KAYSERI 2. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
KAYSERİ
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : /
KARAR NO : /
HAKİM :
KATİP :

DAVACI :
VEKİLİ : Av.
DAVALI :
VEKİLİ : Av.
DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ : 14/02/2023
KARAR TARİHİ : 14/05/2024
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 20/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinden özetle; Dava konusu 14/06/2020 tarihinde Cırgalan mevkinde ... Sigorta Zorunla Mali Sorumluluk Poliçesi ile sigortalı bulunan ... plakalı araç ile ... plakalı müvekkil ... 'a ait aracın çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ... plakalı araç şoförünün, sol şerit üzerinde duraklama yaptığını, yeterince uyarı ve ikaz levhasının konulmadığını, sadece bir dubanın konulduğu ve sol şeridin duraklamaya uygun olmaması nedeni ile kazanın oluşumunda, diğer araçların geçişine ve trafik akışına engel olacak şekilde alınması zorunlu tedbirler almadığı için asli kusurlu olduğunu, kazaya bağlı olarak müvekkilinin aracında maddi zarar meydana geldiğini, zararın giderilmesi amacı ile ... Sigorta A.Ş.'ye 23 Kasım 2020 başvurulmuş olup ... nolu hasar dosyasının oluşturulduğunun bilgisi verildiğini, Ancak ilgili Sigorta şirketi tarafından müvekkilin aracında meydana gelen zarar giderilmediğini, arabuluculuğa başvuru, sigorta şirketi ile anlaşmaya varılamadığını belirterek fazlaya ilişkin talepte bulunma ve dava değerini ıslah etme hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkiline ait araçta meydana gelen 10.000 TL tutarındaki maddi zararın, davalı sigorta şirketi yönünden 23 Kasım 2020 tarihinden başlamak ve sigorta poliçesi sorumluluğu ile sınırlı kalmak kaydı ile faizi ile birlikte alınarak müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinden özetle; Öncelikle müvekkili şirkete usulüne uygun bir başvuru yapılma-dığını, yükümlülüklerini ihlal ettiğini bu nedenle davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiği, davaya bakma görevinini İstanbul Anadolu Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğunu, ZMMS kapsamında müvekkili şirketin sigortalı aracın işletilmesinden dolayı üçüncü şahısların uğradığı zararları tazminle mükellef olduğu araç başına teminat limitinin 41.000,00 TL olduğunu, davacının hasar ihbarı neticesinde müvekkili şirket tarafından eksik belgelerin talep edildiği, ancak evrakların eksik ibraz edildiğini, hasar tazminatı yönünden de usulüne uygun bir başvuru yapılmadığını, sigorta poliçesinde tazminat taleplerinin Karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarının uygulanacağının kabul edildiğini, bu nedenle davacının aracının 2010 model Tofaş Fıat doblo combı marka araç olduğunu, genel şartlarda 3 yılın üstündeki araçlar için orijinal parça ile hasarın giderilmesi şartının mevcut olmadığını, hasar tazminatı talebi yönünden ZMMS poliçesi genel şartlarının uygulanması gerektiğini belirterek öncelikle davanın usulden reddine, yetkili mahkemenin İstanbul Asliye Hukuk Mahkemesi olduğundan ilk itirazlarının değerlendirilmesine, aksi halde davanın reddine karar verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
... Sigorta A.Ş'ye, Türkiye Noterler Birliği'ne, Kayseri CBS'ye, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne yazılan müzekkerelere cevap olduğu, ilgili kayıt ve belgelerin dosyamız arasına celp edildiği görülmüştür.
Mahkememizce davaya konu trafik kazasında tarafların eyleminin yasanın hangi maddelerini ne yönünde ihlal ettiği ve davacının aracında meydana gelen araç hasar bedeli şeklinde gerçekleşen zararın varlığı ve miktarı, bu zararın poliçe kapsamı ve limitleri dahilinde davalı sigorta şirketinin sorumluluğunda bulunup bulunmadığı hususlarında rapor tanzimi için dosya Makine Mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiştir.
