YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/6959 E.  ,  2023/8322 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1554 E., 2023/563 K.
KARAR : Kabul
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 25. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/171 E., 2022/271 K.

Taraflar arasındaki yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının tahsise hak kazandığı tarihi takip eden ilk aybaşından itibaren yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespitine, biriken aylıkların yasal faizi ile ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının güncel hizmet döküm cetveline göre 2010 yılında 30 gün Bağ-Kur sigortalılığının bulunduğu, toplam gün sayısının 5197 gün olduğu, 18.04.2022 tarihli bilirkişi raporunda belirtilen kıstaslar çerçevesinde yapılan hesaba göre 5197 gün üzerinden davacının yaşlılık aylığına hak kazanamayacağı gerekçesi ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde, davacının 01.02.2006-19.02.2007 ve 01.04.2009-20.05.2010 tarihleri arasında Bağ-Kur sigortalısı kabul edildiğinde prim borcunun bulunmadığını, davalı kurum tarafından 2925 sayılı sigortalılık kapsamında sayılması ve 2006 yılında 180 günü bulunduğunun kabul edilmesinin yasaya aykırı olduğunu, yerel mahkeme tarafından davacının 2010 yılında 30 gün Bağ-Kur sigortalılığı bulunduğunun kabul edilmesinin de hatalı olduğunu, dosya kapsamındaki hizmet cetvelinde farklılıklar olduğunu, 02.06.2022 tarihinde alınan hizmet cetveline göre davacının yaşlılık aylığına hak kazandığını belirterek, kararın kaldırılmasını davanın kabulünü istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının sigorta başlangıç tarihinin 15.09.1986 olduğu, 04.12.1987-04.06.1989 tarihleri arasında askerlik borçlanması yaptığı, 29.09.1995-29.03.1996 tarihleri arasındaki Malta'da geçen hizmetlerinden 180 günü borçlandığı, davacının 26.01.2005 tarihli dilekçesine istinaden 2925 sayılı Kanun kapsamında tescil edildiği, davacının 01.02.2006-19.02.2007, 12.09.2007-10.07.2008 tarihleri arasında vergi kaydı olduğu, 29.06.2017 tarihli Bağ-Kur hizmet cetveline göre 01.02.2006-19.02.2007 ve 01.04.2009-20.05.2010 tarihleri arasında Bağ-Kur sigortalısı kabul edildiği,davacının 6111 sayılı Kanun kapsamında Bağ-Kur pirim borcunu yapılandırarak ödediği, davacının 21.06.2017 tarihinde tahsis talebinde bulunması üzerine kurumun 18.07.2017 tarihli yazı ile 2013/11 tarihli genelge gereği davacının 2925 sigortalılığının 2006-2007 tarihleri arasındaki sigortalılığının geçerli olduğu ve bu dönemdeki Bağ-Kur sicil ödemelerinin çıkarılarak 2925 sayılı tarım hesabına aktarıldığı, yapılan bu işlem sonucunda dosyadaki mükteza tablosuna göre davacının esnaf Bağ-Kur hizmetinin 48 gün olarak belirlendiği, ve Kurumun 17.10.2017 tarihli yazı ile davacının sigorta başlangıç tarihinin 15.09.1986 olduğu, 180 gün yurt dışı, 542 askerlik borçlanması, 345 gün tarım hizmeti, 3680 gün 4/a prim gün, toplam prim ödeme gün sayısı 4795 gün olduğu, 25 yıl, 49 yaş ve 5300 gün prim ödeme olmadığından tahsis talebinin reddine karar verildiğinin anlaşıldığı, davacı vekilinin istinaf dilekçesinde dosya kapsamındaki hizmet cetvellerinde farklılıklar bulunduğunu belirtmiş olduğundan Bölge Adliye Mahkemesince, ... Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğü Akdeniz Sosyal Güvenlik Merkezine yazı yazılarak davacının tahsis talep tarihindeki hizmetlerinin bildirilmesi istendiği, 07.03.2023 tarihli cevapla davacının tahsis talep tarihi olan 21.06.2017 tarihi itibari ile sigortalının sicil numaraları birleştirildikte
n sonra 4/a kapsamında 4996 gün (SSK 3929 gün, Yurtdışı borçlanması 722 gün ve 2925 Tarım 345 gün
) hizmeti olduğu, Bağ-Kur hizmetinin ise 1 yıl 1
8 gün (378 gün) olduğu ve Bağ-Kur borcunun 01.08.2013 tarihi itibariyle ödediğinin tespit edildiğini dolayısıyla 21.06.2017 tahsis talep tarih itibariyle toplam 5374 gün priminin olduğu ve aylık bağlama şartlarının oluştuğu bildirildiği, davacının 08.04.1967 doğumlu olduğu, 15.09.1986 sigorta başlangıç tarihine göre 506 sayılı Kanun'un geçici 81/b-f maddesine göre 25 yıl sigortalılık 49 yaş ve 5300 prim ödeme şartı olduğu, tahsis talep tarihi olan 21.06.2017 tarihinde aylık bağlanma şartlarının oluştuğu anlaşıldığından davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği gerekçesi ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın kabulüne, davacının tahsis talebini takip eden ay başı olan 01.07.2017 tarihinden geçerli olmak üzere yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespitine, birikmiş aylıklarının ödenmesi gereken tarihlerden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, davacının 01.02.2005-31.12.2006 tarihleri arasi 2925 sayılı Kanun'a tabi 4/a sigortalılığı bulunduğundan ve kesintisiz devam ettiğinden 4/b sigortalılığına ait tescili 2925 sayılı Kanun'a tabi 4/a sigortalılığının sona erdiği 01.01.2007 tarihinde vergi kaydına istinaden yapılmış olup, vergi kaydının sonlandığı 19.02.2007 tarihinde terk verildiği, 12.09.2007-10.07.2008 tarihleri arasında vergi kaydı olmasına rağmen 506 sayılı Kanun'a tabi 4/a sigortalılığı olduğundan yeniden 4/b sigortalılığı başlatılmadığı, ayrıca şirket ortaklığına istinaden 01.04.2009 tarihinde yeniden 4/b sigortalılığı başlatılıp davacının dilekçesi doğrultusunda şirketin tasfiyeye girdiği tarih olan 20.05.2010 tarihi itibari ile sonlandırılmış olup, 01.02.2010-20.05.2010 tarihleri arası borcu olduğundan 5510 sayılı Kanun'un Ek Geçici 76 ncı maddesine istinaden dondurulduğu, davacının prim borcu ödenmiş 11 ay 18 gün 4/b hizmeti bulunduğu, 4/a ve 4/b sigorta kollarından toplam 5084 günü olup 5300 gün şartını sağlamadığı için kendisine yaşlılık aylığı bağlanamadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacıya yaşlılık aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un geçici 81/B maddesi

