YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/13575 E.  ,  2024/718 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/322 E., 2023/341 K.
DAVA TARİHİ : 12.03.2018
KARAR : Kısmen kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen yaşlılık aylığının kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptali ile kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması istemli davada verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda,Yargıtay 10. Hukuk Dairesince Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi karar taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, davacının 1994 yılında geçirmiş olduğu iş kazası sebebiyle sağ gözünü kaybettiğini, sürekli iş göremez hale geldiği için kendisine sürekli iş göremezlik maaşı bağlandığını, 08.09.2004 tarihli rapor ile müvekkilinin %45 engelli olduğunun tespit edildiğini, müvekkilinin İŞKUR'un yönlendirmesiyle engelli olarak bir işyerinde 7 yıl civarında çalıştığını, 23.08.2012 tarihli Gelir İdaresi Başkanlığının yazılarına göre müvekkilinin çalışma gücünün %42 oranında kaybettiğinin işverene bildirildiğini, bunun üzerine müvekkilinin 2014 yılında çalışmaya devam ettiği sırada, maluliyet aylığı almak için başvuruda bulunduğu ve kendisine maluliyet yaşlılık aylığı bağlandığını, ancak 20.07.2016 tarihli davalı Kurumun yazısına istinaden müvekkilinin 18.10.2017 tarihinde Meram Tıp Fakültesinden aldığı rapora göre engel oranının %35 olarak tespiti üzerine, yaşlılık aylığının kesildiğini, ancak müvekkilin mevcut rahatsızlığı dikkate alınarak söz konusu işlemin hatalı olduğunu beyan ederek, müvekkiline yeniden yaşlılık aylığı bağlanması ve iptale ilişkin işlemin iptaline karar verilerek iptal tarihinden itibaren ödenmeyen yaşlılık aylığının miktarının tespit edilerek müvekkilline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Kurum tarafından yapılan işlemlerin usul ve kanuna uygun olduğunu, haksız ve dayanaksız açılan davanın reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 03.10.2019 tarihli ve 2018/95 E., 2019/366 K., sayılı kararıyla; SGK Yüksek Sağlık Kurulundan alınan 11.07.2018 tarih ve 11565 sayılı rapora göre davacı ...'daki özürlülük oranın %36 olarak tespitinin yapıldığı, gene Mahkemece Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Kurulundan alınan 15.05.2019 tarih ve 8434 sayılı rapora göre davacı ...'da 30.03.2013 tarih, 28603 Resmi Gazete'de yayımlanan Özürlülük Ölçütü ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre Görme Sistemi İşlevsel Görme Puanı :%66,64 Görme Sistemi Yetersizlik Oranı:%33 ile engel durumuna göre tüm vücut fonksiyon kaybı oranının %33 (yüzdeotuzüç) olduğunun tespit edildiği, bu bağlamda davacı yönünden davalı Kurumca yapılan işlem ve eylemlerin usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin 15.10.2020 tarihli ve 2019/3458 E., 2020/1361 K., sayılı kararıyla; Mahkemece alınan SS.Yüksek Sağlık Kurulu ve Adli Tıp Kurumu raporu ile davacının engellillik oranının %40'ın altına düştüğü belirlenmiş olmakla Kurum işleminin usul ve yasaya uygun olduğu, Mahkemece verilen kararda isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle istinaf isteminin esastan reddine, karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Dairemizin,29.09.2021 tarihli ve 2020/11749 E., 2021/11237 K. sayılı kararıyla; Mahkemece raporlar arasındaki çelişkiyi gidermek üzere Adli Tıp 2. Üst Kurulundan rapor alınarak, öncelikle sakatlık sebebiyle vergi indiriminden yararlandırma kararına dayanak alınan ... Eğitim ve Araştırma Hastanesinin raporunda yer alan davalının iş gücü kaybını gerektiren bulguların başlangıçta var olup olmadığı (diğer bir deyişle anılan raporun gerçek dışı düzenlenmiş olup olmadığı) konusunun üzerinde durularak, yöntemince araştırılıp irdelenmek suretiyle açıklığa kavuşturulması, ikinci olarak, bu ilk raporda yer alan bulguların o tarih itibariyle mevcudiyeti halinde, bu bulguların sonradan vaki tedavi ile iyileşme gösterip gösteremeyeceği, iyileşme gösterebilecek olguya sahip ise, o takdirde, sonradan alınan raporlarda yer alan bulgular ve işgöremezlik dereceleri de irdelenmek suretiyle sakatlık nedeniyle bağlanan aylığın kesildiği tarih itibariyle tıbbi durumun belirlenerek, saptanacak bulguların davalının sakatlığı nedeniyle vergi indiriminden yararlandırıldığı ilk tarih itibariyle ve kazanılmış hakların korunması ilkesinden hareketle o tarihte yürürlükte bulunan, diğer bir anlatımla 18.03.1981 tarih ve 8/2620 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla belirlenen Sakatlık İndiriminden Yararlanacak Hizmet Erbabının Sakatlık Derecesinin Tesbit Şekli ile Uygulaması Hakkındaki Yönetmelik, 18.03.1998 tarih ve 23290 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik, daha sonraki tarihte yürürlüğe giren davacının lehine olan yönetmelik hükümlerine göre değerlendirmeye alınarak çalışma oranı kaybı ve sakatlık derecesinin belirlenmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gereğine işaret edilerek İlk Derece Mahkemesi kararı bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile bozma ilamı doğrultusunda alınan ATK raporu doğrultusunda, davacının davasının kısmen kabulüne, davalı Kurumun, .... TC Kimlik numaralı ...'ın yaşlılık maaşının 17.11.2017 tarihi itibarıyla durdurulmasına yönelik işleminin iptali ile davacıya 506 sayılı Kanun'un 60/C-b maddesi uyarınca yaşlılık aylığının 01.05.2019 tarihinden itibaren yeniden bağlanmasına, 01.05.2019 tarihinden itibaren, ödenmeyen maaşlarının her bir ödeme gününden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde; tam kabul kararı verilmesi gerekirken kısmen kabul kararın verilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararın bozulmasını istemiştir.
2.Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; davacının davasının reddine karar verilmesi gerektiğini aksi kabul edilse bile aylık bağlama tarihinin ATK rapor tarihi 24.05.2022 olması gerektiğinden kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, aylığın kesilmesine ilişkin Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 79 uncu maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, Adli Tıp Kurum raporlarına göre kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının giderinin ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

05.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.