YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/1422 E.  ,  2024/1045 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1544 E., 2023/1898 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/157 E., 2023/236 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın fer'i müdahil Kurum ile davalı işveren vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, fer'i müdahil Kurum ve davalı işveren vekilleri tarafından ayrı ayrı temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, 01.11.1995 - 28.01.2010 tarihleri arasında davalıya ait işyerinde kesintisiz olarak çalıştığı, 2010 yılında tekrar çağrılacağı söylenerek işten çıkarıldığı ancak tekrar işe çağrılmadığı, davalının hileli ve muvazaalı davranışlarıyla çalışmalarını taşeronluğunu yapan farklı firmalardan SGK'ya bildirildiği, oysa davacının anılan tarihler arasında kesintisiz olarak davalı işyerinde çalıştığı, Kuruma başvurularının da sonuçsuz kaldığı iddiasıyla davacının 01.11.1995 - 28.01.2010 tarihleri arasında SGK'ya bildirim yapılmamış tarihlerde davalıya ait işyerinde çalıştığının ve bildirimi yapılmayan sürelerin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP
Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurumun davada taraf olmadığı, davaya Kurumun neden olmadığı, davacının çalışmasını yazılı belgelerle ispat etmesi gerektiği, resen araştırma ilkesi gereği gerekli tüm belgelerin getirtilmesi gerektiği savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirket ile davacı arasında hizmet ilişkisi bulunmadığı, husumet itirazında bulundukları, talep edilen hizmet süresi itibariyle dava açmak için belirlenen hak düşürücü sürenin dolduğu, davalı şirketin faaliyet sahası itibariyle belli dönemlerde yaşanan yoğunluğa bağlı olarak farklı şirketlerle hizmet alımı yoluna gidildiği, bu kapsamda da davacının bazı mevsimlik dönemlerde sözleşme yapılan bu firmalarda çalışması bulunduğu, mevsimlik çalışmaları bulunduğu dönemlerde hizmetlerinin Kuruma eksiksiz bildirildiği, aralıksız çalışma iddiasının gerçeği yansıtmadığı savunmasıyla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi tarafından; bordro kayıtlı tanık beyanları, tespiti istenen 01.11.1995 - 28.01.2010 tarihleri arası dönemde, davacının davalı işyerinden ve davalı işyerinin taşeronu olarak faaliyet gösteren işyerlerinden SGK’ya yapılan bildirimler dışında da davalı işyerinde aralıksız çalışma iddiasını doğruladığı, tespiti istenen dönemde davacının bir kısım çalışmaları davalı ...Ş. ile davalı işyerinde taşeron olarak faaliyet gösteren firmalar tarafından davalı Kuruma bildirilmişse de, davacının bildirim yapılmayan dönemlerde de davacı işyerinde çalıştığı, mevsimlik işlerin sona ermesinden sonra da çalışmasının sürdüğü ve çalışmasına hiç ara vermeden 28.01.2010 tarihine kadar devam ettiği somut bordro kayıtlı tanık beyanlarından anlaşıldığı ve bu bağlamda bordo tanıklarının beyanları hükme esas alınarak davacının 01.11.1995 - 28.01.2010 tarihleri arasındaki çalışmalarından Kuruma bildirilmeyen dönemlerde de 99974.16 sicil sayılı dosyada işlem gören davalı ...Ş. iş yerinde sürekli ve kesintisiz çalıştığının tespitine karar vermek gerektiği gerekçesiyle davanın kabulü ile 01.01.1996 - 31.08.1996, 01.05.1997 - 02.06.1997, 13.03.1998 - 17.05.1998,12.12.1998 - 31.05.1999, 14.12.1999 - 25.05.2000, 26.12.2000 - 02.01.2001, 17.02.2001 - 31.05.2001, 01.11.2001 - 07.06.2002, 28.12.2002 - 06.01.2003, 11.02.2003 - 02.06.2003, 21.10.2003 - 22.01.2004, 09.03.2004 - 19.04.2004, 11.01.2005 - 13.05.2005, 01.03.2006 - 25.05.2006, 01.06.2006 - 01.06.2006, 12.12.2006 - 21.05.2007, 23.04.2008 - 26.05.2008, 19.12.2008 - 05.01.2009, 27.05.2009 - 01.06.2009, tarihleri arasında 99974.16 sicil sayılı davalı işyerinde hizmet akdine tabi olarak çalıştığının tespitine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum ve davalı vekilleri istinaf yoluna başvurmuşlardır.

B.İstinaf Sebepleri:
Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın açılmasına Kurumun sebep olmadığı, hak düşürücü sürenin geçtiği, davacının çalışmasını yazılı delillerle ispat edemediği, gerekli belgelerin celbedilmediği iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı şirket vekili istinaf dilekçesinde özetle; faaliyet gösterilen konserve ve donmuş gıda sektöründe bazı dönemlerde yoğunluk yaşandığından farklı şirketlerden hizmet alımına gidildiği, davacının da bazı mevsimlik dönemlerde çalıştığı, davacının davalının çalışanlarından olmadığı, hak düşürücü sürenin geçtiği, davacının hizmet cetvelindeki ... işyerinin kendi işyerleri olmadığı, tanık beyanlarının iddiayı doğrulamadığı, eksik inceleme ile karar verildiği, bilirkişi raporunun yetersiz olduğu iddiasıyla İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı adına hizmet bildirimlerinde bulunan dava dışı iş yerlerinin davalıya ait "... Gıda San. A.Ş." adresinde ve "... A.Ş. temizlik işi", "... A.Ş. temizlik ve güvenlik işi" mahiyetinde kanun kapsamına alınmış bulunmaları, davalı şirket vekilinin de cevap dilekçesinde; anılan iş yerlerinin davalının taşeronları olduğunu açıkça belirtmesi, İlk Derece Mahkemesince hüküm altına alınan dönemler ve dava tarihi hep birlikte dikkate alındığında hak düşürücü sürenin geçmediğinin belirgin olması; davacının, hüküm altına alınan tarihler arasında davalıya ait iş yerinde tam zamanlı, fiili ve kesintisiz olarak çalıştığının; dinlenilen tanıkların beyanları ve dosyada mevcut diğer deliller ile doğrulanması; dosya kapsamı, mevcut delil durumu, İlk Derece Mahkemesinin gerekçesi hep birlikte değerlendirildiğinde; davacının, hüküm altına alınan tarihler arasında da davalıya ait iş yerinde hizmet akdi ilişkisine dayalı ve sigortalı sayılmasını gerektirir nitelikte çalıştığının kanıtlandığı anlaşıldığı ve dolayısıyla İlk Derece Mahkemesince verilen kararda herhangi bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum ve davalı vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri
Fer'i müdahil Kurum vekili ile davalı işveren vekili istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz isteminde bulunmuşlardır.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, davacının davalı nezdinde hizmet akdine dayalı olarak 01.11.1995 - 28.01.2010 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığının tespiti davasıdır.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 79 ve 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddeleri ilgili hükümlerdir.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve Kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgiliye yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

12.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.