YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2024/1384 E.  ,  2024/1922 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/107 E., 2023/431 K.
KARAR : Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen Kurum işleminin iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı ve davalı Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... eşi ...'un, Mayıs 2013 tarihinde çalışma saatleri içerisinde görevlendirildiği işi yapmak için yolda trafik kazasına uğradığını, 06.06.2013 tarihinde vefat ettiğini, iş yerinin eşinin vefatını iş kazası olarak bildirmediğinden hak kaybına uğradıklarını, 21.11.2015 tarihinde emeklilik haklarının ödenmesi için Antalya SGK İl Müdürlüğüne emekli talebinde bulunduğunu ancak dosya üzerinde tetkik ve araştırma yapılmadan ret cevabı verildiğini belirtmek suretiyle iş kazasından dolayı eş ve çocukları olarak kendilerine gerekli yardımların yapılması, müracaat tarihi olan 21.11.2015 tarihinden itibaren emekli maaşlarının bağlanması, aksine Kurum işleminin iptali isteminde bulunmuştur.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili; davacı tarafından Alanya İş Mahkemesinin 2016/752 Esasına kayden açılan davanın takip edilmediğini, dava dilekçesinin usule uygun olmadığını, hak düşürücü sürede açılmadığını, kazanın iş kazası olduğuna ilişkin her hangi bir delil bulunmadığını, işveren ve kazanın taraflarının davaya dahil edilmesi gerektiğini sadece Kuruma karşı dava açılamayacağını, Kurum sigortalısı ...'un 30.05.2013 tarihinde maruz kaldığı trafik kazası nedeniyle Alanya Devlet Hastanesinde gerekli tedavilerinin yapılarak konuyla ilgili inceleme yapıldığını, sigortalının 06.06.2013 tarihinde vefat ettiğini, işverenin kazayı Kuruma bildirmediğini, olayın iş kazası olup olmadığının tespiti için Ankara Rehberlik ve Teftiş Grup Başkanlığına 13.01.2016 tarih 518868 sayılı yazının gönderildiğini henüz bir cevap alınmadığını, iş müfettişlerince hazırlanmış iş kazası raporu olmadığı gibi kolluğa intikal etmiş bir soruşturma dosyasının da Kurumun bilgisi dahilinde olmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 12.02.2019 tarihli ve 2017/397 Esas, 2019/23 Karar sayılı kararıyla; davanın kabulüne, davalı Kurumun 18.10.2017 tarih ve 12592874 sayılı işleme karşı yapılan itirazın reddine dair 07.11.2017 tarih ve 2017/7 nolu Prim Tahakkuk İtiraz Komisyonu kararının ve yapılan prim tahakkukunun iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 21.06.2021 tarihli ve 2019/1091 Esas 2021/1071 Karar sayılı kararıyla istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairenin 09.02.2022 tarihli 2021/8816 Esas, 2022/1637 Karar sayılı kararında; Mahkemece resen araştırma ilkesi gereğince, davacının çalışmasını bilebilecek, çalışmasının geçtiği iddia edilen işyerine o tarihte komşu olan diğer işyerlerinin sahipleri ve iş yeri çalışanları, zabıta marifetiyle tespit edilerek, bilgi ve görgülerine başvurulması gerektiği, dahili davalı ...’ın çalışması bulunduğuna dair tutanağı düzenleyen emniyet görevlilerinin de beyanlarının alınması gerektiği gerekçelerine dayalı olarak karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davalı Kurumun 18.10.2017 tarih 12592874 sayılı işlemine karşı yapılan itirazın reddine dair 07.11.2017 tarih 2017/7 sayılı Prim Tahakkuk İtiraz Komisyonu kararının ve prim tahakkuk işleminin iptaline karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde, Kurum işleminin hukuka uygun olduğunu, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

2- Davacı vekili temyiz dilekçesinde; hükmedilen vekalet ücretinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davacı ve davalı Kurum vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı ve davalı Kurum vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

28.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.