İZMIR 5. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İZMİR
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/264
KARAR NO : 2024/99
DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)
DAVA TARİHİ : 29/03/2023
KARAR TARİHİ : 08/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ;
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle; Sürücü ... idaresindeki davalı sigorta şirketi nezdinde ... sayılı ZMS (Trafik) poliçesiyle Konya Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat Bölge Amirliğine ait ... plakalı araç ile 16.06.2022 günü, ... ilçesi ... mahallesi ... sokak üzerinden hızla ilerlerken ... sokak üzerinden yoluna devam etmekte olan müvekkilinin maliki ve sürücüsü olduğu ... plakalı araca, iki sokağın kesişim noktasında sağ kapısına çarparak trafik kazasının oluşumuna asli tam kusuruyla sebebiyet verdiğini, aşırı hız sebebiyle meydana gelen kazanın etkisiyle savrulan müvekkile ait ... plakalı aracın sokak lambasına çarparak ancak durabildiğini ve bu çarpmanın etkisiyle müvekkil aracının ayrıca sol kapısında da hasar meydana geldiğini, söz konusu kaza sonrası davalı sigorta şirketine hasar bedeli ve değer kaybı tazminatı için 21.11.2022 tarihinde yapılan başvuruya verilen 23.11.2022 tarihli cevapta, başvuruya istinaden ... numaralı hasar dosyası açıldığını en kısa sürede dönüş yapılacağı belirtildiğini, davalı sigorta şirketince 29.12.2022 tarihinde herhangi bir rapor ve bildirimde bulunmadan .. numaralı hasar ödemesi açıklamasıyla 7.898,74-TL ödeme yapıldığını, söz konusu ödeme herhangi bir somut rapora dayanmadığını, ardından arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, müvekkil aracını hasarlı bir şekilde satmak zorunda kaldığını, müvekkilinin aracı üzerinde oluşan hasar ve değer kaybı zararı, davalı sigorta şirketinin yapmış olduğu ödemeden çok daha fazla olduğu yargılama aşmasında sabit olacağının, ekte sunulu araç satış sözleşmesinde görüleceği üzere kazaya Uğrayan aracını müvekkil tamir ettiremediğinden dolayı hasarlı bir şekilde Manisa .... Noterli; ... yevmiye numaralı araç satış sözleşmesiyle 22.09.2022 tarihinde, 107.000 TL ye rayiç değerinin çok altında ...'a satmak zorunda kaldığını, müvekkile ait araçta oluşan hasar bedeli ve değer kaybının bilirkişi incelemesi neticesinde belirlenebileceğini, bu nedenle belirsiz alacak davası açılması yoluna gidildiğini, açıklanan nedenlerden dolayı; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla poliçe teminatında olan ve müvekkiline ait araçta meydana gelen değer kaybı için şimdilik 250 TL, araç hasar bedeli için şimdilik 250 'TL olmak üzere Toplam: 500 TL harca esas değer gösterilen maddi tazminat — istemli belirsiz alacak davasının kabulü ile yapılacak bilirkişi incelemeleri ile yargılama sonucunda belirlenebilecek olan müvekkilinin değer kaybından ve hasar bedelinden kaynaklanan - zararının kaza tarihinden itibaren en yüksek ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini arz ve talep ettiği görülmüştür.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesi ve duruşmalarda özetle; Müvekkil orta şirketi tarafından 29.12.2022 tarihinde 7.898,74-TL maddi hasar tazminat ödemesi ...'ye yapıldığını, yapılan bu ödeme ile müvekkil şirket sorumluluğunu yerine getirmiş olduğunu, müvekkil sigorta poliçe İimitleri dahilinde tazminattan sorumlu olup tazminat hesaplamasında yapılan ödemenin mahsup edilmesi gerektiğini, mahkemenizce aksi kanaatte olunması halinde; söz konusu kazanın meydana gelmesinde müvekkil şirket nezdinde sigortalı ... aracın herhangi bir kusurunun bulunmadığını, öncelikle davacının dava dilekçesinde ileri sunulan hususları kabul etmediklerini, dava konusu alacak zaman aşımına uğradığını, 2 yıllık zaman aşımı süresi dolmuş olduğundan davanın reddi gerektiğini, davanın yetki yönünden reddi ile dosyanın yetkili İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesine — gönderilmesini talep ettiklerini, alacağın belirlenebilir olduğu halde HMK 107 kapsamında belirsiz alacak davası açılmasında hukuki menfaat bulunmadığını, hukuki menfaat yokluğu sebebiyle davanın reddini talep ettiklerini, yedek parça ve işçilik bedellerine iskonto uygulanması gerektiğini, onarım faturalarının ibrazı ile başvuran tarafın ne kadar KDV ödediğini ispat etmesi gerektiğini, müvekkil şirket nezdinde düzenlenen trafik sigorta poliçesinin vadesi 19.02.2022/2023 tarihleri arası olduğu, nitekim poliçe başlangıcı AYM iptal kararının yayım tarihi olan 14.02.2023 ten önce olduğu görüldüğünü, müvekkil şirketin poliçeyi kestiği ve dolayısı ile primi belirlediği tarihte yürürlükte olan ZMS (Trafik) sigortası genel şartları formülüne göre değer kaybı hesaplaması yapılmasını talep ettiklerini, konu dosyada poliçe başlangıç tarihi 19.02.2022 olup, RG de 04.12.2021 tarihinde yürürlüğe giren trafik sigortası genel şartları ekinde yer alan değer kaybı hesaplama yöntemi esas alınarak sigorta şirketi tarafından hesaplama yapıldığını, 01.06.2015 tarihinde trafik sigortası genel şartlarının ekleri kısmında teminat dışında kalan bir durum varsa davacının bu yöndeki taleplerinin reddini talep ettiklerini, bahsi geçen kazaya ilişkin olarak davacı tarafından müvekkil şirkete herhangi bir başvuru yapılmamış ve dava şartı olan zorunlu başvuru şartı yerine getirilmemiş - olup iş bu nedenle huzurdaki davanın usulden reddi gerektiğini belirterek haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini arz ve talep ettiği görülmüştür.
