YARGITAY 1. HUKUK DAİRESİ

1. Hukuk Dairesi         2023/3276 E.  ,  2024/4106 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/835 E., 2023/308 K.
HÜKÜM/KARAR : Ret / Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : Gaziantep 3. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2019/177 E., 2020/133 K.

Taraflar arasındaki korkutma (ikrah) hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı; çekişme konusu 844 ada 377 parsel sayılı taşınmazını dava dışı oğlu ...’nın kendisine yaptığı baskı ve şiddet nedeniyle, emlakçı aracılığı ile değerinin çok altında bir bedele davalıya satış suretiyle devrettiğini, oğlu hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunduğunu ileri sürerek tapu kaydının iptali ile adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP
Davalı; davacının dava konusu taşınmazı kendi rızası ile sattığını, herhangi bir usulsüzlük veya zorlama olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Gaziantep 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 12.03.2020 tarihli ve 2019/177 Esas, 2020/133 Karar sayılı kararıyla; davacının baskıyı öğrendiği tarih olan 19.10.2015 tarihinden itibaren 1 yıllık yasal süre içinde tapu iptali ve tescil davası açması gerektiği, ancak davanın hak düşürücü süre geçtikten sonra 21.05.2019 tarihinde açıldığı gerekçesiyle hak düşürücü süre nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davacı istinaf dilekçesinde özetle; yaklaşık 8 yıl kadar önce ruhsal sorunlar sebebiyle tedavi gördüğünü, halen akıl ve ruh sağlığında sorunlar olup gerçek hayatı hayallerle karıştırdığını, oğlunun baskısı ile akli dengesi yerinde olmadığı bir durumdayken taşınmazını temlik ettiğini, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesinin 14.04.2023 tarihli ve 2020/835 Esas, 2023/308 Karar sayılı kararıyla; taşınmazın devir işleminin 17.09.2012 tarihinde yapıldığı, davacının Gaziantep 4.Aile Mahkemesinin 2015/539 D.İş dosyasına vermiş olduğu 19.10.2015 tarihli itiraz dilekçesinde, hakkında şikayette bulunan oğlunun, adına kayıtlı taşınmazını zorla sattırdığını beyan ettiğinin görüldüğü, bu durumda korkutmanın etkisinin en geç bu tarihte ortadan kalktığının kabul edilmesi gerektiği, kaldı ki davacı tarafça korkutulmanın taşınmazın devir tarihinden sonra da devam ettiğine dair herhangi bir iddia veya delilin ileri sürülmediği, dolayısıyla korkutmanın etkisinin en geç 19.10.2015 tarihinde ortadan kalktığının kabul edilmesiyle davanın hak düşürücü süre olarak öngörülen 1 yıllık sürenin sona ermesinden sonra 21.05.2019 tarihinde açıldığı, Mahkemece davanın 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmadığı saptanarak yazılı şekilde karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 inci maddesi gereğince esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı temyiz dilekçesinde özetle; İlk Derece Mahkemesi ve Bölge Adliye Mahkemesi kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek istinaf dilekçesindeki taleplerini tekrar ile kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, korkutma hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
1. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 37 nci, 38 inci ve 39/1 inci maddeleri,

2. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 190 ıncı maddesi ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (TMK) 6 ncı maddesi.

3. Değerlendirme
1. Dosya içerinden ve toplanan delillerden; davacının çekişme konusu 844 ada 377 parsel sayılı taşınmazdaki 136/27820 payının tamamını 17.09.2012 tarihinde satış suretiyle davalıya devrettiği anlaşılmaktadır.

2. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davacının temyiz itirazlarının reddiyle Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı 247,70 TL bakiye onama harcının temyiz eden davacıdan alınmasına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

04.06.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.