık borcu çıkardığını, işlemlerin usul ve kanuna aykırı olduğunu belirterek Kurum işlemlerinin iptalini, aylıkların kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanmasını ve bu sebeple Kuruma borçlu olmadığının tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili, Kurum işlemlerinde iptale konu bir husus bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacının 1479 Kanun kapsamında babasından dolayı aldığı yetim aylığının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptaline, yetim aylığının kesilme tarihi itibariyle yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi ve davacının yetim aylığından dolayı davalı Kuruma borçlu olmadığının tespitine, davacının 506 sayılı Kanun kapsamında annesinden dolayı aldığı ölüm aylığı ve yararlandığı sağlık hizmetlerinin iptaline ilişkin Kurum işleminin iptaline, ölüm aylığının kesilme tarihi itibariyle yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu usul ve kanuna aykırı olarak verildiğini, davanın reddi gerektiğini belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı Kurum vekilinin istinaf talebinin kısmen kabulüne, İlk Derece Mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne, davacının 1479 Kanun kapsamında babası ... ... üzerinden bağlanan ölüm aylığının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptaline, davacıya, 1479 Kanun kapsamında babası ... ... üzerinden bağlanan ölüm aylığının kesilme tarihi itibariyle yeniden bağlanması ile ödenmeyen ölüm aylıklarının yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitine, davacının 1479 Kanun kapsamında babası ... ... üzerinden bağlanan ölüm aylığından dolayı davalı Kuruma borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf gerekçelerini tekrarla temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, anne üzerinden alınan 506 sayılı Kanun kapsamındaki ölüm aylığının, baba üzerinden alınan 1479 sayılı Kanun kapsamındaki ölüm aylığının kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması ve bu sebeple Kuruma borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 ve 1479 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

09.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.