İZMIR 6. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/488 Esas
KARAR NO : 2024/116
DAVA : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 28/09/2020
KARAR TARİHİ : 12/02/2024
Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili İzmir Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ve, davalı ... İnşaat Proje Taahhüt Sanayi ve Ticaret Ltd Şti ile diğer davalılar olan ... ve ... arasında, 28/08/2015 tarihinde sözleşme imzalandığını, Davalılar hem şirket hem de şahıs olarak; “Yüklenici olarak her üç kişide müştereken müteselsilen sözleşme konusu yükümlülüklerden sorumludur”, maddesi uyarınca sözleşmeyi Yüklenici sıfatıyla birlikte imzaladıklarını iş bu sebeple; huzurdaki davada Yükleniciler, birlikte davalı sıfatına sahip olduğunu müvekkil şirkete ait ... İli ... İlçesi ... Köyü ... Mevkii ... ada ... parsel 33.500 m² taşınmazın sözleşmede belirlenen şartlara göre inşaa işinin yapılması olduğunu, sözleşmenin 11 ve 12. Maddesi uyarınca her türlü Sigorta Priminin ödenmesi ve oluşacak kazalarda her türlü sorumluluğun tamamen davalılara ait olduğunu, davalıların kendi bünyesindeki personellere ilişkin SGK bildirimini zamanında yapmaması ve yine kendi personeline ait iş kazası bildirimini zamanında yapmamaları sebebiyle SGK tarafından davalı şirkete idari para cezası uygulandığını, davalı şirket ve diğer davalılar SGK tarafından kesilen idari para cezasını ödememiş ve sonunda müvekkil şirket, davalıların sorumlu olduğu idari para cezasını 17.05.2019 tarihinde 7.745,84 TL olarak ödemek zorunda kaldığını, müvekkil şirket, taraflar arasındaki sözleşme ve Borçlar Kanunu uyarınca, davalıların sorumluluğunda olan 7.745,84 TL bedelin tahsili için İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatmış ancak davalılar haksız ve mesnetsiz olarak takibe itiraz ettiklerini, davalıların icra takibine haksız itirazı üzerine, 14.09.2020 tarihinde itirazın iptali davası öncesinde zorunlu arabulucu başvurusunda bulunulduğunu, arabuluculuk oturumu yapıldığını, ancak anlaşma sağlanamadığını, Dava konusu alacağın likit bir alacak olup, davalı şirketin sadece alacağı sürüncemede bırakmak için itiraz ettiğini, bu sebeple huzurdaki davada davalı şirketin % 20'den az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesine vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesi ekinde yer alan sözleşme ile ilgili müvekkili şirketin ödenmeyen hak edişleri için İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi ...E. Sayılı davası ile itirazın iptali davası devam ettiğini, müvekkili şirket; bahse konu dava ile davacı şirketten 2.759.681,02-TL alacağını talep ettiğini, HMK m. 166 hükmü gereği davaların birleştirilmesini talep ettiklerini, müvekkilleri hakkında İzmir ... İcra Dairesi ... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, ödeme emrine de bakıldığında görüleceği üzere açıklama kısmında "Asıl Alacak" ifadesi yer aldığını, icra takibinin ne için açıldığı belli olmadığını, müvekkili şirket davacı tarafa borçlu değil aksine alacaklı olduğundan icra takibine itiraz edildiğini, bu sebeple icra inkar tazminatı talepleri yerinde olmadığını, müvekkili şirket ile davacı şirket arasında eser sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin 12. Maddesi ile herhangi bir kaza meydana gelmesi halinde yüklenicinin sorumluluğu tahdidi olarak belirlendiğini, bugüne kadar sözleşme konusu işin yapımı sırasında iş kazası meydana gelmesi halinde maddi ve manevi tazminat ödemeleri yapılmış, hukuk davası açılmasına gerek kalmadığını, gerek davacı ile yapılan sözleşme gerekse iş sözleşmesi ile üstlenilmiş olan yükümlülükler yerine getirildiğini, iş kazası sonucunda bir işçinin vefat etmesi halinde mirasçıları ile yapılan anlaşma çerçevesinde protokol ve feragatnameler imzalandığını, sözleşme