YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/9946 E.  ,  2023/9701 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2427 E., 2023/2067 K.
KARAR : Esastan red
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 19. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/332 E., 2021/18 K.

Taraflar arasındaki rücuen tazminat istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Kararın davacı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I.DAVA
Davacı Kurum vekili dava dilekçesinde özetle; davalılardan ... Mimarlık İnşaat Sanayi ve Ticaret A.Ş. adına tescilli iş yeri sigortalılarından ...'ın 06.06.2017 tarihinde geçirdiği trafik - iş kazası sonucunda vefat ettiğini, vefatı nedeniyle davacı Kurum tarafından sigortalının hak sahiplerine 295.969,89 TL ilk peşin sermaye değerli gelir bağlandığını ve Kurum zararı oluştuğunu, 200,00 TL kurum alacağının, gelirin tahsis onay tarihi olan 22.01.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II.CEVAP
Davalı ... Mimarlık İnş. San. ve Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesindeki taleplerin zamanaşımına uğradığını, şirket bünyesinde çalışan işçi ...'ın geçirdiği trafik kazası sonucu vefat ettiğini, olayın iş kazası olarak değerlendirilmesi mümkün olmadığını, nitekim söz konusu kazanın işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere gidiş gelişi sırasında meydana gelmediğini, müvekkil şirketin davacı yanın zararından sorumlu olmadığını, söz konusu kazanın -kabul anlamına gelmemek kaydıyla- iş kazası kapsamında değerlendirilmesi halinde müvekkili şirketin sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, yaşanan olayda müvekkiline atfedilecek hiçbir kusuru olmadığını, iş yerinde iş sağlığı ve güvenliğine yönelik tüm tedbirler alındığını, tüm eğitimlerin verildiğini, ancak işçi kazaya kendi kusuruyla sebebiyet verdiğinden davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ... Liman İşletmeciliği ve Yatırımları A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; kazada hayatını kaybeden işçi ...'ın müvekkili olduğu şirketin çalışanı olmadığını, müteveffanın diğer davalının çalışanı olmakla birlikte müteveffa işçinin müvekkilli şirketteki çalışmaları da geçici görevlendirme sebebiyle olduğunu, söz konusu kazanın müteveffa işçinin başka bir iş için yine geçici görevlendirme ile başka bir işverene çalıştığı esnada meydana geldiği için kazanın olduğu anda müteveffa işçinin müvekkilinin çalışanı olmadığını, söz konusu geçici görevlendirme yazısına bakıldığında müteveffa işçinin Balçık Köyü ...’de görevlendirilmiş olduğunu, müteveffa işçinin şayet o esnada müvekkilinin çalışanı olarak işini yapsaydı ve müvekkilinin emir ve talimatları ile hareket etmiş olsaydı, müvekkili olduğu şirketin muhatap olarak gösterilebileceğini, müvekkil şirketin de hukuken herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, müvekkilinin kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusuru bulunmadığını, kazanın meydana gelmesinde müteveffa işçinin ağır kusurlu olduğunu beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesi tarafından; olayın Kurum tarafından yapılan tahkikat neticesinde iş kazası olarak tanımlandığı ve sigortalıya %100 oranında kusur isnat edildiğinin kayıtlardan anlaşıldığı, olaya ilişkin ceza yargılamasında sigortalının asli kusurlu olduğunun kabul edildiği, sigortalının araç hızını mevcut şartlara göre ayarlamadığı, takip mesafesini korumadığı, %100 oranında kusurlu olduğu ve olayın oluş şekline uygun rapora itibar edilmiş davalılara kusur isnat edilemeyeceğinin bilirkişi raporu ile tespit edildiği ve olayda kusursuz sorumluluk hallerinin mevcut olmadığının anlaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekili istinaf yoluna başvurmuştur.
B.İstinaf Sebepleri:
Davacı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; ceza mahkemesinde alınan bilirkişi raporu hukuk hakimini bağlamayacağı gibi (B.K. 53), böyle bir rapora taraflardan birinin itirazı üzerine hukuk hakimi, yeni bir bilirkişi incelemesi yaptırmak zorunda olduğu, ceza davasında taraf olmayanlar yönünden yeniden kusur belirlemesi ve yanısıra raporlar arasındaki çelişkilerin giderilmesi gerektiği, 06.09.2020 tarihli bilirkişi raporunun sonuç ve kanaat kısmında davanın bir 5510 sayılı Kanun'a göre bir iş kazası olduğu belirtilmiş olup, ceza yargılama sürecindeki düzenlenmiş olan 14.12.2017 tarihli bilirkişi raporunun aynısının düzenlendiği, bilirkişi raporları arasındaki mubayeneti gidermediği gibi hukuka aykırılıklar da içerdiği, davalı iş yerlerine iş bu iş kazası konusuyla ilgili açılan tazminat davası bulunup bulunmadığının araştırılmadığı, işverenin alınması gerekli iş güvenliği tedbirlerini almadığı, kazanın oluşmasını engelleyen donanımları temin etmediği, çalışmaların tetkiki ve kontrolünü sağlayan denetim ve gözetim görevini yerine getirmediği için iş kazasının oluşmasına sebep olduğu ve tam kusurlu olduğu iddiasıyla kararın kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile sigortalının İş Kanunu hükümlerine aykırı biçimde aşırı çalıştırılmasının ve trafik mevzuatına uygun olmayacak biçimde araç kullanılmasına yol açacak şekilde bir iş programı yapıldığına ve araçta teknik kusur bulunduğuna dair teknik bilgi ve belge bulunmadığı gibi bu durumun istinaf aşamasında da ileri sürülmediğine göre İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı Kurum vekili; istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuşlardır.
C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava; trafik - iş kazası sonucu ölen sigortalının hak sahiplerine bağlanan gelirler nedeniyle oluşan davacı Kurum zararının davalı işverenlerden rücuen tahsiline ilişkin alacak davasıdır.
2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369'uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371'inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 21'inci maddesi ilgili hükümlerdir.
3. Değerlendirme
1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370'inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
16.10.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.