KONYA 3. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C. KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO :
KARAR NO :

HAKİM :
KATİP :

DAVACILAR :1-
:2-
:3-
VEKİLİ :
DAVALI :
VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇELİ KARARIN
YAZIM TARİHİ :

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacılar vekilinin dava dilekçesi özetle; 17.03.2019 günü meydana gelen trafik kazasında ... plakalı motor sürücüsü ... seyir halindeyken motorsiklet hakimiyetini kaybedip orta refüje çarptığını, olay sırasında motorsikletinde yolcu olarak bulunan maktül ... ile birlikte sürüklenerek yaralandığını, meydana gelen kazada ... vefat ettiğini, Antalya . Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında ki trafik kazası tespit tutanağı , keşif sonucunda kovuşturma evresinde alınan bilirkişi raporuna göre; kazanın meydana gelmesinde ... kusurunun bulunmadığının anlaşıldığını, Kanun hükmü dikkate alındığında sigorta şirketlerinin zarardan sorumluluğunun müteselsil sorumluluk olarak düzenlenmiş olduğunu, dolayısıyla maddi alacak taleplerinin tahsilinden ... Sigorta Anonim Şirketi'nin sorumlu olduğunu, ölümün ailesinde de manevi yaralar açtığını, davacıların desteği olan ... , kaza geçirip öldüğü sırada işçi olarak çalışmakta olduğunu, sağlığında anne babasına maddi destek sağlamakta onların bakım ve gözetimini üstlendiğini, kardeşi ... ise abi kardeş ilişkisinin gereği olarak her zaman maddi manevi destek sağlamakta, henüz bekar olan kardeşinin evleneceği zaman düğün masraflarına da destek çıkacağını ikili konuşmalarında dile getirmekteydi. Üstelik müteveffa ... doğum tarihi dikkate alındığında yaşasaydı uzunca bir süre çalışma hayatının olacağını ve ailesine sağlayacağı desteğin de uzun bir süre devam edeceğini, davaya konu uyuşmazlık hakkında dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine ... Barkod Numaralı gönderi ile başvuru yapıldığını, yapılan başvuru 09/03/2020 tarihinde davalı sigorta şirketine tebliğ edildiğini, ancak herhangi bir ödeme yapılmadığını, bu nedenlerle 17.03.2019 günü meydana gelen ölümlü trafik kazası nedeniyle yaşamını yitiren ... desteğinden yoksun kalan ... için 100 TL , ... için 100 TL , ... için 100 TL olmak üzere toplamda 300 TL'nin temerrüt tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, Ölüm neticesinde ortaya çıkan cenaze giderlerinin her bir davacı için 10 TL olmak üzere toplamda 30 TL'nin temerrüt tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı sigorta vekilinin cevap dilekçesi özetle; bu davada sadece ... yerleşim yeri Konya olmakla diğer davacıların kazanın meydana geldiği yer olan Antalya İlinde ikamet ettiklerini, bu nedenle Antalya Ticaret Mahkemesi'nin yetkili olması nedeniyle öncelikle dosyanın tefrik edilerek diğer davacılar yönünden yetkisizlik nedeniyle usulden reddine karar verilmesinin gerektiğini, davacı tarafın müvekkil şirkete yapmış olduğu başvuruda eksik evrak ile başvuru yapmış olduğunu, başvuran tarafların taraflarına yapmış oldukları başvuruyu eksik evrakla yapmış olduğundan söz konusu başvuru usulüne uygun bir başvuru olmadığını ve yok hükmünde olduğunu, yapılan başvurunun akabinde Müvekkil Şirket tarafından eksik evraklar talep edilmiş olmasına karşın tamamalanmadan dava yoluna gidilmiş olduğunu, meydana gelen kazada ... plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde 03/10/2018-03/10/2019 tarihlerini kapsayan Zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalandığını, müvekkil şirketin sorumluluğunun poliçe teminatı ve sigortalı araç sürücülerinin kusuru oranı ile sınırlı olduğunu, bedeni zarar halinde maddi tazminat talepleri şahıs başına geçerli olan teminat limiti ile sınırlı olduğunu, davacılardan İsa Develioğlu'nun destekten yoksun kaldığının ispatının gerekmekte olduğunu, müteveffanın vefatından sonra, eşine müvekkil şirket tarafından ödeme yapıldığını, bu nedenlerle davacının ileri sürmüş olduğu haksız ve mesnetsiz iddiaların reddi ile birlikte öncelikle yetki, zamanaşımı ve dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine, mahkememiz aksi kanaatte ise davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.
