İZMIR 5. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/484
KARAR NO : 2024/416
DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 13/06/2023
KARAR TARİHİ : 28/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle; müvekkili şirketin, vinç kiralama hizmeti verdiğini, bünyesinde 10 tondan 120 tona kadar kapasiteli pek çok vinç bulunduğunu, müvekkili şirketin, 3.kişilere vereceği hizmetler sırasında meydana gelebilecek kaza ve hasar durumlarına karşı, davalı sigorta şirketi ile 16.12.2021 başlangıç, 16.12.2022 bitiş tarihli, ... numarası ile 3. Şahıs Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi imzalandığını, teminat kapsamı başlığı altında yer alan 9 nolu maddede, “Yükleme, boşaltma ve aktarma işlemleri esnasında halat, sapan, zincir gibi bağlama ekipmanları veya kanca, kilit, mapa, aparat gibi kaldırma ekipmanları, veya vincin kırılması, kopması yahut operatör hatası gibi herhangi bir etkenden dolayı oluşabilecek maddi zararlar teminata dahildir.” denilerek, teminatın kapsamının belirtildiğini, dava dışı ... Yalıtım San. Tic. A.Ş. yetkilileri tarafından, müvekkili şirketin telefon ile arandığını, fabrika sahası içerisinde bulunan, ağırlığı 13 ton olarak bildirilen jeneratörün yüklenmesi için vinç talebinde bulunulduğunu, anlaşma sağlanmasından sonra beyan edilen jeneratör ağırlığı dikkate alınarak müvekkil şirket tarafından 25 ton kapasiteli ... plakalı vincin, operatör ... ile birlikte, dava dışı ... Yalıtım San. Tic. A.Ş. nin fabrika sahasına 24.02.2022 tarihinde sevk edildiğini, hasara konu jeneratörler, konteyner içerisinde yer aldığını, vinçler, teknik olarak konteyner tarzı yükleri, mesafe bırakmaya gerek kalmadan en yakın şekilde kaldırabildiğini ve 25 tona kadar kaldırma kapasitesine sahip olduğunu, hasarın meydana geldiği olayda operatör, vinci, jeneratöre mesafeli olarak kurduğunu, vinç ve jeneratör arasında radus mesafesi uzadığı için bom sürmek zorunda kaldığını, kaldırma halatları uzun bağlandığı için vincin kaldırmayı kestiğini, bunun üzerine operatörün, kaldırma halatlarının biraz kısasını takıp jeneratörü yeniden kaldırmaya başladığını, kanca ağzındaki emniyet mandalının eğilmesi neticesinde halatın kancadan çıktığını, jeneratörün yere düşerek hasar meydana geldiğini, meydana gelen hasar sebebiyle müvekkili şirketin vinç operatörü çalışanı ...’dan savunma talep ettiğini, hasarın meydana gelmesi sebebiyle müvekkili şirketin, davalı sigorta şirketine ihbarda bulunmasıyla birlikte hasar dosyası açıldığını, bu hasar dosyası kapsamında incelemede bulunan davalı sigorta şirketinin, ... firmasından aldığı hasar bedelinin KDV hariç 6.612,00-EURO olduğunu, poliçe kapsamında asgari 3.000,00-EURO tenzili muafiyet hakkının olduğunu belirterek 3.612,00-EURO ödeme yapmayı kabul ettiğini, davalı sigorta şirketi, yeniden inceleme yaptıklarını ve “uygun tonajda vinç kullanılmaması” klozuna dayanarak hasarın, teminat dışı kaldığı gerekçesiyle ödeme yapmayı reddettiğini, oysa operatör, jeneratöre çok daha yakın bir şekilde vinci kurmuş olsaydı bu kaza meydana gelmeden 25 ton kapasiteli vincin, hasara konu jeneratörün bulunduğu konteyneri sıkıntısız bir şekilde kaldırabileceğini, kazanın meydana geliş sebebinin açık bir şekilde operatör hatasından kaynaklandığını, operatörün gereği gibi vinci kurmuş olsa idi, bahse konu 13 ton ağırlığındaki jeneratör, müvekkil şirketin ... plakalı, 25 ton kapasiteli vinci ile kaldırabileceğini, yaşanan kaza sebebiyle jeneratörde meydana gelen hasar bedelinin, ... Satış Pazarlama A.Ş.’nin, 29.06.2022 tarih ve ... numarasıyla müvekkili şirkete fatura edildiğini, davalı sigorta şirketinin teminat dışı gerekçesiyle ödeme yapmaması üzerine, müvekkili şirketin 01.08.2022 tarihinde fatura bedeli olan 145.317,00-TL’sını ... Satış Pazarlama A.