3. Değerlendirme
Eldeki dosyada, yargılama sırasında mahkemece yazılan müzekkereye verilen 07.03.2023 tarihli cevapla, davacının tahsis talep tarihi olan 21.06.2017 tarihi itibari ile davacının daha önce dikkate alınmayan iki sicil numarasındaki hizmetlerinin birleştirilmesi ile iptal ipka işlemi yapılması sonucu hizmet sürelerinin değiştiği, sicil numaraları birleştirildikten sonra 4/a kapsamında 4996 gün (SSK 3929 gün, Yurtdışı borçlanması 722 gün ve 2925 Tarım 345 gün) hizmeti olduğu, Bağkur hizmetinin ise 1 yıl 18 gün (378gün) olduğu ve bağkur borcunun 01.08.2013 tarihi itibariyle ödediğinin tespit edildiği, dolayısıyla 21.06.2017 tahsis talep tarih itibariyle toplam 5374 gün priminin olduğu ve aylık bağlama şartlarının oluştuğu bildirilmiştir. Ekli hizmet cetvelinde 01.07.2022 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı aldığı belirtilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararının gerekçesinde "08.04.1967 doğumlu davacının 15.09.1986 sigorta başlangıç tarihine ve 506 sayılı Kanunun geçici 81/b-f maddesine göre 25 yıl sigortalılık 49 yaş ve 5300 prim ödeme şartı olduğu, tahsis talep tarihi olan 21.06.2017 tarihinde aylık bağlanma şartlarının oluştuğu" yani davacının Kurum tarafından geçerli kabul edilen ihtilafsız hizmet süresi ile yaşlılık aylığı almaya hak kazandığı gerekçesi ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkemece yapılacak iş, gerekçe bölümünde, tahsise karar verilmesinde esas alınacak 1479 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılık süreleri ve 2925 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılık sürelerini ve dönemlerini, kurum kabullerini de gözeterek ve geçici 76 ncı madde kapsamındaki uygulamayı da irdeleyerek tartışmak ve gerekçe bölümünde açıkça ve net olarak bu dönemleri belirleyerek tahsis koşullarını da bu kapsamda irdeleyip sonucuna göre karar vermektir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

18.09.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.