KAYSERI 1. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas - ***
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : ***
KARAR NO : ***
HAKİM : ***
KATİP : ***
DAVACI : ***
VEKİLLERİ : Av. ***
Av. ***
DAVALILAR : 1- ***
2- ***
3- ***
4- *** 15 İç Kapı No: 28 Kağıthane/ İSTANBUL
DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senedinden Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : ***
KARAR TARİHİ : ***
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : ***

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait keşidecisi ... ve Tarım Ürünleri Tic. Ltd. Şti (Vergi No:...) olan, Halk Bankası Avanos Nevşehir Şubesine ait, ... seri numaralı, 20.03.2023 keşide tarihli, 200.000,00-TL bedelli çek; ... (T.C:...) tarafından ibraz edildiğini, fakat ilgili çekin müvekkilinin rızası dışında çıkmış olduğunu, haksız şekilde davalının elinde bulunduğunu, bu sebeple müvekkiline iadesinin gerektiğini, müvekkili şirketih Develi ilçesinde faaliyet gösteren bir şirket olduğunu, müvekkilinin keşidecisi; ... ve Tarım Ürünleri Tic. Ltd. Şti (Vergi No:...) olan Halkbankası Avanos Nevşehir Şubesine ait İBAN TR *** numaralı hesaptan ... seri numaralı 20.03.2023 ödeme tarihli Kozaklı Keşide yeri olan 200.000 TL bedelli çeki ve 5 adet farklı bedelli çekleri; *** San. Tic. Ltd. Sti. Fatih Mah. 1187 Sk. NO: 8 Sarnıç İzmir adresine Aras Kargo A.Ş. ... KARGO NO ... irsaliye numarası ile yolladığını, 12.12.2022 tarihinde teslim edilen kargodan karşı tarafın beyanına göre söz konusu çeklerin çıkmadığını, çek yetkili hamili müvekkili olduğunu, çekler kargoya verilmesi sonrasında çalındığını, Develi Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu ve ... numaralı soruşturma dosyası açıldığını, CBS dosyası kapsamında ilgili *** Makas San. Tic. Ltd. Sti. yetkilisi ile kargo şirketi çalışanının ifadelerinin alındığını, Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinde ... Esas sayılı dosyası ile dava konusu çeklerin ve diğer çeklerin iptali için dava açıldığını, ilgili mahkeme tarafından dava sonuna kadar ödemeden men yasağı getirilmesi talep edildiğini ve bu doğrultuda taleplerinin kabul edilerek ilgili bankalara müzekkere yazıldığını, Türkiye Halk Bankası tarafından verilen *** sayılı ve 03/05/2023 tarihli cevabi yazıda dava konusu ... seri numaralı çekin ... T.C. Kimlik numaralı ... tarafından ibraz edildiğinin bildirildiğini, ödeme yasağı olması sebebiyle çeki ibraz eden kişiye ödeme yapılmadığını, dava konusu çekler, müvekkilinin elinden rızası dışında çıktığını, davalının haksız şekilde elinde bulundurduğunu, bu çekin kendisine verilmesini gerektirecek hiçbir sözleşme, ticari ilişki, mal alım satımı ve hukuki gerekçe olmadığını, zira müvekkilinin, davalı şirketleri ve şahısları tanımamakta ve aralarında hiçbir alışveriş ve sözleşmenin bulunmadığını, ayrıca müvekkilinin çeki ... Lojistik Dış Tic. Anonim Şirketi'ne ciro etmiş gibi görüldüğünü fakat müvekkil şirketin bu şirket ile de hiçbir ticari veya başka türlü bir ilişkisi/bağlantısı bulunmadığını, müvekkili şirketin söz konusu şirketin faaliyet alanını dahi bilmediğini, müvekkilinin bu şirketle hiçbir ticari faaliyeti, çek veya başka bir belge düzenlenmesini gerektirecek ilişkisi olmadığı gibi bu şirketin de elinde çek düzenlenmesini gerektirecek hiçbir fatura, irsaliye vb. en geniş manasıyla bilgi ve belge bulunmadığını, müvekkilinin bu şirkete ticari ilişki olmadan doğrudan 200.000,00 TL bedelli çeki ciro etmesi hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, tüm bunlar sonucunda kötü niyetle çalınan senedi elinde bulunduran son hamil ve diğer cirantalara müvekkilinin hiçbir borcunun olmadığını, ayrıca Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas ve Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas dava dosyasında belirttikleri ... Sanayi ve Tic. A.Ş ile diğer davada davalı olacak ve iki kayıp çekin son hamili olan ... Elektronik Nakliyat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi arasında bağlantıları olduğunu, diğer yandan çalınan çeklerden 3 tanesi ... Ajans Bilgisayar İnşaat Tekstil San. Tic. Ltd. Şti. Adına ciro edilmiş gibi gözüktüğünü, bu sebeple diğer çeklerinde aynı kişi ve kişiler tarafından çalınarak piyasaya sürüldüğünü, nitelikli şekilde birden fazla şirkete ciro ettirilerek müvekkilinin yasal haklarını kullanımı engellenmeye çalışıldığını, konu ile alakalı İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi E. *** sayılı karar da; "Dosya kapsamı incelendiğinde davacının taraf olduğu ve dava konusu edilmeyen farklı çeklerin de benzer ciro silsileleriyle davalıya geçtiği ve davalı tarafından bankaya ibraz edildiği görülmüş, bunun üzerine UYAP’nda yapılan tespitler itibariyle, davalı taraf hakkında farklı hırsızlık suçlarına konu çok sayıda çeki elinde bulundurması nedeniyle başlatılan ceza soruşturmalarının ve ceza davasının henüz sonuçlanmadığı görülmüş ise de, davalının farklı çok sayıda olayda, hırsızlık yoluyla elden çıkan çekleri benzer cirantalardan ciro yoluyla devralıp, bir çoğunu son hamil olarak farklı kişiler/firmalar aleyhine icra takiplerine konu ettiği sabittir. Bu durumda bir tacir olarak basiretli davranması gereken davalının, keşidecileri ve lehdar-cirantaları farklı olan çok sayıda hırsızlık iddiasına konu çeki yeterli araştırmayı yapmadan iktisabında ağır kusurlu olduğunun kabulü gerekmiştir." Yargıtay ilamında basiretli iş adamından beklenmesi gereken dikkat ve özenin gösterilmediğini, hırsızlık sonucu ele geçirilen çekin iktisabı ile müvekkilinin zarara uğratılmaya çalışıldığının, çekin müvekkilinin elinden rızası dışında çıkması (ciro edilen şirkete kargonun gönderilmesi fakat şirket beyanına göre çeklerin zarftan çıkmaması ve bu şirketin ciro zincirinde olmaması), devam eden bir senedin iptali davası olması hususları dikkate alındığında çekin hamili konumundaki davalı son hamilin ve diğer cirantaların iyiniyet iddiaları da dinlenmeyeceğini, müvekkilinin; keşidecisi, ... ve Tarım Ürünleri Tic. Ltd. Şti (Vergi No:...) olan Halkbankası Avanos Nevşehir Şubesine ait İBAN TR **** numaralı hesaptan ... seri numaralı 20.03.2023 ödeme tarihli Kozaklı Keşide yeri olan 200.000 TL bedelli cirosu bulunan davalılara karşı borcu olmadığının ve çeklerin son yetkili hamilinin müvekkili şirket olduğunun tespiti ile çeklerin müvekkili şirkete ait olduğundan müvekkili şirkete iadesini, açıkça haksız ve kötü niyetli olan davalılar aleyhine asıl alacak miktarının %20'den az olmamak üzere müvekkili lehine tazminata hükmedilmesini, dava sonuna kadar davalı ... tarafından İstanbul 13. İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibinin ihtiyati tedbir kararı verilerek dava müddetince durdurulmasını; tüm haciz ve blokelerin kaldırılmasını belirterek yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalılara usulüne uygun dava dilekçesi, tensip tutanağı, duruşma gün ve saatini bildiren davetiye tebliğ edilmesine rağmen süresinde cevap dilekçesi sunmadıkları görülmüştür.