Türkiye Noterler Birliği'nden, ... Sigorta A.Ş'den, Konya SGK İl Müdürlüğü'nden, Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı'ndan, Antalya . Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasından ilgili evraklar temin edilerek dosya arasına alınmış, hasar ve kusura ilişkin bilirkişilerden rapor alınmış ve raporların taraflara tebliği sağlanmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma ve cenaze giderlerine ilişkin maddi tazminat talebine ilişkindir.
Bir motorlu aracın işletilmesi sırasında meydana gelen trafik kazasında, zarar görenlerin zararından, 6098 sayılı TBK'nın 49. maddesi uyarınca araç sürücüsü, 2918 sayılı KTK'nın 85. maddesi uyarınca araç işleteni ve şartları varsa teşebbüs sahibi ve 2918 sayılı KTK'nın 91. maddesi uyarınca sigortacı müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Trafik kazası nedeniyle zarara uğradığını iddia eden hak sahipleri tarafından açılan tazminat davalarında ispat yükü 6098 sayılı TBK'nın 50. maddesi uyarınca zarar gören üzerinde olup, zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat etmek zorundadır.
Yine bu tür davalarda 2918 sayılı KTK'nın 97. maddesi uyarınca, zarar görenin dava açmadan önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı olarak başvuru yapması gerekmekte olup bu husus sonradan giderilmesi de mümkün olmayan dava şartlarındandır. Ayrıca yazılı başvurudan hemen sonra dava açılması mümkün olmayıp 15 günlük sürenin dolmasından sonra dava açılabilecektir.
Hak sahipleri tarafından talep edilebilecek tazminatlar ise 2918 sayılı KTK'nın 90. maddesi uyarınca 2918 sayılı KTK ile 6098 sayılı TBK'nın haksız fiile ilişkin hükümleri uygulanacaktır.
Kusur durumunun tespiti açısından yapılan değerlendirmede, Ankara Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı'nın 16/08/2023 tarihli raporunda, sürücü ... %100 (Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğunun belirtildiği anlaşılmış ve bilirkişi raporu hükme esas alınmıştır.
Destekten yoksun kalma tazminat talebinin tespiti açısından yapılan değerlendirmede, aktüerya bilirkişisinin 11/10/2023 tarihli raporunda, 17.03.2019 günü meydana gelen trafik kazasında yaralanan ve medikal tedavi görmekte iken 18.03.2019 tarihinde vefat eden ... , hesaplanan destekten yoksun kalma tazminatlarından ( %20 müterafik kusur indirimi, %20 hatır taşıması indirimi) %40 oranında indirim yapılması sonucu; babası ... destekten yoksun kalma tazminatının 99.759,61 TL, annesi ... destekten yoksun kalma tazminatının 139.240,39 TL, kardeşi ... destekten yoksun kalma zararının bulunmadığı belirtilmiştir.
Davacı vekili 29/01/2024 tarihli bedel artırım dilekçesi ile; Dava dilekçelerinde ... ve ... için kişi başına 100,00'er TL olarak talep edilen Destekten Yoksun Kalma Tazminatını bilirkişi tarafından yapılan tespit ile artırılarak, ... için 99.759,61 TL, ... için 139.240,39 TL olmak üzere toplamda 239.000,00 TL'nin temerrüt tarihinden (kaza tarihi) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesini talep etmiştir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 02/12/2021 tarihli, ... E, ... K sayılı ilamı ve 21/12/2021 tarihli, ... E., ... K sayılı ilamı dikkate alınarak, bakiye yaşam süresinin tespitinde ülkemize özgü ve güncel verileri içeren TRH 2010 yaşam tablosunun dikkate alınması gerektiği belirtilmiştir. Yine, Yargıtay Daireleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin uygulamaları da bu yönde olmuştur. Bu nedenle, Mahkememizce de TRH 2010 yaşam tablosunun dikkate alınmıştır.
Müterafik kusur açısından yapılan değerlendirmede; 6098 sayılı TBK'nın 52. maddesine göre; zarar gören, zararı doğuran fiile razı olmuş veya zararın doğmasında ya da artmasında etkili olmuş yahut tazminat yükümlüsünün durumunu ağırlaştırmış ise hâkim, tazminatı indirebilir veya tamamen kaldırabilir. Zarara hafif kusuruyla sebep olan tazminat yükümlüsü, tazminatı ödediğinde yoksulluğa düşecek olur ve hakkaniyet de gerektirirse hâkim, tazminatı indirebilir. Anılan yasal düzenlemede de belirtildiği üzere zarar görenin zararın oluşmasında ya da zararın artmasında bir ihmali varsa bu hususun tazminatın belirlenmesinde dikkate alınması gerekir. Bir başka deyişle zararın oluşumunda zarar görenin de müterafik kusurunun bulunması halinde tazminattan indirim yapılması gerekmektedir. Müterafik kusurun dikkate alınması için bu yönde yapılan bir savunmaya gerek olmayıp Mahkemece müterafik kusurun resen dikkate alınması gerekmektedir.
