YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/1405 E.  ,  2024/4219 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/1394 E., 2023/2688 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Yeşilhisar Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
SAYISI : 2021/54 E., 2023/24 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili ve fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, ... köy tüzel kişiliğinde 01.04.1994 tarihinden dava tarihine kadar kesintisiz olarak asgari ücretin 3/4 oranında maaş ile boğaların tüm bakım, beslenme ve çiftleştirme işlerinde çalıştığını, ... köy tüzel kişiliğinin Kanun ile mahalle yapılarak Yeşilhisar Belediyesine bağlandığını bu nedenle davanın köy tüzel kişiliğinin halefi olarak Yeşilhisar Belediyesine yöneltildiğini ileri sürerek, davacının 01.04.1994 – 07.03.2017 tarihleri arasında Kuruma bildirilmeyen sürelerde kesintisiz ve sürekli çalıştığının tespitini istemiştir.

II.CEVAP
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddialarını kabul etmediklerini, davacının hiçbir şekilde ... köyünde hizmet akdine istinaden çalışmadığını, yaptıkları araştırmalarda köy halkından hayvan başına hayvan sahiplerinden ücret alınmak suretiyle çobanlık yaptığını öğrendiklerini belirterek davanın reddini istemiştir.

Feri müdahil SGK Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın hak düşürücü süreden reddi gerektiğini, Kurumun resmi kayıtlarının incelenmesini, tanık beyanlarına dayanılarak hüküm verilmemesini belirterek davanın reddini istemiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
Tüm dosya kapsamından, davacının 1994 yılının 10 uncu ayından itibaren ... köyü muhtarlığı emrinde boğa bakıcılığı işini yapmaya başladığı, maaşının muhtarın köylülerden topladığı paralar ile ödendiği, davacının 2020 yılına kadar boğa bakıcılığı işini yürüttüğü, ... köyünün tüzel kişiliğinin sona erdiği dönem sonrası bakımından da işe devam ettiği ve bu kez maaşını Yeşilhisar Belediyesi'nden aldığının tanık beyanları ile ... olduğu anlaşılmış ise de, uyuşmazlık konusu dönemde 01.02.1996-06.05.1996 tarihleri arasında dava dışı 1030482.16.01 sicil numaralı işyerinden 96 günlük çalışmasının bildiriminin yapıldığı, söz konusu çalışma ile iddia edilen hizmetlerin kesintiye uğradığı ve dava tarihi itibariyle kesinti öncesi döneme ait çalışmaların hak düşürücü süreye uğradığı anlaşılmakla, davacının davalı ... köyü tüzel kişiliği yerine halefi olarak ... yönünden davanın kısmen kabul kısmen reddi ile

A)Davacının dava dilekçesinde talep etmiş olduğu 01.04.1994 ve dava tarihi olan 07.03.2017 tarihleri arası dönem içerisinde, 07.05.1996 tarihinden dava tarihi olan 07.03.2017 tarihine kadar davalı ... Köyü Tüzel Kişiliği yerine halefi olarak ... yanında sigortalı olarak asgari ücretle kesintisiz çalıştığının tespitine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine,
B) Halen çalıştığının tespiti talebinin reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
1.Davalı Vekilinin İstinaf Sebepleri
Davalı vekili istinaf dilekçesinde; kararın eksik incelemeye dayalı olduğunu, davacının İş Kanunu kapsamında çalışmadığını, götürü usulde köyün boğalarına baktığını, ücretinin de köylüden toplandığını, köy tüzel kişiliği sona erdikten sonra köylünün boğaları nedeniyle Belediyenin sorumlu tutulamayacağını belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.

2.Fer'i Müdahil SGK Başkanlığı Vekilinin İstinaf Sebepleri
Fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili istinaf dilekçesinde; 5 yıllık hak düşürücü sürenin geçtiğini, davacının köy boğalarının bakım işini ihale ile aldığını, hizmet akdi ile çalışmadığını belirterek, usul ve yasaya aykırı verilen kararın kaldırılmasını istemiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda, davacının 01.04.1994 tarihinden dava tarihine kadar önceden köy, halen mahalle olan ...'nda köye ait boğaların çobanlığını yaptığı halde sigortalı çalışmasının bildirilmediği iddiasında bulunduğu, uyuşmazlık konusu dönemde 01.02.1996 ile 06.05.1996 tarihleri arasında dava dışı 1030482.16.01 sicil numaralı işyerinden 96 günlük çalışmasının bildirildiği, söz konusu çalışma ile iddia edilen hizmetlerin kesintiye uğradığı ve dava tarihi itibariyle kesinti öncesi döneme ait çalışmaların hak düşürücü süreye uğradığı, köy karar defterinde 13.07.1998 tarihinde boğa satışından çek alındığının belirtildiği, 17.05.1999 tarihinde ise köye boğa barınağı yapılmasına dair karar alındığı, kamu tanığı konumundaki muhtar ve azalar ile köy bekçileri ve veterinerin dinlendiği, davacının gerek köy tüzel kişiliği oluşmadan önce, gerekse de köy tüzel kişiliğinin sona erdiği 30.03.2014 tarihinden sonra da boğa bakıcılığı işini yaptığının ispatlandığı, Mahkemenin kısmen kabule dair maddi vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Fer'i Müdahil SGK Başkanlığı Vekilinin Temyiz Sebepleri
Fer'i müdahil SGK Başkanlığı vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda hükmün temyiz incelemesi sonucu bozulmasını istemiştir.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespitine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 79/10 uncu ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddeleri.

3.Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

22.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.