KONYA 2. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ...
TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR
T.C.
KONYA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO :
KARAR NO :

HAKİM :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ :
DAVALILAR : 1-
2-
VEKİLİ :
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ :
KARAR TARİHİ :
GEREKÇE YAZIM TARİHİ :

Davacı taraf vekilinin davalı taraf aleyhine açtığı işbu dava mahkememizin ... Esas sırasına kaydedilmekle, mahkememizce yapılan aleni/açık yargılama sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; Genel Temizlik, Bakım Onarım, Yemekhane-Lokal-Misafirhane-Çay Ocakları Hizmetlerinde Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımı İşi" ihalesi kapsamında taşeron firma elemanı olarak Bölge Müdürlüğünde görev yapan temizlik personeli ... , muvazzaf askerlik hizmetini yapmak için, ... , ... , ... , ... adlı temizlik elemanlarının ise SGK'dan alınan 1475 Sayılı İş Kanununun 14. maddesi 1. fıkrasının 5 numaralı alt bendi gereğince kıdem tazminatı almak üzere, 15 yıllık sigortalılık süresi ve en az 3600 prim ödeme gün sayısını doldurduğuna dair belgeye istinaden kıdem tazminatı ödenerek işten ayrılmak istediğini, Bölge Müdürlüğüne dilekçe ile başvurarak beyan ettiğinden çıkış işlemleri yapılarak ilgili kişilere (... 13.04.2018, ... 03.05.2018, ... 18.04.2019, ... 14.05.2019, ... 14.05.2019 tarihinde) toplam 31.660,47-71 kıdem tazminatı ödendiğini, Temizlik Hizmet Alımı İhalesi kapsamında taşeron firma elemanı olarak görev yapan ..., ..., ..., ..., ...'un, Bölge Müdürlüğünde çalıştığı dönemlerdeki yüklenici firmalar olan davalı firmalar ...-... Taahhüt Ve ... Taahhüt Hizmetleri A.ş. ile yapılan sözleşmelerde, çalıştırılan personelin İş Kanunlarından (kıdem tazminatı dahil) ve diğer yasalardan doğan tüm sorumluluklarının yüklenici firmalara ait olduğu açıkça yazıldığını, davalı firmalar ile yapılan sözleşmelerin ve şartnamelerin ekte sunulduğunu, Davalı ...-... Taahhüt Firmasından 30.09.2022 tarih ve ... sayılı yazıları ile; yüklenici firmanın İş Kanunu ve diğer yasalardan doğan sorumlulukları
gereğince ilgili kişinin firmada çalıştığı döneme ilişkin ödenen 29.361,18-TL kıdem tazminatının Teşekküllerine ödenmesinin istendiğini fakat herhangi bir cevap verilmediğini, Aynı şekilde diğer davalı ... Taahhüt Hizmetleri A.ş, firmasından 30.09.2022 tarih ve ... sayılı yazıları ile; yüklenici firmanın İş Kanunu ve diğer yasalardan doğan sorumlulukları gereğince ilgili kişinin firmada çalıştığı döneme ilişkin ödenen 2.299,29-TL kıdem tazminatının Teşekküllerine ödenmesi istendiğini takat herhangi bir cevap verilmediğini, 31.01.2023 tarihinde Konya Arabuluculuk Bürosu'na ... sayı ile başvuru yapıldığını ve Arabulucu tarafından 13.03.2023 tarihinde yapılan toplantıda; Yüklenici firmalaR ...-... Taahhüt, ... Taahhüt Hizmetleri A.ş., ile anlaşma sağlanamadığını ve Son Oturum Tutanağının düzenlendiğini, Açıklanan nedenlerle ve Yargıtay içtihatları doğrultusunda kıdem tazminatının ödenmesinden yüklenici firmaların (davalıların) sorumlu olduğunu, teşekkülce ödenmek zorunda kalınan dava konusu alacaklarının tahsili için iş bu davanın açıldığını, öncelikle alacaklarına karşılayacak miktarda davalıların kamu kurum ve kuruluşlarındaki istihkaklarına, bu mümkün olmadığı taktirde menkul, gayrimenkul malları ve üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine teminatsız ihtiyati tedbir konulmasını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik davalı ...