YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/2732 E.  ,  2024/2817 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/179 E., 2022/440 K.
KARAR : Direnme

Taraflar arasındaki 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur sigortalığının tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekilinin tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizce yapılan inceleme sonunda kararın bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi tarafından Daire bozma kararına karşı direnilmiştir.

Direnme kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan gündem ve dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 5510 sayılı Kanun'un 4/1-b maddesi kapsamında tarım sigortalısı olduğunu, Kuruma kayıt ve tescilinin 26.06.2006 tarihi itibari ile Çubuk Ziraat Odası kaydı uyarınca yapıldığını, kendisine ait arazisinin bulunduğunu, müvekkilinin biriken prim borçlarından dolayı 2018 yılında yapılandırma talebinde bulunduğunu, bu işlemler sırasında 2019 yılında Kurum tarafından hazırlanan 2011 tarihli denetmen raporu gerekçe gösterilerek müvekkilinin tarım sigortalılığının ilk tescil tarihinden itibaren iptal edildiğini, 21.01.2011 tarihli denetmen raporunda Ziraat Odasında bulunan ilk üye kayıt defterinin 24.03.2009 tarih ve 3415 yevmiye numarası ile Çubuk Noterliği tarafından onaylı defter olduğunu, bu tarihten önceki üye kayıt defterinin oda da bulunmadığını, bu defterde ise müvekkiline ait herhangi bir kayda rastlanılmadığının ve yönetim kurulu kararının da bulunmadığının tespitinin yapıldığını, Ziraat Odası kaydının sadece bilgisayar kaydı olarak tutulduğunu, karar defterine işlenmediğini Kurum tarafından tespitinin yapıldığını, bu raporun müvekkiline tebliğ edilmediğini, 4B kapsamındaki tarım sigortalılığı hakkında bilgi belge istenilmediğini, sigortalılığının 2019 yılına kadar iptal edilmediğini, Ziraat Odası tarafından da bu denetimle ilgili kendisine sözlü ya da yazılı bilgilendirme yapılmadığını, müvekkilinin düzenli olarak Çubuk Ziraat Odasında üye kayıt bilgisi alarak Kuruma verdiğini, kendisine defter kaydı olmadığı konusunda uyarıda bulunulmadığını, her seferinde bu belgenin düzenlendiğini, müvekkilinin köyde oturduğunu, tarım işi yaparak geçimini sağladığını, 2006 yılından sonra tarım dışı bir sigorta koluna bağlı çalışmasının da olmadığını belirterek, 01.07.2006 tarihli tarım sigortalılık tescilinin kaldırılması işleminin iptaline, 01.07.2006 tarihi ile yeniden 4B tarım sigortası kapsamında sigortalılık tescilinin yapıldığı, 14.04.2015 tarihleri arasında kesintisiz sigortalı olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; usul ve kanuna aykırı olan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 18.06.2020 tarihli ve 2019/326 Esas, 2020/95 Karar sayılı kararıyla; davanın kabulüne, Kurum işleminin iptali ile davacının 01.07.2006 - 04.04.2015 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı sayılması gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 23.12.2021 tarihli ve 2020/834 Esas, 2021/2016 Karar sayılı kararıyla; davalının istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Daire bozma ilamında; davacının talebine konu 01.07.2006 - 04.04.2015 tarih aralığındaki dönem yönünden davacının 2926 sayılı Kanun'a tabi sigortalılık iradesini ortaya koyacak hususlar ayrıntılı olarak araştırılmalı, bu bağlamda zirai faaliyetin devamlılığı ve niteliği kapsamında davacının hangi ürünleri yetiştirdiği, tarımsal faaliyetini yaptığı ürünlere yönelik, özel ve kamu kurum ve kuruluşlar nezdinde müstahsil makbuzlarının, tevkifat listelerinin, tevkifat ödeme dekontlarının ve tevkifata esas tüm belgelerin bulunup bulunmadığı Kurumdan ve ilgili olabilecek (Ofis, tekel, şeker fabrikaları vb.) kuruluşlardan sorulup, varsa mevcut kayıtlardaki tevkifatların da Kuruma intikal edip etmediği hususu ayrıca araştırılmak suretiyle karar verilmesi gerektiği belirtilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Verilen Direnme Kararı
İlk Derece Mahkemesi kararı ile davacının, Ziraat Odası üyeliğine girişine dair yönetim kurulu kararının bulunmadığı, ancak Ziraat Odası kaydının 2006 yılında başladığı, kaydının halen devam ettiği, Tarım Müdürlüğünden destekleme alımlarının bulunduğu, adına kayıtlı tarla ve bağ kayıtlarının olduğu, 2006 yılından itibaren prim ödemelerinin yapıldığı, tescilinin 1987 tarihinde başladığı, 30.09.2002 tarihinden itibaren çiftçi kayıt sisteminde kaydının bulunduğu, ürettiği tarımsal ürünlere ilişkin bilginin yer aldığı, davacı adına 01.01.2005 tarihinde hayvan işletmesi tescil belgesi düzenlendiği, 07.06.2006 tarihinde 2926 sayılı Kanun kapsamında 70,00 TL prim ödemesi bulunduğu, Gümüşyayla muhtarı tarafından düzenlenen belgede davacının 01.01.1987 - 31.03.1987 ve 01.07.2006 tarihlerinde tarımsal faaliyette bulunduğuna ilişkin bilginin yer aldığı, Çubuk İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğünün 29.11.2019 tarihli yazısı ile davacıya ait 19 sığır bulunduğuna ilişkin hayvan raporunun düzenlendiği, davacının 01.07.2006 - 04.04.2015 tarihleri arasında Tarım Bağ-Kur sigortalısı sayılması gerektiği, Mahkememizce davanın kabulüne yönelik verilen kararın hukuka uyarlı bulunduğu, açıklanan nedenlerle önceki kararda direnilmesi karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen direnme kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili dilekçesinde özetle; Mahkemece eksik inceleme ile hüküm kurulduğu, Yargıtay içtihatlarında vurgulandığı üzere tarımsal faaliyetin sürdüğünün faaliyete ilişkin olarak hangi tarımsal ürünlerin üretildiği, nereye satıldığı veya teslim edildiği gibi hususların somutlaştırılarak belirlenmesi gerektiği, belirterek kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık, Tarım Bağ-Kur sigortalılığının tespiti istemine ilişkindir.

