YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/2243 E.  ,  2024/5289 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2019/342 E., 2021/463 K.
KARAR : Kısmen Kabul
İLK DERECE MAHKEMESİ : Karşıyaka 3. İş Mahkemesi
SAYISI : 2013/45 E., 2018/471 K.

Taraflar arasındaki iş kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı ... vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davacı ... vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararınının kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararının davacı ... vekili tarafından temyiz edildiği; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ... ...'ın 07.09.2012 tarihinde meydana gelen iş kazasında sürekli iş göremezliğe uğradığını iddia ederek maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmuştur.

II. CEVAP
1.Davalı ... Mühendislik Mak. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile diğer davalı ... Seramik San ve Tic. AŞ. arasında ilave doğalgaz tesisatı ve proje işlerinin müvekkili tarafından yapıldığı için bir hizmet sözleşmesi imzalandığını, dava konusu iş kazası olayının da müvekkiline ait işyerinde meydana gelmediğini, ... Seramik San ve Tic. AŞ.’ ye ait işyerinde meydana geldiğini, davacıyı işi bittikten sonra 12 m. yükseklikte görevlendirenin ... Seramik AŞ olduğunu, davacının kendi kusuru ile iş kazasına uğradığını, hem müvekkili şirketin hem de diğer davalı şirketin kazanın meydana gelmemesi için gerekli tüm önlemleri almış olduklarını, talep edilen manevi tazminatın fahiş olduğunu, maddi tazminat yönünden de SGK tarafından bağlanan gelirlerin peşin değerinin hesaplanan tazminattan indirilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