DELİLLER :Davacı iddiasını ispata yönelik olarak; kaza tespit tutanağı, fotoğraflar, başvuru dilekçesi ve diğer evrakları, ödeme dekontu, araç satış sözleşmesi, bilirkişi, keşif, trafik kayıtları, tanık, yemin ve yasal delillere dayandığı görülmüştür.
Davalılar vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; sigorta poliçesi, hasar dosyası, kaza tespit tutanağı, bilirkişi ve yasal delillere dayandığı görülmüştür.
Kazaya karışan ... plaka sayılı araca ait hasar dosyası sigorta şirketinden celpedilerek Mahkememiz dosyası arasına alındığı görülmüştür.
Kazaya karışan ... plaka sayılı araca ait sigorta poliçesinin ilgili sigorta şirketinden celpedilerek Mahkememiz dosyası arasına alındığı görülmüştür.
Tarafların dosyaya celbini talep ettiği belge ve kayıtların dosyaya teminine müteakiben, 16/06/2022 tarihinde, davacıya ait araç ile davalının ZMSS sigortacısı olduğu aracın karıştığı trafik kazasının oluşumunda hangi tarafın ne oranda kusurlu olduğu, kaza sebebiyle davacı aracında hasar ve değer kaybı oluşup oluşmadığı ,oluşan zararın kazayla uyumlu olup olmadığı ve davalıdan talep edilip edilemeyeceği, davacının dava açmadan önce davalı sigorta şirketine usulüne uygun olarak başvuru yapıp yapmadığının tespiti hususunda dava dosyası Trafik Bilirkişisi ... ile Otomotiv Hasar Uzmanı ...'e tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından yapılan inceleme sonucunda dosyaya sunulan 10/12/2023 tarihli raporda; 1-) ... plakalı ... model ... marka otomobilin maliki ve sürücüsü olan davacı ...'ın kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK.nın diğer sürücü kusurlarından 57/A ve 57/C-2 — ile sürücü asli kusurlarından 84/H hükümlerini ihlal ettiğinden %75 oranında asli kusurlu olduğu, 2-)Davalı ... Anonim Türk Sigorta Şirketi nezdinde 19.02.2022/2023 tarihleri arasında ... sayılı ZMS (trafik) poliçesiyle dava dışı Konya Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat Bölge Amirliği adına sigortalı ... plakalı ... model ... marka kamyonet sürücüsü ..., kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK nın diğer kusurlarından 52/A hükmünü ihlal ettiğinden %25 oranında tali kusurlu olduğu, 3-) Dava dışı park halindeki 35 AG 5040 plakalı otomobilin kazanın oluşumuna katkı sağlayacak etkenliği olmadığı, 4-) Başkaca kazanın oluşumuna katkı sağlayacak etken kişi kurum, kuruluş ve dış etkenler olmadığı, 10.2. HASAR BEDELİ YÖNÜNDEN: Dava konusu olan aracın üzerindeki tespit edilen hasarın, olay yerinde çekilen resimlerin ve trafik kazası tespit tutanağının incelenmesinden bahse konu olan kaza sorasında meydana gelebilecek nitelikte olduğu tespit edilmiş olup kaza ile oluşan hasarın uyumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. Rapora konu kaza sonucunda araçta meydana gelen hasarın, parça değişimi ve hasar gören parçaların onarım ve değişim işçiliklerinin İSKONTO UYGULANMAMIŞ OLARAK 50.429,07 TL * KDV (KDV DAHİL 59.506.30 TL ) tutarında olduğu tespit edilmiştir. Davalı sigorta şirketi tarafından 7.898,74 TL hasar bedeli ödemesi yapıldığı tespit edilmiştir. 10.3. DEĞER KAYBI BEDELİ YÖNÜNDEN: Aracın üzerinde geçmiş hasar izlerinin görülmediği dikkate alındığında yapılan onarım işlemleri dikkate alındığında teknik olarak(hukuki değerlendirmesi Mahkemenizce yapılması kaydıyla) değer kaybı meydana geldiği görüş ve kanaatine varılmıştır. 14.02.2023 tarihli ve 31204 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Anayasa Mahkemesi'nin 29.12.2022 tarih ve 2021/82 E. — 2022/167 K. Sayılı kararı ile KTK 90. Maddesinin iptal edilen hükümleri doğrultusunda ve Yargıtay içtihatları uyarınca uyuşmazlığın çözümü için araçta meydana gelen değer kaybı tazminatı; TBK genel hükümlerine ve Yargıtay içtihatlarına göre hesaplanması gerektiği nazara alınarak, başvuru sahibine ait aracın “kaza tarihinden bir gün önceki piyasa rayiç değeri ile kazanın gerçekleşmesi sonucu bulunacak rayiç piyasa değerinin farkı” dikkate alınarak yapılmıştır. ... plakalı aracın üzerinde meydana gelen değer kaybı bedelinin 17.500,00 TL olduğu şeklinde rapor edildiği görülmüştür.
