İZMIR 7. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/313 Esas
KARAR NO : 2024/103
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 18/04/2023
KARAR TARİHİ : 08/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin, ... plakalı aracı kusurunun bulunmadığı 05/10/2022 tarihinde meydana gelen kazada aracının çarpılması sonucu maddi hasara uğradığını, müvekkili aracını dava dışı kasko sigortacısı ...Sigorta A.Ş.'den... nolu poliçesinden yaptırdığını, dava dışı... Sigorta A.Ş trafından görevlendirilen eksper raporunda tespiti yaptığı 18.750,31 TL yedek parça tutarına 7.125,12 TL iskonto yaparak 11.625,19 TL ve işçilik 7.500,00-TL ile toplamda 20.917,73 TL tespit yaptığı görüldüğünü, araç özel servis olan ... Oto Bakım Servisi-Ata... Çiğli/İZMİR de onarıldığını, Yargıtayın kökleşmiş içtihadına göre gerçek zarar iskontosuz kdv dahil olduğunu, sigortacı servis ile anlaşsa dahi mağdur olan 3.kişi konumundaki müvekkilini bağlamadığını, müvekkili kasko sigorta ödemesinin üzerinde kalan kısmı davalılardan talep edebileceğini, uzman görüşü raporu incelendiğinde yedek parça tutarının iskontosuz 18.750,31-TL işçiliğin 7.200,00-TL ,gerçek hasarın kdv dahil 30.621,37-TL olduğu görüldüğünü, iki ayrı ekspertiz rakamı farklı çıkmış ve söz konusu uyuşmazlık meydana geldiğini, uzman görüş raporu için 1.034,39 TL fatura düzenlendiğini, bu ücret ıslaha konu olmayıp TTK 1426 gereği olmasını ve yargı gideri olarak kabul edilmesini talep ettiklerini, davalı sigortacı dava dışı kasko sigortacısına 20.917,73 TL rücu hasar onarım ödemesi yaptığından fark olarak 9.703,64 TL daha ödemeyi 23/02/2023 tarihinden itibaren davalı sigortacıdan, haksız fiil tarihi 05/10/2022 itibari ile ... den avans faizi ile tahsiline karar verilmesini için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 10,00 TL den dava açıldığını, kaza sonrası müvekkilinin aracında ödenmeyen değer kaybı tazminatının aşağıdaki son emsal karar yargıtayın "kanun yararına bozma kararı" gereği kazadan önceki değeri ile kaza sonrası değeri kriterine göre hesaplama yapılması gerektiğini, davalının uyguladığı formüle dayalı hesaplamalarda çıkan rakam bu kriterin altında kaldığını, Anayasa mahkemesi bu hesaplamayı 14/02/2023 de resmi gazetede değer kaybı hesaplamasını iptal ettiğini, uzman görüşü raporuna göre değer kaybı 30.000,00 TL olduğunu, bu tutarın ödenmesi gerektiğini, davalı avans faiziyle birlikte fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 10,00 TL den dava açıldığını, müvekkil aracını onarım süresince kullanamadığını, gerek davalı sigortacının görevlendirdiği eksper raporunda gerekse uzman görüşü raporunda aracın onarım gün süresi 7 iş gün olarak belirtildiğini, günlük 1.200,00 TL den 8.400,00 TL kusurlu ... sorumlu olduğunu, bu tazminat trafik sigortası teminatında olmadığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere; 6100 say.HMK 107.maddeye uygun olarak davalının trafik sigortasını düzenlediği ... plakalı aracın tam kusurlu olarak müvekkiline ait... plakalı araca çarpması sonucu müvekkilinin aracında kaza sonrası; her iki davalı yönünden;eksik ödenen hasar tazminatı farkı olarak (hasar tazminatının yargıtay kararlarına göre iskontosuz gerçek zarar fiyatları ile rakama kdv dahil hesabı ile) şimdilik 10,00 TL den... Sigorta A.Ş yönünden 23/02/2023 den (temerrüt tarihi olarak-Yargıtay kararı ektedir. ), diğer davalı ... yönünden ise haksız fiil tarihinden 05/10/2022 den itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini, her iki davalı yönünden; değer kaybı tazminatı farkı olarak (yargıtay kararlarına göre) yine şimdilik 10,00 TL den ...Sigorta A.