YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/7793 E.  ,  2024/3836 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2250 E., 2022/2067 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Sivas 2. İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/60 E., 2022/95 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, davacıya Kurum tarafından 01.11.2011 tarihinde bağlanan yaşlılık aylığının 22.06.2017 tarihinde eksik hizmeti olduğu gerekçesiyle iptal edildiğini, yersiz olarak ödenen aylık tutarı olan 67.602,26 TL ana para ve 15.516,33 TL işlemiş faizi ile birlikte toplam 83.118,59 TL borç çıkarıldığını, kurum denetmen raporu ile davalı ... İnş. Ltd. Şirketinde 01.01.2007-25.06.2009 tarihleri arasındaki çalışmalarının iptal edildiğini, davacının Şen-Er Harita İnş. Ltd. Şirketinde depo bekçiliği, arazi ölçüm işleri, arazi sınırlarının belirlenmesi işi, kireç ve taş döküm işlerinde çalıştığını belirterek iptal edilen dönemde davalı ... İnş. Ltd. Şirketinde hizmet akdi ile çalıştığının, yaşlılık aylığının kesildiği tarihten itibaren yasal faizleri ile birlikte ödenmesi gerektiğinin tespitini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili, 03.01.2017 tarihli Denetim Raporunda davacının anılan işyerinde fiili çalışmasının bulunmadığının ve sigortalılığının sahte olduğunun tespit edilmesi üzerine sigortalılığının ve buna bağlı olarak da yaşlılık aylığı bağlanma koşulları oluşmadığından yaşlılık aylığının iptal edildiğini, bu tür davaların kamu düzenine ilişkin olması sebebiyle davaya ilişkin hususların re'sen araştırılması gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; davanın kabulüne, davacının davalı ... İnş. Ltd. şirketine ait 1008881 sicil sayılı iş yerinde 01.01.2007-01.05.2007 tarihleri arasında 121 gün, 05.01.2008-31.05.2008 tarihleri arasında 147 gün ve 09.01.2009-25.06.2009 tarihleri arasında 168 gün olmak üzere toplam 436 günlük sigortalılık süresinin fiili çalışmaya dayanması nedeniyle davacının davalı iş yerinde 436 gün süre ile asgari ücretle çalıştığının ve tespit edilen sürenin sigortalı hizmet süresinden sayılması gerektiğinin tespitine, aksi yöndeki Kurum işleminin iptaline, davacının kurumun 28.06.2017 tarihli işlemi ile kesilen yaşlılık aylığının kesildiği tarihten yeniden bağlandığı 01.04.2018 tarihine kadar yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili, bu tür hizmet tespiti davalarının kamu düzenine ilişkin olduğundan resen araştırılması gerektiğini işverenin kabulünün tek başına yeterli olmadığını, davacının sigortalılığının fiili çalışmaya dayanmadığını belirterek kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; Mahkemece dinlenen hizmeti iptal edilmeyen tanık beyanlarından davacının davalı işyerinde fiilen çalıştığı anlaşıldığından, davacının hizmetlerinin iptal edilerek aylıklarının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptaline ilişkin Mahkeme kararının yerinde olduğu, Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı belirtilerek istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B.Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesi ile birebir aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemişlerdir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının çalışmasının ve aylığının iptaline ilişkin kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 79, geçici 81, 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddeleridir.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde davalı Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

15.04.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.