YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/14163 E.  ,  2024/2990 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/653 E., 2023/1944 K.
HÜKÜM/KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 41. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/89 E., 2022/5 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ve tespit davasından dolayı yapılan yargılama neticesinde İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının davacı vekilince istinafı üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince verilen karar davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi ... hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı Kurumun sigortalısı olduğunu, SGK tarafından kendisine gönderilen 13.12.2018 tarih, 17067765 nolu yazısı ile müvekkilinin Kurumdan 01.11.2009 tarihi itibariyle aldığı yaşlılık aylığının Sosyal Güvenlik Denetmenliğince düzenlenen 25.09.2018 tarihli rapora istinaden 20.09.2009 ile 30.09.2009 tarihleri arasındaki iki günlük sigortalılık süresinin iptal edilmek suretiyle ve artık mevcut durumda (4a) şartlarından aylık bağlanmasına müstehaklık durumunun olmadığı gerekçesiyle aylığının iptal edildiğini, davacının 1260 gün ile de bunca yıldır aldığı emekli aylığının iptal işlemiyle karşılaştırılmayıp, eşit olan sürelerde (4a) lı hizmetine üstünlük sağlanmasının sosyal devlet ilkesinin gereği olduğunu beyanla davalı SGK’nın davacının iki günlük sigortalılığını iptal etme işleminin ve buna bağlı olarak (4a) şartlarından bağlanan yaşlılık aylığının iptaline ilişkin işleminin usul ve yasaya aykırılığının tespiti ile bu yöndeki Kurum işleminin iptaline, davacının iptal edilen yaşlılık aylığının iptal tarihi itibariyle yeniden bağlanmasına, davacının 01.11.2009 ile 01.02.2018 tarihleri arasında Kurumdan aldığı aylıkların faiziyle birlikte Kuruma iade borcunun olmadığının tespiti ile geçmişe yönelik borç tahakkuk ettirme işleminin iptali ile iptal tarihinden sonra eşinden aldığı ölüm aylığından kesinti yoluyla kendisinden haksız yere tahsil edilen tutarın tamamının yasal faizleriyle birlikte iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle, kurum işleminde bir hata bulunmadığını, bu sebeple davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri
Davacı vekili istinaf dilekçesinde; yerel mahkeme kararının kaldırılarak, davalı Kurumun davacının iki günlük sigortalılığını iptal etme işleminin ve buna bağlı olarak (4a)lı şartlarından bağlanan yaşlılık aylığının iptaline ilişkin işleminin usul ve yasaya aykırılığının tespiti ile bu yöndeki Kurum işleminin iptaline, davacının iptal edilen yaşlılık aylığının, iptal tarihi itibariyle yeniden bağlanmasına, davacının 01.11.2009 ile 01.02.2018 tarihleri arasında Kurumdan aldığı aylıkların faiziyle birlikte Kuruma iade borcunun olmadığının tespiti ile geçmişe yönelik borç tahakkuk ettirme işleminin iptali ile iptal tarihinden sonra eşinden aldığı ölüm aylığından kesinti yoluyla kendisinden haksız yere tahsil edilen tutarın tamamının yasal faizleriyle birlikte iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle, istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık davacının sigortalılığının ve 506 sayılı Kanun kapsamındaki yaşlılık aylığının iptaline ilişkin Kurum işleminin iptali, yaşlılık aylığının iptal tarihi itibariyle yeniden bağlanması, davacının Kuruma borçlu olmadığının tespiti ile ölüm aylığından kesinti yolu ile tahsil edilen tutarın iadesi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıdaki yazılı temyiz harcının ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

20.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.