-... Taahhüt firmasından 29.361,18-TL, davalı ... Taahhüt Hizmetleri A.ş., firmasından 2.299,29-TL olmak üzere toplam 31.660,47-TL.nin ödeme tarihlerinden itibaren, değişen oranlarda reeskont avans faizi ile birlikte davalı firmalardan, sorumlu olduğu miktarlar oranında rücuen tahsilini, yargılama giderleriyle vekâlet ücretinin karşı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar vekili cevap dilekçesi ile özetle; Davacının iddialarının müvekkillerinin aleyhine veya davacı lehine olan hiçbir kısmını kabul etmediklerini, davacının tüm taleplerinin zamanaşımına uğradığını, kıdem Tazminatına İlişkin Ödemelerden Davacının Sorumlu Olduğunu, — rücuen tahsil koşullarının oluşmadığını , davacı tarafından dava dışı personellere - ödenen kıdem tazminatlarının hesaplamasına esas alınan brüt ücretlerini kabul etmediklerini, davacının dava dışı personellerin başvuru evraklarını sunmamış olduğunu bu aşamadan sonra sunmasına muvafakatlerinin - bulunmadığını, yapılacak yargılama sonunda, davacının tüm talepleri yönünden davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesi yönünde karar verilmesini müvekkiller adına vekaleten arz ve talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
I.DAVANIN NİTELENDİRİLMESİ
Taraflar arasında görülmekte olan davanın; Hizmet alım sözleşmelerinden kaynaklı olarak davacının dava dışı işçilere ödemiş olduğu kıdem tazminatı tutarı olan 31.660,47 TL'nin altişverenlere karşı rücusune ilişkin açılan tazminat davası olduğu,
Taraflar arasındaki ihtilafın ise dava dışı işçilerin rücu edilebilir gerçek kıdem tazminatı miktarının ne olduğu, bu çerçevede davalıların hizmet süresine bağlı olarak ödemekle yükümlü olduğu bir kıdem tazminatı olup olmadığı, var ise miktarının ne olduğu ve davalılardan tahsilini talep edip edemeyeceği hususlarında olduğu görüldü.
II.HÜKME EMSAL ALINAN YÜKSEK MAHKEME İLAMLARI
(1) T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 25/01/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;
"Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir." denilmiştir. (Benzer Yönde Bkz. T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 26/01/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı)
(2) T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 20/02/2017 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;
"Eldeki davada taraflar arasındaki ilişki hukuki nitelikçe “hizmet temini (alım) sözleşmesi” olup; kendine has özellikleri olan bu sözleşme türü için zamanaşımı süresini düzenleyen ayrık bir hüküm de bulunmadığından, TBK'nın zamanaşımı ile ilgili genel hükmü olan 146. maddesi gereğince 10 yıllık zamanaşımı süresi uygulanmalıdır." denilmiştir.
III.DEĞERLENDİRME VE NETİCE
(1) GÖREV AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Tarafların 6102 Sayılı Kanunun 16/1 maddesi gereğince özel hukuk tüzel kişisi tacir olduğu ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmesiyle alakalı olduğu, eldeki davanın nispi ticari dava olduğu anlaşılmakla Mahkememizce işin esasına geçilmiştir.
(2)BİLİRKİŞİ İNCELEMESİ, TARAFLAR ARASINDA AKDEDİLEN HİZMET SÖZLEŞMESİ VE EKLERİNİN İNCELENMESİNDE; Mahkememizce dava dışı işçilere ödenen kıdem tazminatları, dayanak bilgi ve belgeler ile taraflar arasında akdedilen hizmet sözleşmesi, teknik şartname vs tüm bilgi ve belgeler celp edilmiş dosya alanında uzman bilirkişiye tevdii edilmiş, davacı işçilerin çalışmış oldukları dönemler nazara alınarak 23/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda hesaplamalar yapılmıştır. Bilirkişi raporunda özetle Dava dışı işçilere ödenen kıdem tazminatının iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanarak işçinin rücu edilebilir gerçek kıdem tazminatının davalı/yüklenicilerin işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak ... açısından ... Taahhüt Hizmetleri Anonim Şirketi:707,29 TL, ...: 7.815,03 TL; ... açısından ... Taahhüt Hizmetleri Anonim Şirketi:206,38 TL, ...: 3.330,16 TL; ... açısından ... Taahhüt Hizmetleri Anonim Şirketi:677,16 TL, ...: 8.394,45 TL, ... açısından ... Taahhüt Hizmetleri Anonim Şirketi:707,29 TL, ...: 8.336,80 TL; ... açısından ...: 1.578,34 TL hesaplanmıştır. 23/01/2024 Tarihli bilirkişi raporunun Yüksek Mahkemenin denetimine elverişli, ayrıntılı, gerekçeli ve yöntemine uygun olarak hazırlandığına kanaat edilmekle raporun hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
(3) NETİCE: Yukarıda yapılan açıklamalar, amir kanun hükümleri, bilirkişi raporları, Yüksek Mahkeme ilamları ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; Taraflar arasında akdedilen sözleşme hükümleri ile teknik şartnamenin (4-ç) maddesinde yer alan "Yüklenici firmanın bu sözleşme kapsamında çalıştırdığı personelin ücret benzeri alacağından ve sair vb haklarından TEİAŞ'ın herhangi bir sorumluluğu yoktur. Doğrudan yüklenici firma sorumludur" şeklindeki amir hükmü ile yukarıda detayı verilen T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 25/01/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alındığında davacının dava dışı işçilere ödemiş olduğu kıdem tazminatı tutarlarının bilirkişi raporunda ifade edilen kısımlarını davalılara rücu edebileceğine kanaat edilmekle davacının davasının kısmen kabulüne karar verilerek Mahkememizde oluşan vicdani kanaatin tezahürü olarak aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.
Her ne kadar davalılar tarafından zamanaşımı defi ileri sürülmüş ise de yukarıda detayı verilen T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 20/02/2017 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alınarak 6098 Sayılı Kanunun 146/1 maddesi nazara alınarak davalı vekilinin zamanaşımı defi yönüyle yapmış olduğu itirazın reddine karar verilmiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
I-Davanın KISMEN KABULÜ İLE;
1-DAVACININ ...'YE YAPILAN ÖDEME YÖNÜYLE AÇMIŞ OLDUĞU DAVASI AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE;
(a) 707,29 TL'nin 14/12/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Taahhüt Hizmetleri A.Ş.'den alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, davacının bu işçi yönüyle fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
(b) 7.815,03 TL'nin 13/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...'tan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, davacının bu işçi yönüyle fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
2-DAVACININ ...'E YAPILAN ÖDEME YÖNÜYLE AÇMIŞ OLDUĞU DAVASI AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE;
(a) 206,38 TL'nin 14/12/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Taahhüt Hizmetleri A.Ş.'den alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
(b) 3.330,16 TL'nin 13/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...'tan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
3-DAVACININ ...'A YAPILAN ÖDEME YÖNÜYLE AÇMIŞ OLDUĞU DAVASI AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE;
(a) 677,16 TL'nin 14/12/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Taahhüt Hizmetleri A.Ş.'den alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, davacının bu işçi yönüyle fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
(b) 8.394,45 TL'nin 13/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...'tan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, davacının bu işçi yönüyle fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
4-DAVACININ ...'A YAPILAN ÖDEME YÖNÜYLE AÇMIŞ OLDUĞU DAVASI AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE;
