YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/6827 E.  ,  2024/1370 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2019/994 E., 2022/1221 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 5. İş Mahkemesi
SAYISI : 2016/44 E., 2019/43 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı, davalı ... ve feri müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı, davalı ... ve feri müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı vekili, müvekkilinin ...'in aracılığı ile 26.04.1999 tarihinde davalılara ait bağ evlerinin bekçiliği işine başladığını, halen aralıksız olarak da 17 yıla yakın süredir çalışmasına devam ettiğini, bu çalışmasına komşu parsel malikleri, çalışanları (diğer bekçiler) ve tüm Yeşilkent köyü/mahallesi sakinlerinin şahit olduğunu, davalılara ait bağ evlerinde yaklaşık 17 yıllık bekçilik yaptığı dönemde bu bağ evlerinin güvenliğinin sağlanması işi ile uğraştığını, müvekkilinin çalışmış olduğu yaklaşık 17 yıllık dönemde hizmetini hiçbir zaman aksatmadığını, günün belirli saatlerinde gündüz ve gece olmak üzere siteyi gezdiğini ve üstlendiği güvenlik görevini bihakkın ifa ettiğini, yıllık izin hakkını kullanmadığını, hafta sonu ve ulusal bayram gününde ve dini ve milli bayramların tamamında çalıştığını, müvekkilinin bu çalışmasından aldığı ücretin de kişi başı 100 TL olduğunu, toplam 800 TL olduğunu, arz ve izah edildiği üzere ve mahkemece takdir edilecek tüm sebeplerle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ve şimdilik, öncelikle ve ivedilikle davanın kamu hukukundan doğan bir dava olması, işbu dava nedeniyle müvekkilinin iş akdinin feshedilip işyerinden çıkarılma durumunun olması ve davalarını ispat anlamında ellerinin zayıflaması nedeniyle mahallinde keşif yapılarak delil tespiti yapılmasına, yapılacak yargılama neticesinde de müvekkilinin davalılara ait işyerinde 26.04.1999 tarihinden dava tarihine kadar (müvekkilinin işbu dava nedeniyle işten çıkarılacağı tarihe kadar) arasında ve günün asgari ücretiyle çalıştığının tespitine, SGK kayıtlarına tesciline karar verilmesini istemiştir.

II.CEVAP
1.Davalı ... vekili, davacının hiçbir şekilde müvekkilinin yanında işçi işveren ilişkisi ile çalışmadığını, davacının dava dışı müteveffa....'in bağ evinin müştemilatında barındığını, .....'in bağ evinin bekçisi olduğunu, davacının müvekkili dışında 7 kişinin daha bekçiliğini yaptığı iddiasının inandırıcılıktan uzak olduğunu, davacının bir dönem kendi oturduğu yerin elektriği kesildiğinde müvekkilinden ara sayaç ile elektrik aldığını, bu sebeple elektrik idaresi yetkililerince kaçak elektrik tutanağı tutulduğunu, ... 12. Asliye Ceza Mahkemesi' nde yargılama yapıldığını, müvekkililinin taşınmazı 2002 yılında edindiğini, açıklanan nedenlerle davalarının reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı ... vekili, müvekkilinin 1976 yılından beri Hollanda'da yaşadığını, Türkiye'ye geldiğinde nadiren bağ evine uğradığını, davacının hiçbir şekilde müvekkilinin yanında işçi- işveren ilişkisi ile çalışmadığını, buna ilişkin aralarında sözlü veya yazılı herhangi bir sözleşme olmadığını, davacının dava dışı müteveffa Mehmet Keleş'in bağ evinin müştemilatında barındığını, Mehmet Keleş'in bağ evinin bekçisi olduğunu, davacının müvekkili dışında 7 kişinin daha bekçiliğini yaptığı iddiasının inandırıcılıktan uzak olduğunu, açıklanan nedenlerle davalarının reddine, karar verilmesini istemiştir.

3.Davalı ... vekili, müvekkilinin 101 numaralı bağ evinin 2000-2013 yılları arasındaki sahibi olduğunu, bağ evinin etrafının duvarlarla çevrili olup içerisinde tek katlı bir ev bulunduğunu, müvekkilinin bazen hafta sonları ailesiyle birlikte vakit geçirmek için bağ evini kullandığını ve daha sonra sattığını, bu süre zarfında davacı ile müvekkil arasında herhangi bir ilişki kurulmadığını, müvekkilinin bağ evinin sahibi olduğu dönemde bağ evinde defalarca hırsızlık olayı yaşandığını, yapılan soruşturmalarda davacının bekçi olarak ifadesine başvurulmadığını, davacının bekçi olarak çalışması durumunda onun ifadesine başvurulmamasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, bir defasında bağ evinde yangın çıktığını ve yangının kimsenin müdahalesi olmaksızın kendiliğinden söndüğünü, davacının bekçi olarak çalışması halinde yangına müdahale etmesi gerektiğini, açıklanan nedenlerle davalarının reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

