YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/1584 E.  ,  2024/3177 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2023/52 E., 2023/265 K.
KARAR : Kısmen kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen Kurum işleminin iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının boşandığı eşi ile beraber yaşamadığının daha önce Kurum aleyhine açtıkları dava ile ispatlandığını ve kesin hükme bağlandığını belirterek, davacının aylıklarının kesilmesine ilişkin Kurum kararının iptali ile aylığının yeniden bağlanmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde, Kurum işlemlerinin usul ve kanuna uygun olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 13.11.2018 tarihli ve 2017/248 Esas 2018/376 Karar sayılı kararıyla; davacı tarafça Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş memurları tarafından düzenlenen tutanak içeriğinin aksinin ispat edilemediği gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 08.09.2022 tarihli 2019/622-2022/929 Karar sayılı kararıyla; davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairece, davacıya bağlanan ölüm aylığının daha önce SGK denetim raporu ile kesildiği, davacının Gaziantep 5. İş Mahkemesi'nin 2013/120 Esas dosyasında, aylıklarının kesilmesine dair Kurum işleminin iptaline, aylıkların yeniden bağlanmasına dair açtığı davada, Kurum işleminin iptaline, davacının ölüm aylığının yeniden bağlanmasına, yapılan tüm kesintilerin yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verildiği ve kararın Yargıtay 21. Hukuk Dairesi’nin 13.11.2014 tarihli 2014/9363 Esas kararı ile onandığı, aynı dosyada birleşen Gaziantep 5. İş Mahkemesinin 2013/300 Esas sayılı dosyasında Kurumun açtığı, davalısının ... olduğu itirazın iptali davasının reddine dair kararın da aynı gün onandığı, kesin hüküm haline gelen dosyada yersiz ödeme döneminin 26.10.2008-25.04.2012 arasına ilişkin olduğu, daha sonra davacıya bağlanan aylığın bu defa 21.05.2017 tarihli denetim raporuna göre boşandıktan sonra boşandığı eşiyle birlikte yaşamaya devam ettikleri gerekçesi ile yeniden kesildiği, son denetim raporuna istinaden Kurum tarafından talep edilen yersiz ödenen aylıkların 26.10.2008-25.07.2017 dönemine ilişkin olduğu, eldeki dosyada, 21.05.2017 tarihli denetim raporuna dayalı olarak, boşandığı eşiyle birlikte yaşadığı gerekçesi ile davacıdan 26.10.2008 - 25.07.2017 dönemi aylıkların yersiz ödeme kapsamında talep edildiğinin, ancak, Gaziantep 5. İş Mahkemesinin 26.03.2014 tarihli, 2013/120 Esas sayılı ilamıyla kesin hükme bağlanan dönemler yönünden Kurumun talebinin hukuka uygun olmadığının açık olması karşısında, gerekçe ile de çelişir şekilde hüküm bölümünde, “davanın reddine” şeklinde hüküm kurularak, kesin hükme bağlanan dönemleri de kapsayacak şekilde davanın tamamen reddine karar verilmesinin usul ve kanuna aykırı olduğu gerekçesi ile karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile son denetim raporuna istinaden Kurum tarafından talep edilen yersiz ödenen aylıkların 26.10.2008-25.07.2017 dönemine ilişkin olduğu ancak, bu dönemler içerisinde 26.10.2008-25.04.2012 tarihleri arasını kapsayan dönemin Gaziantep 5. İş Mahkemesi'nin 2013/120 Esas ve 2014/100 Karar sayılı dosyasında kesin hükme bağlandığı anlaşıldığından, 26.10.2008- 25.04.2012 dönemine ilişkin yersiz ödenen aylıkların geri ödenmesine yönelik Kurum işleminin kesin hükme bağlanan Mahkeme ilamı nedeniyle iptaline, 01.05.2012-25.07.2017 dönemine ilişkin yersiz aylıkların geri ödenmesine yönelik Kurum işleminin iptali talebinin reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı vekili, boşandığı eşiyle aynı binanın farklı dairelerinde yaşadığını, davacının boşandıktan sonra kalacak yeri olmaması nedeniyle oğlunun yanında kaldığını, boşandıktan sonra birlikte yaşamadıklarının dosya kapsamındaki delillerle sabit olduğunu belirterek temyiz yoluna başvurmuştur.

2.Davalı Kurum vekili, Kurum işleminin hukuka uygun olup, davanın tamamen reddi gerektiğini belirterek temyiz etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, 5510 sayılı Kanun'un 56/2 nci maddesi uyarınca kesilen ölüm aylığının kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması, aksi Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un 56/2 nci maddesi

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

25.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.