YARGITAY 10. HUKUK DAİRESİ

10. Hukuk Dairesi         2022/5226 E.  ,  2023/7252 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2019/732 E., 2020/815 K.
HÜKÜM/KARAR : İstinaf Başvurularının Kabulüne, İlk Derece Mahkemesi Kararının Ortadan Kaldırılmasına, Davanın Kısmen Kabulüne
İLK DERECE MAHKEMESİ:Bismil 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalılar ... ve Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı murisi ...'in 15.10.1991-21.07.1994 tarihleri arasında Bismil Belediyesi temizlik bölümünde fen işlerinde işçi olarak aralıksız çalıştığını beyan ederek eksik bildirilen hizmetlerinin tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP
Davalılar ... ve Kurum vekilleri sunmuş olduğu cevap dilekçeleri ile açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulüne, davacı murisi ... sigorta sicil numaralı ...'in davalı ... Belediyesi'nde 1993/03 dönem hariç olmak üzere 15.10.1991-15.10.1993 tarihleri arasında kesintisiz çalışmasının bulunduğunun ve bu çalışmanın Kuruma bildirilmediğinin tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... ve Kurum vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı ... vekili sunmuş olduğu istinaf dilekçesi ile Kurumlarının resmi bir kurum olup işçilerin alım ve çıkışının tamamen resmi bir şekilde yapıldığını, bu nedenle resmi olmayan işçi alımının yapılmadığını, müvekillerinin kendisini vekil ile temsil ettirmesine ragmen lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi hatalı olduğunu beyan ederek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Kurum vekili sunmuş olduğu istinaf dilekçesi ile davanın 5 yıllık hak düşürücü süre nedeniyle reddinin gerektiğini, Mahkemece eksik inceleme ve araştırma ile sonuca gidildiğini, Kurumun davada davalı sıfatı olmadığından aleyhine yargılama giderlerine hükmedilmemesi gerektiğini beyan ederek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile
"1.1.Somut olayda mahkemece davalı işyerinin kamu kuruluşu olması nedeniyle gerekli araştırmalar yapılmış ancak davalı ... nem ve rutubet nedeniyle arşivin tahrip olmasından dolayı istenen bilgi ve belgeler ile bordroların gönderilemediğini bildirdiği anlaşılmıştır. Bu durumda yukarıda yer alan açıklamalar doğrultusunda tanık beyanlarını ve dosya kapsamına uygun alınan bilirkişi raporunu hükme esas alan mahkeme kararının dava dosyasındaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere, vakıa ve hukuki değerlendirme ile yukarıda belirtilen gerekçe kapsamında delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, verilen kararın yerinde olduğu belirgin olup ayrıca kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından; davalıların istinaf sebeplerine itibar edilmemiştir.

1.2. Dava konusu uyuşmazlık davacının değil, davacı murisi ...'in hizmetlerinin tespitine yönelik bir dava olup, davacı dışında murisin diğer mirasçıları ile davalı SGKB ve davalı ... arasında mecburi dava arkadaşlığı bulunmadığı, diğer mirasçılar da dahili davacı iken davalı olarak kararda gösterilmesi isabetli olmamıştır.

1.3. Yeri gelmişken belirtilmelidir ki HMK’nin 355 inci maddesi; “İnceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Ancak, bölge adliye mahkemesi kamu düzenine aykırılık gördüğü takdirde bunu resen gözetir.” ve 353 üncü maddesi de “(1) Ön inceleme sonunda dosyada eksiklik bulunmadığı anlaşılırsa; b) Aşağıdaki durumlarda davanın esasıyla ilgili olarak; 2) Yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber, kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde veya kararın gerekçesinde hata edilmiş ise düzelterek yeniden esas hakkında,… duruşma yapılmadan karar verilir.” düzenlemelerini içermektedir.

1.4. Yukarıda yapılan açıklamalar karşısında, ilk derece mahkemesinin davanın kabulüne kısmen reddine ilişkin kararı usul ve yasaya uygun olmakla birlikte, mahkemenin hüküm kısmında davalı ... yararına vekalet ücretine hükmedilmemesi isabetli bulunmamış, bu yanlışlığın düzeltilmesi için yeniden yargılama yapılmasına gerek görülmediğinden kamu düzeni gözetilerek düzeltilmesi açısından incelenen kararın, vekalet ücreti yönünden düzeltilerek HMK’nin 353/1-b maddesinin (2) numaralı alt bendi uyarınca kaldırılması ve esas hakkında yeniden karar verilmesi gerekmiştir.

1.5. Yapılan açıklamalar çerçevesinde, davalı ... vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun kamu düzeni ve kanunun açık hükmüne aykırılık nedeniyle kısmen kabulü ile incelenen kararın HMK’nin 353/1-b maddesinin (2) numaralı alt bendi uyarınca kaldırılması ve davanın kabulüne ilişkin esas hakkında yeniden karar verilmesi gerekmiştir" gerekçesine dayalı olarak;

2. "A-Davalılar SGKB ve ... vekillerinin istinaf başvurularının kısmen kabulü ile Bismil 1. Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi 12.01.2018 tarih ve 2014/290 E. - 2018/43 K. sayılı kararının HMK’nin 353/1-b maddesinin (2) numaralı alt bendi uyarınca kaldırılmasına ve esas hakkında yeniden karar verilmesine,

B-1-Davacının davasının kısmen kabulü ile kısmen reddine, davacı murisi ... sigorta sicil numaralı ...'in davalı ... Belediyesi'nde 1993/03 dönem hariç olmak üzere 15.10.1991-15.10.1993 tarihleri arasında kesintisiz çalışmasının bulunduğunun ve bu çalışmanın Kuruma bildirilmediğinin tespitine,

Fazlaya ilişkin talebin reddine," karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili sunmuş olduğu temyiz dilekçesi ile istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü itirazlarını yinelemek suretiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık; hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri,

2.506 sayılı Kanun'un 79/10 uncu maddesi hükümleridir.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı Kurum vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

22.06.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi