T.C.
İZMİR
6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2018/122 Esas
KARAR NO : 2024/54
DAVA : Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 20/12/2018
BİRLEŞEN İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN
2019/122 ESAS 2019/600 KARAR SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN
DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 29/04/2019
KARAR TARİHİ : 24/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalılardan ... hisselerinin tamamını kendisine devrettiğinden tek ortaklı şirket durumuna geçtiğini, hisselerini devretmeden önce ...'ın şirket müdürü ve münferit imza yetkilisi olduğunu, ...'ın hisselerin devri ve müdürlük yetkisinin iptaline müteakip 19/11/2018 tarihinde şirket açıklaması isimli yazısında şirketin herhangi bir borcu olmadığını açık ve net beyan ettiğini ancak Bornova ...Noterliği'nden keşide edilen 12/12/2018 tarih ve... yevmiye sayılı protestosunda ... tarafından şirket kaşesi altına imzalanmış, 01/08/2017 tanzim tarihli ve 10/12/2018 vadeli 30.000 Dolarlık bir senedin olduğu ve davalılardan senet alacaklısı olarak görünen ... tarafından ciro edilmiş olduğu anlaşılan ciranta ... tarafından ciro edilen ve ciranta alacaklısı olduğu ... tarafından protesto edilen bir senet olduğu ve ödenmesinin talep edildiğini, protesto ile şirkete bildirilen senedin verilmemiş olması ve sonradan düzenlendiğinin açık ve net olduğunu, ticari defter ve kayıtlarda da böyle bir senedin olmadığını ve borcun bulunmadığını belirtip dava konusu senedin tahili halinde şirketin ileride telafisi imkansız maddi ve manevi zararlara uyrayacağı muhtemel olduğundan dava konusu senedin teminatsız olarak verilecek mahkeme kararının kesinleşmesine kadar senedin ödenmesini engeller mahiyette ve muhtemel icra takiplerinin durdurulması amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin mahkememizin 26/12/2018 tarihli ara kararı ile talebin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili ...'ın takibe konu senette lehtar veya ciranta olmadığını, senetle hiçbir fiili ve hukuki ilişkisi olmadığını, müvekkilinin ayrıca takip dosyasındada taraf olmadığını, taraf olmasınında hukuken mümkün olmadığını, husumetin HMK gereğince dava şartı olup,husumet yokluğu nedeniyle müvekkili aleyhinde açılan davanın reddi gerektiğini belirterek müvekkili yönünden açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının temel borç ilişkisinden sorumlu tutulamayacağı iddiasıyla borcu ödemekten kaçınma hakkına yönelik bedelsizliğe dayalı bir menfi tespit davası olduğunu ve davacı tarafça kişisel def’ilerden olan bu hususun lehtar haricinde diğer cirantalar ve son hamil ... tarafından da bilindiğini ve tüm bu kişilerin bile bile borçlunun zararına hareket ettiğini iddia ettiğini, bu durumda davacı tarafın hem bedelsizlik iddiasını hem de kötüniyetle iktisap hususunu ispatla yükümlü olduğunu, zira yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre davacı taraf, önce borçlu olmadığını usulüne uygun delillerle kanıtlamalı ve daha sonra hamilin senedi bedelsiz olduğunu bile bile kötüniyetle iktisap ettiğini ispatlaması gerektiğini, bilindiği üzere kambiyo senetlerine ilişkin bedelsizlik iddiasının da ancak yazılı delille ispatlanabileceğini, davacı tarafın, asıl dava dilekçesinde, takibe konu 01.08.2017 tanzim 10.12.2018 vade tarihli senedin eski şirket yetkilisi ve ortağının sonradan şirket adına senet tanzim etmesi ile oluşturulduğunu belirterek senet lehtarı ... ile borçlu şirketin herhangi bir irtibatı hukuki ilişkisi bulunmadığını, senedin temelsiz olduğunu ve ticari defterlere kayıtlı olmadığını iddia etmiş iken birleşen dosya dava dilekçesinde lehtar ...’ın şirketin kiralanan işyerinin birinci etap ve bir kısım işlerinde taşeron olarak hizmet verdiğini ve bu şahsa ödeme yapıldığını açıkladığını, her iki iddia arasındaki farklılık bariz olup esasen davacı borçlu şirket ile lehtar ... arasında senedin malen kaydı ile düzenlenmesine sebep teşkil edecek temel bir hukuki ilişki olduğu sonraki beyanlardan anlaşıldığını, bu hususta açık ikrar ile birlikte havale yolu ile yapılan ödemelerin bir ilişkinin ürünü olduğunu, bu durumda davacı tarafın, dava konusu edilen ve takibe konu yapılan malen ibareli kambiyo senedinin bedelsiz olduğunu yazılı delil ve belge ile ispatla yükümlü olduğunu, sonuç olarak söz konusu senet bedelsiz olmayıp eldeki davada, davacının önce lehtara karşı bononun bedelsiz kaldığını ispat etmesi ve bunu başardıktan sonra hamilin kötü niyetini ispat etmesi gerektiğini, bu iki şartın ise somut olayda yeri bulunmadığından ikame edilen menfi tespit davasının reddini talep etmiştir.