Ş yönünden 23/02/2023 (temerrüt tarihi olarak-Yargıtay kararı ektedir. ) tarihinden itibaren, diğer davalı ... yönünden ise haksız fiil tarihinden 05/10/2022 den itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini, sadece davalı ... yönünden ikame araç 7 gün için araçtan mahrum kalma tazminatı olarak şimdilik 10,00 TL nin, haksiz fiil tarihi 05/10/2022 den itibaren avans faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini, HMK 323. Madde gereği yargı giderlerinden; TTK 1426 gereği uzman görüşü ücret bedeli (1.034,39 TL) HMK 323. Madde gereği diğer yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından araçta oluşan hasarın tespit edildiği iddiası mevcut olduğunu, alacak miktarının (başvuran bakımından) belirlenmiş olmasına rağmen başvuru sahibinin dava dilekçesinden HMK madde 107 doğrultusunda belirsiz alacak davası niteliğinde istemde bulunduğu anlaşılmakta olduğunu, HMK’nın dava şartlarına ilişkin 114-1/h maddesi kapsamında konu davada belirsiz alacak davası açmakta “hukuki yarar yokluğu” nedeniyle dava usulden reddedilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin konu uyuşmazlıkta kdv sorumluluğu bulunmadığını, bilirkişi tarafından, araçta meydana gelen hasar tutarının KDV dâhil olarak belirlendiğini, gerçek zararın giderilmesi ilkesi uyarınca, müvekkili sigorta şirketinin KDV’den sorumlu tutulabilmesi için, zarar görenin aracını onarırken KDV ödediğini ispatlaması ve yansıtma fatura kesmesi gerektiğini, söz konusu başvuruda, başvuran tarafından tamiri gerçekleştiren servise fatura karşılığı bir ödeme yapılmadığı gibi, ödemenin KDV dahil olarak yapıldığına ilişkin dekont da ibraz edilmediği göz önüne alındığında ödenmemiş KDV’nin sigorta şirketinden talep edilmesinin mümkün olmayacağı izahtan vareste olduğunu, zira Trafik sigortasının amacı gerçek zararı karşılamak olup davacı tarafın ödemediği KDV bedeli kadar zenginleşmesi açıkça Trafik Genel Şartlarına aykırı olacağını, kaldı ki KDV ödendiğine ilişkin ispatın başvuran tarafından yapılması gerektiğini, ancak dosya kapsamında davacının KDV ödediğine ilişkin herhangi bir bilgi ve belge mevcut olmadığını, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğu genel şartlara göre belirlenen hasar miktarından iskonto uygulanmak suretiyle sınırlı olduğunu belirterek huzurdaki dava belirsiz alacak davası olarak açılamayacağından başvurunun usulden reddine, her halükârda uyuşmazlığa konu araçta meydana gelen zararın Genel Şartlara göre hesaplanmasına, her durumda sorumluluğa esas kusur oranlarının tespit edilebilmesi için konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılmasına, faize ilişkin taleplerin reddine, eksper yönetmeliğine aykırı atanan eksperin düzenlemiş olduğu raporun hüküm aşamasında dikkate alınmamasına ve eksper ücretinin reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin başvuran tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DAVA KONUSU:
Açılan dava,05/10/2022 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde davacıya ait ...plakalı araçta meydana gelen hasar nedeniyle oluşan hasar kaybı, ikame araç bedeli ve değer kaybı bedelinin belirlenmesi ve belirlenecek bedelin davalılardan tazmini ile davacıya verilmesi taleplerine ilişkindir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Haksız fiil, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 maddesinde; ''Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.'' şeklinde düzenlenmiştir. Aynı Kanun'un 50. maddesinde ise ''Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Uğranılan zararın miktarı tam olarak ispat edilemiyorsa hâkim, olayların olağan akışını ve zarar görenin aldığı önlemleri göz önünde tutarak, zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler.'' hükmü yer almaktadır.
Sorumluluk sigortaları 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1473. ve devamı maddelerinde ''Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.'' şeklinde düzenlenmiştir. Sorumluluk sigortalarında sigorta şirketi tarafından zararı karşılanan kişi sigorta sözleşmesinin tarafı değildir. Sigorta ettiren kendisi ya da sorumluluğu altında bulunan kişiler tarafından üçüncü kişilere verilecek zararları sigorta şirketine ödediği prim karşılığında sigorta ettirmektedir. Sorumluluk sigortası, sigorta ettirenin üçüncü kişilere vereceği zararları teminat altına alırken hem üçüncü kişiyi hem de sigortalıyı koruma altına alan bir sigorta türüdür.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, ''İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/1. maddesinde, ''Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.'' hükmüne, aynı Kanun'un 85/son. maddesinde ise, ''İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.'' hükmüne yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, ''sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.'' düzenlemesi yapılmıştır.
Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin yerleşik içtihatları kapsamında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır. İlgili maddede Maddi Zararlar Teminatı; ''Hak sahibinin bu genel şartta tanımlanan ve zarar gören araçta meydana gelen değer kaybı dahil doğrudan malları üzerindeki azalmadır.'' olarak tanımlanmıştır
Somut olay mahkememizce değerlendirilerek dosya otomotiv uzmanı ve trafik uzmanı bilirkişilerine tevdi edilmiş ve rapor aldırılmıştır. 07/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda; Kazanın Oluşu ve İhlaller Bakımından,
...plaka sayılı araç sürücüsü ...’ün 2918 sayılı KTK’unun 52/b, 56/c ve 84/d
maddelerini ihlal ettiği,
... plaka sayılı araç sürücüsü ...’ın atfi kabil kusurunun olmadığı,
Onarım Bedeli Bakımından, davaya konu ... plakalı, 2013 model, ...3.20i ED 170 sedan
marka aracın hasar onarım bedelinin, 05.10.2022 kaza tarihi itibarıyla;
Hasar Onarım Bedelinin İskontolu olarak 11.625,19 TL yedek parça, 7.200,00 TL
işçilik olmak üzere toplam 18.825,19 TL+kdv, kdv dahil 20.917,73 TL olduğu,
Hasar Onarım Bedelinin iskontosuz olarak 18.750,31 TL yedek parça, 7.200,00 TL
işçilik olmak üzere toplam 25.950,31 TL+kdv, kdv dahil 30.621,37 TL olduğu,
Aradaki farkın 9.703,64 TL olduğu ve davacının bu bedeli talep ettiği,
Değer Kaybı Bedeli Bakımından,
2013 model Aracın onarımı yapıldıktan sonraki rayiç değeri araştırması neticesinde, kaza tarihi itibarıyla
onarım sonrası rayicinin 770.000 TL ile 774.000 TL olduğu, ortalama değerinin 772.000 TL olduğu,
Yargıtay 17 HD. nin Gerçek zarar ile ilgili “gerçek zarar ve değer kaybının, aracın kaza öncesi rayici ile
(800.000 TL) onarım sonrası rayici (772.000 TL) arasındaki farktır” kararları göz önüne alındığında ve
değerlendirildiğinde aracın piyasa koşullarında değer kaybının 28.000,00 TL olduğu,
Kaza ile hasarın uyumlu olduğu,
İkame Araç Bedeli Bakımından, Davaya konu aracın aynı özelliklerdeki bir aracın, mahrum kalınan onarım süresince yerine ikame araç olarak kullanılması durumunda, aynı, özellik, segment ve konfordaki ikame bir aracın günlük Kira bedelinin 05.10.2022 kaza tarihi itibarıyla 1.000,00 TL/gün, (7 gün x 1.000 TL) toplamda 7.000,00 TL olduğu hususlarındaki görüş kanaat ve tespitlerini bildirdikleri görüldü.