Ş. hesabına ödeme yapmak zorunda kaldığını, davalı sigorta şirketi ile imzalanan poliçe kapsamında asgari 3.000-EURO bedelli muafiyetin davalı sigorta şirketinin temerrüde düştüğü tarih olan 1.04.2022 tarihli TCMB döviz kuru (1-EURO=16,25-TL) ile hesap edildiğinde 48.750,00-TL muafiyetin uygulanması gerekeceği, bu sebeple, müvekkil şirketin hasar bedeli olarak ödeme yaptığı tutardan, muafiyet bedeli olan 48.750,00-TL düşüldükten sonra kalan 96.567,00-TL’nin, müvekkil şirketin ödeme yapmak zorunda kaldığı 01.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte, davalı sigorta şirketinden alınarak, davacı müvekkile ödenmesine karar verilmesini, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesi dava ve talep ettiği görülmüştür.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesi ve duruşmalarda özetle; davacının verdiği hizmetin müvekkili şirket tarafından ... no’lu 3.şahıs mali sorumluluk sigorta poliçesi ile vinç işletmeciliği faaliyet konusunda 16/12/2021
–16/12/2022 tarihleri arasında geçerli olmak üzere, poliçede yazılı özel ve genel şartlar çerçevesinde sigortalandığını, davaya konu hadise sonucu oluşan zararların müvekkil şirket nezdindeki sigorta poliçesinden karşılanması için yapılan hasar ihbarı üzerine müvekkili şirket nezdinde açılan ... numaralı hasar dosyası ile talebin değerlendirildiğini, konu hasar poliçe teminatı dahilinde olmadığından talebin reddedildiğini, yine müvekkili şirkete iletilen ... Vinç Ve Nakliyat firmasının tutanağında; "24.02.2022 tarihinde ... firması jeneratör kaldırmak üzere firmamızdan vinç talep etmiştir. firmamıza ait ... plakalı aracımız jeneratörü kaldırdığı sırada kancaya takılan halatların kanca ağzındaki emniyet mandalının eğilip halatlardan çıkması üzerine jeneratör yere düşmüştür." denildiğini, müvekkili şirkete yapılan hasar ihbarı ve iletilen belgeler üzerine bağımsız eksper ataması yapılarak dava konusu hadise ile ilgili gerekli araştırma ve incelemelerin gerçekleştirildiğini, eksperin tespitlerine göre; sigortalı ... Vinç ve Nakliyat firmasının personeli ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı vinç ile , ... Yalıtım ... firmasında ... konteyner nolu ... marka 930 kva 2006 imali ... seri nolu dizel jeneratörü kaldırması esnasında, vincin 1 metre yerden yukarı kaldırıldığı esnada vincin kaldırma gücünün (kapasitesinin) üstünde olmasına bağlı ağırlığı daha fazla kaldıramadığı, yere düştüğü ve vinç bomunun konteyner kabininin üstüne çarptığı / jeneratörlü konteynerinin üzerine düştüğünü, daha sonrasında vincin yan devrildiği bilgisinin alındığını, dava konusu meydana gelen hadisesinin sebebinin taşınacak yüke uygun olmayan tonajda bir vinç ile işlem yapılması olduğunu, sigortalı tarafından jeneratörün kaldırılması için gönderilen vincin 25 tonluk bir vinç olduğunu, kaldırılacak konteynır için uygun olmadığını, dava konusu olayda 25 ton kapasiteli vinç kaldırma kuvvetinin çok altında kaldığını,
15 tonluk bir konteyner için 45-60 ton kapasiteli vinçlerin bile bom açısına ve uzunluğuna göre risk oluşturması sebebiyle yetersiz kaldığını, dava konusu olayda 25 ton kapasiteli vinç ile 15 tonluk konteynerın kaldırılmaya çalışılması sırasında kapasite yetersizliğine bağlı olarak konteynır düştüğünü ve jeneratörde hasar oluştuğunu, rizikonun meydana geliş itibari ile talebin poliçe teminatı dışında kazanın meydana geliş sebebi davacının iddia ettiği gibi operatör hatası olmayıp kazanın sebebi yanlış/yetersiz güçte vinç seçimi olduğunu belirterek dava konusu zararın müvekkili şirket tarafından tanzim edilen poliçe teminatı kapsamı dışında kaldığının tespiti ile davanın reddine, fahiş olan tazminat talebinin reddine, dava açılmasına sebebiyet verilmediğinden faiz ve ferilere ilişkin davacının taleplerinin reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
DELİLLER :Davacı iddiasını ispata yönelik olarak; Jeneratör hasar onarımına ilişkin fatura ve müvekkil ödeme dekontu, yaşanan kazaya ilişkin tutulan tutanaklar, vinç operatöründen, hasara ilişkin alınan savunma, müvekkil şirket ticari defter ve kayıtları, ... nolu HDI Sigorta hasar dosyası, davalı ile olan mail yazışmaları, tanık, bilirkişi vesair her türlü yasal delile dayandığı görülmüştür.