Mahkememizin 26/12/2018 tarihli ara kararı ile davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin verilen ara kararın davacı vekili tarafından istinaf edildiği, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi... Hukuk Dairesinin 18/09/2019 tarih ...K. Sayılı ilamı ile 29/05/2019 tarih ... Esas sayılı ara kararına karşı davacı vekili tarafından ileri sürülen istinaf başvuru sebeplerinin HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizin 21/01/2019 tarihli ara kararıyla ise Davacı tarafın ihtiyati tedbir talebinin İİK'nun 72/2.maddesi gereğince kabulü ile İzmir... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı dosyasında icra takibinin durdurulmasına yönelik ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır.
Mahkememizce verilen ihtiyati tedbir kararına davalı ... vekili tarafından itiraz edildiği, mahkememizce ihtiyati tedbire itiraza ilişkin açılan celsede İtiraz eden vekilinin itirazının kabülü ile mahkememizin 21/01/2019 tarih ,... Esas sayılı kararıyla verilen İzmir...İcra Müdürlüğü'nü... Esas sayılı dosyasındaki ihtiyati tedbirin kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekilinin 05/04/2019 havale tarihli dilekçesi ile dava konusu 01/08/2017 tanzim tarihli ve 10/12/2018 vadeli 30.000 dolarlık senet ile ilgili ... tarafından başlatılan İzmir... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyasında başlatılan takibin durdurulmasına karar verilmesi talep ettiği, mahkememizce verilen 18/04/2019 tarihli ara kararı ile HMK 125/1 mad. Koşulları oluşmadığından ve mahkememizde açılan menfi tespit davasının keşidecisi ve lehtar arasında hüküm ifade eden davalardan olması nedeniyle İİK 72/2 maddesi gereğince koşulları oluşmayan ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesinin... karar sayılı 15/05/2019 tarihli birleştirme kararı gereği dosyanın mahkememiz dosyası ile birleştirildiği anlaşılmıştır.