Mahkememizce alınan 20/04/2024 tarihli Makine Mühendisi Bilirkişi raporundan özetle; ... plakalı araç sürücüsü ...'in %25 (yüzde yirmibeş) oranında tali kusurlu olduğu, davacı yan tarafından sigortalı ... plakalı sayılı arac sürücüsü ...'un ise % 75 (yüzde yetmişbeş) oranında asli kusurlu olduğu, 14.06.2020 tarihinde gerçekleşen maddi hasarlı trafik kazasında davacının müterafik (birlikte) kusurunun olmadığı, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi 2020 yılı için devlet tarafından belirlenen bedelin araç başına 41.000 TL olduğu, dosyada mevcut kaza sonrası ... plakalı sayılı aracın hasarlı resimleri incelendiğinde onarımının/tamirinin Haziran 2020 itibariyle ekonomik olmadığı (hasar onarım bedelinin ortalama araç rayiç bedeli oranı açısından kıyaslandığında), Hasar bedelinin araç rayiç bedeline oranla %80'den fazla tutacağı, bu nedenle hasarlı araç için pert total işlemi uygulanması gerektiği, ... plakalı sayılı aracın dava konusu 14.06.2020 tarihinde gerçekleşen trafik kazası sonrası hasarlı hali ile 10 gün sonra (mevcut hasarın 10 günde onarılmasının mümkün olmadığı) 24.06.2020 tarihinde satışının gerçekleştiği, dava konusu ... plaka sayılı aracın model yılına göre kaza tarihinde (14.06.2020) 10 (on) yaşında olduğu, geçmiş trafik ve kasko sigortası hasar kayıtları incelendiğinde geçmiş 3 (üç) adet hasar kaydının olduğu, geçmiş hasar kaydının oluşu aracın ikinci el rayiç değerini dava konusu hasar öncesinde de düşük tuttuğu, kaza öncesi serbest piyasa rayiç değerinin Sigorta Gözlem Merkezi Kasko Değer Listesi Arşivine göre 46.284 TL olduğu, kazanın gerçekleştiği Haziran 2020 tarihinde model yılı aynı tip benzer araç değişen/boyanan/işlem gören kısımların çokluğuna göre (karışmış olduğu Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtlarına girmiş bulunan hasarlı kaza kayıtları bulunduğu gibi parametreler dikkate alınarak ikinci el oto alım satım piyasasında gerçekleşmiş bulunan satışlar incelendiğinde) araçlarda serbest piyasa rayiç bedeline göre fiyatının kaza öncesi 48.000 TL olduğu, dava konusu kaza sonrası Ağır Hasarlı (hurda) vaziyetteki değerinin (Sovtaj bedeli) 15.000 TL olduğu, dava konusu ... plakalı sayılı araç için hasar ödemesi yapılmadığı, davacının davalı yana rücu edebileceği asıl alacak miktarının aracın hasarlı halde satılmasından dolayı, söz konusu Sovtaj Bedeli düşüldükten sonra Piyasa Rayiç Bedeline göre kusur oranı miktarında Hasar Miktarı Belirlenmesinin uygun olacağı, hasar miktarının 33,000-TL olduğu, kusur oranına göre ise8.250 TL olduğu, davacının aracında 14.06.2020 tarihinde meydana gelen hasar nedeni ile oluşan zararın poliçe kapsamı ve limitleri dahilinde davalı sigorta şirketi açısından, davacının kusuru oranında sorumlu olduğu ve araç başına teminat limitinin yeterli olduğu yönünde rapor edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat istemlerine ilişkindir.
Somut uyuşmazlıkta, 14/06/2020 tarihinde davalı ... Sigorta Zorunla Mali Sorumluluk Poliçesi ile sigortalı bulunan ... plakalı araç ile davacının maliki bulunduğu ancak olay sırasında dava dışı idaresindeki ... plakalı araç trafik kazasına karışmış olup eldeki davada davacı araçtaki maddi zararın tazminini talep etmektedir.
