YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/5086 E.  ,  2024/5571 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/320 E., 2022/370 K.
KARAR : Kabul

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ile 4/1-a kapsamında hizmetlerinin geçerli olduğunun ve yaşlılık aylığı bağlanması davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairemizce kararın bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Dairemizce temyiz başvurusunun süreden reddine karar verilmiştir.

Davalı Kurum vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla; Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde;müvekkilin Bağ-Kur’a ödemiş olduğu primlerin genel sağlık sigortası kesintileri yapılarak ilgili yasa şartı ile Bağ-Kur’dan iade talep ve bu konudaki bütün hakları saklı kalmak kaydı ile Bağ-Kur hizmetlerinin iptal ile Sosyal Sigortalar hizmetleri doğrultusunda diğer şartları da tamamladığının tespit edilerek tahsis talebinin kabulüne, tahsis talebinden itibaren SSK emekli, aylıklarının bağlanmasına, tahsis tarihinden itibaren ödenmesi gereken emekli aylıklarının yasal faizleri ile birlikte ödenmesine karar verilmesi talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili dilekçesinde; müvekkil Kurum tarafından yapılan işlemde hata olmadığını, yasaya da aykırılık bulunmadığını, davanın reddi gerektiğini beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde; dava konusu uyuşmazlık ile ilgili olarak müvekkili Kurum tarafından yapılan işlemde kanun ve mevzuat hükümlerine aykırılık oluşturan bir durum bulunmadığını, YHGK kararını geniş anlamda, eksik ve hatalı yorumlayan bilirkişinin yasal düzenlemeleri göz ardı ederek yorumda hataya düştüğünü ve bağ-kur prim borçlarını ödemeden davacıya yaşlılık aylığı bağlanmasının mümkün olmadığını belirterek istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesi kararı ile davalı Kurum vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA KARARI
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Dairemiz kararı ile 01.11.1971 doğumlu olan davacının, 12.12.2014 tarihinde yaşlılık aylığı başvurusunda bulunduğu, bu başvuru üzerine davacıya 220/6473867 tahsis numarası ile 01.01.2015 tarihi itibarıyla 4/1-a (SSK) statüsünden aylık bağlandığı, davacının tahsis tarihi itibarıyla 6094 gün 4/1-a, 3175 gün 4/1-b olmak üzere toplam 9.269 gün hizmetinin bulunduğu, davalı Kurumun iç yazışmaları sırasında davalının Bağ-Kur hizmetlerinin gönderilmesinin istendiği, Tuzla SGM’nin cevap yazısında; davacının; 10.06.2002-31.03.2010, 23.02.2011-31.07.2013 tarihleri arasında ve 01.05.2015 tarihinden itibaren devam eden 4/1-b hizmetinin olduğu, son 7 yıllık dönemde 3,5 yıllık sürenin 4/1-b kapsamında geçmiş olması sebebi ile bildirilecek hizmeti olmadığı, ayrıca sigortalının 954,17 TL prim borcu bulunduğu bildirildiği, bu gelişme üzerine aylık bağlayan Kadıköy SGM tarafından son yedi yıllık sürenin yarısından fazlasının Bağ-Kur statüsünden geçmiş olması sebebi ile aylığının iptal edildiği, davacının geriye doğru Bağ-Kur hizmetleri incelemeye alınarak, 31.03.2015 tarihi itibarıyla 12.645,00 TL Bağ-Kur prim borcu oluşturulduğu, Bağ-Kur statüsünden aylık bağlama işleminin Bağ-Kur prim borcu olması sebebi ile durdurulduğu, borcun ödendiği takdirde aylık bağlanacağının belirtildiği, 18.04.2015 tarihi itibariyle aylığının kesildiği, Yine Kurumca davacının 4/1-b kapsamındaki hizmetlerine yönelik yapılan belirleme sonrası, çakışma nedeniyle 5510 sayılı Kanun'un 53 üncü maddesi uyarınca 2011/03-31.10.2013 dönemindeki 4/1-a kapsamındaki hizmetlerinin iptal edildiği, eldeki dosyada yapılan geri çevirme sonrası dosyaya ibraz edilen belgelerden; davacının Tasfiye Halinde ... Züccaciye Gıda Mad. Milli Piyango Araş. Hiz. Mutf. Eşya İml. Paz. San. ve Tic. Şti.’nde 10.06.2002 ile 31.03.2010 tarihleri arasında, 23.02.2011 ile 20.05.2015 tarihleri arasında ise Leal Dış Ticaret Ltd. Şti. nezdinde şirket ortaklığının bulunduğu, Kurum tarafından belirlenen Bağ-Kur sigortalılık süreleri ve dayanağı limited şirket ortaklık kayıtları da gözetilerek, bu kapsamda tahsise esas alınan 5510 sayılı Kanun'un 4/1-a kapsamındaki sigortalılık süreleri ile çakışan 4/1- b sigortalılık süreleri gözetilerek ve bu çakışma giderilmek suretiyle talep hakkında bir karar verilmesi gerekirken, çakışma olup olmadığı gözetilmeksizin, bu maddi ve hukuki olgular dikkate alınmaksızın, doğrudan doğruya 5510 sayılı Kanun'un 4/1-b bendi kapsamında sigortalılık süreleri dışlanmak suretiyle, davacının 4/1- a statüsüne ilişkin şartları yerine getirdiğinden bahisle 12.12.2014 günlü tahsis başvurusuna istinaden aylık bağlanması gerektiğinin tespitine yönelik hüküm kurulması isabetsiz olduğuna karar verilmiştir.

3.İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde davanın kabulüne karar verilmiştir.

4. Dairemiz kararı ile; Davalı SGK vekilinin temyiz dilekçesinin süreden reddine karar verilmiştir.

VI. KARAR DÜZELTME
A. Karar Düzeltme Yoluna Başvuranlar
Dairemiz süreden red kararına karşı davalı Kurum vekilince karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

B. Karar Düzeltme Sebepleri
Davalı Kurum vekili dilekçesinde özetle; kararı süresinde temyiz ettiğini belirterek, maddi hataya dayalı süreden reddine dair kararın kaldırılarak kararın esas yönden incelenmesi talebinde bulunmuştur.

C. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali ile 4/1-a kapsamında hizmetlerinin geçerli olduğunun ve yaşlılık aylığı bağlanması istemine ilişkindir.

D. Gerekçe
1. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371 ve 373 üncü maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 4, 53 ve geçici 81 inci madde hükümleridir.

2. Değerlendirme
A)25.10.2017 tarihinde yürürlüğe giren 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 7 nci maddesinin üçüncü fıkrası gereğince 12.01.2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) kanun yollarına ilişkin hükümleri, iş mahkemelerince verilen kararlar hakkında da uygulanır. 6100 sayılı Kanun’da ise karar düzeltme kanun yolu düzenlemesine yer verilmediği anlaşılmaktadır. Kararın 26.11.2022 tarihinde tebliğ edildiği, davalı Kurum tarafından temyizin son günü olan 12.12.2022 tarihinde kararı temyiz ettiği anlaşılmakta olup Daire kararında maddi hata bulunduğu maddi hata dilekçesi şeklindeki karar düzeltme istemi niteliğini taşıyan başvurunun kabulüne karar vermek gerekmiştir.

B)Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1-Davalı Kurum vekilinin maddi hata şeklinde karar düzeltme talebinin kabulü ile Dairemizin 16.2.2023 tarihli ve 2023/1732 - 2023/1293 Karar sayılı kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2-Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

20.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.