Birleşen İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin...K. sayılı dosyasında davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ...'un, 30.000-USD bedelli, 01.08.2017 tanzim, 10.12.2018 vade tarihli, Protesto Tanzimi 12.12.2018 olan senede dayanarak (16 gün sonra) 28.12.2018 tarihinde kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlattığını, bu takip İzmir ...İcra Dairesinin ...sayısına kaydolduğunu, davalı yetkilinin hamil olmadığını, kambiyo takibini yapamayacağını, davalı ...'un ödememe protestosu düzenlendikten sonra bonoyu devraldığı ve dolayısıyla bu devir işleminin Türk Borçlar Kanunu uyarınca alacağın temliki niteliğinde olduğunu, TBK.184/1'de 'alacağın devrinin geçerli olabilmesi için yazılı olması gerektiğinin' açıkça düzenlendiğini, buradaki yazılılığın, ispat şartı değil; geçerlilik şartı olduğunu, son ciranta ...'ün senede ilişkin olan alacağını davalı ...'a yazılı bir devir sözleşmesiyle devretmediğini, bu durumda davalı ...'un yetkili hamil sayılamayacağını, ayrıca takip alacaklısına usulüne uygun yapılmış bir ciro bulunmadığı gibi alacağın temliki anlamına gelecek bir devir işleminin de gerçekleştirilmediğini, takip alacaklısının adının senet metninde/ciro silsilesinde hiç yer almadığını, bu nedenlerle takip alacaklısı ...'un takibe konu bononun yetkili hamili olmadığı, dolayısıyla alacak hakkının mevcut olmadığından davacı şirkete karşı takip başlatamayacağını, bu nedenlerle; öncelikle, hakkında sahtelik iddiasında bulundukları senede dayanan İzmir ...İcra D... sayılı takibin HMK.209/1 uyarınca teminatın alınmaksızın durdurulmasına, bu talebin reddi halinde; İİK.72/3 uyarınca alacağın %15'i tutarındaki teminat karşılığında ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesine ödenecek paranın alacaklıya verilmemesine, davacı şirketin borçlu olmadığının tespiti ile İzmir...İcra D.... sayılı takibin iptaline, takip alacaklısı davalıya yapılacak bütün ödemelerin ödeme tarihinden işleyecek faiziyle istirdadı ile şimdiye kadar fiili haciz sırasında borçlu olunmadığı halde ödenen 56.840,00 TL'nin ödeme tarihi olan 18.01.2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle beraber davalıdan tahsiline, borçlu olmadığı halde yapılan haciz işlemi nedeniyle davacı şirketin uzun bir süre boyunca yüksek değere sahip mahcuz malları üzerinde tasarruf edemediği göz önünde tutularak takdiren alacağın %35'i tutarında haksız icra tazminatının faiz tatbikiyle davacıyı menfi tespit davası açmaya zorlayan davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin faiz tatbikiyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına ilişkin UYAP evraklarında, takibin ... vekili tarafından ... Deniz Ürünleri Gıda Turizm San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti. aleyhine 22.910,59 TL ve 30.124,76 USD (takip tarihi itibarıyla karşılığı 163.944,97 TL'dir) olmak üzere toplam 186.855,56 TL üzerinden 28/12/2018 tarihinde başlatıldığı anlaşılmıştır.
İzmir...İcra Müdürlüğü'nün... E sayılı dosyasına ilişkin UYAP evraklarında, takibin ... vekili tarafından ... Deniz Ürünleri Gıda Turizm San. ve Tic. İth. İhr. Ltd. Şti., ... aleyhine 27.11.2017 keşide 27.11.2018 ödeme tarihli 30.000,00-USD bono nedeniyle 30.109,64 USD (takip tarihi itibarıyla karşılığı 160.210,38 TL'dir) üzerinden 26/12/2018 tarihinde başlatıldığı anlaşılmıştır.
Yine mahkememizin 30/05/2019 tarihli ara kararı ile Davacılar vekilinin ihtiyati tedbir talebinin İ.İ.K. 72/3 maddesi gereğince kabulü ile; Takip çıkış miktarı (22.910,59 TL ve 30.124,76 USD (takip tarihi itibarıyla karşılığı 163.944,97 TL'dir) olmak üzere toplam 186.855,56 TL) üzerinden %15 oranında (28.028,334 TL) teminat yatırılması ya da kesin ve süresiz banka teminat mektubu sunulması halinde; İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasında icra veznesine yatan paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir konulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; Asıl dava yönünden davacı ... Deniz Ürünleri Gıda Turizm San.ve Tic.İth.İhr.Ltd.Şti'nin 01/08/2017 tanzim ,10/12/2018 vade tarihli, 30.000 Amerikan Doları bedelli senet nedeniyle borçlu olup olmadığının tespiti ile birleşen dosya yönünden İzmir...İcra Müdürlüğü'nün ...ındaki takibe konu aynı senet yönünden borçlu olup olmadığının ve takibin iptali koşullarının oluşup oluşmadığı istemine yönelik olduğu tespit edildiği anlaşılmıştır.