DELİLLER: Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
Mahkememizin 20/06/2023 tarihli tensip tutanağı ile davacı vekilinin 3.592,43 TL eksik nispi harcı ikmal ettiği, Mahkememizin 23/06/2023 tarihli ara karar ile ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabulüne karar verildiği, davacı vekilinin 05/07/2023 tarihli dilekçesi ekinde teminat mektubunu mahkememize sunduğu, Kayseri 13. İcra Dairesi ... esas sayılı dosyasına yazılan müzekkereye cevap verildiği görülmüştür.
Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasının ve Develi CBS ... Soruşturma sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden mahkememize gönderildiği görülmüştür.
Türkiye Halk Bankası A.Ş.'ne yazılan müzekkereye cevap verildiği görülmüştür. ,
Bilirkişi raporu alınmak üzere İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazıldığı, davalılara çıkarılan tebligata rağmen ticari defter ve kayıtların sunulmaması ve bilirkişi incelemesinin yapılamaması sebebiyle 03/04/2024 tarihinde dosyanın iade edildiği görülmüştür.
Bilirkişi Azzem Özkan'dan alınan 03/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelerle davacının ticari defterlerinin incelenmesinde ulaşılan bulgulara göre;
Davacı ile dava dışı ... arasında ticari ilişki olduğu davacının ticari defterlerinde gözüktüğünü,
Davacının ticari defterlerinde dava dışı ... şirketine 2022-2023 yıllarında toplam 5.356.587 TL tutarında satış yapıldığının kayıtlı olduğunu,
Davacının ticari defterlerinde dava dışı ... şirketinden 2022-2023 yıllarında toplam 7.047.500 TL tutarında tahsilat ve çek girişi olduğu, davacının bakiye olarak bu şirkete 1.690.913 TL borçlu olduğunun gözüktüğünü,
Davacının ticari defterlerinde dava dışı ... şirketine yapılan satışlar karşılığında dava konusu çekin bu şirketten girişinin yapıldığının kayıtlı olduğunu,
Davacının ticari defterlerinde dava dışı Yüceaslan Şirketi ile ticari ilişki olduğu görüldüğünü,
Davacının ticari defterlerinde davalı ... Lojistik şirketi ile herhangi bir ticari ilişki tespiti yapılamadığı kanaatinde olduğunu bildirmiştir. Rapordan birer suret taraflara tebliğ edilmiştir. Davacı vekilinin 06/03/2024 tarihinde bilirkişi raporuna karşı beyanlarını sunduğu görülmüştür.
Develi CBS'nin ... soruşturma sayılı dosyasının uyap kayıtlarını gönderdiği görülmüştür.
Dava dışı Aras Kargo firmasına yazılan müzekkereye cevap verildiği görülmüştür.
İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ... ... A.Ş.'nin kurucularının ve ortaklarının kimler olduğu tespit edilerek, şirket kurulduğundan ve günümüze kadarki tüm ortaklarına ait bilgilerin istenmiş olup, şirket ortaklık yapısının sicil kayıtlarında bulunamadığı şeklinde cevap verildiği görülmüştür.
Adalet Bak. Eskipazar Açık Ceza İnfaz Kurumuna yazılan müzekkereye cevap verildiği görülmüştür.
Mahkememizin ... esas sayılı dosyasının uyap kayıtlarının alındığı görülmüştür.
Kayseri 2. ATM'nin ... esas sayılı dosyasının uyap kayıtlarını gönderdiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; keşidecisi ...... Ltd. Şti. Olan , Halk Bank Avanos şubesi nezdinde, lehtarı ... ... LTd. Şti olan, 20/03/2023 tarihli, 200.000,00-TL bedelli ... seri numaralı çekin kendilerinin yasal hamili olduğunu, çekin kargo taşıması sırasında kaybolduğunu, çekin davalı ... tarafından İstanbul 13. İcra Dairesinin ... esas numaralı dosya ile takip yapıldığını belirterek davalıların çeki hukuka aykırı olarak ele geçirdiğini ve davalılara borçlu olmadığının tespiti ile çekin istirdadını dilemiştir.
Taraflar arasında uyuşmazlık konuları; keşidecisi ... .. Ltd. Şti.,, lehtarı ... ... Ltd. Şti olan 20/03/2023 tarihli 200.000,00-TL bedelli ... seri nolu çekin istirdadının gerekip gerekmediği, davalıların ve davacının yasal hamil olup olmadığı, çekten dolayı ve İstanbul 13. İcra Dairesinin ... dosyasında davacının borçlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Uyuşmazlıkların çözümü için öncelikle konu ile ilgili kavramlar ile yasal mevzuatın irdelenmesinde yarar bulunmaktadır.
Eldeki dava, çalınan çek nedenli borçlu olmadığının tespiti ile TTK'nun 792. maddesine dayalı olarak dava konusu çeklerin istirdatı istemlerine ilişkindir.
Menfi tespit davasında ispat yükü, kural olarak davalı alacaklıya düşer; fakat, davacıya (borçluya) düştüğü hâller de vardır; davacı (borçlu), davalının (alacaklının) varlığını iddia ettiği hukuki ilişkiyi (meselâ borcu) sadece inkâr etmekle yetinmekte ise, yani bu hukuki ilişkinin (borcun) hiç doğmadığını ileri sürmekte ise ispat yükü davalıya düşer. Çünkü hukuki ilişkinin (borcun) varlığını iddia eden davalı olduğu için, ispat yükü davalı alacaklıya düşer (6100 sayılı HMK m. 190; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK) m. 6). Fakat, alacaklının dayandığı senedin karşılıksız olduğunu ispat yükü, davacıya (borçluya) düşer. Bunun gibi, davacı (borçlu), davalının (alacaklının) iddia ettiği alacağın ödeme, ibra ve takas gibi bir nedenle son bulduğunu ileri sürerse, bu iddiayı ispat yükü de davacı borçluya düşer (Kuru-El Kitabı, s.322-323).
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun kambiyo senetlerine ilişkin hükümleri poliçe esası üzerine kurulmuştur. Kanun, kambiyo senetlerinin ortak olan hükümlerine poliçe başlığı altında yer vermiş; bono ve çek hakkında ise ortak hükümlere yollama yapmakla yetinmiştir.
Çek, 6102 sayılı TTK’nın üçüncü kitabı ile 5941 sayılı Çek Kanunu ve bu Kanun uyarınca çıkarılan tebliğlerle düzenlenen bir kıymetli evraktır. 6102 sayılı TTK'nun 670 ve devamı düzenlemelerine göre çek de poliçe ve bono gibi bir kambiyo senedidir. 6102 sayılı TTK'nun üçüncü kitabında 780-823. maddeleri arasında düzenlenen çeke 818. maddenin yaptığı atıflar çerçevesinde poliçeye ilişkin hükümlerin uygulanması kabul edilmiştir (Bozer, Ali /Göle, Celal: Kıymetli Evrak Hukuku, Ankara, 2018, s. 221).
Çek, 6102 sayılı TTK'nda tanımlanmamıştır. Çeke ait hükümler göz önüne tutularak çek şöyle tarif edilebilir: Çek, Kanun’un öngördüğü belirli şekil şartlarına bağlı, soyut ve kayıtsız şartsız bir bedelin ödenmesi konusunda sadece bankalar üzerine düzenlenebilen, kıymetli evraktan sayılan özel bir havaledir (Tuna, Ergun/ Göç Gürbüz, Diğdem: Ticaret Hukuku Prensipleri Kıymetli Evrak, Ankara 2018, s. 268).