6098 sayılı TBK'nın 49. maddesi maddesinde haksız fiil tanımlanmış, 72. maddesinde haksız fiilden zarar görenin, bundan kaynaklanan zararının tazmini istemiyle açacağı davaların zararı ve faili öğrendiği tarihten itibaren 2 yıl ve herhalde haksız fiil tarihinden itibaren 10 yıllık zamanaşımı süresine tabi bulunduğu belirtilmiştir. Maddenin özellikle 2. fıkrasında "dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğarsa" ifadesi ile kanun koyucu taraf ayrımı yapmaksızın (davacı, davalı veya dava dışı 3. kişi) yapmış olduğu fiil cezayı gerektiriyor ise uzamış ceza zamanaşımı uygulanacağı ifade edilmiştir. Söz konusu yasa hükmü, ceza zamanaşımının uygulanabilmesi için sadece eylemin aynı zamanda bir suç oluşturmasını yeterli görmekte; bunun dışında fail hakkında mahkumiyet kararıyla sonuçlanmış bir ceza davasının varlığı hatta böyle bir ceza davasının açılması ya da zarar görenin o davada tazminat yönünden bir talepte bulunmuş olması koşulu aranmamaktadır. (HGK'nun 5.6.2015 gün 2014/17-2198 2015/1495 sayılı kararı ile uzamış ceza zamanaşımı benimsenmiştir.) Açıklanan ilkeler ışığında somut olay incelenecek olursa; davalının neden olduğu kazanın aynı zamanda ceza kanununda düzenlenen ve taksirle yaralama olarak tanımlanan cezayı gerektiren eylem niteliğinde bulunması; bu eylemle ilgili ceza davasının TCK'nın 66/1-e maddesi uyarınca 8 yıllık zamanaşımı süresine tabi olması; olay tarihinin 14/06/2020 oluşu ve davanın ise 14/02/2023 tarihinde açılmış olması karşısında, somut olayda zamanaşımının gerçekleşmediği ve davalının zamanaşımı definin yerinde olmadığı tespit edilmiştir.
Yine davalı tarafça yetki itirazında bulunulmuş ise de ön inceleme duruşmasında HMK'nın 16. Maddesi kapsamında yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
Makine Mühendisi bilirkişisi refakatiyle yapılan inceleme; ... plakalı araç sürücüsü ...'in meskun mahal içinde günün gece vakti (saat 02.00) aracıyla 3 şeritli bölünmüş yolun gidiş bölümünün en sol şeridinde park halinde (tedbir olarak tanık ifadeleri de dikkate alındığında tepe ikaz lambası ve dörtlü ikaz ışıklarının açık olduğu ancak çalışma ikaz uyarısı amaçlı aracın hemen arka kısmında 3 metre gerisinde ikaz dubası ile çalışmalarını sürdürdüğü) tramvay güzergahı ot temizleme çalışmaları esnasında her ne kadar ikaz lamları ile park halinde olduğunu uyarmaya çalışmış olsa da çalışma uyarısı ikaz dubalarının birden fazla ve en sol şeridi işgal ettiği için gerekli frenleme mesafelerini sağlayacak şekilde tedbirini almış olması gerekirken eksik tedbir aldığından kazanın meydana gelişinde %25 oranında kusurlu olduğu, davacı yan adına kayıtlı ... plakalı sayılı arac sürücüsü ...'un aracı ile Sivas Bulvarı üzerinde alkollü ve ehliyetsiz (ehliyeti, kolluk kuvvetleri tarafından alkollü araç kullandığı için el konulmuş) bir şekilde seyri ile gerekli dikkat ve özeni aracın teknik özelliklerine göre yola vermesi gerekirken, bulunduğu şerit üzerinde mevcut araç ile takip mesafesini göz önüne almadan sürüşüne devam ettiği ve davalı yan tarafından sigortalı araca çarptığı olayda kazanın meydana gelişinde %75 oranında kusurlu olduğu, sonucuna ulaşılmış olup kusura ilişkin tespitin olayın oluş şekli ile uyumlu olduğu kanaatine varılmıştır.
