YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/13082 E.  ,  2024/1118 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1610 E., 2023/1775 K.
KARAR : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 33. İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/293 E., 2022/31 K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali ve tespit davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin davalı ...'e ait işyerinde 10.08.2015 - 10.09.2015 tarihleri arasında çalıştığını Kırşehir Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının 08.08.2019 tarihli yazısı ile 01.12.2015 - 17.09.2019 süresi içerisinde yersiz ödenen 82416,38 TL borç kaydedildiğinin ve tahsilinin gerektiğinin bildirildiğini, Kurumun bu işleminin nedeni haricen araştırıldığında müvekkilinin ...'e ait işyerindeki çalışmasının geçersiz sayıldığının ve çalışmasının silindiğinin öğrenildiğini müvekkilinin ...'e ait işyerinde çalıştığının sabit olduğunu bu sebeple müvekkilinin 10.08.2015 - 10.09.2015 tarihleri arasında ...'e ait işyerinde çalıştığının tespitine, Kırşehir Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğünün 08.08.2019 tarihli yersiz ödeme konulu işleminin iptaline müvekkilinin haksız işleme dayalı olarak kesilen maaşlarının ödenmesi gereken tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müvekkiline iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; kurum işleminin yerinde olduğunu ve açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı verilen kararında, işveren davalı ...'in yoğunlukla yurt dışı borçlanma işlerini yaptığı ve danışmanlık hizmeti verdiği kişileri kısa sürede istihdam ettiği tanık anlatımları ve denetmen raporu içeriğinden de sabittir. Davacının da bu kapsamda broşür dağıtmak için işe alındığı, tanıkların samimi beyanlarına göre de yaşlı olması nedeniyle broşür dağıtmaktan çok ofiste çay servisi yaptığı anlaşılmıştır. Davacının borçlanmadaki lehine olan sigortalılık statüsünden yararlanmak için çalıştığı kanaati ile davanın kabulü ile davacının 10.08.2015 - 10.09.2015 tarihleri arasında 12202015.06 sicil sayılı işyerinde fiilen çalıştığının tespiti ile Kurumun 08.08.2019 tarih 38165264-42/0663419 sayılı işleminin iptaline, davacının kesilen aylıklarının kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması ve ödenmeyen aylıkların ödenmesi gereken tarihten itibaren yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili; Kurum denetmeni tarafından düzenlenen raporun aksinin ispat edilemediğini, Kurum işlemlerinin mevzuata uygun olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı verilen kararı ile davacının 10.08.2015 - 10.09.2015 tarihleri arasında ...'e ait 1220215 sicil numaralı iş yerinden sigortalı çalışmalarının bildirildiği, daha sonra 3201 sayılı Kanun kapsamında yurt dışında geçen çalışmalarını borçlanarak yaşlılık aylığı almaya başladığı, Kurum Denetmeni tarafından düzenlenen 14.01.2019 tarihli Araştırma İnceleme Raporunda ...'e ait 1220215 sicil numaralı iş yeri ile ilgili olarak yapılan denetim sonrasında iş yerinden 16.09.2014 - 31.12.2017 devresinde yapılan sigortalı bildirimlerin iptal edilmesi gerektiğinin bildirildiği, ancak denetmen raporunda davacının çalışmaları ile ilgili olarak yapılan bir denetim bulunmadığı, çalışmaları iptal edilmeyen bordro tanıklarının davacının çalışmalarını doğruladıkları anlaşıldığından mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden kanuna aykırılık bulunmadığı kanaatine varılmakla davalı Kurum vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili istinaf sebeplerini tekrarla, raporun aksinin ispatlanamadığı gerekçeleriyle kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının 10.08.2015 - 10.09.2015 tarihleri arasında davalı ...'e ait işyerinde geçen çalışmalarının sahte olduğu gerekçesiyle iptal edilmesine yönelik Kurum işleminin iptali ile çalışmalarının geçerli olduğunun tespiti ve yaşlılık aylığının kesildiği tarihten itibaren yeniden bağlanması istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 79/10, 5510 sayılı Kanun'un 86/9 uncu madde hükümleridir.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

13.02.2024 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.