YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/1515 E.  ,  2024/4801 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/59 E., 2023/185 K.
KARAR : Kabul

Taraflar arasında Mahkemesinde görülen 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık süresi tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne dair verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili davacının 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık süresinin tespitini istemiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili, davacının süresi içerisinde sigortalılık tescil talebinin bulunmadığını, geriye dönük tescil işlemi yapılamayacağını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Makel Gıda ve ... Benli'ye usulüne uygun tebligat yapıldığı, cevap layihası sunulmadığı, yargılama devam ederken, davalılar tarafından davanın reddi istenmiştir.

III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 21.06.2016 tarihli ve 2015/144 Esas, 2016/195 Karar sayılı kararıyla; davanın kabulüne, 47482866410 TC Kimlik numaralı davacı ...'ün 02.01.1979 tarihinin Bağ-Kur başlangıç tarihi olarak tespitine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. 1. Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairenin 11.04.2019 tarihli, 2016/14960 Esas, 2019/3424 Karar sayılı bozma kararında; "...Eldeki davada ise 04.05.2015 tarihli dava açılış tarihi dikkate alındığında ve münhasıran davacının 1479 sayılı Kanun kapsamında Bağ-Kur sigortalılığının tespiti istemine ilişkin uyuşmazlığın, 11.09.2014 tarihli 6552 sayılı Kanun'un 64 üncü maddesi ile 5521 sayılı Kanun'un 7 nci maddesine eklenen 2 nci fıkradaki, hizmet akdine tabi çalışmaları nedeniyle zorunlu sigortalılık sürelerinin tespiti niteliğinde bulunmadığı gözetildiğinde, 11.09.2014 tarihinde yürürlüğe giren 6552 sayılı Kanun'un 64 üncü maddesi ile 5521 sayılı Kanun'un 7 nci maddesine 3 üncü fıkra olarak eklenen düzenleme gereği, dava açılmadan önce Sosyal Güvenlik Kurumuna müracaatın olması ve Kurumca müracaata konu istemin zımnen ya da açıkça reddedilmesi gerektiği dava şartı olarak düzenlenmiş olup, eldeki davada, davacı tarafından 5521 sayılı Kanun'un 7/3 maddesine uygun bir şekilde, Sosyal Güvenlik Kurumuna müracaat ve Kurum tarafından bu müracaata konu istemin reddine ilişkin bir işlem veya ... bulunmadığı görülmekle, Mahkemece, davacı tarafa 6100 sayılı HMK.'nın 115/2 nci maddesi uyarınca, 6552 sayılı Kanun'un 64 üncü maddesi ile 5521 sayılı Kanun'un 7 nci maddesine üçüncü fıkra olarak eklenen düzenleme doğrultusunda, davaya konu istemi hakkında Sosyal Güvenlik Kurumuna müracaat etmesi ve bu müracaat hakkında anılan yasal düzenleme uyarınca Kurumun ret iradesini gösterir işlem veya eyleminin olduğunun belgelenmesi için kesin, ihtaratlı önel verilmeli; bu süre içerisinde dava şartı eksikliğinin tamamlanmaması halinde, dava, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedilmeli; Kuruma müracaat ve müracaatın reddine dair Kurum işlem veya eylemine ilişkin dava şartının tamamlanması halinde ise davanın esasına girilerek, varılacak sonuca göre karar verilmelidir. ..." gereğine işaret edilerek karar bozulmuştur.

B- Mahkemenin Bozma ilamına uyarak verdiği 16.03.2021
tarihli ve 2019/142 Esas, 2021/29 Karar sayılı kararıyla;
Davanın kabulüne, 47482866410 TC Kimlik numaralı davacı ...'ün 02.01.1979 tarihinin Bağ-Kur başlangıç tarihi olarak tespitine karar verilmiştir.

C- 2. Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairenin 24.03.2022 tarihli, 2021/7698 Esas, 2022/4309 Karar sayılı bozma kararında; "... Yukarıdaki yasal düzenlemeler ve açıklamalar ışığı altında Mahkemece; 1479 sayılı Kanun sistematiğinde, 506 sayılı Kanun'dan farklı olarak, "sigortalılık başlangıç tarihi" kavramı yer almamakta, sigortalı hak ve yükümlülüklerinde (1479 sayılı Kanun 35 inci ve geçici 10 uncu maddesi, 29 uncu maddesi ile 21 inci maddesi) "primi ödenmiş gün sayısı" geçerli kabul edilmektedir. Bu durumda davacı vekiline talep ettiği dönem açıklatılarak taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan dönem tereddütsüz belirlenmeli, ihtilaf konusu olan döneme yönelik yapılacak araştırma sonucuna göre karar verilmelidir. ..." gereğine işaret edilerek karar bozulmuştur.

D- Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Son Karar
Mahkemenin yukarıda esas karar numarası belirtilen kararıyla; davanın kabulüne, davacılar murisi ...'ün 02.01.1979-30.05.1981 ve 22.02.1984-14.11.1984 tarihleri arasında Bağ-Kur sigortalısı olduğunun tespitine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini belirterek temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, 1479 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık süresi tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439'uncu maddesinin ikinci fıkrası, 1479 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

02.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.