KAYSERI 1. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas - ***
T.C.
KAYSERİ
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : ***
KARAR NO : ***

BAŞKAN : ***
ÜYE : ***
ÜYE : ***
KATİP : ***

DAVACI : ***
VEKİLİ : Av
DAVALI : ***
İFLAS İDARE
MEMURLARI : 1-AV.
2- AV.
3- AV.
VEKİLİ : Av.

DAVA : Sıra Cetveline İtiraz (İflas Tasfiyesinde Düzenlenen Sıra Cetveline Yönelik Kayıt Kabul Ve Terkin Talebi (İİK 235))
DAVA TARİHİ : ***
KARAR TARİHİ : ***
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : ***

Mahkememizde görülmekte olan sıra cetveline itiraz (iflas tasfiyesinde düzenlenen sıra cetveline yönelik kayıt kabul ve terkin talebi (İİK 235)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline Kayseri 7. Noterliği'nde ... yevmiye numarası ile S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi'nde bulunan Kayseri İli, Melikgazi İlçesi, Eskişehir Mahallesi, 494 pafta, 3993 ada, 1 parsel numaralarında kayıtlı 1/90 arsa paylı, B blok, 7. kat 28 bağımsız bölüm numaralı gayrimenkul ve eklentisi 28 no'lu kömürlük ile yine aynı yerde bulunan Kayseri İli, Melikgazi İlçesi, Eskişehir Mahallesi, 494 pafta, 3993 ada, 1 parsel numaralarında kayıtlı 1/90 arsa paylı, B blok 7. kat 29 bağımsız bölüm numaralı gayrimenkul ve eklentisi 29 no'lu kömürlüğün satış vaadi sözleşmesi ile satıldığını, tapu veya karşılığının ödenmediğini, borçlu kooperatifin iflas ettiğini öğrendiği anda iflas masasına başvuruda bulunduğunu, söz konusu başvurunun iflas idaresince reddedildiğini, müflis kooperatiften yasal olarak alacaklı olmalarına rağmen söz konusu red kararının haksız ve mesnetsiz bir şekilde verildiğini, gerçek anlamda mağdur olan müvekkili açısından dava açmak gerektiğini belirterek davanın kabulü ile birlikte; müvekkilinin satış vaadi sözleşmesinde geçen ve oturulur vaziyetteki piyasa bedeli 800.000,00-TL olan iki dairelik alacağının iflas masanına kaydına karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücreti karşı tarafa bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Müflis S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi İflas Masası adına iflas idaresi üyeleri tarafından verilen cevap dilekçesinde özetle; İİK'nun 219/2-2 maddesi uyarınca, müflisten alacaklı olanların, alacak kayıt başvurusunda bulunurken alacaklarını tevsik edici belgelerin asıllarını veya onaylı örneklerini iflas masasına sunmak zorunda olduklarını, davacının iflas masasına alacak kayıt başvurusunda bulunurken, alacağın dayanağı olarak müflis kooperatif dışında 3. şahıs ile yapılmış satış vaadi sözleşmesini sunduğunu, müflis kooperatifin söz konusu satış vaadi sözleşmesinin tarafı olmadığını, davacının taleplerini sadece satış vaadi sözleşmesinin tarafına karşı ileri sürebileceğini, müflis kooperatifin söz konusu satış vaadi sözleşmesinin tarafı olmadığını belirterek davanın reddine, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER : Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.
Davacı tarafça Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... İflas sayılı dosyasına, davacının ... tarihli alacak kaydı başvurusu ve eklerine, söz konusu başvuruya esas Kayseri 7. Noterliği'nin 26/08/2014 tarihli ve *** yevmiye numaralı satış vaadi sözleşmesine, tapu kayıtlarına, kooperatif defterlerine, sözleşmelere, fatura, gider belgesi ve diğer kayıtlara ve bilirkişi raporuna delil olarak dayanılmıştır.
Davalı tarafça Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... İflas sayılı dosyasına delil olarak dayanılmıştır.
Kayseri Genel İcra Dairesi'nin *** İflas sayılı dosyaya müzekkere yazılarak İflasa ilişkin mahkeme karar örneği, iflasın hangi tarihte ilan edildiği, davacının iflas masasına başvuru tarihi, başvurusuna ilişkin belge örnekleri, sıra cetveli ilan edilmiş ise ilana ilişkin gazete fotokopisi, davacının iflas masasına başvurusu esnasında tebliğe elverişli adres gösterip göstermediği ve masraf avansı verip vermediği sorularak, sıra cetvelinin davacıya tebliğine ilişkin tebligat mazbatası örneğinin ve tebliğ parçasının, davacının üyelik dosya örneğinin, iflas idare memurlarının isim ve adresleri ile tek başına mı birlikte mi temsile yetkili oldukları hususunda gerekli bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiştir. 25/01/2022 tarihli yazı ile müzekkeremize cevap verilmiştir.
Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... iflas sayılı dosyasının bir örneğinin UYAP kayıtları dosyamıza eklenmiştir.
Kayseri Valiliği Çevre, Şehircilik Ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak davalı müflis kooperatifin tadilatlarıyla birlikte ana sözleşmesinin ve tüm genel kurul kararları ile hazirun tutanaklarının tasdikli suretlerinin istenilmiştir. Bu müzekkeremize cevap verilmiştir.
Melikgazi Tapu Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak Kayseri İli, Melikgazi İlçesi, Eskişehir Mahallesi,494 pafta, 33393 Ada. 1 parsel numaralı taşınmazda kayıtlı 1/90 arsa paylı, B blok, 7. kat, 28 bağımsız bölüm sayılı taşınmazın ve Kayseri İli, Melikgazi İlçesi, Eskişehir Mahallesi,494 pafta, 33393 Ada, 1 parsel numaralı taşınmazda kayıtlı 1/90 arsa paylı, B blok, 7. kat, 29 bağımsız bölüm sayılı taşınmazın takyidatlarıyla birlikte tapu kayıtları istenilmiştir. 20/05/2022 tarihli yazı ile müzekkeremize cevap verilmiştir.
Davacının dayandığı taşınmaz satış vaadi sözleşmesinde yazılı ... ve ... isimli kişilere dava dilekçesinin ekindeki Kayseri 7. Noterliği'nin 26/08/2014 tarihli ve *** yevmiye sayılı taşınmaz satış vadi sözleşmesinin okunaklı örnekleri eklenmesi sureti ile ayrı ayrı müzekkere yazılmış ve bu müzekkereler, tebligat evrakı ile adı geçenlere tebliğ edilmiştir. Müzekkereye "Ekte örneği gönderilen Kayseri 7. Noterliği'nin 26/08/2014 tarihli ve *** yevmiye sayılı taşınmaz satış vadi sözleşmesine konu Kayseri İli, Melikgazi İlçesi, Eskişehir Mahallesi, 494 pafta, 3993 ada, 1 parsel sayılı taşınmazda kayıtlı 1/90 arsa paylı, b blok, 7. kat, 28 bağımsız bölüm sayılı taşınmazın ve eklentisi olan kömürlüğün, yine aynı yer 494 pafta, 3993 ada, 1 parsel sayılı taşınmazda 1/90 arsa paylı, B blok, 7. kat 29 bağımsız bölüm sayılı taşınmaz ve eklentisi olan kömürlükte ne şekilde, neye istinaden ...'ın hak sahibi olduğu ve bu taşınmazlar hakkında satış vadi sözleşmesini düzenlediği, bu taşınmazlarda ...'ın, *** Turizm Aracılık Hizmet Otomotiv Beyaz Eşya Plastik Itriyat Gıda Reklam Hayvancılık Petrol ve Maden Sanayi Ticaret Ltd. Şti.'nden dolayı bir hakkı varsa şirketin buna ilişkin tüm ticari defter ve kayıtlarını ibraz etmeniz, ...'ın taşınmazlardaki hak ve alacağını gösterir tüm sözleşme, belge ve kayıt örneklerini sunmanı için tarafınıza tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık kesin süre verilmiştir. Kesin süre içinde bu hususlar yerine getirilmediği takdirde HMK'nun 221 ve devamı maddeleri gereğince hakkınızda idari para cezası verileceği ve HMK'nun 245. maddesi gereği celse harcına mahkum edileceğiniz tebliğ ve ihtar olunur." şeklinde ihtarat yazılmıştır.
Tebligat çıkarılan ... duruşmada; "Bana dosya arasından gösterdiğiniz Kayseri 7. Noterliği'nin 26/08/2014 tarihli ve *** yevmiye numaralı düzenleme şeklinde taşınmaz satış vaadi sözleşme örneğini gördüm, inceledim. Eşim ... ile kayınbiraderim olan ... daha önce ortak iş yapıyordu. Emlakçılık yapıyorlardı. Kooperatife girdiler. Fırınları vardı, daha sonra işlerini 2014 yılında ayırdılar. ..., eşim ...'a borcundan dolayı gösterdiğiniz taşınmaz satış vaadi sözleşmesine ilişkin noterlik senedinde yazılı kooperatif dairesini eşime vermeyi önerdi, eşim de bunu kabul etti. Bu daireyi ... önce eşimin üzerine verdi, sonra eşim bana vekalet verdi. Sonra biz kayınbiraderim ...'dan daireyi nakite çevirsin diye yardım istedik, o da parça parça daireyi satmış. Ben ev hanımıyım çok bilemem sadece notere imzaya gittim. Ama onlardan duyduğum kadarı ile ..., Fetih Kent Kooperatifi'nin ortağı diye biliyordum. Duyduğum kadarı ile bir kaç kişi kooperatife ortaklardı. O zamanlar kooperatiften daire aldık dediler, ben teferruatını bilmiyorum. ...'ın eşime verdiği ve bana vekaleten ...'e taşınmaz satış vaadi sözleşmesi ile devrettiği bu sözleşmede yazılı daireyi ne şekilde daha önce kooperatiften aldığı ya da alıp almadığı, bu daire üzerinde nasıl hak sahibi olduğunu tam olarak bilmiyorum. Sadece kooperatifte ortaktı diye duymuştum. Fazlasını bilemeyeceğim. Mahkemenizce daha önce tarafıma yazılan müzekkerelerin ve eve gelen belgeleri de geciktirmeksizin o ilgilerniyor diye ...'a gönderdik. Benim bildiklerim bunlardır." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Tebligat çıkarıla ... duruşmada; "Bana gösterdiğiniz Kayseri 7. Noterliği'nin 26/08/2014 tarihli *** yevmiye sayılı düzenleme şeklinde taşınmaz satış vadi sözleşmesini gördüm, inceledim. ... vekaleten ...'e bu sözleşmede yazılı iki daireyi satış vadi sözleşmesi ile sattım. Bu daireler ***Kooperatifi'nin yaptığı dairelerdir. Ben Fetih Kent Kooperatifi yönetimine para verdim. Ben emlak işi yapıyordum. Piyasada daire fiyatından 10-20 daha aşağıya bu kooperatiften daire alıyordum. O bölgede emlakçılık yaptığım için müteahhitle tanıştım. Kooperatifte fazlalık olarak 100 daire varmış. Bir kısmını belediyeye devrettiler, sonra kalan kısmı için bana sen al dediler. Ben alacağım için kooperatif hakkında icra takibi başlatınca kooperatif genel kurulunda karar aldılar ve 60 daireyi bana verdiler. Ben de kardeşim ...'a borcum olduğu için vekaleten bu daireleri ona verdim. O da hanımına satış yaptı. Yani ... kooperatifin verdiği vekalete dayanarak hanımı ...'a satış yaptı. ...'da bana satış vekaleti verdi, ben de parça parça bu 60 daireyi değişik kişilere sattım. Ben yukarıda bahsini ettiğim kooperatif genel kurul kararına yaptığım icra takiplerini evraklarım arasından araştırıp bununla ilgili belge ve bilgileri mahkemenize sunacağım. Kooperatifin yönetimine ve müteahite para verdim bu yüzden kooperatiften alacaklıyım. Yoksa kum veya çimento satmadım. Benim bildiklerim bunlardır." şeklinde beyanda bulunmuştur.
... tarafından bir kısım belge asılları 06/04/2023 ve 07/04/2023 tarihli yazılar ekinde sunulmuş, belge asılları mahkememiz kasasına alınmıştır.

Kayseri 1. Ağır Ceza Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak *** Esas sayılı dava dosyalarının içine gönderilen Adli Emanet'in*** sırasında kayıtlı S.S. ... Yapı Kooperatifine ait 2 çuval içinde bulunan ticari defter ve kayıtların mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılacağından ivedi olarak mahkememize gönderilmesi istenilmiştir.
Tarafların iddia ve savunmalarının tespiti amacı ile davaya konu Melikgazi İlçesi, Eskişehir Mahallesi, 394 pafta, 3393 ada, 1 parsel, B blok, 7. kat, 28 bağımsız bölüm ve eklentisi kömürlük ile aynı yer 29 bağımsız bölüm ve eklentisi kömürlük üzerinde 20/10/2023 günü saat 09:30'dan itibaren keşif icrasına, refakata bir gayrimenkul değerleme uzmanı bilirkişi, bir mali müşavir bilirkişi ve bir nitelikli hesap bilirkişisinin resen alınmasına, bilirkişilere HMK'nun 268. maddesi gereği davalı iflas idaresi vekilinin 04/10/2022 tarihli dilekçesinde bildirdiği adreste Müflis ... Konut Yapı Kooperatifi'nin defter ve kayıtlarını yerinde inceleme ve yine Kayseri 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nden celp edilen müflis kooperatife ait defter ve kayıtları inceleme yapması, raporuna esas alacak olup da dosya içinde bulunmayan kayıt ve belgeler olursa birer suretinin raporuna eklemesi için yetki verilmesine, HMK'nun 273. maddesi gereğince müflis kooperatifin defter ve kayıtlarına göre yukarıda açık tapu kayıt bilgileri yazılı 28 ve 29 bağımsız bölüm ile bunların eki kömürlüklerin müflis kooperatif tarafından ...'a verilip verilmediği, bu konuda kooperatif tarafından alınan genel kurul veya kooperatif kararı, kooperatif ile ... arasında düzenlenmiş protokol, sözleşme ... v.s. anlaşma belgesi olup olmadığı, kooperatifin defter ve kayıtlarında buna ilişkin herhangi bilgi bulunup bulunmadığı, bu taşınmazların her birinin ve eklentilerinin iflasın açılması tarihi olan ... tarihi itibari ile mahalli piyasa rayiç değerlerinin kaç TL olduğu, iddia, savunma, celp edilen ve sunulan tüm deliller, beyanlar ... ve ...'ın duruşmadaki anlatımları, mahkememize verdikleri beyanları, ... tarafından sunulan belgeler, mahkememizin *** Esas sayılı dava dosyası içeriği incelenmek sureti ile ... tarafından sunulan sözleşme, protokol gibi belgelerin kooperatif kayıtları ile doğrulanıp doğrulanmadığı, kooperatifin defter ve kayıtlarında buna ilişkin herhangi bilgi ve belge bulunup bulunmadığı, tüm dosya kapsamı itibari ile davacının müflis kooperatifin iflas masasından alacağının bulunup bulunmadığı, varsa iflasın açılma tarihi itibari ile alacağının kaç TL olduğu hususlarında hüküm vermeye ve denetime elverişli açıklamalı rapor tanzimi için bilirkişilere yetki ve görev verilmesine karar verilmiştir.
Nitelikli Hesap Bilirkişisi ***dan oluşturulan bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen 06/12/2023 tarihli raporda özetle; 28 nolu dava konusu taşınmazın fiilen kullanımda olması durumundaki iflas tarihi ... itibari ile değerinin 100.000,00-TL olacağı/olabileceği, 1/90 arsa paylı 28 nolu dava konusu taşınmazın fiili durumundaki temeli atılmış durumda iflas tarihi ... itibari ile değerinin 35.000,00-TL olacağı/olabileceği, 29 nolu dava konusu taşınmazın fülen kullanımda olması durumundaki iflas tarihi ... itibari ile değerinin 100.000,00-TL olacağı/olabileceği, 1/90 arsa paylı 29 nolu dava konusu taşınmazın fili durumundaki temeli atılmış durumda iflas tarihi ... itibari ile değerinin 35.000,00-TL olacağı/olabileceği, tapu kayıt bilgileri yazılı 28 ve 29 bağımsız bölüm malikinin Müflis S.S. ... Yapı Kooperatifi'ne olduğu, dosya kapsamında ... yahut ... adına yapılan bir kayıt veya tescile rastlanılamadığı, davacı ile dava dışı ...'ı temsilen ... arasında taşınmaz satış vaadi sözleşmesi akdedilmiş olduğu bu nedenle de dava dışı ...'dan davacının bu protokole göre davaya konu olan daireler yönünden alacaklı olduğu, ancak bahse konu protokolde müflis kooperatifin taraf olarak yer almadığı, ... tarafından ileri sürülen hususların dava dışı ... ile kooperatif arasında vuku bulan ihtilaflar olduğu, davalı müflis S.S. ... Yapı Kooperatifi'nin ticari defter ve belgelerin yerinin tespit edilemediği, kendilerine tevdii edilen, bir çuval evrak içinden; 2001 yılı büyük defter (01.12.2020/42831 tasdik); 2007 büyük defteri (26.12.2006/33882 tasdik); 2007 envanter defteri (26.12.2006/34014 tasdik); 2008 büyük defterinin (17.12.2007/32061 tasdik) çıktığı, yevmiye defteri olmaması ve mevcut defterlerden sınırlı alanda inceleme yapılabildiği, kalan ticari defter ve belgelere ulaşılamaması sebebiyle tespit ve değerlendirmelerinin muhasebe programları üzerinden yapıldığı, davalı müflis S.S. ... Yapı Kooperatifi iflas masasının muhasebe programları üzerinden yapılan incelemede; muhasebe hesaplarının ayrıntılı ve detaylı tutulmadığı, ...'ın 2014 yılında hiçbir mali borç ya da alacak kaydının olmadığı, 2015, 2016, 2017 ve 2018 yıllarında ana ve detay mizan kayıtlarında 321 01 27 borç senetleri hesabında 4. İcra Müdürlüğü'nün ... ... açıklamalı 1.192.008,10-TL, ... adına alacak kaydı girildiği, ilgili kaydın ayrıntı ve detayı olmadığı için ne için kaydedildiğinin tespit edilemediği sonucuna varıldığı" belirtilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, YARGILAMA VE GEREKÇE:
Dava; sıra cetveline kayıt ve kabul istemine yönelik sıra cetveline itiraz davası niteliğindedir.
Davacı dava dilekçesinde iflas masasına başvurusunun reddine ilişkin iflas idaresinin kararının ve yaptığı sıra cetvelinin kanuna aykırı olduğu nedeni ile müflis kooperatifin adına kayıtlı olan daire bedellerinin müflisin iflas masasına kaydına karar verilmesini talep etmektedir.
6545 sayılı Yasa'nın 45/3. maddesi uyarınca dava değeri ve davanın niteliği itibarı ile mahkememiz heyeti tarafından basit yargılama usulüne göre yargılama yapılarak dava sonuçlandırılmıştır.
Taraflar arasında uyuşmazlık; dava dışı şahıs ile düzenlenen gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi gereği davacının iflas masasına alacak kaydı talebinde bulunup bulunamayacağı noktalarında toplanmaktadır.
Öncelikle, konuyla ilgili yasal düzenlemelerin irdelenmesinde yarar vardır.
2004 sayılı İİK'nun 235. maddesinin 1. fıkrası; "Sıra cetveline itiraz edenler, cetvelin ilanından itibaren onbeş gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecburdurlar. 223'üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmü mahfuzdur. Bu davaya bakan mahkeme, davacının isteği halinde ikinci alacaklılar toplantısına katılıp katılmaması ve ne nisbette katılması gerektiği konusunda 302'nci maddenin altıncı fıkrasına kıyasen onbeş gün zarfında karar verir." şeklindedir.
Sıra cetveline itiraz davalarında dava açma süresi, görev ve yetki 2004 sayılı İcra İflas Kanun'un 235. maddesinde düzenlenmiştir. İİK'nun 235. maddesinde; "Sıra cetveline itiraz edenler, cetvelin ilanından itibaren onbeş gün içinde iflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecburdurlar. 223 üncü maddenin üçüncü fıkrası hükmü mahfuzdur. Bu davaya bakan mahkeme, davacının isteği halinde ikinci alacaklılar toplantısına katılıp katılmaması ve ne nisbette katılması gerektiği konusunda 302 nci maddenin altıncı fıkrasına kıyasen onbeş gün zarfında karar verir.
İtiraz eden, talebinin haksız olarak ret veya tenzil edildiğini iddia ederse dava masaya karşı açılır. Muteriz başkasının kabul edilen alacağına veya ona verilen sıraya itiraz ediyorsa davasını o alacaklı aleyhine açar.
Bir alacağın terkini hakkında açılan dava kazanılırsa, bu alacağa tahsis edilen hisse dava masrafları da dahil olduğu halde sıraya bakılmaksızın alacağı nisbetinde itiraz edene verilir ve artanı da diğer alacaklılara sıra cetveline göre dağıtılır. Dava basit yargılama usulü ile görülür.
Ancak, itiraz alacağın esas veya miktarına taallük etmeyip yalnız sıraya dair ise şikayet yoluyla icra mahkemesine arz olunur." hükmüne yer verilmiştir. Bu hükme göre dava açma süresinin ilandan itibaren başlıyacağı belirtildikten sonra, ayrıca 2004 sayılı İcra İflas Kanun'un 223/3. maddesi hükmünün saklı olduğu belirtilmiştir. Saklı tutulan hükme göre, iflas masasına müracaat eden alacaklılar tebligatı kabule elverişli adres gösterir, yazı ve tebligat masrafları için avans yatırmışlarsa sıra cetveline itiraz davası açma süresi bu alacaklılar hakkında sıra cetvelinin kendilerine tebliğinden itibaren başlar. Davanın onbeş gün içinde açılması gerekmektedir. Bu süre hak düşürücü süre olup mahkemece kendiliğinden dikkate alınır.
Hak düşürücü süre, dava şartı olup, yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen gözetilmesi gerekmektedir. Nitekim Yargıtay 23. Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın *** Karar sayılı emsal nitelikteki kararı bu yöndedir.
Dava şartları, 6100 sayılı HMK'nun 115/1. maddesi gereğince hakim tarafından yargılamanın her aşamasında re’sen araştırılacağı gibi, taraflarca da her zaman dava şartı eksikliği ileri sürülebilir. Mahkeme, hem davanın açıldığı günde, hem de yargılamanın her aşamasında dava şartlarının tamam olup olmadığını kendiliğinden araştırıp, inceler ve bu konuda tarafların istem ve beyanları ile bağlı değildir. Dava şartları dava açılmasından, hükmün verilmesine kadar var olmalıdır. (HGK'nun 01/10/1997 tarih ve 1997/14-516 Esas, 1997/751 Karar sayılı kararı).

Burada yeri gelmişken iflastaki tasfiye usulünün irdelenmesi gerekmektedir. Tasfiyenin hangi şekilde yapılacağı iflas dairesi belirleyecektir. İcra ve İflas Kanunu'nun Ek: 9/11/1988-3494/43 maddesi ile değişik 208/3. maddesine göre iflas dairesi iflas kararının kendisine tebliğinden itibaren en geç iki ay içinde tasfiyenin adi veya basit şekilde yapılacağına karar vermek zorundadır. İflas dairesi, masa mallarının defteri tutulduktan sonra üç durumla karşılaşabilir. Eğer masaya ait hiçbir mal bulunamamışsa tasfiyenin tatiline karar verilecektir. Defteri tutulan malların bedeli adi tasfiye masraflarını karşılayamayacak durumdaysa basit tasfiye usulü uygulanacaktır. O halde basit tasfiye iki halde söz konusu olup; bu hallerden ilki masa mallarının adi tasfiye masraflarına yetmemesi, ikincisi ise adi tasfiyenin uzaması nedeniyle basit tasfiye usulünün uygulanmasıdır.
İflas dairesi tarafından, defteri tutulan mallar bedelinin adi tasfiye masraflarını karşılamayacağı anlaşılırsa iflas dairesi basit tasfiye usulünün uygulanmasına karar verir (İİK m.218/1). Adi tasfiye usulünde olduğu gibi bu halde de tasfiyenin basit tasfiye usulüyle yapılacağının ilan edilmesi gerekir. İflas dairesi, alacaklıları, yirmi günden az ve iki aydan çok olmamak üzere tayin edilecek müddet içinde alacaklarını ve iddialarını bildirmeğe ilanla davet eder (İİK m.218/2) Bu süre içinde alacaklılardan biri gerekli masrafları peşin vererek adi tasfiye usulünün uygulanmasını talep edebilir. (İİK m.218/2) Bu halde tasfiyeye adi tasfiye usulüne göre devam edilecektir. İflas dairesi, adi tasfiyeye ilişkin ilanı yaparak süreci başlatacaktır.
İİK'nun 223/6. maddesinde; "İflas idaresi iflas dairesinin murakabesi altındadır. Bu halde iflas dairesi aşağıdaki görevleri yerine getirir:
1. Alacaklılar toplantısının kararlarına, alacaklıların menfaatine uygun görmediği bütün tedbirlere ve idarece kabul edilen alacaklar ile istihkak iddialarının kabulüne dair olan kararlardan kanuna ve hadiseye uygun görmediklerine yedi gün içinde icra mahkemesine müracaatla itiraz etmek..." hükmüne yer verilmiştir. Bu hükme göre iflas dairesinin (müdürünün), alacaklılar toplantısı kararlarına, alacaklıların menfaatine uygun düşmeyen tedbirlere ve iflas idaresince kabul edilen alacaklar ile istihkak iddialarının kabulüne dair kararlardan kanuna ve hadiseye uygun görmediklerine karşı 7 gün içinde icra mahkemesine itiraz hakkı vardır (Yargıtay 19. H.D., 19/12/1996 tarihli 8812 Esas - 11495 Karar sayılı emsal kararı). İflas dairesinin (müdürünün) bu yetkisi, alacaklıların sıra cetveline şikayet ve itiraz davası yoluna başvurma yetkisinden bağımsızdır. İflas dairesinin (müdürünün) şikayeti üzerine icra mahkemesinin verdiği karara, iflas idaresi uymak zorundadır (İİK'nun 227/2. maddesi). Yine icra mahkemesinin, iflas idaresi üzerinde denetim ve gözetim yetkisi mevcuttur (İİK'nun 223/1. maddesi). Bundan başka icra mahkemesi, süresi içinde sıra cetvelini düzenlemeyip iflas dairesine bırakmayan iflas idaresi üyelerinin görevlerine son verir (İİK'nun 232/c.3).
