KAYSERI 1. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas - ***
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİKARAR
ESAS NO : ***
KARAR NO : ***

HAKİM : ***
KATİP : ***

DAVACI : ***
VEKİLLERİ : Av.
Av.
DAVALI : 1- ***
VEKİLLERİ : Av.
Av.
DAVALILAR :2- ***
3-***
4- ***
VEKİLİ : Av.

DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ : ***
KARAR TARİHİ : ***
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : ***

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı ... 'ün ... Görevlisi olarak 01.10.2010 - 22.04.2014 tarihleri arasında Kayseri Başmüdürlüğü'nde ... işlerini yürüten çeşitli ... şirketlerinde çalıştığını ve en son çalıştığı ... ... Danışmanlık Eğitim Alarm Cihazları ve Sistemleri Ticaret Limited Şirketi - ... ... Hizmetleri Limited Şirketi iş ortaklığı tarafından 22.04.2014 tarihinde iş akdinin feshedildiğini, ... tarafından Kıdem ve İhbar Tazminatı ile yıllık izin ücreti alacaklarının tahsili talebiyle Gemerek Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile müvekkili kurum aleyhine alacak davası açıldığını, yapılan yargılama sonucunda Pınarbaşı Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı kararı ile davanın kabulüne karar verildiğini, karar aleyhine İstinaf başvurusunda bulunulduğunu, Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin *** karar sayılı kararı ile İstinaf başvurularının reddine karar verildiğini, Mahkeme kararının davacı ... vekili tarafından Kayseri Genel İcra Dairesinin *** sayılı dosyası ile takibe konulduğunu, takip konusu ilam vekalet ücreti ile İcra vekalet ücretinden 927,96-TL stopaj kesintisi yapılarak dosya hesabının tamamı (22.856,78-TL) İcra Müdürlüğü hesabına 05.04.2021 tarihinde yatırılarak dosyanın infaz edildiğini, yapılan 927,96-TL stopaj kesintisinin ise ...'ün avukatı adına vergi dairesine yatırıldığını, davalı şirketlere yapılan yazılı bildirime rağmen işçilik alacakları olarak yaptıkları icra ödemesinden sorumlu oldukları parayı ödemediklerini belirterek kurumca ... Görevlisi ...'e icra takibi neticesinde ödenen 23.887,85 TL'nin ödeme tarihi olan 05/04/2021'den itibaren uygulanacak sözleşme faizleri, faiz oranı belirlenmeyen sözleşmelerde ticari faiziyle birlikte sorumlulukları oranında müştereken ve müteselsilen davalılardan rücuan tahsilini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı ... ... ... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının taleplerinin zaman aşımına uğradığını, 6552 sayılı kanun ile 4857 sayılı İş Kanunu'nun 112. maddesine eklenen fıkra ile kamu ihale kanunun 62. maddesinin 1. fıkrası (e) bendi emredici nitelikte olup işçinin iş akdinin kıdem tazminatını ödenmesini gerektirecek şekilde sona ermesi durumunda alacaklarından kamu kurumunun sorumlu olduğunun açıkça belirtildiğini, işçinin kıdem tazminatının kim tarafından ödeneceği belirsizliği İş Kanunu 112. madde kapsamında açıklığa kavuştuğunu, dolayısıyla işçinin kıdem tazminatının davacı kurum tarafından ödenmesi gerektiğini, kıdem tazminatının rücuya konu edilmesinin mümkün olmadığını, davacı kurum ile yapılan sözleşme içeriğinde de alacak kalemlerinin müvekkiline rücu edilebileceğine ilişkin hüküm bulunmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkilinin sorumluluğuna hükmedilecekse bile müvekkilinin tutarın en fazla yarısından sorumlu olacağını, yargılama giderlerinin müvekkili şirkete rücu edilmesinin mümkün olmadığını, davacının ödeme yaptığı tarihte müvekkilinin temerrüde düştüğünden söz edilemeyeceğinden bu tarih itibariyle faiz işletilmesinin mümkün olmadığını, tarafların imzalamış olduğu ihale sözleşmesinde açıkça yazıldığı üzere yetkili mahkemenin Ankara mahkemeleri olduğunu, açıklanan nedenlerle davanın müvekkili bakımından reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
