YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/5071 E.  ,  2023/5166 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/112 E., 2022/1223 K.
KARAR : Kısmen Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen asıl ve birleşen rücuen tazminat davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın Ali Haydar mirasçılarından davalı ... yönünden kısmen kabulüne, diğer davalılar yönünden kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı Kurum vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
1.Asıl davaya ilişkin dava dilekçesinde, davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Kurum sigortalısı ...'ın 23.02.1988 tarihinde Valentino Restoran'da çıkan yangında hayatını kaybettiğini, ... 3. Ağır Ceza Mahkemesinde açılan kamu davası sonucu davalı ...'ın tedbirsizlik ve dikkatsizlik sonucu ölüme sebebiyet vermekten suçlu bulunarak cezalandırılmasına karar verildiğini, sigortalının ölen eşine 41.024,69 TL ilk peşin sermaye değerli gelir bağlandığını beyanla şimdilik ilk peşin değerli gelirlerden 5.000,00 TL'nin faiz masraf ve avukatlık ücretiyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

2.Birleşen davaya ilişkin dava dilekçesinde, davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili kurum sigortalılarından ...'ın Valentino Restoranda çıkan yangında hayatını kaybettiğini, olayla ilgili olarak ... 13. Ağır Ceza mahkemesinin 1988/46 esas sayılı dosyası ile davalılar murisi ...'ın tedbirsizlik ve dikkatsizlik nedeniyle ölüme sebebiyet vermekten suçlu bulunarak cezalandırılmasına karar verildiğini, kurum tarafından ölen sigortalının eşine 41.024,69 TL tutarında ilp peşin sermaye değerli gelir bağlandığını ve müvekkili kurumun zararı doğduğunu, bu zararın temini nedeniyle nedeniyle 6. İş Mahkemesine dava açıldığını, bozmadan sonra ... 20. İş Mahkemesine tevzi edildiği ve halen derdest olduğunu, dosyadan alınan bilirkişi raporunda davalı murisi ...'ın %100 kusurlu bulunduğunu, hesap raporunda bağlanan ilk peşin sermaye değerli gelirler yönünden 41.024,69 TL müvekkili kurum zararı oluştuğunun tespit edildiğini buna göre kusur farkından kaynaklanan müvekkili kurum alacağının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili gerektiğini, davanın hukuki ve fiili bağlandı nedeniyle ... 20. İş Mahkemesinin 2016/233 esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Asıl ve birleşen davalara cevap dilekçelerinde,

1.Davalılara usulüne uygun olarak tebligat yapıldığı halde duruşmaya katılan olmadığı gibi yazılı bir beyanda da bulunulmamıştır.

2.Davalı ... vekili duruşmalara katılarak davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 15.05.2013 tarih ve 2012/228 E. 2013/453 K. sayılı sayılı kararıyla,

Davanın kabulü ile 5.000,00 TL kurum zararının 08.11.2010 gelir onay tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. 1.Bozma Kararı
1.Mahkeme kararına karşı davacı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairemizin 24.02.2015 tarihli ve 2015/1821 E. 2015/3079 K. sayılı ilamında, "..Mahkemece, yukarıda açıklanan bilgiler ışığında, ... mirasçılarının HMK’nun 124 üncü maddesi kapsamında davaya katılımı sağlanarak, savunma ve delilleri incelendikten sonra hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. .." denilmek suretiyle karar bozulmuştur.

B. İkinci Bozma Kararı
1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 01.10.2015 tarihli ve 2015/228 Esas E. 2015/480 K. sayılı kararıyla; "...Mahkememizce uyulmasına karar verilen Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda, davalı ... mirasçılarına davetiye çıkarılmış, çıkarılan davetiyeler usulüne uygun tebliğ edilmiş, usulüne uygun tebligatlara rağmen davalı mirasçıları duruşmaya katılmamış, yazılı beyanda bulunulmamıştır. ...Bilirkişi tarafından düzenlenen 21.12.2012 tarihli kusur raporunda; yangında vefat eden ...'ın kusurunun bulunmadığı, işyeri işleten-işveren Valentino kulüp sahibi dava dışı ...'ın %80 oranında kusurlu olduğu, davalıların murisi ...'ın ise %20 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiş, olayın oluşuna ve dosya kapsamına göre kusur oranlarının bölüşümü uygun bulunmuştur...." gerekçesiyle davanın kabulü ile 5.000,00 TL kurum zararının 08.11.2010 gelir onay tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiş; karara karşı davacı Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2.Dairemizin 26.01.2016 tarihli 2015/23987 E. 2016/843 K. sayılı ilamında;"...13.02.1988 tarihinde meydana gelen yangında ölen sigortalının hak sahiplerine bağlanan ölüm aylıkları nedeniyle oluşan Kurum zararının tahsili istemine ilişkin davada; hükme esas kusur raporunda; davalıların murisi (cezada mahkum olan) ... % 20, dava dışı klüp sahibi ... % 80 oranında kusurlu bulunmuş, sigortalıya ise kusur atfedilmemiştir.

