YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2023/11480 E.  ,  2024/1288 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2019/2037 E., 2022/1836 K.
KARAR : Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Diyarbakır 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2018/76 E., 2019/266 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 1996 yılında ... İplik San. Tic. A.Ş. bünyesinde aşçı olarak işe başladığını, şirkete bağlı en son çalıştığı işyerinin ... İplik Şirketi olduğunu, 02.06.2008 tarihinde iş sözleşmesinin haksız olarak feshedildiğini, davacının Diyarbakır 2. İş Mahkemesinde işe iade davası açtığını, Mahkemenin 04.06.2009 tarihinde 2008/354E, 2009/356K, ile davacının ... Şirketi bünyesinde faaliyet gösteren çeşitli şirketlerde çalıştığını, şirketin sık sık isim değiştirdiğini, son olarak ...... Şirketi olarak faaliyet gösterdiğinin tespitiyle davacının işe iadesine karar verdiğini, ancak davacının işe alınmadığını, 1999-2008 arasındaki yıllarda hizmetlerinin eksik gösterildiğini belirterek, eksik hizmetlerinin tespitine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı ... İplik San. Tic. A.Ş. tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.

2. Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde, davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacının 01.01.1996-02.06.2008 tarihleri arasında davalı işveren nezdinde hizmet akdi ile 4472 gün çalıştığı, bu hizmetlerinin 3492 gününün davalı Kuruma bildirildiği, bildirilmeyen 980 günlük hizmetin davalı Kuruma bildirilmesi gerektiğinin tespitine, 15.03.2016 tarihli bilirkişi raporunun ve rapora ekli tablonun kararın eki sayılmasına karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B.İstinaf Sebepleri
Davalı Kurum vekili, istinaf dilekçesinde özetle; kararın kaldırılmasına ve talep doğrultusunda karar verilmesini istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili, temyiz dilekçesinde; istinaf gerekçelerini tekrarla kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri hükümleridir.

3. Değerlendirme
1.Eldeki davada Mahkemece verilen karar eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olup yapılan araştırma hüküm kurmaya yeterli değildir.

2. HMK 31 inci maddesi kapsamında davacıya davasını somutlaştırması yükümlülüğü çerçevesinde hangi tarihte, hangi adreste, kimlerle çalıştığı, hangi işi yaptığı, çalışmasının sürekli olup olmadığı, işe ara verip vermediği, talep konusu dönemde dava dışı işyerinden bildirimlerin gerçek olup olmadığı hususları yeniden sorulmalı, bildirim dışı kalan dönemlerde birlikte çalıştığını söylediği kişiler tanık olarak dinlenilmeli, dava dışı işyerinden bildirimlerin gerçek olduğu anlaşılması ve gerçek işvereninin dava dışı kişiler olduğunun tespiti halinde bu kişilerin 6100 sayılı HMK'nın 124 üncü maddesi uyarınca davaya dahil edilmeleri sağlanmalı, bu davalıların göstereceği deliller toplanmalı, davacının beyanında geçen işyerleri tespit edilerek her bir işyeri ile ilgili işyeri sicil dosyaları, dönem bordroları getirtilmeli, bu bordrolarda tespit edilen bordro tanıkları ayrıntılı olarak dinlenip tanık beyanları arasında çelişki oluşursa giderilmeli, dinlenen tanıkların hizmet döküm cetvelleri getirtilmeli, bu konuda yeterli ve gerekli tüm soruşturma yapılarak eylemli çalışmanın var olup olmadığı, eğer fiili çalışma varsa kesintisiz olup olmadığı tespit edilmeli, bu dönemdeki çalışmaların tamamının davalı iş yerinde geçtiğinin belirlenmesi halinde dava dışı iş yerlerinden yapılan bildirimlerin iptalinin istenip istenmediği, isteniyorsa bu işverenlerin hak alanını ilgilendirdiğinden davaya dahil edilerek taraf teşkili sağlanıp delilleri toplanmalı, davanın nitelikçe kamu düzenini ilgilendirdiği nazara alınıp araştırma genişletilerek hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip; deliller hep birlikte değerlendirilip takdir edilerek, varılacak sonuç uyarınca bir karar verilmelidir.

3.Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 14.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.