Davacı Toprak Mahsulleri Ofisi'ne müzekkere yazılarak dava dışı ...'ün iş alımına ilişkin sözleşme ve şartname örnekleri celp edilmiştir.
SGK Kayseri İl Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak ...'ün SGK hizmet döküm cetveli celp edilmiştir.
Tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmış, nitelikli hesap uzmanı ... 20/02/2024 tarihli raporunda özetle;
1- Davalı yüklenici ...... Ltd. Şti'nin 6.749,06 TL 'den 05/04/2021 ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte,
2- Davalı yükleniciler ...... Lti. Şti & *** .... Ltd. ŞTi & ***... Ltd. Şti.nin 10.798,50 TL'den 05/04/2021 birlikte müştereken ve müteselsilen,
3-Davalı Yüklenice ... ... Ltd. Şti & ... ... Ltd. Şti'nin 6.340,29 TL (4.660,52 TL ihbar ve yıllık izin alacağı + 1.679,77 TL diğer alacaklar) 'den 05/04/2021 ödeme tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen, davacı kuruma/iş verene karşı sorumlu olduğu şeklinde görüş ve kanaatini bildirmiştir. Bilirkişi raporunun taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacı vekilinin beyan dilekçesi sunduğu görülmüştür. Rapordan birer suretin taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacı vekilinin beyan dilekçesi, davalılar ... ... Danışmanlık, Eğitim alarm Cihazları ve Sistemleri Tic. Ltd. Şti, ... ... Ltd.Şti ve *** Sistemleri ... Tic. Ltd. Şti vekilinin itiraz dilekçesi sunduğu görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava, davacı iş sahibi tarafından dava dışı işçiye ödenen işçilik alacağının davalı yüklenicilerden tahsili talebine yönelik rücuen tazminat istemine ilişkindir.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.
İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.
Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.
İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup, bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.
Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü göz önüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır.
İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.
İşveren tarafından bu ödemelerin ferileri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.
Yükleniciler aleyhine açılan rücu davalarında ayrı sözleşmelerle hizmet ifa eden yükleniciler mecburi dava arkadaşı olmadığı gibi borçtan müteselsilen sorumlu olacaklarına ilişkin kanun hükmü veya sözleşme bulunmamaktadır. Bu nedenle alacak davalarında her davalı aleyhine ayrı tahsil hükmü kurulmalıdır. Davanın itirazın iptali şeklinde açılmış olması durumunda ise takibin hangi davalı açısından hangi miktarla devam edeceği ayrı ayrı belirlenmelidir.
Öte yandan davalı iş verenlerin dava açılmadan önce Pınarbaşı Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas, ... Karar sayılı dosyasında haklarında hüküm kurulmuş olduğu anlaşılmakla ödeme tarihinde temerrüde düştüğü göz önünde bulundurulmalıdır. (23. Hukuk Dairesi *** Karar)
Davalı yüklenici tacir olup, 6102 sayılı TTK'nın 19/2. maddesi gereğince taraflardan biri için ticari iş niteliğinde olan sözleşmeler, kanunda aksine hüküm yoksa diğer taraf için de ticari iş sayılmaktadır. Ticari işlerde 3095 sayılı Yasa'nın 2/2. maddesine göre avans oranında faiz istenebilecektir. (Yargıtay 6. Hukuk Dairesi *** Karar)
Bu durumda davalı yüklenicinin son işveren olması nedeniyle yukarıda belirlenen ilkeler çerçevesinde son iş verenin ihbar tazminatı alacağının fer'ileri ile birlikte tamamından sorumlu olduğu, kıdem tazminatından ve fer'ilerinden ise ödeme yapılan dava dışı işçilerin davalı yüklenici-son işverende çalıştıkları dönem için bu işverende geçirdikleri çalışma süreleri ile orantılı olarak sorumlu olacağı anlaşılmıştır. (Kayseri BAM 6. HD ***Karar)
Ödeme belgeleri, taraflar arasında düzenlenen ... Hizmeti Alımına ilişkin Sözleşmeler ve eki Şartnameler, tarafların ticari defter ve kayıtları, sgk kayıtları, TMO Genel Müdürlüğü kayıtları, sözleşmeler, Teknik ve İdari şartname ve tarafların dayandığı tüm deliller celp edilmiş, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; 4857 sayılı yasanın 112. maddesi gereğince dava dışı işçinin hakettiği 23.887,85-TL yıllık izin alacağı, kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı alacağı davacı kurum tarafından ödenmiştir. 20/02/2024 tarihli bilirkişi raporundaki hesaplamalar hükme esas alınarak açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;
1-Davanın KABULÜ ile;
A) 10.798,50-TL'nin 05/04/2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılar ... ..., Danışmanlık, Eğitim, Alarm Cihazları Ve Sistemleri Ltd. Şti, ... Sistemleri ..., Ticaret Ltd. Şti ve ... ... Hizmetleri Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
B) 6.340,29-TL'nin 05/04/2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılar ... ..., Danışmanlık, Eğitim, Alarm Cihazları Ve Sistemleri Ltd. Şti ve ... ... Hizmetleri Ltd. Şti'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
C) 6.749,06-TL 'nin 05/04/2021 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı ... ..., Eğitim, Alarm Cihazları Ve koruma hizmetleri Ltd. Şti'nden alınarak davacıya verilmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 1.631,77 TL ilam harcından, dava açılışı sırasında tahsil edilen 407,95-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.223,82-TL karar ve ilam harcının ( ... ..., Danışmanlık, Eğitim, Alarm Cihazları Ve Sistemleri Ltd. Şti, ... Sistemleri ..., Ticaret Ltd. Şti ve ... ... Hizmetleri Ltd. Şti'nin 553,22 TL ile,davalılar ... ..., Danışmanlık, Eğitim, Alarm Cihazları Ve Sistemleri Ltd. Şti ve ... ... Hizmetleri Ltd. Şti.'nin 324,82-TL ile, davalı ... ..., Eğitim, Alarm Cihazları Ve koruma hizmetleri Ltd. Şti.'nin 345,76 -TL ile sınırlı sorumlu olmaları koşuluyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin (... ..., Danışmanlık, Eğitim, Alarm Cihazları Ve Sistemleri Ltd. Şti, ... Sistemleri ..., Ticaret Ltd. Şti ve ... ... Hizmetleri Ltd. Şti'nin 1.446,55 TL ile, davalılar ... ..., Danışmanlık, Eğitim, Alarm Cihazları Ve Sistemleri Ltd. Şti ve ... ... Hizmetleri Ltd. Şti.'nin 849,34-TL ile, davalı ... ..., Eğitim, Alarm Cihazları Ve koruma hizmetleri Ltd. Şti.'nin 904,09-TL ile sınırlı sorumlu olmaları koşuluyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
4-Davacı tarafın yaptığı 179,90-TL başvurma harcı, 407,95 TL peşin harç, 1.500,00-TL bilirkişi ücreti, 313,25-TL posta ve tebligat ücreti olmak üzere toplam 2.401,10 TL yargılama giderinin (... ..., Danışmanlık, Eğitim, Alarm Cihazları Ve Sistemleri Ltd. Şti, ... Sistemleri ..., Ticaret Ltd. Şti ve ... ... Hizmetleri Ltd. Şti'nin 1.085,41 TL ile, davalılar ... ..., Danışmanlık, Eğitim, Alarm Cihazları Ve Sistemleri Ltd. Şti ve ... ... Hizmetleri Ltd. Şti.'nin 637,29-TL ile, davalı ... ..., Eğitim, Alarm Cihazları Ve koruma hizmetleri Ltd. Şti.'nin 678,38-TL ile sınırlı sorumlu olmaları koşuluyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 17.900,00-TL vekalet ücretinin (... ..., Danışmanlık, Eğitim, Alarm Cihazları Ve Sistemleri Ltd. Şti, ... Sistemleri ..., Ticaret Ltd. Şti ve ... ... Hizmetleri Ltd. Şti'nin 8.091,69 TL ile, davalılar ... ..., Danışmanlık, Eğitim, Alarm Cihazları Ve Sistemleri Ltd. Şti ve ... ... Hizmetleri Ltd. Şti.'nin 4.751,00 -TL ile, davalı ... ..., Eğitim, Alarm Cihazları Ve koruma hizmetleri Ltd. Şti.'nin 5.057,30-TL ile sınırlı sorumlu olmaları koşuluyla) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/03/2024

Katip ***
e-imzalıdır

Hakim ***
e-imzalıdır

Bu belge 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanununa göre güvenli elektronik imza ile imzalanmıştır.