YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/11930 E.  ,  2024/482 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/226 E., 2023/267 K.
KARAR : Kısmen kabul

Taraflar arasında Mahkemesinde görülen hizmet tespiti davasında yapılan yargılama sonucunda verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.

Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davalılardan Kurum ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
1.Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin 15.02.1987 tarihinde .... sicil numaralı ... işyerinde çalışmaya başladığını, ara vermeden çalışmasının .... sicil numaralı .... Naylon Torba ve Kumaş Kesim Atölyesinde devam ettiğini ve yine hiç ara vermeden ..... sicil numaralı işyerinde 15.11.1993 tarihine kadar asgari ücret ile makineci olarak kesintisiz ve aralıksız olarak çalıştığını, davacının emeklilik başvurusu yapması üzerine anılan işyerlerindeki sigorta primlerinin eksik yatırıldığının farkedildiğini, bu sebeplerle davalı şirketlerde çalışmış olduğu günlerin ve eksik ödenen primlerinin tespitini talep etmiştir.

2. Davacı vekili 04.02.2011 günlü dilekçe ile ... yönünden davayı atiye bıraktığını belirtmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı SGK vekili cevap dilekçesi ile ara vermeden çalışma olgusunun aynı işverene ait birçok işyerinde çalışıldığı zaman veya işyerinin devri durumunda dikkate alınması gerektiği, davalı işverenler arasında herhangi bir irtibatın bulunmadığını, her bir davalıya ayrı ayrı dava açılması gerektiğini, bu sebeplerle açılan davanın reddini savunmuştur.

2.Diğer davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 26.02.2013 tarih ve 2013/81 Esas, 2013/26 Karar sayılı kararıyla; davanın kısmen kabulü ile davacının 15.11.1993- 15.12.1993 tarihleri arasında davalı ... 695963 sicil numaralı işyerinde 15.12.1993 - 01.04.1994 tarihleri arasında 1009181 sicil numaralı.... Tekstil San. ve Tic. Ltd. Şti. işyerinde asgari ücret ile çalıştığının tespitine, ... hakkındaki davanın açılmamış sayılmasına, ... hakkındaki davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Birinci Bozma Kararı
1.Mahkeme kararına karşı davacı ve davalı Kurum vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay 21. Hukuk (kapatılan) Dairesinin 01.12.2014 tarih ve 2014/22863 Esas ve 2014/25840 Karar sayılı ilamı ile somut olayda Mahkemece işverenler arasında ortaklık ya da işyeri devri bulunup bulunmadığının araştırılmadığı, ayrıca davacının tespitini istediği uyuşmazlık konusu dönem dışındaki süreler için de tespit kararı verildiği, Mahkemece davacının ara vermeden sürekli olarak çalıştığını iddia ettiği ancak kısmi bildirimlerin yapıldığı davalı ...'a ait 243618 sicil nolu işyeri ve ...'a ait ....sicil numaralı işyeri arasında hukuki ve yönetimsel bağ olup olmadığının araştırılması gerektiği, bulunmadığının belirlenmesi halinde davalı işverenler arasında zorunlu veya ihtiyari dava arkadaşlığı bulunmadığından 6100 sayılı HMK'nın 167 nci maddesi uyarınca davaların ayrılmasına karar verilmesi gerektiği, işverenler arasında bağ bulunduğunun (ortaklık ya da işyeri devri gibi) anlaşılması halinde ise davacının sürekli olarak çalıştığını iddia ettiği uyuşmazlık dönemi yönünden mevcut bordro tanıklarının beyanlarının değerlendirerek sonucuna göre karar verilmesi gerektiği hususlarına işaret edilerek karar bozulmuştur.

B. Mahkemece İlk Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin 03.02.2017 tarihli 2015/40 Esas, 2017/47 Karar sayılı kararı ile davanın kısmen kabülü ile 23.02.2016 tarihli bilirkişi raporunun tablo 2 de gösterilen ... ve ... adına gösterilen gün ve kazançları esas alınarak;

Davacının 01.05.1988-10.08.1991 tarihleri arasında 243.618 sicilli ... işyerinde, 11.08.1991-15.11.1993 tarihleri arasında 695.963 sicilli ... iş yerinde asgari ücret ile çalıştığının tespitine, ... hakkında açılan davanın açılmamış sayılmasına, fazlaya dair taleplerin reddine karar verilmiştir.

C. İkinci Bozma Kararı
1. Mahkemenin 03.02.2017 tarih ve 2015/40 Esas, 2017/47 Karar sayılı kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili ile davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2. Yargıtay 21. Hukuk (kapatılan) Dairesinin 09.04.2019 tarihli ve 2018/5268 Esas, 2019/2780 Karar sayılı ilamla aşağıdaki gerekçeyle Mahkeme kararı bozulmuştur:

"... davalı ... yönünden usulüne uygun taraf teşkili sağlanmadan hüküm kurulmasının hatalı olduğu, Mahkemece davalı ...' ın kimlik bilgilerinin davalı Kurum kayıtlarından tespit edilerek davacıya tespit edilen bu kişiyi davaya dahil etmesi için önel verilmesi, dava dilekçesini davalı Murat' ın MERNİS adresine tebliğ edilmesi, bu davalının göstereceği delillerin toplanması ve sonucuna göre karar verilmesi gerektiği belirtilmiştir.

D. Mahkemece İkinci Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabülü ile

23.02.2016 tarihli bilirkişi raporunun tablo 2 de gösterilen davalı ... ve ... adına gösterilen gün ve kazançları esas alınarak;

Davacının 01.05.1988-10.08.1991 tarihleri arasında 243.618 sicilli davalı ...-Naylon Torba Kumaş Kesim Atölyesi unvanlı işyerinde, 11.08.1991-15.11.1993 tarihleri arasında 695.963 sicilli davalı ... unvanlı iş yerinde prime esas asgari ücret ile 4/1a kapsamında çalıştığının tespitine, davalı ... hakkında açılan davanın davacı tarafından takip edilmemesi nedeniyle davanın açılmamış sayılmasına,

Fazlaya dair taleplerin reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum ve davalı ... vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; davanın hak düşürücü süre yönünden reddi gerektiğini, Mahkemece bozma gereklerinin tam olarak yerine getirilmediğini, hatalı ve yoruma dayalı bilirkişi raporuna itibarla hüküm kurulmasının hukuka aykırı olduğunu, eksik inceleme sonucu karar verildiğini, Kurum aleyhine yargılama giderine ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini ileri sürmüştür.

2.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; öncelikle davanın süre aşımı nedeniyle reddi gerektiğini, davacının davasını ispat edemediğini, hüküm kurulurken tüm delillerin değerlendirilmediğini, taraf iddialarının karşılanmadığını belirtmiştir.

C. Uyuşmazlık
Uyuşmazlık hizmet tespiti istemine ilişkindir.

D. Gerekçe
1. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası, 506 sayılı Kanun'un 79/10 uncu maddesi, 5510 sayılı Kanun'un 86/9'uncu maddesi hükümleridir.

2. Değerlendirme
1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesi yollamasıyla 1086 Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu maddelerinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı Kurum ve davalı ... vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiliden alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

24.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.