Davacı vekilinin 10/11/2023 tarihli dava değeri arttırım dilekçesi ile 9.703,64-TL hasar kaybı tazminatı ve 28.000,00-TL değer kaybı tazminatı olarak 37.703,64-TL'nin temerrüt tarihi olarak sigorta şirketi yönünden 23/02/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline, diğer davalı ... yönünden haksız fiil tarihi olan 05/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile sadece davalı ... yönünden ise 7.000-TL ikame araç tazminatının haksız fiil tarihi olan 05/10/2022 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsilini talep ettiklerini beyan ettiği ve dava değer üzerinden eksik harcı mahkememiz veznesine yatırmış olduğu görülmektedir.
Tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, İzmir Arabuluculuk Bürosunun ...Dosya ... Arabuluculuk numaralı Arabuluculuk Son Anlaşamama Tutanağı, 05/10/2022 tarihli trafik kazası tespit tutanağı, ... plaka sayılı araç ile ...plakalı araçlara ait trafik tescil kayıtları, ... plakalı araca ait Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi nezdinde bulunan tramer kaydı, Trafik Uzmanı bilirkişi ile otomotiv alanında uzman bilirkişiden oluşan bilirkişi heyetinin 09/10/2023 havale tarihli raporu, davacı vekilinin 10/11/2023 havale tarihli dava değeri artırım dilekçesi ve sair deliller birlikte değerlendirildiğinde; davaya konu uyuşmazlığın davacıya ai... plaka sayılı araç ile davalı ... tarafından sigortalı bulunan ...aka sayılı araçlar arasında 05/10/2022 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle hasar ve değer kaybı bulunup bulunmadığı, bu kaza nedeniyle davalı ... şirketince davacıya ödenmesi gereken hasar tazminatı taleplerine ilişkin olduğu, yerleşmiş yargı kararları gereği kusurun ve kusur oranının belirlenmesinin mahkemeye ait olması nedeniyle, tüm dosya kapsamı, toplanan deliller ile mahkememizce alınan kusur bilirkişisi raporu ile davaya konu kazada davalı ... şirketine sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olduğu davacıya ait araç sürücüsünün kusursuz olduğu, dava dilekçesi, cevap dilekçesi, bilirkişi raporu, dava değeri artırım dilekçesi ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; hasar tazminatı yönünden yapılan değerlendirmede 7.000,00-TL ikame araç tazminatı, 9.703,64-TL TL'lik hasar kaybı ve 28.000-TL'lik değer kaybının belirlendiği ancak davacı vekilinin 13/12/2022 havale tarihli bedel arttırım dilekçesi ile dava dilekçesinde hasar onarım bedeli yönünden 30,00-TL olarak belirttikleri dava değerini 44.703,64‬-TL olarak ıslah ettiklerini beyan ettiği ve ıslah edilen dava değeri üzerinden eksik harcı mahkememiz veznesine yatırdığı anlaşılmakla taleple bağlılık ilkesi gereği açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile,
A)9.703.64-TL bakiye hasar kaybı tazminatının, Davalı ...Ş yönünden temerrüt tarihi olan 23/02/2023 tarihinden, Davalı ... yönünden 05/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
B)28.000,00-TL bakiye değer kaybı bedelinin, Davalı ...Ş yönünden temerrüt tarihi olan 23/02/2023 tarihinden, Davalı ... yönünden 05/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
C)7.000,00-TL ikame araç bedelinin, davalı ...'den haksız fiil tarihi olana 05/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...'den tahsili ile davacıya verilmesine,
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibarıyla alınması gereken 3.053,70-TL nispi karar ve ilam harcından, davanın açılışı sırasında peşin olarak yatırılan 179,90-TL peşin harç ile 762,95-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 2.110,85-TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 179,90-TL başvurma harcı, 179,90-TL peşin harç ve 762,95-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.122,75‬-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 60,00-TL elektronik tebligat, 435,00-TL normal tebligat, 2.900-TL bilirkişi ücreti, 2,50-TL Kep (posta) masrafı ve 132,00- TL posta ücreti olmak üzere toplam 3.529,5‬0TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacının kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca kabul miktarı üzerinden hesap ve takdir olunan 17.900,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A (14) maddesi gereğince ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00-TL zorunlu arabuluculuk yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye irat kaydına,
7-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair, tarafların yokluklarında, HMK'nun 343 ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek bir dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.08/02/2024

Katip ...
e-imza

Hakim ...
e-imza