YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/4292 E.  ,  2023/6275 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/273 E., 2022/305 K.
HÜKÜM/KARAR : Kısmen kabul

Taraflar arasındaki 2926 sayılı kanun kapsamında sigortalılık süresi tespiti ve 09.10.2014 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı tahsisi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda Mahkemece bozmaya uyularak verilen davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, davacının 01.08.1997 tarihinden itibaren başlayan ve primleri ödenen 2926 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılık süresinin 506 sayılı Kanun kapsamındaki bildirimlerle çakıştığı gerekçesi ile iptali ile yaşlılık aylığı reddine dair Kurum işlemlerinin iptali ile yaşlılık aylığı bağlanmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili, davacı sigortalı hakkında yapılan Kurum işlemlerinin usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek davanın reddi istenmiştir.

III. MAHKEME KARARI
Mahkemesince 20.04.2016 tarih, 2014/1089 E. 2016/451 K. Sayılı davanın kısmen kabulüne dair verilen kararın taraf vekilleri tarafından temyizi üzerine 21.HD 'nin 16.01.2017 tarih 2016/13939 E. 2017/99 K. Sayılı ilamı ile bozulduğu,

Mahkemesince bozmaya uyularak, davanın kabulü ile, davacının 16.10.1997-24.09.1999 tarihleri arasında 708 gün, 16.11.1999-22.03.2002 tarihleri arasında 857 gün 28.12.2012-12.05.2004 tarihleri arasında 501 gün, 30.09.2004-23.10.2005 tarihleri arasında 235 gün olmak üzere toplam 2301 gün SSK sigortalılığı ile çakışmayan 2926 sayılı Kanun kapsamında zorunlu sigortalı olduğunun tespiti ile davacının başvurusunun reddine ilişkin 04.12.2014 tarihli kurum işleminin iptaline, davacının kuruma başvuru tarihi olan 09.10.2014 tarihi itibariyle ilk işe giriş tarihi olan 05.10.1982 tarihi kabul edilerek yaş, prim günü ve sigorta başlangıç tarihi koşullarını karşılayarak 506 ve 2926 sayılı Kanuna tabi hizmetlerin birleştirilmesi suretiyle emekliliğe hak kazanmış olduğunun tespitine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1-Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

2-21.HD' nin 11.02.2020 tarih, 2019/2722 E. 2020/727 K. sayılı ilamı ile, " ...Dava, davacının davalı Kurum tarafından Tarım Bağ-Kur sigortalılığının, 506 sayılı Kanun kapsamındaki çalışmaları gerekçe gösterilerek iptal edildiği belirtilerek Tarım Bağ-Kur sigortalılık sürelerinin ve 21.03.2012 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti istemine ilişkindir. Davacı, aşamalarda yaşlılık aylığı talep tarihini 09.10.2014 olarak düzeltmiştir... Uyuşmazlık, davacının yaşlılık aylığına hak kazanıp kazanmadığı hususunda toplanmaktadır. Davanın yasal dayanağı olan 506 sayılı Kanun'un 60 ıncı maddesi ve geçici 81 inci maddesine göre davacının yaşlılık aylığına hak kazanabilmesi için, öncelikle tahsis talebinde bulunması gerekmektedir. Davacının davalı kuruma yöneltilmiş bir tahsis talebi bulunmadığı gibi 09.10.2014 tarihli dilekçesinde sadece tarım bağ-kur sürelerinin tespitini istediği sabittir. Neticeten, davacının tahsis talebi olmadığından aylık bağlanmasının mümkün olmadığı gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması usul ve yasaya aykırıdır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Taleple bağlılık ilkesi" başlıklı 26 ıncı maddesi gereğince "Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir." Davacının iptal edilen tarım bağ-kur sigortalılık sürelerinin 01.08.1997- 04.06.2005 tarihleri arasında olduğu ve yine talebinin de iptal edilen tarım bağ-kur hizmet sürelerine ilişkin olup fazlaya ilişkin talebi bulunmadığı halde tespitine karar verilen tarım bağkur sigortalılık süresinin 23.10.2005 tarihine kadar kabul edilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Ayrıca, kararda 28.12.2002 tarihi yerine maddi hata sonucu 28.12.2012 tarihinin yazılması hatalıdır...." gerekçeleri bozulmuştur.

B. Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemece yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "...Davacının 16.10.1997 - 24.09.1999 tarihleri arasında 708 gün, 16.11.1999 - 22.03.2002 tarihleri arasında 857 gün 28.12.2012-12.05.2004 tarihleri arasında 501 gün, 30.09.2004 - 23.05.2005 tarihleri arasında 235 gün olmak üzere toplam 2301 gün SSK sigortalılığı ile çakışmayan 2926 sayılı Kanun kapsamında zorunlu sigortalı olduğunun tespitine, fazlaya ilişkin istemin reddine,..." karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, 08.12.2014 tarihli celsede hizmet tespiti talep ettiğini ve yaşlılık aylığı tahsis talebinin bulunduğunu, sigortalılık süresinin 05.10.1982 tarihinden itibaren başladığının tespiti ile yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğine karar verilmesi gerektiğini belirterek temyiz isteminde bulunmuştur.

Davalı Kurum vekili, kararın eksik araştırma ve inceleme sonucu verildiğini, Mahkemenin bozmaya uyduğu halde bozmaya uygun karar vermediğini belirterek temyiz başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, 2926 sayılı Kanun kapsamında sigortalılık süresi tespiti ve 09.10.2014 tarihi itibariyle yaşlılık aylığı tahsisi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2926 ve 506 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri.

3. Değerlendirme
İnceleme konusu davada, 24.12.1965 doğumlu davacının, ilk kez dava dilekçesinde 08.12.2014 dava tarihi itibariyle yaşlılık aylığı tahsis talebinde bulunduğu, dosya içinde bulunan bilgi ve belgelere göre, 05.10.1982 - 15.10.1997 tarihleri arasında 506 sayılı Kanun kapsamında, 16.10.1997 - 23.05.2005 tarihleri arasında 2926 sayılı Kanun kapsamında, 09.04.2008 - 06.04.2021 tarihleri arasında ise 5510 sayılı Kanun'un 4/1-a maddesi kapsamında sigortalılık sürelerinin bulunduğu anlaşılmakla, davacının dava tarihi veya dava sonrası tarih yönünden, 05.10.1982 sigorta başlangıç tarihine göre 506 sayılı Kanun kapsamında yaşlılık aylığı tahsis koşullarının oluşup oluşmadığı hususu irdelenerek varılacak sonuca göre yaşlılık aylığının bağlanmasına karar verilmesi gerekirken ve yine bozma ilamında belirtilen 28.12.2002 tarihi yerine maddi hata sonucu 28.12.2012 tarihinin yazılması ile yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

VI.KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Mahkemece verilen kararın BOZULMASINA,Temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine,

Dosyanın kararı veren Mahkemesine gönderilmesine,01.06.2023 gününde oybirliğiyle karar verildi.