Öte yandan İİK'nun 198. maddesi, "Mevzuu para olmıyan alacak ona muadil bir kıymette para alacağına çevrilir. Şu kadar ki iflas idaresi taahhüdün aynen ifasına deruhte edebilir. Bu takdirde alacaklı talep ederse iflas idaresi teminat gösterir...Borçlar Kanunu'nun 290 ncı maddesi hükümleri mahfuzdur." hükmünü içermektedir.
Yukarıda yapılan açıklamalar kapsamda; davalı iflas idaresinin sıra cetveli ile davacının sıra cetveline kayıt talebine ilişkin iflas idaresinin red kararı davacıya 05/01/2022 tarihinde tebliğ edilmiş, eldeki dava ise yasal 15 günlük hak düşürücü süre içinde 17/01/2022 tarihinde açılmıştır.
Dosya kapsamından, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarihli, ***Karar sayılı ilamı ile Sınırlı Sorumlu ... Konut Yapı Kooperatifi'nin iflasına, iflasın aynı tarih ve saat 09:46'da açılmasına karar verildiği, Kayseri Genel İcra Ve İflas Dairesi'nin ... İflas sayılı dosyası ile iflas tasfiye işlemlerine başlanıldığı ve iflas idaresinin oluşturulduğu anlaşılmıştır.
Davada 4721 sayılı TMK'nun 6. maddesi ve 6100 sayılı HMK'nun 190. maddesi uyarınca davacılarda olduğu kanaatine varılmıştır. Davacılar alacağının varlığını ve miktarını, usulüne uygun, birbirini doğrulayan yazılı delillerle kanıtlamalıdır. Her zaman düzenlenmesi mümkün olan protokol ve bono, alacağın varlığını ispatlamaya tek başına yeterli değildir. Senet, protokol ve sözleşme ancak bunların tarafları ve onların cüz'i ve külli halefleri yönünden delil niteliğinde olup, temel ilişkinin ve kambiyo ilişkisinin dışında kalan davacı üçüncü kişiler bakımından bu nitelikte bir ispat vasıtası olarak kabul edilemez (Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 20/12/2018 tarihli, 2016/1765 Esas ve 2018/5991 Karar sayılı emsal kararı).
Yargılama sırasında mahkememizce görevlendirilen Nitelikli Hesap Bilirkişisi Bilirkişi ***'dan oluşturulan bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen 06/12/2023 tarihli raporda özetle; 28 nolu dava konusu taşınmazın fiilen kullanımda olması durumundaki iflas tarihi ... itibari ile değerinin 100.000,00-TL olacağı/olabileceği, 1/90 arsa paylı 28 nolu dava konusu taşınmazın fiili durumundaki temeli atılmış durumda iflas tarihi ... itibari ile değerinin 35.000,00-TL olacağı/olabileceği, 29 nolu dava konusu taşınmazın fiilen kullanımda olması durumundaki iflas tarihi ... itibari ile değerinin 100.000,00-TL olacağı/olabileceği, 1/90 arsa paylı 29 nolu dava konusu taşınmazın fili durumundaki temeli atılmış durumda iflas tarihi ... itibari ile değerinin 35.000,00-TL olacağı/olabileceği, tapu kayıt bilgileri yazılı 28 ve 29 bağımsız bölüm malikinin Müflis S.S. ... Yapı Kooperatifi'ne olduğu, dosya kapsamında ... yahut ... adına yapılan bir kayıt veya tescile rastlanılamadığı, davacı ile dava dışı ...'ı temsilen ... arasında taşınmaz satış vaadi sözleşmesi akdedilmiş olduğu bu nedenle de dava dışı ...'dan davacının bu protokole göre davaya konu olan daireler yönünden alacaklı olduğu, ancak bahse konu protokolde müflis kooperatifin taraf olarak yer almadığı, ... tarafından ileri sürülen hususların dava dışı ... ile kooperatif arasında vuku bulan ihtilaflar olduğu, davalı müflis S.S. ... Yapı Kooperatifi'nin ticari defter ve belgelerin yerinin tespit edilemediği, kendilerine tevdii edilen, bir çuval evrak içinden; 2001 yılı büyük defter (01.12.2020/42831 tasdik); 2007 büyük defteri (26.12.2006/33882 tasdik); 2007 envanter defteri (26.12.2006/34014 tasdik); 2008 büyük defterinin (17.12.2007/32061 tasdik) çıktığı, yevmiye defteri olmaması ve mevcut defterlerden sınırlı alanda inceleme yapılabildiği, kalan ticari defter ve belgelere ulaşılamaması sebebiyle tespit ve değerlendirmelerinin muhasebe programları üzerinden yapıldığı, davalı müflis S.S. ... Yapı Kooperatifi iflas masasının muhasebe programları üzerinden yapılan incelemede; muhasebe hesaplarının ayrıntılı ve detaylı tutulmadığı, ...'