YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/3556 E.  ,  2023/5528 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1132 E., 2022/2115 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 37. İş Mahkemesi
SAYISI : 2020/6 E., 2021/117 K.

Taraflar arasındaki yaşlılık aylığına hak kazandığının tespiti, aksi yöndeki kurum işleminin iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının Türkiye de 1502 gün çalışması olduğunu, daha sonra Almanya ya gittiğini buradan malulen emekli olduğunu, kurumun sözleşme gereği kısmi aylık bağladığını, davacının 3201 sayılı Kanun'a göre 2188 gün daha borçlandığını, kurumun kısmi aylığı yükseltmediğini, başvurularının reddedildiğini, ve sözleşme aylığı bağlanırken geçerli olan şartlara tabi olduğunu belirttiğini, buna göre davacının yaşı ne olursa olsun hep 2014 te kısmi aylık bağlanırken mevcut 51 yaşının esas alındığını, bu sebeple 3600 gün prim sayısını esas almayıp 5075 gün prim sayısının arandığını, davacının Almanya vatandaşı olması sebebiyle daha fazla borçlanamadığını, Yargıtay kararlarında da yeni aylık talebinin ayrı bir talep olarak kabul edildiğini ve talep tarihindeki koşulların dikkate alınması gerektiğini vurguladığını belirterek, davacının kısmi aylığının ilave yurt dışı borçlanması dikkate alınarak yükseltilmesi (tam aylık) bu kapsamda ödenmemiş aylık farklarının yasal faiz ile birlikte karşılığı şimdilik 3.000-TL'in tahsilini davacının 60 yaş itibariyle aylığa hak kazandığının tespitini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum vekili yetki süre husumet itirazında bulunduğunu beyanla, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile, davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davanın reddine verilen kararın hukuka aykırı olduğu, yeniden yargılama yapılması gerektiği, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiği, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesi gerektiği, tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında, "...Dosyadaki bilgi ve belgelerden, 03/05/1963 doğumlu olan davacıya Şubat/2014 tarihi itibariyle kısmi sözleşme aylığı bağlandığı, davacının1982-1987 arası Türkiye'de 1412 gün hizmetinin bulunduğu, 1989 tarihinden itibaren Almanya sigorta merciine kayıtlı olduğu, 1989-1995 arası yurt dışı sürelerinden 2188 günü borçlanıp bedelini kuruma ödediği, Aralık/2019 tarihinde tahsis talebinde bulunduğu, talebin Kurum tarafından reddedildiği anlaşılmaktadır.

Somut olayda, davacı taraf bağlanan kısmi sözleşme aylığının tam aylığa çevrilmesini talep etmiş ise de, 03/05/1963 doğumlu olan davacının 506 sayılı yasanın geçici 81. Maddesi uyarınca 55 yaş 3600 gün şartına tabi olup, 55 yaşını 24/05/2014 tarihinden sonra (2018 yılı) tamamladığından 60 yaş şartını tabidir. Dolayısıyla tahsis talep tarihi itibariyle 60 yaş şartını tamamlamadığından kurum işlemi yerinde olup, davanın reddine yönelik mahkeme kararı doğru olmuştur..." gerekçesi ile; Davacı vekilinin istinaf isteminin 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili, istinaf dilekçesinde belirttiği gerekçelerle kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava; yaşlılık aylığı ve ödenmemiş aylık farklarının yasal faiz ile birlikte tahsili istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371; 3201 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un Geçici 81 inci maddesi

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

17.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.