Davalı vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; sigorta poliçesi, ekspertiz raporu vesair her türlü yasal delile dayandığı görülmüştür.
Kazaya karışan araçlara ait sigorta poliçelerinin, hasar dosyalarının ilgili yerlerden celpedilerek dosyamız arasına alındığı görülmüştür.
Kazaya karışan araçlara ait trafik kayıtlarının dosyamız arasına alındığı görülmüştür.
Tarafların dosyaya celbini talep ettiği belge ve kayıtların dosyaya teminine müteakiben tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda, tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda bilirkişilerden davacının sigorta poliçesine uygun olarak dava dışı ... Yalıtım A.Ş.'ye jeneratör taşınması için vinç hizmeti verip vermediği, meydana gelen kaza ile jeneratörde oluşan zararın miktarının ne kadar olduğu, meydana gelen kaza nedeniyle jeneratörde oluşan zararın kazayla uyumlu olup olmadığı dava dosyası kapsamına uygun ve denetime elverişli rapor alınması hususunda dosyanın konusunda uzman makine mühendisi İbrahim Kurşun, makine mühendisi Danyal Şentürk ile sigorta bilirkişisi... 'den oluşan bilirkişi heyetine tevdii edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından 06/12/2023 tarihli düzenlenen raporda ;
1) 24.02.2022 tarihinde dava dışı ... Yalıtım San. Tic. A.Ş.'ne ait ... Marka 930 Kva 2006 imali, ... seri nolu dizel jenarötörün vinç kiralama hizmeti sunan davacı sigortalı şirket tarafından şirket personeli vinç operatörü ... tarafından sevk ve idaresindeki ... plakalı vinç ile taşınması, vinç hizmeti verilmesi esnasında jenaratörün yere düşürülmesi sonucu jenaratörde maddi hasar oluştuğu, oluşan bu hasar nedeniyle davacı sigortalı şirket tarafından mağdur ve 3. Şahıs konumundaki ... Yalıtım San. Tic. A.Ş. 01.08.2022 tarihinde 145.317,00 TL. ödeme yapıldığı, davacı sigortalı tarafından işbu davada muafiyet tenzili ile davalı sigorta şirketinden fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 96.567,00 TL. talep edildiği,
2) Somut olayın meydana gelmesinde davacı şirket çalışanı vinç operati vinci, yüke mesafeli kurmuş olduğundan jeneratörün kaldırılması aşamasında jeneratörün 1 metre yerden yukarı kaldırıldığı esnada radüs acısı kaldırması gereken yük ağırlığına uygun olmadığından, ağırlığı daha fazla kaldıramayarak yere düşmesi ve vinç bomunun konteyner kabininin üstüne çarpması/düşmesi neticesinde söz konusu hasarların oluştuğu, somut olayın operatör kullanım hatası nedeniyle meydana geldiği,
3)Dava dışı ... marka 930 kVA 2006 model ... seri nolu dizel jeneratörde meydana gelen hasar onarım bedelinin riziko tarihi itibariyle KDV dahil 7.802,16 Euro olarak tespit edildiği,
4) Meydana gelen kaza ile jeneratörde oluşan zararın birbiriyle uyumlu olduğu,
5)Teknik yönden tespit edilen hasarın oluş sebebi kapsamında (uygun ve yetersiz tonaj nedeniyle değil, sigortalı çalışanı vinç operatörü hatasından kaynaklı olduğu tespit edilmekle) davaya konu olayın ve oluşan 3. şahıs maddi zararının davacı ile davalı sigorta şirketi arasında akdedilen ... nolu, 16.12.2021 başlangıç ve 16.12.2022 bitiş tarihli, 250.000 Euro maksimum teminat bedelli, 3. Şahıs mali sorumluluk sigorta poliçesi teminatı, kapsamı ve süresi içerisinde kaldığı,
6) Taraflar arasında akdedilen ... nolu, 16.12.2021 başlangıç ve 16.12.2022 bitiş tarihli işbu 3. Şahıs mali sorumluluk sigorta poliçesi kapsamında poliçe özel şartlarında yer alan “... ... 5.000 Eur.'den az olmamak kaydıyla hasarın %10'u oranında muafiyet uygulanacaktır.” hükmü ile Muafiyet başlığı altında yer alan “...kanca ucu için ... hasarda asgari Eur. 5.000 olmak üzere hasarın %10'u oranında tenzili muafiyet uygulanacaktır. “ hükmü uyarınca tespit edilen hasar bedeline göre sabit 5.000 Euro tenzili muafiyet uygulandığında davaya konu jeneratörde oluşan ve davacı tarafça sebebiyet verilerek ödenen maddi hasar nedeniyle davalı sigorta şirketinin mevcut poliçesi kapsamında muafiyet uygulanmış haliyle riziko tarihi sigortalısına karşı 3. şahıs mali sorumluluk poliçesi teminatı dahilinde sorumlu olduğu maddi tazminat tutarının : 7.802,16 Euro - 5.000 Euro=3.802,16 Euro, Türk Parası ile karşı (24.02.2022 Riziko tarihi TCMB gösterge niteliğindeki Merkez Bankası Euro efektif satış kuru, 1€.=16,0154 TL olmakla) 3.802,16 Euro x 16,0154 = 60.893,11 TL olduğu rapor edilmiştir.