(a) 707,29 TL'nin 14/12/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Taahhüt Hizmetleri A.Ş.'den alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, davacının bu işçi yönüyle fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
(b) 8.336,80 TL'nin 13/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...'tan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE, davacının bu işçi yönüyle fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
5-DAVACININ ...'A YAPILAN ÖDEME YÖNÜYLE AÇMIŞ OLDUĞU DAVASI AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE;
(a) 1.471,39 TL'nin 13/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...'tan alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,
II.YARGILAMA GİDERİ VE SAİR HUSUSLAR AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE;
1-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 2.161,74TL karar ve ilam harcından, dava açılırken alınan 540,69TL peşin harcın mahsubu ile bakiye ‬1.621,05TL'nin davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına, (davalı ... Taahhüt Hiz A.Ş.nin 2.298,18/31.646,01 oranında 117,72TL'den sorumlu olduğuna, davalı ...'ın 29.347,83/31.646,01 oranında 1.503,33TL'den sorumlu olduğuna,)
2-Hazine tarafından karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davanın haklılık oranına göre (31.646,01/31.666,47) hesaplanan 2,02TL'nin davacıdan, fazlası olan 3.117,98TL'nin davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına, (davalı ... Taahhüt Hiz A.Ş.nin 2.298,18/31.646,01 oranında 226,43TL'den sorumlu olduğuna, davalı ...'ın 29.347,83/31.646,01 oranında 2.891,55TL'den sorumlu olduğuna,)
3-Davacı tarafından yapılan 540,69TL peşin harç, 179,90TL başvuru harcı toplamı olan 720,59‬TL'nin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, (davalı ... Taahhüt Hiz A.Ş.nin 2.298,18/31.646,01 oranında 52,33TL'den sorumlu olduğuna, davalı ...'ın 29.347,83/31.646,01 oranında 668,26TL'den sorumlu olduğuna,)
4-Davacı tarafından sarfedilen 292,00TL posta ve tebligat gideri, 25,60TL vekalet harcı, 2.500,00TL bilirkişi ücreti gideri olmak üzere toplam 2.817,60TL yargılama giderinden davanın haklılık oranına (31.646,01/31.666,47) göre hesaplanan 2.815,78TL nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmının davacı üzerinde bırakılmasına, (davalı ... Taahhüt Hiz A.Ş.nin 2.298,18/31.646,01 oranında 204,49TL'den sorumlu olduğuna, davalı ...'ın 29.347,83/31.646,01 oranında 2.611,29TL'den sorumlu olduğuna,)
5-Davalı ... Taahhüt A.Ş. tarafından 25,60TL vekalet harcı yargılama giderinden davanın haklılık oranına (1,11/2.299,29) göre hesaplanan 0,01TL'nin davacıdan alınarak davalı ... Taahhüt A.Ş.ye verilmesine, kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı ... tarafından 25,60TL vekalet harcı yargılama giderinden davanın haklılık oranına (13,35/29.361,18 ) göre hesaplanan 0,01TL'nin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine, kalan kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı vekili yararına AAÜT'ye göre hesaplanan 17.900,00TL vekalet ücretinin davalı ...'tan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davacı vekili yararına AAÜT'ye göre hesaplanan 2.298,18TL vekalet ücretinin davalı ... Taahhüt Hiz A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine,
9-Davalılar vekili yararına AAÜT'ye göre ... Taahhüt A.Ş. yönünden hesaplanan 1,11TL ve ... yönünden hesaplanan 13,35TL olmak üzere toplam 14,46TL'nin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine,
10-6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,
DAİR; İş bu duruşmada hazır bulunanların yüzüne karşı, hazır bulunmayanların yokluğunda;
(a) DAVALI ... AÇISINDAN; kararın vekille temsil edilmeyen taraflar açısından kendilerine, vekille temsil edilen taraflar açısından ise 7201 Sayılı Kanununun 11. Maddesi gereğince taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde T.C. KONYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 6. HUKUK DAİRESİ NEZDİNDE İSTİNAF KANUN YOLUNA müracaat etme hakları açık olmak üzere,
(b) DAVALI ... TAAHHÜT A.Ş. AÇISINDAN; Dava değeri yönüyle kabul ve reddedilen miktarlar nazara alınarak 6100 Sayılı Kanunun 341/2-4 maddesi ve 6763 Sayılı Kanunun 44. Maddesiyle eklenen Ek Madde 1 uyarınca her takvim yılı başından itibaren yeniden değerleme oranı uygulanarak 2024 YILI İÇİN BELİRLENEN 28.250,00 TL'LİK PARASAL SINIR nazara alındığında miktar itibariyle KESİN OLMAK ÜZERE Türk Milleti adına verilen karar duruşma tutanağına geçirilerek açıkça okunup usulen anlatıldı.05/03/2028

Katip Hakim