Hasar bedeli yönünden yapılan incelemede: kazanın gerçekleştiği Haziran 2020 tarihinde model yılı aynı tip benzer araç değişen/boyanan/işlem gören kısımların çokluğuna göre (karışmış olduğu Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtlarına girmiş bulunan hasarlı kaza kayıtları bulunduğu gibi parametreler dikkate alınarak ikinci el oto alım satım piyasasında gerçekleşmiş bulunan satışlar incelendiğinde) araçlarda serbest piyasa rayiç bedeline göre fiyatının kaza öncesi 48.000 TL olduğu, aracın hasar bedeli 33.000TLolduğundan tamirinin ekonomik olmadığı, bu kapsamda pert total işlemi uygulanması gerektiği, aracın sovtaj değeri olan 15.000-TL'nin mahsubu ile bakiye hasar bedeli olan 33.000-TL'den davalının kusuruna isabet eden bedelin 8.250,00-TL olduğu, kaza tarihi itibariyle poliçe limitinin 41.000-TL hasebiyle zararın poliçe kapsamında kaldığı tespit edilmiştir.
2918 sayılı KTK'nın 97. maddesi uyarınca “zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvurulması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması halinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir” . 2918 sayılı KTK'nın 97. maddesi dava şartı olup, sigortaya başvurmak yeterlidir. Aynı kanunun 99. maddesinde ise “Sigortacılar, hak sahibinin mali sorumluluk şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz işgünü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar” hükmü düzenlenmiş olup, bu hükme göre kendisine tazminat talebiyle başvurmuş olan hak sahibi mali sorumluluk şartlarıyla belirlenen belgeleri sigortaya eksiksiz olarak sunacak ve ödenecek tazminat bu sunulan belgeler ve bilgiler dikkate alınarak hesaplanarak, hak sahibine ödenecektir. Belgelerin eksik sunulması ve sonradan tamamlanmaması halinde tazminat hesabı yapılamayacağından sigortanın ödeme yapması kendisinden beklenilemeyecektir.( Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2018/3847 Esas, 2020/823 Karar Sayılı ilamı) Dosya kapsamı tetkik edilmekle; davacı dava açmadan önce davalı sigorta şirketine başvurulmuş ise de davalı tarafça 25/11/2020 tarihli yazı ile eksik belgelerin tamamlanmasının istenildiği ancak davacı tarafça bu eksikliklerin giderilmediği açıktır. Davacı taraf eldeki davayı açmadan önce 16/08/2022 tarihinde arabulucuya başvurmuş olduğundan temerrüt tarihinin 16/03/2022 tarihi olduğu kabul edilmiştir. ( Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 2021/18933 Esas, 2021/4438 Karar Sayılı ilamı aynı yöndedir.) Netice itibariyle davanın kısmen kabulü ile 8.250,00-TL hasar bedelinin 16/03/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE;8.250,00-TL hasar bedelinin 16/03/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Alınması gereken 563,56-TL karar ve ilam harcından davacı tarafından dava açılırken yatırılan 179,90-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 383,66-TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 179,90-TL başvurma harcı, 179,90-TL peşin harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yargılama boyunca yapılan; 198,75-TL posta - müzekkere - tebligat gideri ile 2.200,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 2.398,78-TL yargılama giderinden davanın kabul oranına göre belirlenen 1.978,00-TL'lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yargılama boyunca yapılan bir gider bulunmadığından bu hususta bir karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davacılar lehine A.A.Ü.T. 13/2. Maddesi uyarınca 8.250,00-TL nispi vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davalı lehine A.A.Ü.T. 13/2. Maddesi uyarınca 1.750,00-TL nispi vekalet ücreti takdirine, takdir edilen vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştikten sonra yatıran ilgili tarafa iadesine,
9-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davanın kabul oranına göre belirlenen 273,00-TL'lik kısmının davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
10-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama gideri) davanın red oranına göre belirlenen 1.287,00-TL'lik kısmının davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
Dair davacı vekili ve davalı vekilinin yüzlerine karşı miktar itibarı ile KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 14/05/2024

Katip
¸E-imzalıdır

Hakim
¸E-imzalıdır