Taraf vekillerinin itirazları doğrultusunda ek rapor alınması için dosya önceki bilirkişi heyetine tevdi edildiğini, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 22/02/2024 tarihli ek raporda ; taraf vekillerinin rapora karşı beyan ve itirazları ile tüm dosya kapsamında kök raporda değişikliğe gidilmesini gerektirir herhangi bir husus bulunmadığı rapor edilmiştir.
Davacı vekilinin bilirkişi ek raporuna karşı itiraz ettiği ve itirazının reddine karar verildiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME :Dava; davacı tarafından dava dışı ... Satış Pazarlama A.Ş.'ye yaptığı ödemenin sigortalısı olduğu davalıya rücu ederek yapılan ödemenin tazmini istemine ilişkindir.
Yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacının vinç kiralama hizmeti verdiğini, davalı sigorta şirketi ile 16.12.2021 başlangıç, 16.12.2022 bitiş tarihli, ... numarası ile 3. Şahıs Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi imzalandığını, teminat kapsamı başlığı altında yer alan 9 nolu maddede belirtilen Yükleme, boşaltma ve aktarma işlemleri esnasında halat, sapan, zincir gibi bağlama ekipmanları veya kanca, kilit, mapa, aparat gibi kaldırma ekipmanları, veya vincin kırılması, kopması yahut operatör hatası gibi herhangi bir etkenden dolayı oluşabilecek maddi zararlar teminata dahil olduğu, davalı sigorta şirketinin meydana gelen hasarın poliçe teminat kapsamında kalmadığından bahisle davacının hasar ödemesi talebini reddettiği, davacının dava dışı ... Satış Pazarlama A.Ş. Hesabına 01.08.2022 tarihinde fatura bedeli olan 145.317,00-TL’sını ödeme yapmak zorunda kaldığı, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 06/12/2023 tarihli rapora göre hasarın meydana gelmesinde operatör kullanım hatası nedeniyle oluştuğu, jeneratörde meydana gelen hasar onarım bedelinin riziko tarihi itibariyle KDV dahil 7.802,16 Euro olarak tespit edildiği, meydana gelen kaza ile jeneratörde oluşan zararın birbiriyle uyumlu olduğu, teknik yönden tespit edilen hasarın oluş sebebi kapsamında (uygun ve yetersiz tonaj nedeniyle değil, sigortalı çalışanı vinç operatörü hatasından kaynaklı olduğu tespit edilmekle) davaya konu olayın ve oluşan 3. şahıs maddi zararının davacı ile davalı sigorta şirketi arasında akdedilen ... nolu, 16.12.2021 başlangıç ve 16.12.2022 bitiş tarihli, 250.000 Euro maksimum teminat bedelli, 3. Şahıs mali sorumluluk sigorta poliçesi teminatı, kapsamı ve süresi içerisinde kaldığı, poliçe özel şartlarında belirlenen ... 5.000 Eur.'den az olmamak kaydıyla hasarın %10'u oranında muafiyet uygulanmasına ilişkin düzenleme ile yapılan hesaplama sonucu 60.893,11 TL olduğu belirlendiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, 60.893,11 TL'nin dava tarihi olan 13/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-Alınması gereken 4.159,60-TL karar ve ilam harcından davacı tarafça peşin yatırılan 1.649,13 TL'nin mahsubu ile bakiye 2.510,47‬-TL 'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Dava kısmen kabul edildiğinden davacı tarafın yaptığı 25,60 TL vekalet suret harcı, 4.591,25-TL tebligat, posta gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.616,85‬ TL yargılama giderinden davanın kabul oranı nazara alınarak 2.911,28 TL yargılama gideri ile davacı tarafın karşıladığı 179,90 TL başvurma harcı, 1.649,13 TL peşin harç olmak üzere toplam 4.740,31‬ TL’nin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine, davacı tarafın fazladan yaptığı yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasın,
4-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL'nin davada haksız çıkan davalıdan alınarak HAZİNE'ye gelir kaydına,
5-Hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-HMK.nun 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 28/05/2024
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı