YARGITAY 1. HUKUK DAİRESİ

1. Hukuk Dairesi         2023/3372 E.  ,  2024/415 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/14 E., 2022/364 K.
HÜKÜM : Kabul

Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece kararının bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.
Yerel Mahkeme kararı davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; Siirt ili, ... ilçesi, ... köyünde bulunan 124 ada 4 parsel sayılı taşınmazın irsen intikal yoluyla davacıya geçtiğini, taşınmazda 30 yıla yakın süredir davacının zilyet olduğunu, taşınmazın kadastro tespiti sırasında taşınmazla ilgileri bulunmayan davalılar adına tespit edildiğini, baraj çalışmaları nedeniyle dava konusu taşınmazla ilgili bedel tespiti davası açıldığını belirterek çekişmeli taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına tescilini, bedel tespiti davası nedeniyle davalılar adına yatırılan bedelin ödenmemesi için Ziraat Bankasına müzekkere yazılmasını talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı ... cevap dilekçesinde; açılan davanın usul ve yasaya aykırı olduğunu ve aşamada çekişmeli taşınmazın dedelerinden kaldığını belirterek davanın reddini istemiştir.

2.Davalı ... aşamada çekişmeli taşınmazın dedelerinden kaldığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. MAHKEME KARARI
... Asliye Hukuk Mahkemesinin 29.03.2016 tarihli ve 2014/742 E. 2016/125 K. sayılı kararıyla; Mahkemece, alınan beyanlarda (A) harfi ile gösterilen bölümün davacı tarafından kullanıldığını, (A1) harfi ile gösterilen bölümün kamulaştırıldığını ve (A2) harfi ile gösterilen bölümün de davacı tarafından kullanıldığının belirlenmesi nedeniyle davanın kısmen kabulü ile 10.02.2015 tarihili fen bilirkişi raporunda (A2) harfi ile gösterilen 44.307,71 metrekare bölümün davalılar adına olan tapu kayının iptali ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline, aynı bilirkişi raporunda (A1) harfi ile gösterilen ve kamulaştırılan bölümün bedeli olan 110.247,96 TL’nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, (B) harfi ile gösterilen bölüm yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

IV BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararı süresi içinde davacı vekili tarafından yargılama giderleri ve vekalet ücretine yönelik, davalı vekili tarafından ise davanın esasına yönelik olarak temyiz edilmiştir.

2. Dairenin 14.12.2021 tarihli ve 2021/9681 Esas, 2021/7888 Karar sayılı kararıyla; yapılan araştırmanın hüküm vermeye yeterli olmadığı, dava konusu taşınmaz üzerinde davacı lehine zilyetlikle edinim koşullarının oluşup oluşmadığının belirlenmediği, fen bilirkişisi raporunun keşfi denetlemeye elverişli olmadığı gerekçesiyle hüküm bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile çekişmeli taşınmazın davacıya babasından miras taksimi ile kaldığı, taşınmazdaki menengiç ağacından aşılanmış fıstık ağaçlarının yarılama usulü ile ... isimli kişiye verdiği, kadastro tespitinin 2008 yılında yapıldığı, kadastro çalışmalarının yapıldığı tarih olan 2008 yılından geriye doğru davasız ve aralıksız olarak 20 yıl süreyle ve yargılama sürecinde malik sıfatıyla zilyetliğinde bulundurduğunun mahalli bilirkişiler, köy muhtarı ve davacı tanıklarının beyanlarından anlaşıldığı, çekişmeli taşınmaz bölümü üzerinde davacı lehine zilyetlikle kazanım koşullarının oluştuğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulü ile 110.247,96 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken alınarak davacıya verilmesine, dava konusu 124 ada 4 sayılı taşınmazın tarla niteliğinde olan tapu kaydının kısmen iptali ile, fen bilirkişisi... tarafından düzenlenen 07.04.2022 tarihli bilirkişi raporu ekindeki krokide (A2) harfi gösterilen toplam 41.698,73 metrekarelik bölümü olan dava konusu taşınmazın davalılar ... ve ... adına kayıtlı bulunan tapu kaydının payları oranında iptali ile ifraz edilmek suretiyle aynı ada üzerinde yeni bir parsel numarası verilmek suretiyle davacı ... adına tarla vasfı ile tapuya tesciline, fazlaya ilişkin talebin reddine, aynı krokide (B) harfi ile gösterilen 72839,51 metrekarelik kısmın 124 ada 4 parsel numarası ile tarla vasfı ile davalılar adına olan kaydın devamına karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalılar vekili; Mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava konusu taşınmazın davalılara dedelerinden intikal ettiğini, taşınmazın vergilerini verdiklerini, taşınmaz nedeni ile davacı ile aralarında niza bulunduğunu, bilirkişi raporunun eksik incelemeye dayalı olduğunu, dosyada vekil olarak yer almasına rağmen keşiften haberleri olmadığını, tanıklarının dinlenmediğini, taşınmaza ilişkin vergi kayıtları bulunmasına rağmen kadastro tespitinde dikkate alınmadığını, dava konusu taşınmaz üzerinde davalılar lehine zilyetlikle edinim koşullarının oluştuğunu, davacının taşınmazı malik sıfatı ile kullanmadığını, Yargıtay bozma ilamındaki eksikliklerin giderilmediğini, vekalet ücretinin yanlış hesaplandığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava; kadastrodan önceki nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 713/1 inci maddesi, 3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 14 üncü ve 17 nci maddeleri.

3. Değerlendirme
1. Kadastro sonucunda; Siirt ili, ... ilçesi, ...köyü çalışma alanında bulunan 124 ada 4 parsel sayılı taşınmaz kazandırıcı zamanaşımı zilyetliği nedeniyle eşit paylarla ... ve ... adlarına tespit ve tescil edilmiştir.

2.Davacı yan, irsen intikal ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayanarak dava açmıştır. Mahkemece, çekişmeli taşınmaz üzerinde davacı lehine zilyetlikle edinim koşullarının oluştuğu kabul edilerek hüküm kurulmuş ise de yapılan araştırma, inceleme ve uygulama hüküm kurmak için yeterli bulunmadığı gibi bozma kararına uyulduğu halde bozma kararı gerekleri yerine getirilmemiş, dava konusu taşınmaz üzerinde davacı lehine zilyetlikle edinim koşullarının oluşup oluşmadığı kesin olarak belirlenmemiştir.

3. Dava konusu taşınmazın etrafında 101 ada 1 parsel sayılı kesinleşen orman parseli bulunmasına rağmen Mahkemece yöntemince orman araştırması yapılmamış, çekişmeli taşınmaz bölümünün özel mülkiyete konu olup olamayacağı üzerinde durulmamıştır.

4.Hal böyle olunca; sağlıklı sonuca varılabilmesi için öncelikle, çekişmeli taşınmazın tespit tarihinden 15-20-25 yıl öncesine ilişkin stereoskopik hava fotoğrafları ilgili yerlerden getirtilerek dosya ikmal edilmeli, bundan sonra mahallinde yaşlı, tarafsız, yöreyi iyi bilen, davada yararı bulunmayan şahıslar arasından seçilecek yerel bilirkişiler, taraf tanıkları, ziraat mühendisi, jeolog bilirkişi, orman bilirkişisi ve teknik bilirkişinin katılımı ile yeniden keşif icra edilmelidir. Mahallinde yapılacak keşif sırasında yerel bilirkişi ve tanıklardan dava konusu taşınmazın geçmişte ne durumda bulunduğu, ilk olarak ne zaman ve nasıl kullanılmaya başlandığı, kime ait olduğu, kimden nasıl intikal ettiği hususları etraflıca sorulup maddi olaylara dayalı olarak açıklattırılmalı; bilirkişi ve tanık sözleri komşu parsel tutanak ve dayanakları ile denetlenmeli; dinlenen yerel bilirkişi ve tanık beyanlarının çelişmesi halinde gerektiğinde yüzleştirme yapılmak suretiyle çelişkiler giderilmeye çalışılmalı; ziraat mühendisi ve jeolog bilirkişi kurulundan taşınmaz bölümünün toprak yapısını ve niteliğini, zirai durumunu, üzerinde sürdürülen zilyetliğin şeklini ve süresini, taşınmazın hangi bölümünde hangi bitki örtüsünün hakim olduğunu bildirir komşu parsellerle karşılaştırmalı rapor istenilmeli; orman bilirkişiden bölgede orman tahdidinin ne zaman yapılıp kesinleştiği, taşınmazın tahdit dışında bırakılıp bırakılmadığı, ormandan açılıp açılmadığı, orman sayılan yerlerden olup olmadığı hususunda ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınmalı; teknik bilirkişiye ise keşfi takibe elverişli, dava konusu taşınmazı komşularıyla birlikte gösterir krokili rapor düzenlettirilmeli; diğer yandan hava fotoğrafları jeodezi ve fotogrametri uzmanı bilirkişiye tevdi edilerek yukarıda belirtilen tarihlerde çekilmiş stereoskopik üç adet hava fotoğrafının stereoskop aletiyle incelenmesi neticesinde taşınmazın sınırlarını ve niteliğini belirtir şekilde rapor alınmalı, bundan sonra toplanan ve toplanacak tüm deliller birlikte değerlendirilerek sonucuna göre karar verilmelidir.

5. Mahkemece belirtilen hususlar göz ardı edilerek noksan tahkikat sonucunda yazılı şekilde karar verilmesi isabetsiz olmuştur.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalılar vekilinin temyiz itirazlarının kabulüyle temyiz olunan Yerel Mahkeme kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,
17.01.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.