İZMIR 7. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İZMİR
7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/804 Esas
KARAR NO : 2024/63
DAVA : Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 23/11/2021
KARAR TARİHİ : 25/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında 600 kova 2 nolu çubuk salatalık turşusu, 180 kova biberiye biber turşusu, 180 kova yakan (süs) biber turşusu, 180 kova Yunan biber turşusu, 120 kova domates turşularının müvekkili aracılığı ile İsrailde yer alan dava dışı ...şirketine satışı konusunda e-mail ile sözleşme ilişkisi tesis edildiğini, müvekkilinin ihracat kayıtlı satış ilişkisi kapsamında taraflar arasındaki anlaşma gereğince öncelikle sözleşme ilişkisinin kurulması ve ticari güvenin oluşması için 13.03.2021 tarihinde 5000 Dolar akabinde 20.04.2021 tarihinde satış bedeli olan 12.437,40 Dolar ödemeyi davalı şirkete yaptığını ve gerekli belgeler ile malları teslim aldığını, teslim alınan malların 21.04.2021 tarihinde İzmir limanındaki...nolu konteynere teslim edildiğini ve 24.05.2021’de İsrail Hayfa limanına ulaştığını, ihracat kayıtlı bu ürünlerin turşulardaki koruyucu madde oranlarının sağlık koşullarına uymadığından, yüksek oranda kurşun tespit edildiğinden ürünlerin ülkeye girişine izin verilmediğini, müvekkili şirketin malların sağlık koşullarına aykırı olduğuna dair İsrail Sağlık Bakanlığı tarafından hazırlanmış olan raporu, turşuların renginin beyaz olması ve kötü kokmaları sebebiyle ayıplı olduğunu öğrenir öğrenmez davalı tarafla iletişime geçtiğini, bu gizli ayıba ilişkin ayıp ihbarında bulunduğunu, davalı tarafın yazılı ve sözlü ihtarlara cevap vermediğini, müvekkilinin maddi ve manevi zarara uğradığını, müvekkilinin TBK 227’de yer alan seçimlik haklardan sözleşmeden dönme, sözleşme bedelini faiziyle geri isteme ve menfi zararın tazmini hakkını kullandığını ve bunu davalıya Bakırköy... Noterliği 25.08.2021 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamaesi ile bildirdiğini, zorunlu arabuluculuk başvurusunda bulunulduğunu, anlaşma sağlanamadığını belirterek davanın kabulüne, müvekkili şirketin davalıya ödemiş olduğu 17.437,40 Doların şimdilik 3.279,84 Dolarının sözleşmenin fesih tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte fiili ödeme günündeki döviz kuru üzerinden TL olarak davalıdan tahsiline, müvekkili şirketin ayıplı mallar için yapmış olduğu giderlerden şimdilik 5.000,00 TL'nin sözleşmenin fesih tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, ayıplı mallardan dolayı müvekkil şirketin uğramış olduğu menfi zarardan şimdilik 5.000,00 TL'nin sözleşmenin fesih tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili süresinde cevap dilekçesi sunmamış fakat 25/05/2022 havale tarihli beyan dilekçesinde özetle; müvekkili ile davacı arasında 12.03.2021 tarihli 30 palet 1 numara salatalık turşusu, 9 palet acı biberiye biber turşusu, 9 palet acı süs biber turşusu, 9 palet acı yunan biber turşusu, 6 palet domates turşusu olmak üzere toplamda 39.276 Dolar karşılığı alım-satım anlaşmasının yapıldığını, sözleşme ilişkisinin kurulması amacıyla davacının 13.03.2021 tarihinde 5000 dolar teminat ücreti gönderdiğini, bu anlaşmaya istinaden müvekkili tarafından proforma fatura düzenlendiğini ve mail ile karşı tarafa gönderip sipariş kaydı ve onayı ile üretime başlandığını, karşı tarafın talebi üzerine müvekkilinin öncelikle 600 koli 2 numara çubuk salatalık turşusu, 180 koli biberiye turşusu, 180 koli yakan biber turşusu, 180 koli yunan biber turşusu, 120 koli domates turşusu siparişini satış bedeli olan 12.437,40 Dolar karşılığında eksiksiz hazırladığını, müvekkilinin Türk Gıda Kodeksine göre ürettiği ürünlerin tüm ayrıntılı içerik değerlerinin davacıya gönderildiğini, karşı tarafa mail aracılığı ile ürünlerin içerisinde bulunan değerler ayrıntılı olarak belirtildikten sonra eğer talep ve şartlara uyuyorsa onay vermeleri gerektiğini, verilen onay sonrasında gönderimin sağlanacağını, davacının verilen sipariş ve değerlere onay verdiğini, müvekkili tarafından hazırlanan ürünlerin İsrail firmasına değil karşı taraf olan... İhracat ve İthalat Ltd. Ştine hazırlandığını, karşı tarafın ürünlerini sattığı İsrail firmasının gıda oranlarına uygun olmayan tek ürünün yakan süs biber turşusu olduğunu, bunun dışında tedarik edilen hiçbir üründe şikayet ya da imha olmadığını, bu ürünlerden davacının kazanç elde etmesine rağmen müvekkilinden tüm ödenen miktarların iadesinin istendiğini beliterek davanın reddine, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Açılan dava, taraflar arasındaki alım satım sözleşmesine konu ürünlerin ayıplı olduğu iddiası ile söz konusu satış kapsamında davacı tarafça ödendiği iddia edilen bedelin, davacı tarafça sözleşmeye konu ürünler için yapıldığı iddia edilen giderlerin ve davacı tarafça uğranıldığı iddia edilen menfi zararın davalıdan alınarak davacıya verilmesi talebine ilişkin olduğu anlaşıldı.