T.C.Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesi'nin ... Esas, ... Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere; alkollü olduğunu bildiği sürücünün aracına binilmesi; TBK'nun 52. maddesi anlamında zararın doğmasında yada artmasında etkili davranışlar olarak kabul edildiğinden zarar görenin müterafik kusurunu oluşturur. Zarar görenin müterafik kusurunun olması durumunda yerleşik yargısal uygulamalara göre tazminat miktarından %20 oranında indirim uygulanması gerekir. Müterafik kusur indirimi sebebiyle yapılabilecek azami indirim oranı %20'dir. Birden fazla müterafik kusur oluşturan davranış bulunsa bile indirim oranı %20'yi aşamaz . Hukuk Dairesi ... - ... ).Ayrıca, müterafik kusur sebebiyle indirim yapılması için davalının bu hususu savunma olarak ileri sürülmesi şart değildir. Dosya kapsamında hal ve şartlara göre tazminattan indirim yapılmasını gerektirir.
Somut olayda; alkol tutanağında sürücü ... 1,62 promil alkollü olduğunun tespit edildiği, Antalya . Asliye Ceza Mahkemesi'Nin ... esas sayılı dosyasındaki 29/01/2021 tarihli keşif tutanağında ... , kuzeni ... ile ''kazanın gerçekleştiği esnada alkol aldıklarını'' beyan ettiği, soruşturma aşamasındaki 18/04/2019 tarihli ifadesinin de aynı önde olduğu, alkollü olduğunu bildiği sürücünün aracına binilmesinin, TBK'nun 52. maddesi anlamında zararın doğmasında yada artmasında etkili davranışlar olarak kabul edildiğinden zarar görenin müterafik kusurunu oluşturduğu, bu nedenle tazminat miktarından %20 oranında indirim uygulanması gerektiği, kanaatine varılmıştır.
Hatır taşımacılığı açısından yapılan değerlendirmede; davalı vekilince cevap dilekçesinde hatır taşımacılığı def'inde bulunulduğu anlaşılmakla, hatır ilişkisinin varlığı için , taşıyanın taşımada önemli bir yararının olmaması gerekmekte olup, bu yararın ekonomik nitelikli olması aranmaz. Manevi yararlar da hatır ilişkisinin oluşmasını önlemektedir. Örneğin birlikte eğlence yerine gitme eyleminde de manevi yarar bulunmaktadır. ... , Hukuki Sorumlululuk Tazminat, Sigorta ve Rücu Davaları 9. Bası, sf. 192) Hatır taşımaları bir menfaat karşılığı olmadığı sürece bu gibi taşımalarda 6098 sayılı TBK’nin 51.maddesi uyarınca tazminattan uygun bir indirim yapılması gerek öğretide gerekse Yargıtay İçtihatlarında benimsenmiş ve yerleşmiş bulunmaktadır. Bu açıdan hatır taşıma ilişkisinin değerlendirilmesinde taşıma ya da kullanmanın kimin çıkar ve yararına olduğunun da belirlenmesi gerekmekte olup, somut olayda, sürücü İbrahim Gül 29/01/2021 tarihli Antalya . Asliye Ceza Mahkemesi'Nin ... esas sayılı dosyasındaki 29/01/2021 tarihli keşif tutanağındaki beyanında, ''... ile birlikte kazadan önce yemek yediklerini, kaza esnasında da alkol aldıklarını'' beyan ettiği, yine 18/04/2019 tarihli soruşturma dosyasındaki ifadesinde Yasin ile birlikte gezmek amaçlı dışarı çıktıklarını, biraz dolaştıktan sonra Kaleiçinde ikişer bira içtiklerini beyan ettiği anlaşılmakla, sürücü ... mütevaffa ... dosyaya yansıyan maddi bir menfaati olmasa da manevi olarak menfaatinin bulunduğu, işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin bir çıkarı veya yararının bulunması halinde hatır taşımasından söz edilemeyeceği kanaatine varılarak, somut olayda hatır taşımacılığının unsurlarının oluşmadığı kanaatine varılmıştır.