Bu havalenin yazılı şekilde yapılması, belli şekil şartlarını içermesi ve kayıtsız şartsız bir ödeme yetkisi biçiminde olması gerekir. Çek düzenleyen, muhataba belirli bir bedeli lehtara ödeme, lehtara da tahsil yetkisi veren bir kambiyo senedidir. Çek bir ödeme aracıdır. Ancak poliçe ve bonodaki gibi kredi işlevine haiz değildir. Ticarî hayatta yaygın olarak ileri tarihli çek düzenlenerek çekin kredi veya teminat aracı olarak kullanıldığı görülmektedir. Bu kullanım şeklinin dahi çekin ödeme aracı olma özelliğini ortadan kaldıramayacağı unutulmamalıdır. Çek muhatap banka tarafından görüldüğünde meşru hamil olan kişiye nakden ödenir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 757/1. maddesine göre, iradesi dışında çek elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatap bankayı çeki ödemekten menedilmesini isteyebilir. Aynı Kanun’un 759. maddesi uyarınca, çeki eline geçiren kişi bilinmiyorsa, çekin iptaline karar verilmesi istenebilir. İptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
TTK'nun 792. maddesine göre, çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür. TTK'nun 788/1. maddesinde, açıkça “emre yazılı” kaydıyla veya bu kayıt olmadan belirli bir kişi lehine ödenmesi şart kılınan bir çekin, ciro ve zilyetliğin geçirilmesiyle devredilebileceği, TTK'nun 790. maddesinde ise, cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişinin, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılacağı düzenlenmiştir. Ayrıca çizilmiş cirolar yazılmamış hükmündedir. Bir beyaz ciroyu diğer bir ciro izlerse, bu son ciroyu imzalayan kişi çeki beyaz ciro ile iktisap etmiş sayılır.
Kanunda aksine özel bir düzenleme olmadıkça; taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlü (TMK 6), diğer bir ifadeyle, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran taraf ispat yükü altında (HMK 190) olup, bu temel kuralların da sonucu olarak herkes iddiasını ispat etmekle yükümlüdür. İspat yükü kendisinde olmayan diğer taraf da ispat yükünü taşıyan tarafın iddiasının doğru olmadığı hakkında delil sunabilir. Karşı ispat faaliyeti için delil sunan taraf, ispat yükünü üzerine almış sayılmaz (HMK 191).
TTK'nun 792. maddesi içeriği itibariyle önceki hamilin elinden herhangi bir şekilde çıkan çeki iktisap eden yeni hamilin, TMK'nun 3. maddesi anlamında iyi niyetli olduğunu kabul etmiştir. Burada ispat yükü üzerinde olan davacıların, kötüniyete veya ağır kusura dair iddialarını her türlü delille ispat etmesi mümkündür.
HMK'nun 222. maddesi uyarınca, tarafların ticari defterlerinin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. Belirtilen bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Diğer tarafın yukarıda belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi halinde ise ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz.
Somut olayın değerlendirilmesinde; kkeşidecisi ...... Ltd. Şti. Olan , Halk Bank Avanos şubesi nezdinde, lehtarı ... ... LTd. Şti olan, 20/03/2023 tarihli, 200.000,00-TL bedelli ... seri numaralı çekin zilyedi olan davacı tarafından kargoya verildiği ve bu çeklerin kargo taşıması sırasında çalındığı ileri sürerek işbu dava açılmış, davalılardan Mahkememizde aynı davalıya yönelik aynı iddia ile birden fazla dava açıldığı görülmüştür. İşbu davalardan biri olup Mahkemizin ... Esas sayılı dosyada devam eden davada İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... soruşturma numaralı dosyası celp edilmiş olup incelenmesinde, davalı şirket yetkilisi ***'ın da aralarında bulunduğu birden çok şüpheli tarafından MNG Kargo üzerinden çeklerin çalınması sonrası paravan şirketlerce kaşe ve imzalanıp haksız kazanç elde ederek dolandırıcılık suçunu işledikleri iddiası ile başlatılan soruşturma mevcut olup halen devam ettiği anlaşılmıştır. Yine iş bu dosyada çekte cirosu bulunan Day To Day Internatıonal Mağazacılık Ve Ticaret Anonim Şirketi, ... Sistemleri Tekstil Kağıtçılık Limited Şirketi, ... Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi, ... Kimya Ve Temizlik Malzemeleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi ve ... Ajans Bilgisayar İnşaat Tekstil Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin vergi dairesinden celbedilen beyanname örneklerinden, çeklerin vade tarihi olan 2023 yılında hiçbir beyanname vermedikleri görülmüştür. Davacının ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonunda düzenlenen mali müşavir bilirkişi raporunda, davacı ... Makinaları Hayv. Ve Tarım Ür. San. Tic. Ltd. Şti.'nin ticari defter kayıtlarına göre; 2022/2023 yıllarında dava konusu edilen keşidecisi dava konusu çekte davacıdan sonraki ciranta olan davalı davalılar ......Ltd. Şti. ile davacının aralarında ticari ilişki olduğuna dair kayıt bulunmadığının tespit edildiği, açıklanan nedenlerde eldeki davada, davalıların dava konusu çekleri kimden aldığı, gerçek bir alacağının olup olmadığı noktasında bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş ancak yapılan ihtaratlı tebligata ve verilen kesin süreye rağmen davalılar tarafından ticari defterleri sunmaktan kaçınıldığı, yürütülen savcılık soruşturmaları, davacının sunduğu ticari defter kayıtları ve mali müşavir bilirkişiden alınan açıklamalı rapor ile diğer tüm delillere göre davalıların dava konusu çekleri ticari ilişki kapsamında müşterisinden aldığı ve bu çeklerin yetkili hamili olduğuna dair defter ve kayıtlarını ihtaratlı tebligata rağmen sunmadıklarından davanın kabulüne karar verilmiştir.