Mahkememiz 24/12/2021 tarihli tensip tutanağının 11. maddesi ile "Davacı vekiline, dava dilekçesinin sonuç ve istem kısmında bulunan ayıplı mallar için yapmış olduğu giderler ve menfi zararlara ilişin olarak somutlaştırma ve aydınlatma yükümlülüğü kapsamında açıklama yapması, taleplerinin nelerden oluştuğu hakkında açıklama yapması hususunda 1 haftalık kesin süre verilmesine," şeklinde hüküm kurulmuştur.
Davacı vekili tarafından dosyaya sunulan 05.05.2022 beyan dilekçesinde özetle; sözleşmenin fesih tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte şimdilik 5.000,000 TL olarak talep edilen menfi zararın, müvekkili şirketin yurt dışındaki müşterisi ...Company'e karşı var olan ticari itibarının zedelenmesi ve dolayısıyla müvekkili şirketin müşterisi ...Company'i kaybetmesinden oluşan zarar olduğunu, müvekkili şirketin yurt dışındaki müşterisi ...Company'nin turşu talep etmesi üzerine müvekkili şirketin, davalı ile turşu alım-satımı üzerine anlaştığını, davalının sözleşmeye aykırı ayıplı mal teslim etmiş olmasından dolayı, müşterisi ... Company'e karşı olan yükümlülüklerini yerine getiremediğini ve bu sebeple ...Company'nin müvekkili şirket ile olan ticari ilişkisine son verdiğini; müvekkili şirketin ayıplı mallar için yapmış olduğu giderlere istinaden talep ettikleri 5.000,00TL'nin, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 4.000,00 TL davaya konu sözleşmenin ifasının gereği olarak deniz navlunu masrafı için, 300,00 TL gümrük masrafı için, 400,00 TLyeminli tercüman aracılığıyla yapılan noter onaylı çeviri masrafı için (İsrail Devleti Sağlık Bakanlığı tarafından turşuların sağlık koşullarına uygun olmadığına dair imha kararının Türkçe'ye çevrildiği ve noterde onaylatıldığı), 300 TL ihtarname masrafı (davaya konu ticari satımdan kaynaklı zararın giderilmesi için davalı şirkete ihtarname gönderildiği) için olduğunu belirtilmiş ve davanın kabulüne, müvekkilinin, davalıya ödemiş olduğu 17.437,40 Doların şimdilik 3.279,84 Dolarının, 4.000,00 TL deniz navlunu ücretinin, 300,00 TL gümrük ücretinin, 400,00 TL yeminli tercüman aracılığıyla yapılan noter onaylı çeviri ücretinin, 300,00 TL ihtarname ücretinin, ayıplı mallardan dolayı müvekkili şirketin müşterisi ticari itibarının zedelenmesi ve bu sebeple ... ile ilgili ticari ilişkinin sona ermesinden doğan menfi zararından şimdilik 5.000,00 TL'nin sözleşmenin fesih tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesi talep edilmiştir.