Faiz ve başlangıcına dair yapılan değerlendirmede; trafik kazaları esas itibariyle haksız fiil olmakla birlikte trafik sigortasını yapan sigortacı bakımından temerrüdün, 2918 sayılı KTK'nın 99/I. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel şartları uyarınca, rizikonun bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde sigortanın tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmakta, bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüt gerçekleşmektedir. Kazanın ihbar edilmesiyle, zararın miktarını belirlemek sigortanın sorumluluğundadır. Somut olayda, sigortacıya yapılan başvurunun tebliği tarihinin 03/03/2020 olduğu, temerrüt tarihinin ise 8. işgününden sonraki 18/03/2020 tarihi olduğu kabul edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede; 17/03/2019 tarihinde meydana gelen trafik kazasında, davacının ... plakalı motosiklette yolcu olarak bulunduğu, davacıların kaza nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı ve cenaze gideri talebinde bulundukları, Ankara Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı'nın 16/08/2023 tarihli raporunda da belirtildiği üzere meydana gelen kazada sürücü ... %100 oranında kusurlu olduğu, aktüerya bilirkişisinin 11/10/2023 tarihli raporunda, ( %20 müterafik kusur indirimi, %20 hatır taşıması indirimi) %40 oranında indirim yapılması sonucu; babası ... destekten yoksun kalma tazminatının 99.759,61 TL, annesi ... destekten yoksun kalma tazminatının 139.240,39 TL, kardeşi ... destekten yoksun kalma zararının bulunmadığı belirtildiği, davacı vekilinin 29/01/2024 tarihli bedel artırım dilekçesi ile; ... için 99.759,61 TL, ... için 139.240,39 TL olmak üzere toplamda 239.000,00 TL'nin temerrüt tarihinden (kaza tarihi) itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesini talep ettiği anlaşılmakla, Mahkememizce yukarıda izah edildiği üzere her ne kadar hatır taşımacılığının unsurlarının oluşmadığı, bu nedenle tazminat miktarından indirim yapılmasının gerekmediği kanaatine varılmış ise de, taleple bağlı kalınarak, yukarıda izah edilen nedenlerle, destekten yoksun kalma tazminat talebinin kısmen kabulüne, davacı İsa Develioğlu'nun destekten yoksun kalma tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Cenaze giderleri talep yönünden yapılan değerlendirmede; cenaze giderleri belgelendirilmese dahi ölüm nedeni ile cenaze ve defin giderleri yapılmasının kaçınılmaz olduğu, davacılar tarafından bu harcamaların belgelendirilmemiş olduğu, davacı vekili 05/10/2023 tarihli duruşmadaki beyanında, cenaze giderine ilişkin taleplerinin sadece defnetmeye ilişkin giderler olduğu, müteveffanın Antalya ilinde vefat ettiği ve Antalya'da defnedildiği beyan ettiği, Mahkememizce ilgili belediyeden cenaze ve defin giderlerinin sorulduğu, Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın 29/03/2023 tarihli cevabi yazısı ekinde cenaze defin işlemlerinin ücretsiz olduğunun belirtildiği anlaşılmakla, cenaze giderine yönelik maddi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, davacı ... açısından destekten yoksun kalma tazminatı olarak 99.759,61 TL'nin temerrüt tarihi olan 18/03/2020 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp ( poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere )davacıya VERİLMESİNE,
-Davacı ... açısından destekten yoksun kalma tazminatı olarak 139.240,39 TL'nin temerrüt tarihi olan 18/03/2020 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp ( poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere )davacıya VERİLMESİNE,
-Davacı ... destekten yoksun kalma tazminatı talebinin REDDİNE,
-Cenaze giderine yönelik maddi tazminat talebinin REDDİNE,
2-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli (kabul edilen 239.000 TL üzerinden) 16.326,09 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70 TL ile 18,65 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 99,35 TL'nin mahsubu ile bakiye 16.226,74 TL harcın ( poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere ) davalıdan tahsili ile hazineye İRAD KAYDINA,
3-Davacı tarafından sarfına mecbur kalınan 712,60 TL ilk yargılama harcı ile 18,65 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 731,25 TL'nin ( poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere ) davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafından sarfına mecbur kalınan 3.265,00 TL bilirkişi, posta ve yargılama gideri, 959,00 TL ATK fatura bedeli olmak üzere toplam 4.224,00 TL yargılama giderinin kabul-ret oranına göre hesaplanan 4.221,70TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, bakiye yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan 100,00 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
6-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen kısım (239.000,00 TL) üzerinden davacı lehine 37.850,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen kısım (130,00 TL) üzerinden davalı lehine 130,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
8-Davalı tarafından yatırılan 368,06 TL istinaf karar harcının Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 09/09/2019 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı ilamı doğrultusunda talep halinde davalıya İADESİNE,
9-Taraflarca yatırılan gider avansından artan kısmın, kararın kesinleşmesi beklenilmeksizin istek halinde taraflara iadesine, karar kesinleşinceye kadar iade alınmaz ise gider avansının artan kısmının 6100 s. HMK.nun 333. maddesine göre karar kesinleştiğinde re'sen taraflara İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile Konya Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.21/03/2024

Katip Hakim