D. Gerekçe
1. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371 ve 373 üncü maddeleri ile 2926 sayılı Kanun'un 2, 3, 5, 6 vs. madde hükümleridir.
2. Değerlendirme
Davacının 22.12.1986 tarihinde Kuruma ibraz edilen giriş bildirgesine istinaden 01.01.1987 tarihi itibariyle 2926 sayılı Kanun kapsamında Tarım Bağ-Kur tescilinin başlatıldığı, 29.06.2006 tarihinden itibaren ziraat oda kaydının olduğu, 01.04.1987 - 30.12.2003 tarihleri arasında 506 sayılı Kanun kapsamında çalışmasının olması sebebiyle, 2926 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılığının 31.03.1987 tarihi itibariyle sonlandırıldığı, davacının talebine istinaden 2926 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılığının 01.07.2006 tarihi itibariyle yeniden başlatıldığı, 21.01.2011 tarihli Kurum Kontrol Memuru tarafından düzenlenen raporda, Çubuk Ziraat Oda kayıtları ile ilgili olarak mahallinde yapılan tespitte, davacının üye kayıt defterlerinde isminin bulunmadığının ayrıca üyeliğin kabulüne ilişkin yönetim kurulu kararının bulunmadığının tespit edilerek, davacının üyelik kaydının olmadığı yönünde tutanak tanzim edildiği, Kurumun 24.06.2019 tarihli raporunda da, 21.01.2011 tarihli Kurum denetmen raporuna istinaden işlem yapılması gerektiğinin belirtildiği, düzenlenen raporla davacının Tarım Bağ-Kur sigortalı olarak 01.01.1987 - 31.01.1987 ve 04.04.2015-devam şeklinde kabul edildiği, Bağ-Kur ekstresinde davacının 07.06.2006 tarihinden 25.12.2018 tarihine kadar prim ödemeleri bulunduğu, 20.12.2010 tarihinde Kuruma intikal eden prim kesintisinin olduğu, 30.09.2002, 26.08.2003, 24.08.2004, 17.07.2005, 03.11.2006, 09.11.2007, 27.11.2008, 01.11.2010, 24.10.2011, 25.06.2015, 28.06.2016, 28.06.2017, 28.12.2017, 07.05.2018, 26.06.2019 tarihlerinde çiftçi kayıt sisteminde kaydının bulunduğu, 01.01.2005 tarihinde hayvan işletmesi tescil belgesinin mevcut olduğu, davacı adına 19 adet sığır kaydının, tarla ve bağ kayıtlarının mevcut olduğu ve vs. tespitler ile İlk Derece Mahkemesinin direnme hükmünde dayandığı yasal dayanaklar ve gerekçeye göre Dairemize ait anılan bozma ilamının ortadan kaldırılması gerektiği anlaşılmıştır.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası ve 373 üncü maddesinin beşinci fıkraları uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

18.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.