YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/6968 E.  ,  2023/8173 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki istirdat istemli asıl ve Kurum işleminin iptali istemli birleşen davalardan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle asıl davanın kabulüne, birleşen davanın reddine dair karar verilmiştir.

Kararın davalı-birleşen dava davacısı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalı-birleşen dava davacısı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
1.Asıl davada davacı kurum vekili özetle; davalının müvekkili kurumdan müteveffa babasından ölüm aylığı almakta odluğunu, davalının boşandığı eşi ile yeniden birlikte yaşadığının tespit edildiğini, hak etmediği halde ölüm aylığı aldığını belirterek davalıya yersiz olarak ödendiği anlaşılan 33.408,21-TL'nin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
2.Birleşen davada davacı ... vekili, müvekkilinin 1994 yılında eşinden anlaşmalı olarak boşandığını, üç çocuğunun velayetinin kendisinde olduğunu, ailesinin yanına döndüğünü ancak ailesinin sahip çıkmaması üzerine eski eşinin evinin bulunduğu bahçe içerisinde başka bir eve yerleştiğini, eski eşinin annesi ile birlikte yaşadığını, müvekkilinin hiçbir geliri olmadığı için eski eşine ait evde kaldığını, kurumca yapılan denetimin hukuka aykırı olduğunu, müvekkilin yaşadığı yörenin gelenek ve görenekleri sebebiyle eski eşi ile ilişkisinin devam ettiğini, boşanma sonrası çocuklarının olmadığını belirterek kurum işleminin iptali ile kesilen ölüm aylığının yeniden bağlanmasını talep ve dava etmiştir.

II.CEVAP
Asıl davada davalı ... vekili, müvekkilinin babasının boşanmadan 21 yıl sonra vefat ettiğini, müvekkilinin talebi olmadan SGK'nın kendisine ölüm aylığı bağladığını, müvekkilinin geliri bulunmadığını, daha önce kaldığı konutta yaşamaya devam ettiğini, müvekkilinin eski eşinin gelenek ve görenekler nedeniyle çocuklarına sahip çıktığını, eski eşinden ayrı şekilde ancak aynı bahçede bulunan başka bir evde yaşadığını, boşanmadan sonra çocuğunun olmamasının bu durumu teyit ettiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

2.Birleşen davada cevap sunulmamıştır.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece özetle, asıl davanın kabulüne birleşen davanın ise reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı-birleşen dava davacısı
... vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
Davalı-birleşen dava davacısı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece verilen kararın hatalı olduğunu, müvekkilinin 1994 yılında eşinden boşandığını, 3 çocuğunun velayetinin kendisine verildiğini, müvekkilinin ailesinin yanına döndüğünü ancak ailesinin kendisine sahip çıkmadığını, maddi gücü olmaması sebebiyle eski eşinin bulunduğu bahçe içerisindeki başka bir eve yerleştiğini, eski eşinin annesi ile yaşadığın, babasının ise boşanmasından 20 yıl sonra vefat ettiğini, talebi olmaksızın kendisine ölüm aylığı bağlandığını, müvekkilinin hiçbir geliri olmadığını, eski eşine ait evde kaldığını, davalı kurumun denetiminin hukuka ve kamu düzenine aykırı olduğunu, müvekkilinin gelenek ve görenekler sebebiyle eski eşi ile ilişkisinin devam ettiğini, boşanma tarihinden sonra çocuğunun olmadığını, müvekkilinin babasının ölümünden 30 yıl önce boşandığını, babasının öleceğini bilerek hareket etmiş olmasının hayatın olağan akşına uygun olmadığını, tanık beyanlarının dikkate alınmadığını, müvekkilinin ölüm aylığı için bir başvurusunun bulunmadığını, müteveffa babasının ölümü sebebiyle bir boşanmanın gerçekleşmediğini belirterek kararın usul ve Kanun'a aykırı olduğunu ifade etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davalı-birleşen dava davacısı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı-birleşen dava davacısı ... vekili özetle; istinaf talepleri doğrultusunda kararın bozulmasını talep etmiştir.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava istirdat ve kurum işleminin iptali istemli derecesinin tespiti talebine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve Kanun'a uygun olup davalı-birleşen dava davacısı ... vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci
fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine

14.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.