ile bağlantılı olarak istihdam edilen işçilerin işçilik alacakları ve SGK primleri ve sair alacakları müvekkili şirket tarafından ödendiğini, müvekkili şirket sözleşmenin 11 ve 12. Maddelerindeki yükümlülüklerine riayet ettiğini, davacı taraf itirazın iptali davası ile sözleşme ilişkisine dayalı olarak alacağının var olduğunu iddia ettiğini, oysa sözleşme bir bütün olarak değerlendirildiğinde ve müvekkili şirketin ödenmeyen hak ediş alacakları dikkate alındığında müvekkili şirketin borçlu değil alacaklı olduğu görüleceğini, dava dilekçesi ile icra takibine konu edilen alacağın; müvekkili şirkette çalışan işçinin SGK bildirimini süresinde yapmaması ve iş kazası bildiriminin süresinde yapılmamasından kaynaklı olarak kesinlen idari para cezası olduğu ifade edildiğini, ancak bu idari para cezasının hangi somut iş kazası ve hangi işçi ile ilgili olduğu anlaşılamayacağını, bu sebeple hangi iş kazası ile ilgili ceza ödendiği somutlaştırılırsa bu hususla ilgili delil sunma haklarını da saklı tuttuklarını, müvekkillerinin, kesilecek idari para cezaları ile ilgili sözleşmeden kaynaklı olarak bir yükümlülüğü bulunmadığını, iş kazası sebebi ile sözleşme ile üstlenilen maddi ve manevi tazminat alacağı ödemeleri, prim ödemeleri ve sair ödemeler yapıldığını, bir diğer yandan cezaların şahsiliği ilkesi gereği davacı tarafın ödediğini iddia ettiği idari para "ceza"sını ödemek gibi bir yükümlülüğü bulunmadığını, cezayı uygulayan idarenin bu yönde bir işlemi olması halinde ise itiraz edilip iptal edilmesi pekala mümkün olduğunu, nasıl ki işveren davacı şirket yetkilisi iş kazası sebebi ile taksirle öldürmeden dolayı yargılanmadığı gibi kesilen idari para cezasından da sorumlu olmadığını, davacı tarafın yapmış olduğunu iddia ettiği ödeme, yapmak zorunda olmadığı bir ödeme olup sözleşme kapsamında istenmesi mümkün olmadığını, idare tarafından böyle bir işlem uygulanmış olsa bile bu işlem hukuka aykırı olduğunu, davacı tarafın cezanın iptali yoluna gitmek yerine haksız bir cezayı ödedikten sonra müvekkiline rücu etmesi sözleşmeye dayalı olarak talep edilemeyeceğini, dava sözleşmede imzası bulunan müvekkillerine karşı ikame edildiğini, bu husus da hukuka aykırı olduğunu, idari para cezası; mevzuat ile öngörülen yükümlülüklerini yerine getirmeyen yükümlü veya yükümlülere uygulandığını, bu nevi cezalar bakımından müvekkili şirket ...nin sorumluluğu tartışılacak olup diğer müvekkilleri ... ve ...'in hiç bir şekilde sorumluluğu olmadığını, müvekkillerinin davacıya herhangi bir borcu olmamakla ve kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı tarafın ancak müvekkili şirket ...'ye rücusu tartışılabilir, gerçek kişi müvekkillerine hiç bir şekilde rücu mümkün olmadığını, gerçek kişi müvekkillerinin kanunen böyle bir yükümlülüğü olmadığını, İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi ...E. Sayılı davası ile birleştirilmesine, nihayette davanın reddine, %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiş ve savunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE & NETİCE VE KANAAT:
İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas- ... karar nolu kararı ile "...İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyası arasında hukuki ve fiili irtibat bulunduğundan, işbu dosyanın HMK 166. maddesi gereğince İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas Sayılı dosyası ile birleştirilmesine.." karar verilmiş ve mahkememizin ...esas sayılı dosyası içine alındığı, 15/06/2023 tarihli duruşmanın 1 nolu ara kararı uyarınca "..Mahkememiz dosyası ile birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas ... Karar sayılı dosyasının işbu dosyadan tefriki ile Mahkememizin başka bir esasına kaydına," karar verildiği ve mahkememizin ... esasına kaydı yapılmıştır.