4.Davalılar , ..., ..., ..., ..., ..., ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkillerinden ...' un gayrimenkulünde evi dahi bulunmadığını, sadece kazma, kürek vb eşyalarını koyduğu bir yerin olduğunu, müvekkillerinin davacı ile sözlü veya yazılı hiçbir şekilde hizmet akdi yapmadığını, davacının müvekkillerinin gayrimenkullerini korumadığını, bölgede defalarca hırsızlık olayı yaşandığını, davacının kaldığı yere dava açmayıp o bölgede bulunan tüm gayrimenkul sahiplerine dava açtığını, davanın husumetten reddi gerektiğini, açıklanan nedenlerle davalarının reddine karar verilmesini istemiştir.

5.Davalı ... vekili, müvekkilinin ... ili, Şahinbey ilçesi, Yeşilkent Mah. 925 ada bilgilerine haiz taşınmazı 20.10.2014 yılında ... adlı şahıstan yatırım amaçlı satın aldığını, burada herhangi bir ikameti bulunmadığını, davacıyı tanımadığını, davacı ile aralarında herhangi bir iş akdi bulunmadığını, açıklanan nedenlerle davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

6.Davalı ... vekili, davacının davasını ispatlayamadığını, dinlenen tanıklardan hiçbirisinin müvekkili aleyhine beyanda bulunmadığını, dinlenen tanıkların davacının evinin orada olması ve kendi evi dışında başka konutlara bekçilik yapmadığı konusunda hemfikir olduklarını, hizmet tespiti davalarının tespiti istenilen hizmetin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içerisinde açılması gerektiğini, müvekkilinin 936, 937, 1101, 1102 parsellerin 15.09.1995- 20.07.2000 tarihleri arasında sahibi olduğunu, müvekkilinin devir tarihinden 17 yıl sonra açılan davanın 506 sayılı Kanun'un 79/8 ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu maddeleri gereğince hak düşürücü süreye uğradığını, müvekkilinin davacıyı tanımadığı gibi davacının hiçbir zaman müvekkili yanında çalışmadığını, bekçilik hizmeti yapmadığını, davacının amacının sonradan bulma tanıklarla eskiye yönelik hizmet tespiti yaptırarak kolayca emekli olmak olduğunu, davacı tarafça dinletilen tanık beyanlarının hiçbir hukuki yararı olmadığını, açıklanan nedenlerle davanın öncelikle hak düşürü süre yönünden reddine, kötü niyetli açılan davanın esastan reddine karar verilmesini istemiştir.

7.Feri müdahil SGKB vekili, reddine karar verilmesini istemiştir.

8.Davalılar ... ile ... cevap dilekçesi sunmamıştır.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece, "Davanın davalılardan ...yönünden kısmen kabul kısmen reddi ile davacının davalılardan ....'a ait bağ evinde 07.10.2002 - 10.02.2016 tarihleri arasında hizmet akdine tabii olarak sigorta primine esas kazancın alt sınırından çalıştığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine," karar vermiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı, davalı ... ve feri müdahil kurum vekilleri istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
1.Davacı vekili, usul ve yasaya aykırı kararının bozularak ortadan kaldırılmasını ve davamızın tüm davalılar yönünden kabulü ile bu kişilere ait bağ evlerinde 26.04.1999-10.02.2016 tarihleri arasında ve günün asgari ücretiyle çalıştığının tespiti ve SGKB kayıtlarına tesciline karar verilmesi gerektiğini, eğer davanın sadece davalılardan .....yönünden kabulüne karar verilecekse de 26.04.1999-10.02.2016 tarihleri arasında ve günün asgari ücretiyle çalıştığının tespiti ve SGKB kayıtlarına tesciline karar verilmesi gerektiğini istinaf dilekçesinde belirtmiştir.

2.Davalı ... vekili, usul ve yasaya aykırı verilen kararın kaldırılması gerektiğini belirtmiştir.

3.Feri müdahil kurum vekili, davacının iddiasını ispatlar nitelikte tanık beyanları dışında herhangi bir somut delil olmadığını, bu kapsamda dinlenen tanık beyanlarının da çelişkili olduğunu, istinaf başvuru sebepleri olarak ileri sürmüştür.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı, süresi içinde davacı, davalı ... ve feri müdahil kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı vekili,istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

2.Davalı ... vekili, usul ve yasaya aykırı verilen kararın kaldırılması gerektiğini belirtmiştir.

3.Feri müdahil Kurum vekili, istinaf sebepleri doğrultusunda temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava; hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un 79 uncu ve 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesi.

3. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, davacı, davalı ... ve feri müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle,
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgililere yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

15.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.