Davacı, dava dilekçesinde davalı aleyhine kötüniyet tazminatı hükmedilmesi istemiştir.
İİK'nun 72/5. maddesinde ''Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötüniyetli olduğu anlaşılırsa talebi üzerine, borçlunun dava sebebiyle uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir." denilmektedir. Takip hukuku açısından İİK'nun 72/5. maddesine göre, kötüniyet tazminatı sadece takibi yapan alacaklı yan aleyhine verilebilecek bir tazminattır. Ceza soruşturmalarının henüz sonuçlanmadığı da gözetilerek, davalıların dava konusu çekleri kötüniyetli takibe koyduğuna kabule yeterli delil bulunmadığından bu nedenle mahkememizce İİK'nun 72/5. maddesinin koşulları bulunmadığından dolayı davacının kötüniyet tazminatı isteminin reddine karar verilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle:
1-Davanın kısmen Kabulü ile, dava konusu keşidecisi , ... .. Ltd. Şti.,, lehtarı ... ... Ltd. Şti olan 20/03/2023 tarihli 200.000,00-TL bedelli ... seri nolu çek nedeniyle davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine, ve dava konusu çekin davalı ...'den istirdatına ve çekin davacıya iadesine,
2-Kötüniyet tazminatı koşulları oluşmadığından reddine,
3-Masak, İstanbul Defterdarlığı'na ve İstanbul Vergi Dairesi'ne mahkememiz gerekçeli kararı gönderilmek suretiyle gereğinin takdir ve ifası kurumlarına ait olmak üzere Develi CBS'nin ... Esas sayılı soruşturma dosyası ve şirket yetkilisinin soruşturma sırasında vermiş olduğu beyan dikkate alınarak davalı ...... AŞ'nin şüpheli işlemleri bulunup bulunmadığı noktasında yasal işlem yapılması amacıyla bildirim bulunulmasına,
4-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 392. maddesinin 2. fıkrası uyarınca teminatın davaya ilişkin hükmün kesinleştikten sonra iadesine,
3-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması alınması gerekli 15.089,30 TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 179,90 TL harcın ve 3.592,43 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 11.316,97 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNE'YE GELİR KAYDINA,
4-Davacı tarafından peşin yatırılan 3.592,43 TL tamamlama harcı, 179,90 TL peşin harç ve başvurma harcı 179,90 TL olmak üzere toplam 3.952,23 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 2.500,00 TL bilirkişi ücreti ve 2.019,50 TL posta, tebligat, elektronik tebligat, kep reddiyat gideri olmak üzere toplam 4.519,50 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,
7-Davalı tarafından yapılan ve yatırılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda mahkememizce herhangi bir karar verilmesine yer olmadığına,
8-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen kısım üzerinden 35.134,18 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
9-Kararın mahiyeti gereği davalı lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
10-6100 sayılı HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde yatıran ilgili tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
11-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dava dosyasının tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra istinaf incelemesine gönderilmesine veya mahkememiz arşivine kaldırılmasına,
Dair, tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nın 341/1. maddesi uyarınca 2 haftalık yasal süre içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.06/06/2024

Katip ***
e-imzalıdır

Hakim ***
e-imzalıdır