YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/5559 E.  ,  2023/7660 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2095 E., 2023/461 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Balıkesir 2. İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/182 E., 2022/437 K.

Taraflar arasındaki kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I.DAVA
Davacı; 1001201210320 sicil, ... TC kimlik numarası ile kayıtlı olup, 1115645 SGK işyeri sicil numaralı ... Maden Tem. Gıda İnş. Tar. Hay. Oto. Tic. Paz. Ltd. Şti. unvanlı işyerinde 01.08.2012-01.01.2016 tarihleri arasında çalıştığını, ... Maden Tem. Gıda İnş. Tar. Hay. Oto. Tic. Paz. Ltd. Şti. unvanlı işyerinde çalışmış olduğu döneme ait hizmetlerinin davalı kurum tarafından iptal edildiğini, davalı kuruma başvuru yaptığını, başvuru neticesinde kurumun E-13325398-202.01.01-11879970 sayılı yazısı ile “...... Maden Tem. Gıda İnş. Tar. Hay. Oto. Tic. Paz. Ltd. Şti. unvanlı işyerindeki 01.08.2012-01.01.2016 tarihleri arasındaki hizmetlerinin 26.03.2018 tarihli ve 2018/AU-50 sayılı denetmen raporuna istinaden iptal edildiğinden Müdürlüğümüzce yapılacak herhangi bir işlem yoktur “şeklinde yanıt verildiğini, yapılan işlemin usul ve yasaya aykırı olduğunu, yapmış olduğu tüm çalışmalarının fiili ve gerçek olduğunu, ... şirketi tarafından Balıkesir 1.Noterliği 04852 yevmiye numaralıvekaletname çıkarıldığını ve şirketin tüm işleri vekil sıfatıyla kendisi tarafından takip edildiğini, çalışmış olduğu şirketin, banka işlemleri, muhasebe işlemleri, ithalat, ihracat ve gümrük işlerini kendisinin yaptığını, bu nedenlerle 01.08.2012-01.01.2016 tarihleri arasındaki hizmetlerim fiili çalışmaya dayanması ve gerçek olmasına rağmen Denetmen Raporu ve sadece kanaat ile bu çalışma sürelerine ait primlerimin iptal edilmesi işleminin hukuka aykırı olduğunu, bu nedenlerle kurum işleminin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

II.CEVAP
Davalı kurum vekili, açılan davanın haksız ve mesnetsiz olduğunu, öncelikle davanın hak düşürücü süre yönünden reddine karar verilmesi gerektiğini, 1115645 sicil numaralı işyeri ile ilgili 26.03.2018 tarih ve 2018/AU-50 sayılı denetmen raporu ile Tablo-1 de aralarında davacının olduğu açık kimlikleri belirtilen sigortalıların fiili çalışmalarının bulunmadığını, bu sebeple söz konusu kişilere ait hizmetlerin iptal edilmesi gerektiğinin tespit edildiğini, bu rapora istinaden iptal işleminin gerçekleştiğini, bu sebeplerle 26..03.2018 tarih ve 2018/AU-50 sayılı müvekkil kurum denetmenlerince düzenlenen rapora istinaden yapılan kurum işleminin yasa ve mevzuata uygun olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosyaya celp edilen SGK kayıtlarında; düzenlenen müfettiş raporu ile mahkememizce emniyet müdürlüğü, gümrükler genel müdürlüğü, habur gümrük müdürlüğü ve vergi dairesi genel müdürlüğüne yazılan müzekkere cevaplarından anlaşılacağı üzere 1124600 sicil numaralı iş yerinin davacının da aralarında bulunduğu sahte sigortalılık bildirimleri için kullanılan sahte iş yeri olduğu, zira iş yerinin yapılan çevre soruşturmasında kimse tarafından bilinmediği, davacı vekilince bildirilen dinlenen tanık ... müfettiş raporunda iş yerindeki çalışmalarının fiili çalışmaya dayandığı yönündeki beyanının tam aksine talimat yoluyla alınan yeminli beyanında ... Maden Tem....Ltd.Şti şirketinde fiili olarak çalışmadığını, kendisinin sigortalı olarak gösterildiğin, primlerini kendisinin ödediğini beyan ettiği, mahkememizce dinlenen bordro- davacı tanıklarının çelişkili beyanda bulunduğu, bordro davacı tanıklarının beyanlarında; denetmene verdiği ifadesinde iş yerindeki çalışmasının gerçek olmadığını beyan eden ancak mahkememizde aksi yönde beyanda bulunan ...'un iş yerinde çalıştığını beyan etmeleri hususları karşısında beyanlarına itibar edilmemiş, herhangi bir abonelik kaydı bulunmayan iş yerinin faaliyette bulunması olanaklı görülmediğinden aksi ispat olununcaya kadar güçlü ve kesin delil kabul edilen müfettiş raporunun aksinin davacı tarafça ispatlanamadığı görülmekle kurum denetmen raporunda yer alan tespitler ile kurum işleminin yerinde olduğu kanaatine varılarak davanın reddine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF
A.İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf yoluna başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:
Davacı vekili, gerekçeli kararda; çevre soruşturması sonucu işyerinin kimse tarafından bilinmediği belirtilmiş ise de, kolluk tarafından yapılan araştırmada işyerinin yıllar öncesinde faaliyet gösterdiğinin belirlendiğini; davacı adına bildirim yapan şirketin yetkilisi tarafından davacıya Balıkesir 1.Noterliğinin 01.04.2011 tarih ve 04852 yevmiye numaralı vekaletname verildiğini, işyeri sahte olsa davacıya böyle bir vekaletname verilmesine ihtiyaç olmayacağını, davacı lehine beyanda bulunan tanıkların beyanları ve özellikle bordro tanıklarının beyanları nazara alınmayarak bir kısım tanıkların çelişkili beyanlarının hükme esas alınmasının yerinde olmadığını, şirketin abonelik kayıtları olmamasının; tek başına şirketi pasif bir şirket yapmayacağını, abonelik kayıtlarının başka birinin üzerine olabileceğini, başka tanıkları olmasına rağmen bunlar dinlenmeden karar verildiğini, davanın reddinin yerinde olmadığını istinaf başvuru sebep ve gerekçeleri olarak ileri sürmüştür.

C.Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya içeriğinden; Sosyal Güvenlik Denetmeni tarafından düzenlenen 26.03.2018 tarihli ve 2018/AU-50 sayılı inceleme raporunda özetle; .... Mad. Tem. Gıd. Tar. Hay. Oto. Tic. Ltd. Şti.'ye ait mobilya döşeme ve imalat işi mahiyetli 1124600.010 sicil sayılı iş yerinden aralarında davacının da bulunduğu 34 kişi adına yapılan bildirimlerin fiili ve gerçek çalışmaya dayanmadığının tespit edildiğinin belirtilmesi üzerine anılan iş yerinden 01.08.2012-31.12.2015 tarihleri arasında davacı adına yapılan bildirimlerin geçersiz sayıldığı, Balıkesir 1. Noterliğinin 01.04.2011 tarihli ve 04852 yevmiye numaralı vekaletnamesi ile; davacı ve dava dışı ...isimli şahsa şirketin bankacılık, muhasebe ve gümrük işlerinde münferiden temsil yetkisi verildiği, davacı adına bildirimleri yapan şirketin 01.08.2012-04.12.2014 tarihleri arasında vergi mükellefiyetinin bulunduğu, Gümrükler Genel Müdürlüğünün cevabi yazısında; BİLGE ve KDS üzerinden yapılan taşıyıcı, gönderici ve alıcı bazlı sorgulamalar sonucu şirketle ilgili herhangi bir veriye rastlanılmadığının bildirildiğinin anlaşıldığını;

Somut olayda; dava konusu hizmet bildirimlerinin geçersiz sayılmasına dayanak teşkil eden 26.03.2018 tarihli ve 2018/AU-50 sayılı Sosyal Güvenlik Denetmen raporunun içeriği ile yapılan tespitler, alınan beyanlar ve tutulan tutanaklar; 30.07.2012 tarihli vergi yoklamasında 3 işçinin çalıştığı tespit edilen iş yerinin 16.12.2014 tarihinde yapılan ikinci yoklamasında adreste tanınmaması ve muhtarlık kayıtlarında da bulunmaması; aynı iş yerinden adına hizmet bildirimi yapılan bazı işçilerin de aslında bu iş yerinde fiilen çalışmadıklarını açıkça beyan etmeleri; gerek bildirimleri yapan şirket gerekse şirketin ortakları adına faaliyet gösterdiği işyeri için tesis edilmiş elektrik abonelik kaydı olmaması; yapılan çevre soruşturması sonucunda da şirket hakkında bilgi sahibi komşu iş yeri sahiplerinin bulunamaması; her ne kadar bazı tanıkların, davacının iş yerinde şoför olarak çalıştığını beyan ettikleri görülmekte ise de, şoför olarak çalıştırılan birisine şirketi temsil yetkisi verilmesi hayatın olağan akışına aykırı bulunduğundan bunların beyanlarına itibar edilmesinin mümkün görülmemesi keza dinlenilen diğer tanıkların yargılama aşamasında alınan beyanları ile Sosyal Güvenlik Denetmenine verdikleri beyanlarının da tam olarak örtüşmemesi, Sosyal Güvenlik Denetmeni tarafından düzenlenen ve aksi kanıtlanıncaya kadar geçerli sayılması gereken raporun aksinin yani geçersiz sayılan bildirimlerin fiili ve gerçek çalışmaya dayandığının davacı tarafından somut, yeterli ve inandırıcı delillerle kanıtlanamaması, dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve İlk Derece Mahkemesi gerekçesi hep birlikte değerlendirildiğinde; davanın reddine karar verilmesinde isabetsizlik görülmediğinden yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili; istinaf dilekçesinde öne sürdüğü gerekçelerle temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, denetmen raporu ile sahte sigortalılık tespiti nedeniyle hizmet sürelerinin iptaline ilişkin kurum işleminin iptali davasıdır.
2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci, 5510 sayılı Kanunun 59 ve 86 ncı maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

06.07.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.