Taraflar arasında akdedilen 28/05/2015 tarihli Sözleşmenin 11 maddesinin son cümlesinde ''Yüklenicinin personelinin güvenlik talimatlarına uymaması nedeni ile iş kanunu ve diğer mevzuatlardan kaynaklanan mükellefiyetlerin tamamı yükleniciye aittır.'' yine sözlemenin KAZALAR başlılı 12 maddesinde '' Yüklenici iş güvenliği ve işçi sağlığı ile yapı işlerinde işçi sağlığı ve iş güvenliği yönetmeliklerimini mecbur kıldığı bir işle ilgili her türlü iş sağlık ve güvenliği ve işçilerin emniyet ve sağlık tedbirlerini geçerli ekipmanlarını almaya mecburdur.İnşaat esnasında gelebilecek kazalardan ve kazaların sebep olacağı maddi ve mavi zararlardan doğrudan doğruya yüklenici sorumludur.İşin teknik idaresinin kendisine ait oması ve emniyet tedbirlerini almasının da kendi sorumluluğunda bulunması sebebiyle ceza sorumluluğu da kendisine aittir.'' düzenlemelerine yer verildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce deliller toplanmış, İzmir ... İcra Dairesi ... Esas sayılı dosyası, Kemalpaşa Sulh Hukuk Mahkemesinin ...-...-... D. İş Dosyaları celbedilmiş ve incelenmiş, bilirkişi raporu alınmıştır.
Mahkememizin ...esas sayılı dosyasında Bilirkişi heyetine resen tayin edilecek nitelikli hesap uzmanı bir bilirkişinin katılımıyla taraf vekillerinin bilirkişi ek raporuna itirazları irdelenmek suretiyle asıl dosya yönünden davacı tarafça davaya konu edilen taraflar arasındaki sözleşmeye göre davaya konu edilen işler ve ek işler nedeniyle davacı tarafın ödenmemiş alacağının bulunup bulunmadığı, varsa miktarı, dava konusu olup tespit edilen ek işlerin ayrıca yapıldığı tarih itibariyle piyasa değerlerinin miktarları da seçenekli şekilde belirtilmek suretiyle asıl dosya yönünden davacı tarafın takip ve dava konusu edilen alacağının bulunup bulunmadığı, varsa miktarının tespiti, birleşen ... ATM'nin dosyası yönünden alacağın varlığı ve miktarı, birleşen ... ATM'nin dosyası yönünden cezai şart talep koşullarının bulunup bulunmadığı, varsa miktarlarının tespitine yönelik bilirkişilerden yeniden ek rapor alınmasına karar verildiği, bilirkişi heyetinden alınan raporda özetle;
Davacı ... Ltd.Şti. sözleşme gereği davalılardan ... İnşaat Ltd.Şti.nin ödemesi gereken 7.745,84.-TL tutarındaki İPC nı 17/05/2019 tarihinde ...bank T.O.A kanalıyla SGK ya ödendiği anlaşılmıştır.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlik Sigortası Kanununun gereği ''sigortalı Sayılan kişileri çalıştıran gerçek (işveren,işveren vekili,alt işveren,yüklenici, ) veya tüzel kişiler ile tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlar işverendir. " 5510 sayılı kanun gereği ... Şti. dava konusu olaydan ötürü işveren sıfatına haiz olup, Yargıtay ... HD. 21/01/2020 tarih ve ... E.-... K.sayılı kararında da vurgulandığı üzere ''5510 sayılı Kanunun 102. maddesi gereğince, işverenin kanunla düzenlenen yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde idari para cezası ile sorumlu olacağı düzenlenmiş ise de, idari para cezasının, neticede bir cezai yaptırım olup, cezaların şahsiliği ve kanunsuz suç ve ceza olmaz ilkelerine göre, asıl borçlu tüzel kişilik hakkında düzenlenmesi nedeniyle, temsil ve ilzama yetkili kişi sıfatı ile hareket edenlerin şahsen sorumlu tutulamayacağı dikkate alınmalıdır.'' Bu itibarla da, bahsi geçen İPC nın ödeme yükümlülüğünden, kanunun düzenlemesi ve Yargıtay kararları gereği sadece ... Ltd.Şti sorumludur. Diğer yandan tarafların serbest iradeleri ile akdettikleri eser sözleşmesi gereği de, taraflar İPC ödemesinden ... ve diğer davalıların sorumlu olacağı kararlaştırılmıştır.