Mahkememiz dosyası rapor aldırılmak üzere SMMM, nitelikli hesaplamalar uzmanı, gıda mühendisi ve ihracat uzmanı bilirkişilerden oluşan heyete tevdi edilmiştir. 21/10/2022 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; gıda mühendisi bilirkişisinin değelendirmesi: davacı ile davalı arasında kurulan satış ilişkisine müteakip , davacı tarafın davalı tarafa sözleşme ilişkisinin kurulması ve ticari güvenin oluşması amacıyla teminat niteliğinde ... sayı tarihli dekont ile 5000 USD gönderdiği, davacı tarafın İsrail’e ihracat yapmak amacıyla 600 kova 2 numaralı çubuk salatalık turşusu, 180 kova biberiye biber turşusu, 180 kova yakan biber turşusu, 180 kova yunan biber turşusu, 120 kova domates turşusunun davalı tarafça üretiminin yapılması amacıyla sipariş verdiği, 19.04.2021 tarihinde Teyitleşme ve Sözleşmesinin onaylanmasını ardından 21.04.2021 de İzmir Limanından yüklenen ürünlerin, 25.04.2021 de İsrail, ...limanına ulaştığı, ürünlerin İsrail Sağlık Bakanlığı tarafından yapılan analizleri sonucu, acı biberde yüksek çıkan kurşun nedeni ile imha edildiği, diğer turşuların ise renklerinin beyaz ve kokularının bozuk olması nedeni ile imha edildiğinin belirtildiği, bulaşanların maksimum limitlerini belirlemek için yayımlanmış olan Türk Gıda Kodeksi Bulaşanlar Yönetmeliği, Bölüm 3 Ağır Metaller başlığı altında 3.1.13. Sebzeler kısmında, kurşun için verilmiş maksimum limitin 0,10 mg/kg olarak verildiği, tüm dosyada yer alan belgeler incelendiğinde davalı ve davacı arasında 19.04.2021 tarihli teyitleşme ve sözleşmeye ekli Analiz Raporlarında kurşun içeriğinin yönetmeliğe uygun olarak bildirildiği, İsrail Sağlık Bakanlığı’nın 26.05.2021 tarih ve ... Dosya No’lu İmha Kararında acı biber turşusu (yakan(süs))'unda yapılan analizi sonucunda kurşun içeriğinin 0,38 bulunduğu ve imha edilmesine karar verildiğin görüldüğü, teyitleşmeye konu analizlerin kim tarafından, hangi metotla ve hangi cihazla gerçekleştirildiğinin bu raporlarda belirtilmediği gibi imha raporunda ise imha nedeni analiz raporunun yer almadığı, her iki analizin de güvenilirliğinin bu raporlarda belirtilmediği, her iki verinin de doğru olduğu kabul edildiğinde, taraflarca imzalanan Analiz Raporu Teyitleşme Sözleşmesinde bulunan “İthalat esnasında oluşabilecek ekteki analiz belgesinde bulunan verilerde bir farklılık olması durumunda tüm sorumluluk üretici firmaya aittir” hükmü gereğince, imha edilen ürünlerden doğacak zarardan üretici firma olan davalının sorumluluğunun sürdüğünü, acı biber turşusu dışındaki turşuların renklerinin beyaz ve kokularının bozuk olması iddiasının herhangi bir rapor veya belge ile desteklenmediği; gümrük uzmanının değerlendirmesi: ticari nitelikteki satımda ayıplı mal teslimi nedeniyle açılan tazminat davasına ek dosyada mübrez evrak ve belgelerin incelenmesi neticesinde davacı ile davalı arasında kurulan satış ilişkisine müteakip, davacı tarafın davalı tarafa sözleşme ilişkisinin kurulması ve ticari güvenin oluşması amacıyla teminat niteliğinde ... sayı tarihli dekont ile 5000 USD gönderdiği, davacı tarafın İsrail’e ihracat yapmak amacıyla 600 kova 2 numaralı çubuk salatalık turşusu, 180 kova biberiye biber turşusu, 180 kova yakan biber turşusu, 180 kova yunan biber turşusu, 120 kova domates turşusunun davalı tarafça üretiminin yapılması amacıyla sipariş verdiği, imalatçı-davalı tarafından üretilen turşular için ürün içerisinde bulunan oranları belirten 15.02.2021 ve 02.04.2021 tarihli olmak üzere analiz sertifikalarını düzenlendiği ve 19.04. 2021 tarihli Analiz Raporu Teyitleşme Sözleşmesine istinaden davacı tarafça bu sertifikaların onaylanarak imzalandığı, imalatçı-davalı tarafından düzenlenen söz konusu sertifikalarda turşulardaki kurşun oranının max 0,1 mg/kg olduğu, bu sipariş üzerine davalı tarafça ... sayı tarihli ihracat kayıtlı e-fatura düzenlendiği, bu satış ilişkisi için davacı tarafın davalı tarafa ... sayı tarihli dekont ile 12.437,40 USD ödeme yaptığı, üretilen turşuların teslimine müteakip davacı tarafça ... sayı tarihli ihracat beyannamesi ve beyannameye ek ... sayı tarihli Tarım ve Orman Bakanlığı Bitki Sağlık Sertifikası düzenlenerek ürünlerin İsrail’e ihracatının yapıldığı, ürünlerin İsrail’e ulaşmasına müteakip İsrail yetkili makamlarınca yapılan analizlerde 180 kova acı biber turşusuna kurşun sızmasından dolayı kurşun oranının 0,38 olarak tespit edilmesi nedeniyle ürünlerin ülkeye girişine izin verilmediği ve ilgili ürünlerin 07.06.2021 tarihinde imha edildiği, bunun üzerine davacı tarafın 18167/25.08.2021 sayı tarihli ihtarname ile sözleşmeden döndüğü ve ödenen satış bedeli ile ayıplı mallardan dolayı yapmış olduğu giderleri istediğinin tespit edildiği, davacı ile davalı arasında kurulan satış ilişkisine müteakip verilen siparişin usulüne uygun olarak, davalı tarafça ... sayı tarihli ihracat kayıtlı e-fatura düzenlendiği ve akabinde davacı tarafça.. sayı tarihli ihracat beyannamesi ve beyannameye ek ... sayı tarihli Tarım ve Orman Bakanlığı Bitki Sağlık Sertifikası düzenlenerek eşyanın ihracatının tekemmülünün dış ticaretin doğasına uygun olduğu, lakin taraflarca imzalanan Analiz Raporu Teyitleşme Sözleşmesinde bulunan “İthalat esnasında oluşabilecek ekteki analiz belgesinde bulunan verilerde bir farklılık olması durumunda tüm sorumluluk üretici firmaya aittir” hükmü gereğince, taraflar arasında kurulan ticari ilişkinin ihraç kayıtlı satış olması nedeniyle, davalı tarafın sözleşmeye konu ürünleri teslim etmekle sorumluluğunun ortadan kalkmadığı, ihracatın yapılmasına müteakip acı biber turşularının yurda girişine izin verilmeyerek imha edilmesinde davacının kusurunun bulunmadığı, analiz sonuçları uygun çıkmayan ve imha edilen eşyanın 180 kova acı biber turşusu cinsi eşya olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı; davacı firma ticari defter incelemesi sonucunda dava konusu ticari işleme ait iki ödeme olan ihracat kayıtlı satış ilişkisi kapsamında taraflar arasındaki anlaşma gereğince öncelikle sözleşme ilişkisinin kurulması ve ticari güvenin oluşması için 13.03.2021 tarihinde 5000 Dolar (teminat bedeli niteliğinde avans ödemesi olarak) akabinde 20.04.2021 tarihinde satış bedeli olan 12.437,40 Dolar ödemeyi davalı şirkete yaptığınını gösterir belgenin mevcut olduğu, bu ödemelere ilişkin banka dekontları dava dosyasında yer aldığı, bununla beraber bu iki ödemenin davalı vekilinin beyan dilekçesinde teyit edildiğinin görüldüğü, bununla beraber dosya içeriğinde yer alan ve detaylı inceleme sonucunda davacı tarafından İsrail firmasına yapılan ihracata ilişkin giderlerin, davacı firmanın İsrail firmasına kesmiş olduğu... nolu ihracat faturasındaki 5 (beş) kalem için yapıldığı, dava içeriğinde ise bu 5 (beş) kalem üründen bir kalemin imha edildiği diğer kalemlere ilişkin ayıplı mal durumunun belgelenemediğinin görüldüğü, davacı... İhracat ve İthalat Ltd. Ştinin sunmuş olduğu belgeler incelendiğinde... İhracat ve İthalat Ltd.Ştinin davacı şirketi ile İsrailli şirket arasında aracılık faaliyetini yerine getirdiğini ve doğrudan temsil ilişkisinin olduğu kanaati oluşmakla birlikte bu hususta nihai takdirin sayın mahkemeye ait olduğu, zira... İhracat ve İthalat Ltd. Ştinin yazışmalarında bilgi eki olarak davacı şirketin mail adresinin de geçtiği, taraflar arasında imzalanmış olan 19.04.2021 tarihli Analiz Raporu ve teyitleşme ve sözleşme incelendiğinde, “09.04.2021 tarihinde üretici firma tarafından gönderilmiş olan analiz belgeleri ihracatçı firma müşterisinin gümrüğünde kontrol edilmiş ve üretici firmaya 19.04.2021 tarihinde onaylanmıştır” ifadesinin de taraflar arasında bir aracılık faaliyeti olduğu kanaatini oluşturduğu, yine sözleşmede yer alan “İthalat esnasında oluşabilecek ekteki analiz belgesinde bulunan verilerde bir farklılık olması durumunda tüm sorumluluk üretici firmaya aittir” ifadesinin de ihracatçı üzerinden sorumluluğu kaldırdığı, acı biber turşusu dışındaki turşuların renklerinin beyaz ve kokularının bozuk olması iddiası hususunda heyetimizde yer alan uzman bilirkişiye göre bu konuda herhangi bir rapor veya belge ile bulunmadığı, bununla birlikte 25 Haziran 2021 tarihli mail yazışmasında... destek tarafından ... AŞ’ye bu konu ile ilgili bilgi verildiğinin görüldüğü; sonuç olarak taraflar arasında aracılık faaliyetinin bulunduğu, taraflar arasında yapılmış olan sözleşmedeki düzenleme nedeniyle ithalatçının analiz belgesinde bulunan verilerde bir farklılık olması durumunda sorumluluğunun bulunmayacağı hususlarında görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.
Mahkememizce 06/04/2023 tarihli duruşmada dosyanın taraf vekillerinin beyan ve itirazları da incelenmek suretiyle ek rapor alınmasına yönelik hüküm kurularak dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir. 24/05/2023 havale tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda özetle; gıda mühendisi bilirkişisinin değerlendirmesi: davacı vekilinin 09.11.2022 tarihli ve davalı vekilinin 08.11.2022 tarihli bilirkişi raporuna karşılık sundukları beyan ve itirazlarının incelendiği, güvenli gıdanın amaçlandığı biçimde hazırlandığında fiziksel, kimyasal ve mikrobiyolojik özellikleri itibariyle tüketime uygun ve besin değerini kaybetmemiş gıda maddesi olduğu, 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu’nun 21., 26. ve 22. maddelerindeki tanımlar ve yasal hükümler dikkate alındığında, güvenilir olmayan bir gıda söz konusu olduğunda, gıdanın üretiminden son tüketiciye ulaşana dek tüm gerçek veya tüzel kişinin sorumlu olduğunun, imha edilen ürün (acı biber turşusu) ile ilgili olarak, ürünün ülkemizde geçerli yasa ve mevzuatlara uygun olmayıp satılmayacağı ve 5996 sayılı yasa gereği yaptırımın söz konusu olduğu, kök raporda ifade edildiği biçimde taraflarca imzalanan Analiz Raporu Teyitleşme Sözleşmesinde bulunan hüküm gereğince de imha edilen ürünlerden doğacak zarardan üretici firma olan davalının sorumluluğunun sürdüğü, salatalık turşuların renklerinin beyaz ve kokularının bozuk olması iddiasının herhangi bir rapor veya belge ile desteklenmemediği, dosyada yer alan whatsap mesajları ve içerdiği fotoğraf ve videoların delil olma özelliği taşımadığı, video ve fotoğrafların ürün hakkında bilgi vermediği, sözleşme konusu turşular olduğuna dair, marka ve seri/parti no, üretim tarihi, üretim yeri, miktarı veya ihracatçı bilgisini gösteren etiket bilgisi ile imha nedeni olan özelliklerini teyit eden bir raporun dosyada yer almadığı; finans muhasebe bilirkişisinin değerlendirmesi: davalı vekilin, kök raporda belirtilen ve hesap hareketlerine ilişkin herhangi bir itirazının bulunmadığı, kök raporda belirtildiği üzere davacı firmanın davalı firma ile yapmış olduğu ticari işleme ilişkin yapılmış ödemelerin ve dava konusu kapsamında yapılan harcaların davacı firma tarafından tahsil edilmediğinin belirtilmesinin istenildiği, kök raporda belirtildiği üzere ticari defterler üzerinden yapılan incelemeyi aynen tekrar ettikleri, bununla beraber kök rapordan da anlaşılacağı üzere davalı firmadan davacı firmaya dava konusu işleme ilişkin bir geri ödemenin yapılmadığının görüleceği, bu açıdan kök raporda yapılan tespitlerde bir değişiklik olmadığı, davacı vekili tarafından davacı firmanın yapmış olduğu ve 5 kalemde gösterilen giderlerin hatalı olduğunun belirtildiği, söz konusu hatanın ise rakamlarda değil ‘Dava içeriğinde ise bu 5 (beş) kalem üründen bir kalemin imha edildiği diğer kalemlere ilişkin ayıplı mal durumunun belgelenemediği görülmektedir.’ tespitine ilişkin olduğu, özetle ilgi dosyanın incelenmesi neticesinde hem kök raporda hem ek raporda belirtilen gider rakamlarında hata bulunmadığı, bununla beraber kök raporda da belirtildiği üzere ayıplı mal niteliğinin beş kalem üründen biri için ispatlanabilir nitelik taşıdığı, davacı vekili tarafından davacı firma ile İsrail firması arasındaki ticari ilişkinin bu dava sebebiyle sonlandığı ve dolayısıyla 5.000,00 TL tutarında menfi zarardan ötürü tazminat talepleri olduğunun belirtildiği, söz konusu talep dikkate alındığında dava dosyası kapsamında yer alan bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde somut bir zararın ortaya çıktığının tespit edilemediği, şöyle ki İsrail firmasının dava kapsamında iptal ettiği ürünler neticesinde davacı şirket aleyhine herhangi bir tazminat talebinde bulunulmadığı, davacı şirketin herhangi başka bir ödeme veya gider göstermediği, yapılan ödeme ve giderlerin tamının eksiksiz ve hatasız bir şekilde hem kök raporda hem de ek raporda belirtilidiğinin görüleceği, ticari itibarın zedelenmesi gerekçesiyle talep edilen tutarın dava dosyası kapsamında gerekçelendirilmediği, geçmişe yönelik yapılmış ticari ilişkilerden kaynaklı işlem hacmi veya benzer nitelikteki somut iş birliği sözleşmelerinin yer aldığı, menfi zararı ispat yükünün davacı tarafa ait olduğu, davacı firmanın ticari defter incelemesi sonucunda dava konusu ticari işleme ait iki ödeme olan ihracat kayıtlı satış ilişkisi kapsamında taraflar arasındaki anlaşma gereğince öncelikle sözleşme ilişkisinin kurulması ve ticari güvenin oluşması için 13.03.2021 tarihinde 5000 Dolar (teminat bedeli niteliğinde avans ödemesi olarak) akabinde 20.04.2021 tarihinde satış bedeli olan 12.437,40 Dolar ödemeyi davalı şirkete yaptığınını gösterir banka dekontları dava dosyasında yer aldığı, bununla beraber bu iki ödemenin davalı vekilinin beyan dilekçesinde teyit edildiğinin görüldüğü, dosya içeriğinde yer alan ve detaylı inceleme sonucunda davacı tarafından İsrail firmasına yapılan ihracata ilişkin giderlerin, davacı firmanın İsrail firmasına kesmiş olduğu ... nolu ihracat faturasındaki 5 (beş) kalem için yapıldığı, dava içeriğinde ise bu 5 (beş) kalem üründen bir kalemin imha edildiği diğer kalemlere ilişkin ayıplı mal durumunun belgelenemediğinin görüldüğü hususlarında tespitlerini bildirmişlerdir.