2.Davalı ... Seramik San. Tic. AŞ. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının, diğer davalının işçisi olduğunu, tecrübeli ve vasıflı bir işçi olan davacının yaptığı işin tehlikesini bilebilecek durumda olduğunu, bu nedenle dava dilekçesindeki iddiaların kabulünün mümkün olmadığını, müvekkili şirket ile diğer davalı arasında akdedilen sözleşmenin ilgili maddelerine göre meydana gelecek kazalardan dolayı doğrudan doğruya yüklenicinin sorumlu olduğunu, davacıya çatıya çıkması yönünde bir talimat verilmediğini, zira yapılan işin uzmanlık gerektirdiğini, davacının kendi isteği ile kapısı kilitli olmasına rağmen çatıya çıktığını, kazanın da kendi kusuru ile meydana geldiğini, diğer yandan davacının talep ettiği maddi ve manevi tazminatın çok fahiş olduğunu, müvekkili şirketin Aviva Sigorta AŞ.’ye üçüncü şahıs mali sorumluluk sigortası yaptırdığını, davanın bu şirkete ihbar edilmesini talep ettiklerini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulü ile davacı ... yönünden, 86.811,67 TL maddi tazminatın, 17.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 07.09.2012 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı ... Mühendislik Mak. İnş. Taah. San. ve Tic. Ltd. Şti. 'den alınarak davacıya verilmesine, fazla talebin reddine, davacı ... yönünden manevi tazminat talebinin reddine, davalı ... Seramik San. ve Tic. AŞ yönünden bu davalının pasif husumet ehliyeti bulunmadığından açılan davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı ... Seramik A.Ş.'nin kusurlu olduğunun gözardı edilerek hakkında açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiş olmasının, davalı ... Seramik A.Ş.'nin bir an için kusursuz olduğu kabul edilse dahi bina ve yapı eseri maliki olarak müvekkillerinin uğramış olduğu zarardan kusursuz olarak sorumluluğuna gidilmemiş olmasının, bilirkişi raporunda bordrolu tanıklar tarafından bildirilen ücretle yapılan hesaplama yerine makine mühendisleri odasının bildirdiği ücret üzerinden yapılan hesaplama üzerinden karar verilmiş olmasının, davacı ... yönünden manevi tazminat isteminin reddine karar verilmiş olmasının, davacı ... için dava dilekçesinde maddi tazminat talebinde bulunulmamış olmasına rağmen hükmün (9) nolu bendinde aleyhine reddedilen maddi tazminat yönünden karşı vekalet ücretine hükmedilmiş olmasının hatalı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacıların istinaf konusu ettiği hususlar ayrık tutulduğunda diğer tüm yönlerin taraflar arasında tartışmasız olduğunun kabulü gerektiği, davacı ... vekilince bu davacı yönünden talep edilen manevi tazminatın reddinin hatalı olduğu istinaf nedeni yapılmış ise de Mahkemenin bu yöndeki delilleri değerlendirmesi sonucu edindiği kanaat ve kabulde dosya kapsamına, yasal düzenlemelere ve Yargıtay kararlarına aykırılık bulunmadığı Dairece de benimsenmekle bu davacının istinaf talebinin reddine karar vermek gerektiği, davacı ... vekilince dava dilekçesinde kazanın meydana geldiği dönem itibariyle davacının aylık kazancının 3.500,00 TL'nin altına düşmediğinin ileri sürüldüğü, duruşmada beyanı alınan davacı tanığı ...'in, davacının günlük yevmiyesinin 100,00 TL civarında olduğunu bildiğini söylediği, duruşmada dinlenen davalı ... Mühendislik Şti. tanığı ...'in beyanında, davacının boru ustası olarak çalıştığını, kendi şirketlerindeki bir boru ustasının günlük yevmiyesinin 100,00 TL civarında olduğunu, davacının ücretinin de hemen hemen bu düzeyde olduğunu bildirdiği, diğer davalı tanığı davacının ücretine yönelik beyanda bulunmadığı, davacı tarafça emsal ücret araştırmasına delil olarak dayanıldığı, Mahkemece yapılan emsal ücret araştırmalarında Türk Metal Sendikası davacının emsali işçinin alabileceği günlük yevmiye ücretinin 120,00 TL olduğunu bildirdiği, bilirkişi tarafından hesaplamaya baz alınan ücretlerden biri olarak TMMOB İzmir Şubesince verilen cevapta, belge sahibi olan boru ustasının kaza tarihi itibariyle brüt 2.145,00 TL, belge sahibi olmayanın ise brüt 1.694,00 TL alacağının belirtildiği, davacı iddiası, birbirini teyit eden her iki taraf tanık beyanları ve aylık ücret miktarı bildiren sendika cevabı birlikte değerlendirildiğinde, davacının aylık ücretinin bilirkişi raporunda da ikinci bir seçenek olarak kabul edildiği üzere aylık 3.000,00 TL net olduğunun kabulünün dosya kapsamına daha uygun olduğu, bu yönüyle Mahkemenin aylık ücretin brüt 2.145,00 TL olduğuna dair kabulünün Dairece hatalı kabul edildiği ve davacının istinaf talebinin bu yönüyle kabul edilerek Mahkeme kararının ortadan kaldırılmasına karar vermek gerektiği, davacının aylık ücretinin net 3.000,00 TL olduğunun kabulü durumunda Mahkemece daha düşük ücret üzerinden hükmedilen maddi tazminat miktarının da dosya kapsamına uygun olmadığı, aksine aylık 3.000,00 TL'ye göre yapılan hesap sonucu tespit edilen 150.526,51 TL maddi zararın dosya kapsamına daha uygun olduğu Dairece kabul edilmekle davacının bu yöndeki istinaf talebi de yerinde görülerek Mahkeme kararının ortadan kaldırılmasına karar vermek gerektiği, davacı tarafça davalılardan ... Seramik San. Tic. AŞ.'nin de maddi tazminattan öncelikle % 10 kusurlu olması nedeniyle, bu kabul edilmediği takdirde işin yapıldığı işyeri maliki sıfatıyla kusursuz sorumluluk nedeniyle sorumlu tutulması gerektiğinin istinaf nedeni olarak ileri sürüldüğü, yapılan incelemede davacının diğer davalı ... Mühendislik Şti. çalışanı olduğu, davalılar arasında bir işin yapılmasını konu alan sözleşme kapsamında davalı ... Seramik San. Tic. AŞ. işyerinde çalışırken iş kazasının meydana geldiği konusunda uyuşmazlık bulunmadığı, uyuşmazlığın davalı ... Seramik San. Tic. AŞ.'ye kusur izafe edilip edilemeyeceği, kusur izafe edilemese dahi işin yapıldığı işyeri sahibi olarak kusursuz sorumluluğu nedeniyle zarardan sorumlu olup olmadığına ilişkin olduğu, Mahkemece davalılar arasındaki ilişkinin, davacının fiilen yaptığı iş, yapılan işin davalı ... Seramik San. Tic. AŞ.'nin asıl ya da yardımcı nitelikteki işlerinden olup olmadığı yönündeki değerlendirmesi sonucu davalılar arasındaki ilişkinin eser sözleşmesine dayandığı, bu kapsamda asıl işveren-alt işveren ilişkisinin bulunmadığı, kusuru olmadığı gibi istisnai düzenlemeler kapsamında (kusursuz sorumluluk ilkesi) sorumlu tutulamayacağına yönelik kabulünde dosya kapsamı, yasal düzenlemeler ve yerleşik Yargıtay kararlarına aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, davacı ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine, davacı ... vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile 6100 Sayılı HMK'nun 353/1-b.2 maddesi uyarınca Karşıyaka 3.İş Mahkemesinin 10.12.2018 tarih, 2013/45 Esas ve 2018/471 Karar sayılı kararının ortadan kaldırılmasına, davanın kısmen kabulü ile davacı ... yönünden, 150.526,51 TL maddi tazminatın, 17.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 07.09.2012 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı ... Mühendislik Mak. İnş. Taah. San. Ve Tic. Ltd. Şti. 'den alınarak davacı ...'a verilmesine, davacı ... yönünden manevi tazminat talebinin reddine, davalı ... Seramik San. ve Tic. AŞ yönünden bu davalının pasif husumet ehliyeti bulunmadığından açılan davanın reddine, karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; davalı ... Seramik A.Ş.'nin kusurlu olduğunun gözardı edilerek hakkında açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiş olmasının, davalı ... Seramik A.Ş.'nin bir an için kusursuz olduğu kabul edilse dahi bina ve yapı eseri maliki olarak müvekkillerinin uğramış olduğu zarardan kusursuz olarak sorumluluğuna gidilmemiş olmasının hatalı olduğunu belirterek kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, sürekli iş göremezliğe uğrayan sigortalının maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 417 nci maddesi, 5510 sayılı Kanun'un 13 ncü maddesi ile 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2 nci ve 77 nci maddeleri ile 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun 4 ncü maddeleridir.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 nci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup Bölge Adliye Mahkemesince oluşturulan gerekçenin yerinde olduğu dikkate alındığında kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacı ... vekilinin temyiz isteminin reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın 6100 sayılı Kanun'un 370 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

14.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.