YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/6374 E.  ,  2023/7170 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1615 E., 2023/789 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 21. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/460 E., 2020/427 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ve yaşlılık aylığı bağlanması istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, dava dilekçesinde; müvekkilinin 01.01.1978 tarihinden itibaren 4A statüsünde sigortalı olarak çalıştığını, 22.08.2005 tarihinde emeklilik şartlarına uygun olması sebebi ile davalı kuruma yaşlılık aylığı bağlanması için başvuruda bulunduğunu, işlemlerin sürüncemede bırakılarak 03.04.2019 tarihinde tekrar başvuruda bulunduğunu ve 01.05.2019 tarihi itibariyle emeklilik aylığı bağlanarak müvekkilinin mağduriyetine sebebiyet verildiğini ileri sürerek, müvekkiline 01.05.2019 tarihinden itibaren bağlanan yaşlılık aylığının, 01.09.2005 tarihinden itibaren bağlanması gerektiğinin ve müvekkilinin hak kazandığı aylıkların her birine davalı Kurumun yaşlılık aylığını ödemekle yükümlü olduğu tarihten başlayarak yasal faiz yürütülmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafından kurum işlemine karşı yapılan itirazların yerinde olmadığını ileri sürerek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile " davacının tahsis talep tarihi olan 22/08/2005 tarihinde yaşlılık aylığı tahsisi adına gerekli olan prim gün sayısı ve yaş şartlarına haiz olduğu, dolayısıyla kurum tarafından davacının yaşlılık aylığı tahsis talebinin zımnen reddine yönelik kurum işleminin hatalı olduğu, davacının tahsis talep tarihini takip eden ay başı olan 01/09/2005 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı almaya hak kazandığı ve buna bağlı olarak hak etmiş oldukları aylığın her ay ödenmesi gereken tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle de davacıya ödenmesi gerektiği" gerekçesi ile davanın kabulüne, davacının tahsis talep tarihini takip eden aybaşı olan 01.09.2005 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı almaya hak kazandığının tespitine, davacıya ödenmesi gereken yaşlılık aylıklarının her bir aylığın ödenmesi gereken tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı kurum tarafından davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde tdavalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekil istinaf dilekçesinde:Kurum işlemlerinin usul ve yasaya uygun olduğunu, Mahkeme tarafından verilen kabul kararının usul ve yasaya aykırı olup kararın kaldırılması ve davanın reddi gerektiğini belirterek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "davacının ilk işe giriş tarihinin 11805236 sigorta sicil no.su ile 01.01.1978 tarihi ( 4A statüsünde) olduğu, 22.08.2005 tarihinde 567212 tahsis no.su ile davalı kuruma yaşlılık aylığı bağlanması için başvuruda bulunduğu,
506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunun geçici 81/B-a maddesi gereğince 23/05/2002 tarihi itibari ile 23 yıldan fazla sigortalılık süresi olan erkeklerin 25 yıllık sigortalılık süresini ve 44 yaşını doldurmaları ve en az 5000 gün prim ödeme şartı ile yaşlılık aylığından yararlanabileceğinin düzenlendiği,
Davacının 08/08/1961 doğumlu olup, ilk başvuru tarihi olan 22.08.2005 tarihi itibarı ile 4693 iş günü SGK, 450 iş günü yedek subaylığı nedeni ile emekli sandığından olmak üzere toplam 5143 iş günü sigortalılığı mevcut olup 25 yıllık sigortalılık süresini doldurduğu ve 45 yaş şartına haiz olduğu ancak Kurum tarafından davacının yurtdışı hizmetlerinin birleştirilmesi gerektiği yönünde işlem tesis edildiği, davacının bu yönde bir talebi olmadığını 13/12/2005 tarihli dilekçesi ile Kuruma bildirdiği, başvurduğu 22.08.2005 tarihi itibarı ile Türkiyedeki çalışmaları itibarı ile emekliliğe hak kazandığı anlaşılmıştır.
Davalı Kurumun davacının ilk başvurusunu yaptığı 22.08.2005 tarihini esas alıp, takip eden ayın başından 01.09.2005 tarihinden itibaren aylık bağlaması gerekirken, ikinci tahsis başvurusu üzerine 01.05.2019 tarihinden itibaren aylık bağlaması hatalıdır." gerekçeleri ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum temyizi; istinaf gerekçeleri ile aynı gerekçelerle kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali ve yaşlılık aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1-6100 Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un geçici 81/B-a maddeleridir.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olupdavalı Kurum vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler ve özellikle davacının ilk işe giriş tarihinin 01/01/1978 olmasına, buna göre 25 yıl 44 yaş ve 5000 gün şartlarını sağlamasına, tahsis talep tarihine göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

21.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.