Mahkemenizin dosyası ile birleştirilen İzmir .... AT.M'nin ... Esas sayılı dosyası yönünden uyuşmazlık konusu değerlendirildiğinde;
Takdiri tamamen mahkemenize ait olmak üzere, davalı şirketin ödeme sorumluluğunda olduğu ve davacı tarafından SGK na ödenen 7.745,84.-TL tutarındaki İPC nın rucüen tahsili veya sebepsiz zenginleşme hükümleri gereği ,davalı şirket ve yüklenici sfatıyla imzası bulunan diğer davalılar ... ve ...'ten takip tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile talep edebileceği, kanaatine varıldığı rapor edilmiştir.
Dava; İİK'nın 67. maddesi uyarınca eser sözleşmesinden kaynaklı olarak itirazın iptaline ilişkindir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki uyuşmazlığın eser sözleşmesi gereğince davacının SGK'ya ödemiş olduğu para cezasının davalıdan talep edilip edilemeyeceği edilebilecek ise miktarı davalının söz konusu bedelden sorumlu tutulup tutulamayacağı noktalarında toplandığı,
Somut olayda; davacı şirket ve davalı ... İnşaat Proje Taahhüt Sanayi ve Ticaret Ltd Şti ile diğer davalılar olan ... ve ... arasında 28/08/2015 tarihinde sözleşme imzalandığı, davalıların, davacı şirkete ait ... İli ... İlçesi ... Köyü ... Mevkii ... ada ... parsel 33.500 m² taşınmazın sözleşmede belirlenen şartlara göre inşaa işinin yapılması olduğu, davalıların kendi bünyesindeki personellere ilişkin SGK bildirimini zamanında yapmaması ve yine kendi personeline ait iş kazası bildirimini zamanında yapmamaları sebebiyle SGK tarafından davalı şirkete idari para cezası uygulandığı, davalı şirket ve diğer davalılar SGK tarafından kesilen idari para cezasını ödememesi nedeniyle davacı şirket, davalıların sorumlu olduğu idari para cezasını 17.05.2019 tarihinde 7.745,84 TL olarak ödedikleri ve taraflar arasında imzalanan sözleşme ve Borçlar Kanunu uyarınca, davalıların sorumluluğunda olan 7.745,84 TL bedelin tahsili amacıyla icra takibi başlandığı, tarafların takibe itiraz etmesi üzerine takibin durduğu anlaşılmakla,
Mahkememizce yapılan yargılamada toplanan deliller ile dosyada mevcut diğer tüm bilgi ve belgeler ile dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı ... Ltd.Şti. sözleşme gereği davalılardan ... İnşaat Ltd.Şti.nin ödemesi gereken 7.745,84.-TL tutarındaki İPC'nı 17/05/2019 tarihinde ...bank T.O.A kanalıyla SGK ya ödendiği,
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlik Sigortası Kanununun gereği ''sigortalı Sayılan kişileri çalıştıran gerçek (işveren,işveren vekili,alt işveren,yüklenici,) veya tüzel kişiler ile tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluşlar işverendir. " 5510 sayılı kanun gereği ... Şti. dava konusu olaydan ötürü işveren sıfatına haiz olup,
Yargıtay ... HD. 21/01/2020 tarih ve ...7 E.- ... K.sayılı kararında da vurgulandığı üzere ''5510 sayılı Kanunun 102. maddesi gereğince, işverenin kanunla düzenlenen yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde idari para cezası ile sorumlu olacağı düzenlenmiş ise de, idari para cezasının, neticede bir cezai yaptırım olup, cezaların şahsiliği ve kanunsuz suç ve ceza olmaz ilkelerine göre, asıl borçlu tüzel kişilik hakkında düzenlenmesi nedeniyle, temsil ve ilzama yetkili kişi sıfatı ile hareket edenlerin şahsen sorumlu tutulamayacağı dikkate alınmalıdır.'' şeklinde kararı bulunduğu,