Mahkememiz dosyası uyuşmazlık konularında rapor düzenlenmek üzere SMMM uzmanı bilirkişi ... tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından mahkememize ibraz edilen ayrıntılı ve gerekçeli raporunda özetle; Davacı ...Deniz Ürünleri Gıda Turizm Sanayi ve Ticaret İthalat İhracat Ltd. Şti'nin 2017-2018 yıllarına ait yevmiye ve kebir defterlerinin 6102 sayılı TTK'nun 64/34madde:si ve VUK. 221. ve 222. Maddeleri uyarınca noter açılış onaylarının yasal süresinde yaptırıldığı, 6100 sayılı H.M.K 222. Maddesi göre delil vasfına sahip olma değerlendirmesinin takdiri Mahkemeye ait olmak üzere; 2017-2018 yılına ait yevmiye defterlerinin 6102 sayılı T.T.K 64/3. maddesi uyarınca bir sonraki yılın altıncı ayının sonuna kadar yapılması gereken noter kapanış tasdikinin yasal süresi içinde yaptırıldığı, İzmir... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyasında takip başlatılan 01.08.2017 keşide tarihli, 10.12.2018 vade tarihli, 30.000,00 Amerikan Doları bedelli senedin davacı şirket defterlerinde kayıtlı olmadığı, şirket defterlerinde (Davalılar) Senet lehdarı ..., diğer cirantalar ..., ... ve senet için takip başlatan ... ile ilgili herhangi bir ticari ilişki ya da borç kaydı bulunmadığı, asıl Dava yönünden; Davacı ...Deniz Ürünleri Gıda Turizm Sanayi ve Ticaret ithalat İhracat Ltd Şti'nin 01.08.2017 tanzim, 10.12.2018 vade tarihli 30. 000,00 Amerikan Doları bedelli senet nedeniyle borçlu olmadığı, Birleşen Dava yönünden; İzmir ...İcra Müdürlüğü'nün... E. sayılı dosyasındaki takibe konu aynı senede ilişkin olarak Davacı ...Deniz Ürünleri Gıda Turizm Sanayi ve Ticaret İthalat İhracat Ltd Şti'nin borçlu olmadığı görüş ve kanaatine varıldığı belirtilmiştir.
Davacı vekilinin davalı ... yönünden açılan davanın vazgeçildiği bildirdiği, mahkememizin 12/04/2021 tarihli celsesine ait duruşma zaptının davalı ...'e tebliğ edildiği, davalı ...'ün beyan dilekçesi ile özetle; davacı yanın davanın geri alınması yönündeki beyanını kabul ettiğini, davayı kabul etmediğini, esnaf olduğunu, kimse ile işbirliği yapıp sahte senet düzenleyip piyasaya vermediğini, davacı firmayı muhitteki herkes bilir, ...'ın bu firma ile olan ticaretini, fabrikanın kurulumunda her gün orda olduğunu, hammadde sağladığını da bildiğini, ortada bu senede güvenmemem için hiçbir sebep olmadığını, bu nedenle davanın geri alınmasına muvafakat ettiğini ve haksız açılan davada hakkında “karar verilmesine yer olmadığına” ilişkin hüküm tesis edilmesini talep etmiştir.
İzmir ... ATM dosyasının fiziken celp edilerek incelenmesinde yeni esasının... E. olduğu, istinaf kararının İzmir BAM 14.Hukuk Dairesinin kararı ile özetle savcılık dosyasının beklenmeden karar verilmesi nedeniyle kararın kaldırıldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizin 15/11/2023 tarihli celsesinin 3 nolu ara kararı ile davacı vekiline yemin deliline dayanıp dayanmadığı ile ilgili beyanda bulunması süre verildiği, davacı vekilinin 28/11/2023 tarihli beyan dilekçesi ile HMK. İspat ve Deliller Kısım - 3. Bölüm, 225 vd. Md. de düzenlenen yemin, iddianın ispat vasıtalarından birisi olduğunu, dava dilekçesi ve sunulan Delil dilekçesinde yazılı bulanan delillerin ispat için yeterli içerikte olduğunu, bu nedenle de yemin deliline dayanmadıklarının belirtmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde; davacının asıl ve birleşen dava bakımından icra takibine konu edilen kambiyo senedinin asıl dava yönünden davacı ...Deniz Ürünleri Gıda Turizm San.ve Tic.İth.İhr.Ltd.Şti'nin 01/08/2017 tanzim, 10/12/2018 vade tarihli, 30.000 Amerikan Doları bedelli senet nedeniyle borçlu olup olmadığının tespiti ile birleşen dosya yönünden İzmir...İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasındaki takibe konu aynı senet yönünden borçlu olup olmadığının ve takibin iptali koşullarının oluşup oluşmadığı istemine yönelik yapılan menfi tespit davası sonucunda mahkememizce bekletici mesele yapılan İzmir CBS'nin... Hazırlık Numaralı dosyasının sonuçlandığı, takipsizlik kararı verildiği, bu takipsizlik kararının da kesinleştiği anlaşılmış olup, davacının asıl dava bakımından davaya konu edilen kambiyo senedinde davalı ...'ın bono ile ilişkilendirilebilcek ciro vs. hususlarının davacı tarafından ispat edilemediğinden, bu kişi bakımından açılan davanın husumet bakımı yokluğundan reddine, davalı diğer davalı ... bakımından açılan davanın ise, bu kişi bakımından açılan davadan vazgeçmesi ve davalı ...'ün de vazgeçmeyi kabul etmesi nedeniyle, karar verilmesine yer olmadığına, senedin sonradan tanzim edildiği ve diğer iddialara ilişkin hususların davacı tarafça yazılı belge ve kesin deliller ile ispat edilemediği, yine davalıların, senedin iktisabını kötü niyetli olarak yaptıklarının ispatının davacı taraf üzerinde olduğu halde bu hususu ispat edemediği, davacıya süresinde bildirmiş olduğu delil listesinde yazılan yemin deliline dayanıp dayanmayacağı hususu sorulduğunda yemin deliline dayanmayacaklarını da belirttiğinden, asıl davadaki diğer davalılar ve birleşen dosyadaki davalılar hakkında davacının davasını ispatlayamadığından reddine dair aşağıda belirtir şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;
1-Asıl dosya bakımından
a-Davacının davasının ... yönünden husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,
b-Davalı ... bakımından açılan davada davacının vazgeçmesi ve kabul edilmesi nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına,
c-Diğer davalılar bakımından açılan davanın davacının davasını ispatlayamaması nedeniyle REDDİNE,
2-Birleşen dosya bakımından
Davacının davasını ispatlayamadığından REDDİNE,
3-Asıl dava yönünden;
a)Alınan 2.561,63 TL peşin harçtan alınması gerekli 427,60 TL maktu karar ve ilâm harcının mahsubuyla, artan 2.134,03 TL harcın kararın kesinleşmesini müteakip talep halinde davacıya iade edilmesine,
b)-Davacının yapmış olduğu yargılama harç ve giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
c)Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde resen iadesine,
d)-Davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm gününde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 17.900 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine,
4-Birleşen dava yönünden;
a)Alınan 2.731,53 TL peşin harçtan alınması gerekli 427,60 TL maktu karar ve ilâm harcının mahsubuyla, artan 2.303,93 TL harcın kararın kesinleşmesini müteakip talep halinde davacıya iade edilmesine,
b)-Davacının yapmış olduğu yargılama harç ve giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
c)Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde resen iadesine,
d)-Davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm gününde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca 25.591,82 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine,
Dair karar HMK 341 vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer mahkemeye verilecek dilekçe ile istinaf yoluna başvurabileceği belirtilerek davacı vekilinin, davalı ... vekili ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı okunup usulden anlatıldı.24/01/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır
Dilekçeniz oluşturuluyor. Bu süreç biraz zaman alabilir, ancak sıkılmamanız için aşağıda dilekçe oluşturulmasını istediğiniz konuda benzer içtihatları listeledik. İncelemek isteyebilir veya bekleyebilirsiniz. Dilekçeniz oluşturulduktan sonra ekranda sizinle paylaşılacaktır. Sabrınız için teşekkür ederiz!