ın 2014 yılında hiçbir mali borç ya da alacak kaydının olmadığı, 2015, 2016, 2017 ve 2018 yıllarında ana ve detay mizan kayıtlarında 321 01 27 borç senetleri hesabında 4. İcra Müdürlüğü'nün ... ... açıklamalı 1.192.008,10-TL, ... adına alacak kaydı girildiği, ilgili kaydın ayrıntı ve detayı olmadığı için ne için kaydedildiğinin tespit edilemediği sonucuna varıldığı" belirtilmiştir.
Yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda dava konusu edilen 28 ve 29 bağımsız bölümün Müflis S.S. ... Yapı Kooperatifi'nin adına tapuda kayıtlı olduğu, dosya kapsamında ... yahut ... adına yapılan bir kayıt veya tescile rastlanılamadığı, davacı ile dava dışı ...'ı temsilen ... arasında taşınmaz satış vaadi sözleşmesi akdedilmiş olduğu bu nedenle de dava dışı ...'dan davacının bu protokole göre davaya konu olan daireler yönünden alacaklı olduğu, ancak bahse konu protokolde müflis kooperatifin taraf olarak yer almadığı, sözü edilen taşınmaz satış vaadi sözleşmesinin, bu sözleşmenin tarafları yönünden kişisel hak sağlayıcı nitelikte olduğundan İflas Nedeniyle Tasfiye Halinde S.S. ... Yapı Kooperatifi'ni etkilemeyeceği, anılan sözleşme ile davacının sözleşmede kendisine taşınmaz satışı vaat edenden sözleşmenin yerine getirilmemesi nedeniyle zararının giderilmesini talep edeceği, dava konusu taşınmazların maliki olan müflis kooperatif tarafından taşınmazların ... veya ...'a verildiği ya da devredildiğini gösterir yasal delil bulunmadığı, ... veya ...'ın bu taşınmazlar üzerinde yasal olarak hak sahibi olduğunun ispatlanamadığı, kaldı ki, ... tarafından ileri sürülen hususların dava dışı ... ile kooperatif arasında vuku bulan ihtilaflar olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Yargılama sonunda tüm dosya kapsamına göre davacının ispatlanamayan davasının reddine karar vermek gerektiği görüş ve kanaatine varılmıştır.
Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 16/01/2019 tarihli *** Karar sayılı emsal içtihatı dikkate alınarak sıra cetveline itiraz davaları maktu harç ve vekalete ücrete tabi olduğundan maktu harç ile maktu vekalet ücretine hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gereken 427,60-TL maktu karar harcından peşin alınan 80,70-TL harcın mahsubu ile bakiye 346,90-TL harcın davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,
3-Kararın mahiyeti gereği davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan ve posta giderinden oluşan 27,95-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-6100 sayılı HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,
6-Kararın mahiyeti gereği davacı lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hesap ve taktir olunan 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra istinaf incelemesine gönderilmesine veya arşive kaldırılmasına,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 10 gün içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/01/2024

Başkan ***
E-imzalıdır
Üye ***
E-imzalıdır
Üye ***
E-imzalıdır
Katip ***
E-imzalıdır