Bu itibarla bahsi geçen İPC'nın ödeme yükümlülüğünden, kanunun düzenlemesi ve Yargıtay kararları gereği sadece ... Ltd.Şti sorumlu olduğu, diğer yandan tarafların serbest iradeleri ile akdettikleri eser sözleşmesi gereği de, taraflar İPC ödemesinden ... ve diğer davalıların sorumlu olacağı kararlaştırıldığı, davalı şirketin ödeme sorumluluğunda olduğu ve davacı tarafından SGK na ödenen 7.745,84.-TL tutarındaki İPC nın rucüen tahsili veya sebepsiz zenginleşme hükümleri gereği davalı şirket ve yüklenici sfatıyla imzası bulunan diğer davalılar ... ve ...'ten takip tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile talep edebileceği anlaşılmakla davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, alacak likit olduğundan icra inkar tazminatına hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
1-DAVANIN KABULÜNE,
i-)İzmir ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı takip dosyasında davalı tarafından takibe yapılan itirazın iptali ile 7.745,84 TL alacak üzerinden takibin devamına,
ii-)Davalılar tarafından yapılan itirazın haksız ve alacağın likit olduğu kabul edildiğinden hüküm altına alınan 7.745,84 TL alacak üzerinden hesaplanacak %20 icra-inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 529,11 TL nisbi karar ve ilam harcından peşin alınan 93,55 TL peşin harcın mahsubu ile eksik kalan 435,56 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye gelir kaydına,
3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 7.745,84 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 385,00 TL tebligat gideri, 151,00 TL e-tebligat masrafı, 2.319,95 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplamı 2.855,95 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 54,40 TL başvurma harcı, 93,55 TL peşin harç toplamı 147,95 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalılar tarafından yatırılan delil avansı ve yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Davacı tarafından yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının kararın kesinleşmesinden sonra resen davacıya iadesine,
8-1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen 6183 sayılı kanun hükümleri kapsamında tahsiline,
Dair ; davacı vekilinin yüzüne karşı, Davalı ... ve ... vekilinin yüzüne karşı, davalı asil ...’in yokluğunda,
Dair; HMK 341/2 hükmü mucibince kanunyolu olmaksızın miktar itibarıyla KESİN olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.12/02/2024
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı
TAVZİH ŞERHİ
Her ne kadar hüküm kısmının 1-i fıkrasında ki "davalı tarafından" ve 1-ii fıkrasında ki "davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine" şeklinde kabul kararı verilmişse de; kararın yazım sırasında iki davalının bulunduğu anlaşılmış;
Bu anlamda hüküm kısmının 1-i fıkrasında ki "davalı tarafından" hüküm fıkrasından çıkartılarak, "davalılar tarafından" şeklinde,
1-ii fıkrasında ki "davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine" hüküm fıkrasından çıkartılarak "davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine" şeklinde; tavzih babında iş bu metin tanzim edilmiş ve kararın tavzihine dair karar verilmiştir. 12/02/2024
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı