YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/7511 E.  ,  2023/8848 K.
"İçtihat Metni"

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
KARAR : Kısmen Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen prime esas kazanç tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda,Yargıtay 10. Hukuk Dairesince Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 15.01.1997-31.03.2009 tarihleri arasında davalı şirket bünyesinde görüntü yönetmeni olarak çalıştığını, davacının primlerinin gerçek ücretin altında bildirildiğini, son 3 yıla kadar her yıl düzenli olarak zam yapıldığını, sadece son 3 yıl boyunca aylık net ücretinin 3.000,00 TL olduğunu belirterek, davalı nezdinde 15.01.1997-31.03.2009 tarihleri arasındaki SGK prime esas gerçek aylık net ücretinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
1-Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde; yetki ve hakdüşürücü süre itirazında bulunduklarını, ofiste tam zamanlı olarak çalışmadığını, davacının asıl yaptığı işin kameramanlık olduğunu, davacının bazı katalog çekimlerinde fotoğrafçılık ve Can Dündar'ın çektiği belgesellerin 70 bölümünde kameramanlık yaptığını, görüntü yönetmeni olduğu iddialarının gerçeği yansıtmadığını, SGK'ya bildirilen ücretlerin gerçek ücreti olduğunu, tam zamanlı çalışmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2-Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı, hak düşürücü süre, derdestlik, husumet, görev ve yetki itirazında bulunduklarını, davacının talebi ile ilgili Kurumun yaptığı işlemin doğru olduğunu, herhangi bir eksiklik bulunmadığını bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 03.02.2021 tarihli ve 2020/53 E., 2021/82 K., sayılı kararıyla; davanın kısmen kabul ve kısmen reddi ile; davacının davalıya ait 1021886 sicil sayılı işyerinde prime esas gerçek kazancının 01.10.1998-31.03.2009 tarihleri arasında; 1998/03 (4 aylık) dönemde 268,41 TL.....2009/03 dönemde 3.456,09 TL eksik bildirildiğinin tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 12.04.2022 tarihli ve 2021/2129 E., 2022/896 K., sayılı kararıyla; davacı vekili, davalı Ko-Medya Prodüksiyon Haber Ajansı San. ve Tic. A.Ş. vekili ile davalı Kurum vekilinin istinaf istemlerinin 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine, karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemizin, 20.06.2022 tarihli ve 2022/6513 E., 2022/9411 K. sayılı kararıyla; "Somut olayda, Ocak 1997-eylül 1998 aylarına ait ücret bordrolarında davacının ihtirazi kayıtsız imzası bulunduğu, davacıya 2006 ve 2007 yılında yapılan ücret ödemelerinin ortalaması alınarak 31.12.2007 ye kadar aylık ücretin asgari ücretin 3.28 katı tutarında olduğunun kabulüyle 1998/10-2007/12 devresine teşmil edilmek suretiyle tespit edildiği anlaşılmakla; yukarıda öngörülen yönteme uygun inceleme ve araştırma yapılmaksızın istemin kabulüne karar verilmesi hatalı bulunmuştur.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir." gerekçesi ile ilk derece mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "... bozma ilamı kapsamı ve tüm dosya kapsamına göre 2002/2 - 2009/3 dönemi yönünden , dosya kapsamına uygun, yasal, yeterli gerekçeyi içerir, denetime elverişli uzman bilirkişi 25/01/2023 tarihli ek raporunun ödeme belgelerine göre değerlendirme yapan ek 1 hesap tablosu başlıklı ek tablo mahkememizce benimsenerek belirtilen miktarlar yönünden davanın kabulüne, imzalı bordrolara ilişkin talep ile davanın niteliğine göre usule uygun deliller ile ispat edilemeyen fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiş, bilirkişi raporunda brüt ücrete göre hesaplama yapılmış, davacı tarafından net ücretler istenilmiş ise de, 2008 yılı öncesine ilişkin bilirkişinin tespit ettiği ücretlerin talebin altında kaldığı, 2008 yılı ücretlerinin ise bilirkişinin tespit ettiği brüt ücretin mahkememizce resen yapılan hesaplamada talep edilen net ücret ile uyumlu olduğu, talebin aşılmadığı görülmüş," gerekçesi ile davanın kısmen kabul ve kısmen reddi ile; davacının davalıya ait 1021886 sicil sayılı işyerinde prime esas gerçek kazancının 2002/2 - 2009/3 döneminde (değişen miktarlarda olduğunun tespitine) prime esas kazancın tespitine, karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı vekili; maaş bordroları imzalı olsa dahi, bilirkişi raporlarında belirtilen ödemeler, davacı şehir dışında çalıştırılırken işveren tarafından davacının eşine yapılan ödemeler olduğunu ve aylık ücretinin sadece bir kısmını yansıttığını, emsal ücretler, tanık beyanlarının bu durumu doğruladığını, davacı hesabına yapılan ve ödeme görünmeyen ayların ayrı ayrı hesaba dahil edilmesi gerektiğini, davacının gerçek maaşının tespitinin bu yolla da yapılması gerektiğini, davalı şirket tarafından dosyaya sunulmayan defter ve belgelerin davacı aleyhine delil olamayacağını belirterek eksik ve hatalı bilirkişi raporu ve eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.

2.Davalı Kurum vekili; davacının Ocak 1997-Eylül 1998 aylarına ait ücret bordrolarında davacının ihtirazi kayıtsız imzası bulunduğu tespiti dikkate alındığında, yine HMK'nın 288 inci maddesindeki sınırı aşan ücret alma iddialarının yazılı delille kanıtlanması zorunluluğu bulunduğu, davalının incelenen ticari defter ve kayıtları ve bordrolar dikkate alındığında davanın reddi gerekmekte iken kısmen kabulüne karar verilmesi hatalı olduğunu, eksik inceleme ile karar verildiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

3.Davalı şirket vekili; bozmaya uyulmasına rağmen bozma gereklerinin yerine getirilmediğini, yazılı delil ile ispat edilmesi gereken durumların tanık ile ispat edilmesinin mümkün olmadığını,davacının yaptığı işin araştırılması talebinin yerine getirilmediğini, eşi adına vergi kaydı araştırması yapılmadığını, eksik inceleme nedeniyle kararın bozulması gerektiğini belirtmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, prime esas kazancın tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 80 inci maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, ödeme belgeleri, bordrolar ile dosyada bulunan belgelere göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Taraf vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin ilgililerden alınmasına,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,

27.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.