Dava dışı klüp sahibi ... hakkında bir ceza davası açılmayarak ceza yargılamasında müşteki sıfatıyla ifadesinin alınması ve kusur atfedilmemesi karşısında; aynı kazada ölen ...’ya Kurum tarafından sosyal sigorta yardımı yapılıp yapılmadığı, bu nedenle sorumlular aleyhine rücu davası açılıp açılmadığı ve ne karar verildiği araştırılarak,kazanın meydana gelmesinde kusur oranları ve dağılımı konusunda çelişkileri giderecek mahiyette rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik araştırma sonucu, yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir..." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

C. Üçüncü Bozma Kararı
1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 05.11.2019 tarihli ve 2016/233 E. 2019/349 K. sayılı kararıyla "...Yapılan yargılama, aldırılan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre; davanın Mahkememiz 2016/233 E ve birleşen 19. İş Mahkemesinin 2018/384 E sayılı dosyası yönünden kabulü ile; 41.024,69 TL' nin 08.11.2010 onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. ..."gerekçesiyle,

Davanın Mahkememiz 2016/233 E ve birleşen 19. İş Mahkemesinin 2018/384 E sayılı dosyası yönünden kabulü ile 41.024,69 TL' nin 08.11.2010 onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiştir.

2. Dairemizin 22.12.2021 tarihli 2021/5027 E. 2021/16458 K. sayılı ilamında; "..Somut olayda, ise davacı Kurum isteminin teselsüle dayanmadığı anlaşılmakta olup, buna göre hükmü temyiz eden davalı mirasçılarından ...’ın sorumluluğunun %20 kusur oranına göre temyiz etmeyen diğer mirasçılar yönünden ise davacı Kurum lehine oluşan usuli kazanılmış hak gözetilerek bir hüküm kurulmalıdır..."gerekçesiyle bozulmuştur.

D.Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
1.Bozmaya uyan Mahkemece yukarıda tarih ve sayıları belirtilen karar ile "...Yapılan yargılama, aldırılan bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre; esas davanın ve birleşen 19. İş Mahkemesinin 2018/384 E sayılı dosyasındaki davanın davalı ... yönünden kısmen kabulü ile, (bu davalı yönünden sorumluluğun 8.204,94 TL ile sınırlı olmak üzere ), davalılar ..., ..., ..., ..... ve ... yönünden kabulü ile, davacı Kurum'un toplam 41.024,69 TL tutarındaki rücu alacağından 8.204,94 TL'nin 08.11.2010 onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 32.819,75 TL'nin 08.11.2010 onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ..., ..., .... ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ... yönünden fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiş ve buna dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur..." gerekçesiyle,

Esas davanın ve birleşen 19. İş Mahkemesinin 2018/384 E sayılı dosyasındaki davanın davalı ... yönünden kısmen kabulü ile (Bu davalı yönünden sorumluluğun 8.204,94 TL ile sınırlı olmak üzere), davalılar ..., ..., ..., ...., ... ve ... yönünden kabulü ile

Davacı Kurum'un toplam 41.024,69 TL tutarındaki rücu alacağından;

a- 8.204,94 TL'nin 08.11.2010 onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

b- 32.819,75 TL'nin 08.11.2010 onay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ..., ..., ..., ..., ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

c-... yönünden fazlaya ilişkin talebin reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı SGK vekili ile davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili kararı kusurdan, davalı ... vekili davanın kendisi yönünden reddinin gerektiğini belirterek kararın temyizen bozulmasını talep etmişlerdir.

C.Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, rücuan tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri

2. 1479 sayılı Kanun'un 63 üncü maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenlere göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararının ONANMASINA,Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgilisinden alınmasına,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 10.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.