YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2022/8759 E.  ,  2023/6921 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2017 E., 2022/1135 K.
KARAR : Ayrı ayrı red
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 1. İş Mahkemesi
SAYISI : 2017/544 E., 2021/27 K.

Taraflar arasındaki iş kazasına dayalı maddi ve manevi tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların ayrı ayrı reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili, davalıya ait işyerinde üretim operatörü olarak çalışan müvekkilinin 28.09.2015 tarihinde iş kazası geçirerek yaralandığını ve sürekli iş göremezliğe uğradığını, davalının iş kazasının meydana gelmesinde kusuru bulunduğunu ileri sürerek maddi ve manevi tazminat alacağının hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının kaza sonrası ivedilikle hastaneye götürüldüğünü, davacını işle ilgisi olmayan bir yerde düşmesi olayın tamamen kendi kusuru ile meydana geldiğinin göstergesi olduğunu, müvekkilini kusurunun bulunmadığını, davacının hiçbir hak kaybı bulunmadığını, ferdi kaza sigortası kapsamında 62.500,00 TL ödeme yapıldığını, davacının 12.08.2017 tarihinde emekliye ayrıldığını, bu tarihten sonraki dönem için emeklilik devresinin asgari ücret üzerinden yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk derece Mahkemesince "Davanın kısmen kabul, kısmen reddi ile,

1-Maddi tazminat isteminin reddine, 2-20.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 28.09.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine..." karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kusur raporunun denetime elverişsiz olduğunu ve hatalı değerlendirme içerdiğini, aktüeryal hesap raporunda davacının ücretinin eksik belirlendiğini, itirazların dikkate alınmadığını, yanlış hesaplama yapıldığını, hükmedilen manevi tazminat miktarının az olduğunu ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

2.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kazanın davacının kusuruyla meydana geldiğini, müvekkiline kusur yükletilemeyeceğini, kusur oran ve aidiyetlerinin hatalı tespit edildiğini, hükmedilen manevi tazminat tutarının fazla olduğunu, alacağın zamanaşımına uğradığını, faiz başlangıç tarihinin hatalı belirlendiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kusur oranının yerinde olduğu, maddi tazminata ilişkin hesaplamanın, tazminat hukuku ilkelerine ve dosya içeriğine uygun olduğu, hesaba esas alınan ücret miktarı açısından da bir isabetsizliğin bulunmadığı, SGK tarafından bağlanan gelirin ilk peşin sermaye değeri ile geçici iş göremezlik ödemesinin rücu edilebilir bölümü ve işverenin taraf olduğu poliçe uyarınca sigorta şirketince davacıya ödenen meblağ düşüldüğünde davacının maddi tazminat alacağının kalmadığı, manevi tazminatın isabetli oldğu gerekçesiyle istinaf istemlerinin ayrı ayrı reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürülen hususları tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, iş kazasına dayalı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 ve devamı maddeleri ile 417 nci maddesi, 5510 sayılı Kanun'un 13 ve 16 ncı maddeleri ile 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunun 4 ncü maddesi

3. Değerlendirme
1.Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre, davacı vekilinin aşağıdaki bentler dışındaki sair temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Gerek destek kaybından kaynaklı hak sahiplerinin, gerekse iş göremezlikten kaynaklı sigortalının maddi tazminat alacağının hesaplanmasında, gerçek ücretin esas alınması ön koşuldur. Çalışma yaşamında daha az vergi ya da sigorta pirimi ödemek amacıyla zaman zaman iş sözleşmesi veya ücret bordrolarında gösterilen ücretlerin gerçeği yansıtmadığı görülmektedir.

3.Gerçek ücretin ise; öncelikle toplu iş sözleşmesi ile imzalı bordrolara, bunların yokluğu halinde ise işçinin kıdemi ve yaptığı işin özelliği ve niteliğine göre işçiye ödenmesi gereken ücrete göre tespit edileceği, işyeri veya sigorta kayıtlarına geçmiş olan miktarın ücret olarak değerlendirilemeyeceği, Yargıtay’ın yerleşmiş görüşlerindendir.

4.Dosya kapsamı incelendiğinde, davacıya ait bordrolarda sendika kestintisinin bulunduğu anlaşılmakla, davacının toplu iş sözleşmesine tabi olup olmadığının kamu düzeninden olduğu gözetilerek varlığı halinde ilgili sözleşmeler getirtilerek ücret tespiti yapılmak suretiyle tazminat hesabının yapılıp sonucuna göre hüküm kurulması gerekmektedir.

Bu maddi ve hukuki olgular göz önünde bulundurulmaksızın, yazılı şekilde karar tesisi, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde temyiz eden ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

15.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.