YARGITAY 1. HUKUK DAİRESİ

1. Hukuk Dairesi         2024/2270 E.  ,  2024/3727 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Adana Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/2116 E., 2022/1998 K.
HÜKÜM/KARAR : Süre Yönünden Ret/ Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Karaisalı Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/84 E., 2021/64 K.

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı tarafından temyiz edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesince belirtilen sürede temyiz giderlerinin yatırılmadığı gerekçesi ile ek kararla temyiz etmemiş sayılma kararı verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı, Adana ili, Karaisali ilçesi, ... mahallesinde bulunan 59 ada 19,55, 67 parseller ile parsel numarasını bilmediği 59 ada içerisinde bulunan bir taşınmazda müşterek hissedar olan bir takım davalıların hisselerini sattıklarını, yapılan satış işleminin geçersiz olduğunu, taşınmazlarn 70 yılı aşkın süredir kendilerinin ziyetliğinde bulunduğunu belirterek çekişmeli taşınmazların tapu kayıtlanın iptali ile
Ahmet oğlu ... mirasçıları adına tescilini talep etmiştir.

Sulh Hukuk Mahkemesinin 2020/2 Esas, 2020/7 Karar sayılı kararı ile mirasbırakan ... terekesine ...’in tereke temsilcisi olarak atandığı ve temsilcinin davaya dahil edildiği anlaşılmaktadır.

II. CEVAP
Davalı Etem Kuşcu; zamanaşımı itirazları olduğunu, davacının iddialarının yersiz olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili; davaya konu taşınmazların satışında ileri sürülen muvazaa iddiasının tamamen yersiz ve mesnetsiz olduğunu, Karaisalı Sulh Hukuk Mahkemesi Satış Memurluğu'nun 2015/3 satış dosyasından taşınmazların ...'ya satıldığını, bu nedenle muvazaanın mümkün olmadığını, mahkeme yolu ile satılan taşınmazlar üzerinde davalının hiçbir hakkı kalmadığı için davada taraf olarak bulunmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEME KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dava konusu taşınmazların 31.05.1982 tarihinde tescil edildiği, tescil tarihinin kesinleşme tarihi olduğu, kesinleşme tarihi ile dava tarihi arasında 37 yıl bulunduğu, 10 yıllık hak düşürürücü süre geçtikten sonra dava açıldığı gerekçesi ile davanın hak düşürücü süreden reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Nedenleri
Davacı istinaf dilekçesinde; verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, 1525 yevmiye sayılı düzenlenen vekaletname uyarınca taşınmazların satışı yapıldığını, yapılan satışın usul ve yasalara aykırı olduğunu, dava konusu taşınmaz mirasbırakan ... adına kayıtlı iken intikal nedeni ile satış işleminin hemen yapıldığını, zamanaşımı süresinin söz konusu olmadığını, Yerel Mahkeme kararının kaldırılması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; dava konusu taşınmazların kadastrosunun 31.05.1982 tarihinde kesinleştiği, dava tarihi olan 26.07.2019 itibariyle Kadastro Kanunu'nun 12/3 üncü maddesindeki sürenin geçmiş olduğu gerekçesi ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı temyiz başvurusunda bulunmuştur.

B. Temyiz Nedenleri
Davacı temyiz dilekçesinde; dava ve istinaf dilekçesini tekrarla verilen kararın yanlış olduğunu belirtmiş, kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Temyiz Değerlendirme Kararı
Mahkemece verilen 12.01.2023 tarihli ek kararla, davacının gerekli temyiz harcı ve giderlerini süresinde yatırmadığı gerekçesi ile temyiz etmemiş sayılma kararı verilmiş, karar davacı tarafından gerekli giderlerin yatırıldığı belirtilerek temyiz edimiştir.

D. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, kadastro öncesi nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 12/3 üncü maddesi.

3. Değerlendirme
1. Kadastro sonucu; Adana ili, Karaisalı ilçesi, ... köyü çalışma alanında bulunan dava konusu 59 ada 19,55 ve 67 parsel sayılı taşınmazlar ... adına tespit edilmiş, satış nedeniyle ... ve ... adına kayıtlanmıştır.

2. Mahkemece verilen ek kararla davacının gerekli temyiz giderlerini süresinde yatırmadığı bildirilerek temyiz etmemiş sayılma kararı verilmiş ise de, verilen karar dosya kapsamına uygun düşmemektedir. Dosyanın incelenmesinde; davacının gerekli harçları ve gider avansını 06.12.2022 tarihinde Mahkeme veznesine yatırdığı anlaşıldığından ek kararın kaldırılması gerekmiştir.

3. Davacı, dava konusu taşınmazların ...’ndan intikal ettiği iddiası ile dava açmış ve çekişmeli taşınmazların Ali mirasçıları adına tescilini talep etmiştir. Yargılama sırasında Sulh Hukuk Mahkemesinin 2020/2 Esas, 2020/7 Karar sayılı kararı ile mirasbırakan ... terekesine ...’in tereke temsilcisi olarak atandığı, temsilcinin davaya dahil edildiği ve duruşmaya katıldığı anlaşılmaktadır.

Bilindiği üzere Türk Medeni Kanunu'nun 640 ıncı maddesi uyarınca terekeye temsilci atanması durumunda, davanın tereke temsilcisinin veya bu sıfatla vekil kıldığı avukatın huzuru ile sürdürülmesi gerektiği tartışmasızdır. Tereke temsilcisinin atanması ile mirasçıların terekeyi temsil ve davayı takip yetkisi ortadan kalkmaktadır. Başka bir söyleyişle, mirasçıların davayı takip yetkisi sona erer ve bununla bağlantılı olarak da hükmü temyiz hakkı miras şirketini temsilen tereke temsilcisine geçer.

Somut olayda, temyize konu kararın tereke temsilcisi ...’e tebliğ edilmesine karşın, tereke temsilcisi karara karşı temyiz talebinde bulunmamış, karara karşı yalnızca davacı temyiz talebinde bulunmuştur.

Oysa, davacı mirasçının davada takip yetkisinin kalmaması nedeniyle karara karşı temyiz talebinde bulunma hakkı da bulunmamaktadır.

Bu durumda tereke temsilcisi karara karşı temyiz talebinde bulunmadığına göre, davada sıfatı kalmayan davacı tarafından yapılan temyiz talebinin dinlenmesine de olanak bulunmamaktadır.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacının ek karara yönelik temyiz itirazının kabulü ile Mahkemenin 12.01.2023 tarihli, temyiz etmemiş sayılmaya yönelik ek kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

Davacının temyiz dilekçesinin açıklanan nedenle REDDİNE,

Peşin alınan harcın istek halinde davacıya iadesine,

Dosyanın Karaisalı Asliye Hukuk Mahkemesine, kararın bir örneğinin Adana Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

21.05.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.