YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/5531 E.  ,  2023/5225 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1116 E., 2023/355 K.
KARAR : Esastan ret
K DERECE MAHKEMESİ : ... 20. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/143 E., 2021/123 K.

Taraflar arasındaki re'sen yapılan sigortalı tesciline dair kurum işlemlerinin iptali istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, Beyoğlu Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından müvekkiline E.20508626 sayı ve 26.12.2019 tarihli ceza kararın tebliğ edildiğini, söz konusu kararda ... isimli şahsın sigortasız çalıştırıldığı ve işe giriş bildirgesinin verilmediğinden bahisle bu kişi için resen işe giriş ve çıkış bildirgesi düzenlendiğini, karara itiraz ettiklerini ancak itirazın reddedildiğini, ... isimli şahsın müvekkilinin yanında çalışmadığını, başka bir işyerinde sigortalı olarak çalıştığını, davalı Kurum işleminin yerinde olmadığını belirterek ... adına re'sen düzenlenen işe giriş çıkış bildirgelerinin iptal edilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili, kurum işleminin yerinde olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...Tüm dosya kapsamı ile dinlenilen tanık beyanları ve yapılan yargılama sonunda, davanın kabulü ile; davalı kurum denetmenliğince rapora esas alınan iş yeri durum tespit tutanağında sadece polis memurlarınca ve iş yerinde çalıştığı iddia edilen kişi huzurunda imzalanan tutanak esas alınmak suretiyle dava konusu işlemin tesis edildiği, başka hiçbir delil aramaya ve incelemeye gerek görülmeden ...' in davacı iş yerinde kayıt dışı olarak çalıştığına kanaat edinilmesinin yerinde olmadığı sonucuna varılarak ve iş yeri durum tespit tutanağının tutanakta imzası bulunmayan davacı işveren yönünden bağlayıcı olmadığı ve Mahkememizce dinlenen bordro tanıklarının beyanları ile ihbar olunan (çalışması tutanakla tespit edilen) ...'in beyanlarının birbirini teyit eder nitelikte olduğu gözetilerek davanın kabulüne, davalı kurum tarafından ...'e ilişkin olarak re'sen düzenlenen işe giriş çıkış bildirgesinin iptaline karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesi ile davanın kabulüne, davalı Kurum tarafından ...'e ilişkin olarak re'sen düzenlenen işe giriş çıkış bildirgesinin iptaline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini, kurum işlemlerinin usul ve Kanun'a uygun olduğunu belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, "...davanın re'sen 1 günlük işe giriş-çıkış bildirgesi düzenlenmesi konulu kurum işleminin iptaline ilişkin olup uyuşmazlığın sigortalı ...'in hak alanını ilgilendirdiği, ilgiliye husumet yöneltilmemişse de dava ihbar edilerek beyanının alındığı, idari para cezası ile kurumun resen işe giriş çıkış bildirgeleri düzenlemesi işleminin yasal dayanakları farklı olduğundan İdare Mahkemesince idari para cezasının iptaline karar verilmesi eldeki dava bakımından kesin hüküm teşkil etmez ise de delil niteliğinde olduğu, işverenin yokluğunda düzenlenen 17.09.2019 tarihli tutanağa dayanılarak işlem yapıldığı, ... ile bordro tanıklarının çalışmayı doğrulamadıkları anlaşılmakla; istinaf başvurusunda bulunan taraf ve istinaf sebepleri de gözetilerek yapılan istinaf incelemesine göre; İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu..." gerekçesi ile davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V.TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf gerekçelerini tekrarla temyiz başvurusunda bulunmuştur.

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davalı Kurum tarafından yapılan re'sen bir günlük sigortalı çalışanın tespitine dair tüm işlemlerin iptali istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin 1 inci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 5510 sayılı Kanun'un ilgili hükümleri, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 124 üncü maddesi.

3.Değerlendirme
İnceleme konusu davada, davacı vekili, davalı Kurum tarafından davacıya ait büfede kolluk tarafından yapılan denetim sonucu tutulan tutanakta dava dışı ...'i büfenin çalışanı olarak kaydedilmesi sonucu bu belgelerin dayanak alınarak davacı adına sigortasız işçi çalıştırılması nedeniyle re'sen yapılan tüm işlemlerin iptalini talep ettiği, Mahkemesince davanın kabulüne karar verildiği, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiği anlaşılmaktadır.

Öncelikle Mahkemece verilecek kabul kararının dava dışı ... hakkında yapılan 4/1-a kapsamındaki sigortalılık işleminin iptaline sebebiyet vereceğinden hak alanı etkilenen ...'in HMK nin 124 üncü maddesi kapsamında usulüne uygun şekilde husumet yöneltilerek ve dava konusu Kurum işleminin aksinin ispatı açısından büfenin çalışma saatleri, aynı tarih itibariyle büfede çalışanların kimler olduğu varsa bordro tanığı ve komşu işyeri tanıklarının beyanı alınarak ve gösterilecek bütün deliller toplandıktan sonra, tüm deliller birlikte değerlendirilerek varılacak sonuca göre hüküm kurulmalıdır.

VI.KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

11.05.2023 gününde oybirliğiyle karar verildi.