YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/12380 E.  ,  2024/1463 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2021/472 E., 2023/451 K.
DAVA TARİHİ : 07.01.2010
KARAR : Kabul

Taraflar arasında görülen Kuruma borçlu olunmadığının tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulü ile incelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, yapılan müfettiş incelemesinde davacı nezdinde sigortalı işçi olarak çalışan ....'ın böbrek hastası olduğunu ve diyaliz tedavisi gördüğü varsayımına dayalı olarak 24.06.2005-30.12.2005 devresine ait 187 günlük çalışma eylemli ve gerçek olmadığından bahisle iptal edilerek davacı şirket aleyhine 1.103,17 TL eksik işçilik ek prim tahakkuku ve 1.099,01 TL gecikme cezası uygulanmış olmasının yerinde ve yasal olmadığını belirterek Kuruma borçlu olmadığının tespitini aksine Kurum işleminin iptalini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili, Kurum işleminin müfettiş incelemesine dayalı olarak yapıldığını yapılan işlemin yasal ve yerinde olduğunu müfettiş raporunun aksinin eşdeğer delillerle kanıtlanması gerektiğini ileri sürerek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 29.07.2011 tarihli ve 2010/10 E. 2011/714 K. sayılı kararıyla; dosyada toplanan delillerin ve tanık beyanlarının incelenmesinden sigortalı ... için davacı şirkete ait Kaman, Kurancılı köyü, Merkez camii inşaat işyerinde geçen 24.06.2005-30.12.2005 tarihleri arasındaki bildirimlerin fiili çalışmaya dayalı olduğu kanaati oluştuğundan, Mahkemece davanın kabulüne, davalı Kurum tarafından davacı şirket adına yapılan 1.103,17.-TL sigorta primi, 1.099,01.-TL gecikme zammı toplamından davacı şirketin borçlu olmadığının tespiti ile tahakukun iptaline karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Birinci Bozma Kararı
1.Mahkeme kararına karşı davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
2. Dairenin 21.11.2012 tarihli ve 2012/22501 E. 2012/22619 K. sayılı ilamında; 03.03.2008 tarihinde vefat eden sigortalının 24.06.2005-30.12.2005 tarihleri arasındaki çalışmalarının gerçek ve fiili olup olmadığı yönünden yakınlarının bilgisine başvurulması, tanık olarak beyanları alınan işveren vekili ... ile proje koordinatörü ...'un müfettiş ifadeleri ile Mahkemece alınan beyanları arasındaki çelişkinin giderilmesi, bordro tanıklarının dinlenilmesi gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. İkinci Bozma Kararı
1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 04.10.2016 tarihli ve 2016/138 E. 2016/287 K. sayılı kararıyla dosyada toplanan delillerin ve tanık beyanlarının değerlendirilmesi sonucunda davanın kabulüne, davalı Kurum tarafından davacı şirket adına yapılan 1.103,17.-TL sigorta primi, 1.099,01.-TL gecikme zammı toplamından davacı şirketin borçlu olmadığının tespiti ile tahakukun iptaline karar verilmiş, karara karşı davalı Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

2.Dairemizin 17.10.2018 tarihli 2018/1918 E. 2018/8162 K. sayılı ilamında; işveren vekili ... ile proje koordinatörü ...'un müfettiş ifadeleri ile mahkemece alınan beyanları arasındaki çelişkinin giderilmesi, dava konusu işyerinden ihtilaflı dönemde bildirimi yapılan ve beyanına başvurulmayan diğer bordrolu tanıkların dinlenilmesi, sigortalının söz konusu ihtilaflı dönemde diyalize girip girmediğinin, girmiş ise nerede girdiğinin ve söz konusu çalışmanın geçtiği yerden sevk yazısı alıp almadığının araştırılması, bu konuda yakınlarının beyanlarına başvurulması gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Üçüncü Bozma Kararı
1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 02.07.2019 tarihli ve 2019/65 E. 2019/347 K. sayılı kararıyla dosyada toplanan delillerin incelenmesiyle sigortalı ...'ın davacı şirketin Kırşehir ili Kaman ilçesi Kurancalı köyü merkez cami inşaatı iş yerinden yapılan 24.06.2005-30.12.2005 tarihleri arasındaki bildirimlerinin fiili ve gerçek çalışmaya dayalı olduğu, Kurum işleminin iptalinin gerektiğinin anlaşıldığı kanaatiyle davanın kabulüne, davalı Kurum tarafından davacı şirket adına yapılan 1.103,17-TL sigorta primi, 1.099,01-TL gecikme zammı toplamından davacı şirketin borçlu olmadığının tespiti ile tahakkukun iptaline karar verilmiştir.

2.Dairemizin 21.04.2021 tarihli 2019/4901 E. 2021/5731 K. sayılı ilamında bozma gereğinin yerine getirilmediği, mevcut çelişkilerin giderilmediği, anılan tanık beyanlarında Kırşehir’de bulunan cami inşaatı işyerinde ihtiyacı olduğunda diyalize gidip geldiğinin belirtilmesi karşısında sigortalı ...’ın diyalize girdiği sağlık merkezleri tespit edilerek ilgili kayıtların celp edilmediği gerekçesiyle karar bozulmuştur.

C. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar;
Dosyada toplanan delillere göre sigortalı ... için davacı şirketin Kırşehir ili Kaman ilçesi Kurancalı köyü merkez cami inşaatı işyerinden yapılan 24.06.2005-30.12.2005 tarihleri arasındaki bildirimlerin fiili ve gerçek çalışmaya dayalı olduğu, Kurum işleminin iptalinin gerektiği anlaşıldığından davanın kabulüne, davalı Kurum tarafından davacı şirket adına yapılan 1.103,17-TL sigorta primi, 1.099,01-TL gecikme zammı toplamından davacı şirketin borçlu olmadığının tespiti ile tahakkukun iptaline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından temyiz isteminde bulunulmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, çalışmanın ispatlanmadığını, Kurum işleminin yerinde olduğunu, yeterli araştırma yapılmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, davacının ek prim tahakkuku ve gecikme zammı nedeniyle Kuruma borçlu olmadığının tespiti ile aksine kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 ncü maddesinin 2 nci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 428.nci maddesi, 438 inci maddesinin 7, 8, 9 uncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin 2 nci fıkrası ve 506 sayılı Kanun'un 79 ncu maddeleridir.

3. Değerlendirme
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin 2 nci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

19.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.