Davacı vekili tarafından sunulan 23.06.2023 tarihli ıslah dilekçesi ile özetle; dava dilekçesinde 3.279,84 USD olan taleplerini 3.071,96 USD artırarak toplam 6.351,80 USD'ye yükselttikleri talepleri yönünden ihtarnamenin tebliğ tarihi olan 01.09.2021'den itibaren fiili ödeme tarihine kadar alacağın tamamına işleyecek devlet bankalarının USD için açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ve değişen oranlardaki faiziyle birlikte, fiili ödeme tarihindeki TCMB USD efektif satış kuru üzerinden hesaplanarak davalıdan tahsiline; 300,00 TL olarak talep ettikleri gümrük ücretini artırmadıklarını belirterek, ayıplı mallar için yapmış olduğu giderlerden 4.000,00 TL olarak talep ettikleri deniz navlunu ücretini 4.095,00 TL'ye, 400,00 TL olarak talep ettikleri yeminli tercüman aracılığıyla yapılan noter onaylı çeviri ücretini 441,33 TL'ye, 300,00 TL olarak talep ettikleri ihtarname ücretini 375,32 TL'ye yükselttiklerini beyan ettiği ve söz konusu kalemler ve ayıplı mallardan dolayı müvekkili şirketin müşterisi...'ya karşı ticari itibarının zedelenmesi ve bu sebeple ticari ilişkinin sona ermesinden doğan 5.000,00 TL menfi zarar açısından ihtarnamenin tebliğ tarihi olan 01.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ettiğini beyan etmiştir.
Mahkememizce 14/09/2023
tarihli duruşma ara kararı ile davacı vekiline ticari defter ve belgelerinin bulundurulduğu yeri bildirmek üzerine süre verilmiş ve ayrıca davacıya ait ticari defter ve belgelerin usulüne uygun şekilde tutulup tutulmadığı,ticari defter ve belgelerin açılış ve kapanış onaylarının usulüne uygun şekilde yaptırılıp yaptırılmadığı,ticari defter ve belgelerin sahibi lehine delil vasfı taşıyıp taşımadığı, taraflar arasındaki sipariş sözleşmesi, dava dilekçesi, cevap dilekçesi, 21/10/2022 tarihli bilirkişi raporu ve 25/05/2023 tarihli ek bilirkişi raporu dikkate alınarak dava konusu ayıplı olduğu iddia edilen ve bilirkişi raporlarında ayıplı olduğu tespit edilen kutulardaki ayıbın tüm işe oranını, taraf vekillerince dosyaya sunulan deliller çerçevesinde kanıtlandığı kadarı ile, davacının sözleşme nedeni ile yaptığı masrafların ve uğradığı, diğer bir deyişle sözleşme olmasaydı uğramayacak olduğu zararın (menfi zararın) ne miktarda olduğunun belirlenmesi için dosyanın SMMM bilirkişiye tevdi edilmesine karar verilmiştir. 24/11/2023 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacının 2020-2021 yılı yasal defterlerinin açılış onaylarının muntazaman yaptırıldığı, birbirini teyit eder vaziyette işli oldukları yine TTK.nun 64/3 maddesinde yer aldığı şekli ile süresi içerisinde 2020 yılının sene sonu Noter Kapanış Tasdik onayının mevcut olduğu, 2021 Yılının E-Defter Kapanış Beratı Tasdik Onayının mevcut olduğu buradan hareketle davacı... Lojistik Ve Ticaret Limited Şirketi’nin 2020-2021 yılı yasal defterleri lehine delil teşkil eder vaziyette olduğu, davacının resmi defter ve belgelerinde yapılan incelemelerde davalı şirketin 320.01.058 nolu ...Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi Hesap Kodunda izlendiğinin tespit edildiği, sonuç olarak; davacı ile davalı taraflar arasında ticari bir ilişkinin mevcut olduğu, taraflar arasında aracılık faaliyetinin bulunduğu, davacı... Lojistik Ve Ticaret Limited Şirketi’nin 2020–2021 yılı yasal defterlerinin lehine delil teşkil edebilecek vaziyette olduğu, davacı... Lojistik Ve Ticaret Limited Şirketi firmasının yasal defter ve dayanağı belgelerinin tetkikinde taraflar arasındaki ticari çalışmanın davacının yasal defter ve dayanağı belgelerine göre 20.04.2021 tarihinde başlamış olduğu ve 100.138,48.-TL Karşılığı 12.437,40.-USD Tutarlı 10.823,55.-TL’lik davacı... Lojistik Ve Ticaret Limited Şirketi firmasının davalı ...Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi firmasına 20.04.2021 tarihinde yapmış olduğu ödeme ile taraflar arasındaki ticari ilişkinin sonlanmış olduğu ve buradan hareketle davacı... Lojistik Ve Ticaret Limited Şirketi firmasının davalı ...Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi firmasından yasal defter ve dayanağı olan cari hesap ekstresinin karşılığı olarak 30.04.2021 cari hesap tarihi itibari ile 37.854,50.-TL karşılığı 5.000,00.-USD tutarında alacaklı olduğu, davalı ...Sanayi Ve Ticaret A.Ş. firmasının davacı... Lojistik Ve Ticaret Limited Şirketi firmasına kesmiş olduğu davanın konusu olan 20.04.2021 tarihli ... nolu 12.437,40.-USD DOLAR karşılığı 100.138,48.-TL tutarlı ihraç kayıtlı satış faturası içerisinde kayıtlı olan ürünlerden sadece kova yakan (süs) biber turşunun İsrail’de imha edilmiş olduğu görüş ve kanaatine varılabileceği, imha edilen malların tutarının ihraç kayıtlı faturanın toplam tutarı içerisinde %10,87 kısmına tekabül ettiğinin görüldüğü, bu tespite göre imha edilen malların payına düşen giderler ile imha edilen mallara göre davacı... Lojistik Ve Ticaret Limited Şirketi firmasının davalı ...Sanayi Ve Ticaret A.Ş. firmasından talep edebileceği kalemlerin "Davalı ...Sanayi ve Ticaret A.Ş. firmasının davacı... Lojistik Ve Ticaret Limited Şirketi firmasına kesmiş olduğu davanın konusu olan 20.04.2021 tarihli ıhr...nolu 12.437,40.-USD $ DOLAR karşılığı 100.138,48.-TL Tutarlı ihraç kayıtlı satış faturası içerisinde kayıtlı olan ürünlerden sadece 3. sırada bulunan Kova Yakan (süs) Biber Turşu’nun İsrail’de imha edilmiş olan malların toplam faturaya oranına göre imha edilen mallara isabet eden fatura masrafının 1.351,80 USD (Kur 8,0514 / USD=10.883,88TL); ihtarname için noter bedelinin 40,80TL; çeviri için noter bedelinin 47,97TL; gümrük giderlerinin 42,20TL; deniz navlun maliyetinin 2.225,63TL" şeklinde tespit edildiği, davacının, davalıdan ne kadarlık kısmını talep edebileceği ya da edemeyeceğine ilişkin nihai takdirin mahkemenin takdirinde olduğu; davacı... Lojistik Ve Ticaret Limited Şirketi vekili tarafından verilmiş olan 05.05.2022 tarihli beyan yazısının sonuç kısmında davalıya göndermiş olduğu Bakırköy ... Noterliğinin 25.08.2021 Tarih ve... Yevmiye numaralı ihtarnamesi ile bildirimine göre fesih tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte fiili ödeme günündeki döviz kuru üzerinden TL olarak davalıdan tahsili talebinde bulunulmuş olduğu, buna göre davacının 25.08.2021 tarihinden itibaren mi yada 23.11.2021 dava açılış tarihinden itibaren mi faiz talep edip edemeyeceği hususlarında takdirin Sayın Mahkemede olduğu hususlarında görüş bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı, tarafların iddia ve savunmaları, SMMM, nitelikli hesaplamalar uzmanı, gıda mühendisi ve ihracat uzmanı bilirkişilerden oluşan heyet tarafından hazırlanan 21/10/2022 ve 24/05/2023 havale tarihli bilirkişi heyet raporları, SMMM bilirkişi tarafından düzenlenen 24/11/2023 havale tarihli bilirkişi raporu sair deliller birlikte değerlendirildiğinde;
Davacı ile davalı arasında kurulan satış ilişkisine müteakip , davacı tarafın davalı tarafa sözleşme ilişkisinin kurulması ve ticari güvenin oluşması amacıyla teminat niteliğinde... sayı tarihli dekont ile 5.000 USD gönderdiği, davacı tarafın İsrail'e ihracat yapmak amacıyla 600 kova 2 numaralı çubuk salatalık turşusu, 180 kova biberiye biber turşusu, 180 kova yakan biber turşusu, 180 kova yunan biber turşusu, 120 kova domates turşusunun davalı tarafça üretiminin yapılması amacıyla sipariş verdiği, taraflarca imzalanan teyitleşme sözleşmesinde bulunan “İthalat esnasında oluşabilecek ekteki analiz belgesinde bulunan verilerde bir farklılık olması durumunda tüm sorumluluk üretici firmaya aittir” hükmü gereğince, imha edilen ürünlerden doğacak zarardan üretici firma olan davalının sorumluluğunun devam ettiği, ürünlerin İsrail Sağlık Bakanlığı tarafından yapılan analizleri sonucu, acı biberde yüksek çıkan kurşun nedeni ile imha edildiği; diğer turşuların ise renklerinin beyaz ve kokularının bozuk olması nedeni ile imha edildiği fakat bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere acı biber turşusu dışındaki turşuların bozuk olduğu iddiasının herhangi bir rapor veya belge ile desteklenmediği anlaşılmakla davalı ... Salamura Sanayı ve Ticaret A.Ş. Fırmasının davacı... Lojıstık Ve Tıcaret Limited Şirketi firmasına kesmiş olduğu davanın konusu olan 20.04.2021 tarihli 12.437,40.-USD karşılığı 100.138,48.-TL Tutarlı ihraç kayıtlı satış faturası içerisinde kayıtlı olan ürünlerden kova yakan (süs) biber turşunun bedelinin 1.351,80.USD karşılığı 10.883,88.-TL olduğu ve söz konusu tutarın fatura toplam tutarı içerisinde %10,87'lik kısmına tekabül ettiği, söz konusu tutarın iadesinin gerektiği yine taraflara ait ticari defterler üzerinde yapılan incelemeler neticesinde alacaklı olduğu belirtilen ve dava konusu sözleşme uyarınca davacı... Lojistik ve ticaret Limited Şirketi firması tarafından davalı ...Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'ne teminat olarak verilen 5.000 USD'nin iadesinin gerektiği anlaşılmakla 6351,80 USD alacak talebinin kabulü ile 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 99. maddesi gereğince 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizi Hakkında Kanun'un 4/a. maddesi uyarınca 01.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek meri en yüksek kısa vadeli banka kredi faizi oranında işleyecek faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası Döviz Satış Kuru Türk Lirası karşılığının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, dava konusu kova yakan (süs) biber turşu bedelinin toplam fatura bedeline oranlandığında davacı tarafından yapılan giderlerden 4.095,00 TL deniz navlunu ücreti alacak talebinin kısmen kabulü ile 2225,63TL alacağın 01.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine fazlaya ilişkin talebin reddine, 300,00 TL gümrük alacak talebinin kısmen kabulü ile 42,20 TL alacağın 01.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine fazlaya ilişkin talebin reddine,441,33 TL noter onaylı çeviri ücreti alacak talebinin kısmen kabulü ile 47,97 TL alacağın 01.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine fazlaya ilişkin talebin reddine, 375,32 TL ihtarname ücretinin alacak talebinin kısmen kabulü ile 40,80 TL alacağın 01.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine fazlaya ilişkin talebin reddine ve yine davacının menfi zararına ilişkin 5000,00 TL tazminat talebinin ispat yükünün davacıya ait olduğu fakat davacının söz konusu zararına ilişkin ispata elverişli bilgi belge ibraz edemediği anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜ KISMEN REDDİ İLE
6351,80 USD alacak talebinin KABULÜ İLE 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 99. maddesi gereğince 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizi Hakkında Kanun'un 4/a. maddesi uyarınca 01.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek meri en yüksek kısa vadeli banka kredi faizi oranında işleyecek faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası Döviz Satış Kuru Türk Lirası karşılığının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4.095,00 TL deniz navlunu ücreti alacak talebinin kısmen kabulü ile 2225,63TL alacağın 01.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine fazlaya ilişkin talebin reddine,
300,00 TL gümrük alacak talebinin kısmen kabulü ile 42,20 TL alacağın 01.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine fazlaya ilişkin talebin reddine,
441,33 TL noter onaylı çeviri ücreti alacak talebinin kısmen kabulü ile 47,97 TL alacağın 01.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine fazlaya ilişkin talebin reddine,
375,32 TL ihtarname ücretinin alacak talebinin kısmen kabulü ile 40,80 TL alacağın 01.09.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine fazlaya ilişkin talebin reddine,
Davacının menfi zararına ilişkin 5000,00 TL tazminat talebinin reddine
2-492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince karar tarihi itibariyle alınması gereken 13.312,23-TL karar ve ilam harcından, davanın açılışı sırasında peşin olarak yatırılan 853,88-TL harç ile 1.250,00-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 11.208,35‬-TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 87,50-TL elektronik tebligat ve 4.600,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.687,50-TL yargılama giderinin davanın kabul oranı dikkate alınarak 4.503,92-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yatırılan 853,88-TL peşin harç, 59,30-TL başvurma harcı ve 1.250,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.163,18‬-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacının kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca 31.180,75-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalının kendisini vekille temsil ettirdiği göz önünde bulundurularak karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri uyarınca 7.943,27‬-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 1.320,00-TL zorunlu arabuluculuk yargılama giderinin davanın kabul oranı dikkate alınarak, 51,70-TL'sinin davacıdan tahsili, 1.268,30-TL'sinin davalıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,
8-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK'nun 343 ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek bir dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.25/01/2024

Katip ...
e-imza

Hakim ...
e-imza