ISLAH ; Davacı vekilinin Mahkememize sunduğu 22/12/2023 tarihli dilekçesi ile 250,00 TL hasar bedeli ve 250,00 TL değer kaybı bedelini ıslah ederek, 6.977,84 TL bakiye hasar bedeli alacağın ve 4.375,00 TL değer kaybı alacağının tahsiline karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
DEĞERLENDİRME:Dava; trafik kazasından kaynaklanan bakiye hasar bedeli ve değer kaybı bedeli istemine ilişkindir.
Zararın tespiti ve ödenmesi ile işleten ve araç sürücüsünün sorumluluğunun belirlenmesine ilişkin kanun hükümleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun Haksız Fiillerden Doğan Borç İlişkileri - Sorumluluk başlıklı 49/1. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." hükmünü, Zararın ve kusurun ispatı başlıklı 50/1. maddesi "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü, Tazminat - Belirlenmesi başlıklı 51/1. maddesi "Hâkim, tazminatın kapsamını ve ödenme biçimini, durumun gereğini ve özellikle kusurun ağırlığını göz önüne alarak belirler." hükmünü içermektedir.
Davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna ilişkin kanun hükümleri, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun Mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu başlıklı 91/1. maddesi "İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." hükmünü, İşleten ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin hukuki sorumluluğu başlıklı 85/1. maddesi "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." hükmünü içermektedir.
Değer kaybı tazminatı miktarının hesaplama yöntemi, trafik kazasından kaynaklanan, araç sürücüsü ve işleteni ile zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketi hakkında açılan araç değer kaybına ilişkin davaların istinaf ve temyiz incelemesini yapmakla görevli Bölge Adliye Mahkemesi ve Yargıtay Hukuk Dairelerinin yerleşik kararları uyarınca dava konusu aracın kaza tarihindeki hasarsız halinin rayiç değeri ile onarımı sonrasında oluşan rayiç değeri arasındaki farkın değer kaybı olarak belirlenmesinin ve kabul edilmesinin gerektiği ve mahkememizce de belirlenen usulden ayrılmasını gerektiren bir hususun olmadığı anlaşılmıştır.
Yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; 26/06/2022 tarihinde davacıya ait ... plaka sayılı araç ile davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası yapılmış bulunan ... plaka sayılı aracın çarpması sonucu meydana gelen trafik kazasında davacıya ait aracın hasar gördüğü, dosya kapsamına getirilen poliçe örneğine göre hasara neden olan ... plaka sayılı aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesinin düzenlendiği, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında Tarife Uygulama Esasları Hakkında Yönetmelik ekinde yer alan motorlu araç işletenleri için uygulanacak asgari sigorta teminatlarının belirlendiği eke göre kaza tarihi itibari ile poliçe kapsamında teminatı limitinin 50.000,00 TL olduğu, davacının dava öncesinde hasar bedeli yönünden yaptığı başvuru üzerine davalı sigorta şirketi tarafından 7.898,74 TL ödeme yapıldığı, alınan bilirkişi raporuna göre ödeme tarihi itibari ile yapılan ödemenin zararı giderir nitelikte bulunmadığı, davacının dava öncesinde değer kaybı yönünden yaptığı başvuru üzerine davalı sigorta şirketi tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığı, kusura yönelik alınan bilirkişi raporu ile dava konusu kazada davacının % 75 oranında, davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlenen araç sürücüsünün ise % 25 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiği, yukarıda açıklanan ve mahkememizce de kabul edilen değer kaybı tespit usulüne ve dosya kapsamına uygun olarak düzenlenen bilirkişi raporuna göre davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı miktarının 4.375,00 TL olduğunun ve hasar bedelinin 14.896,58 TL tespit edildiği, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 85. maddesine göre işletene düşen hukuki sorumluluğun aynı Kanunun 91. maddesine göre poliçede belirtilen limitler altında zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketi tarafından teminat altına alındığı ve zarardan sorumluluğunun bulunduğu, dava öncesinde davalı sigorta şirketine hasar bedeli ile ilgili olarak başvuru yapıldığı ve sigorta şirketi tarafından 29/12/2022 tarihinde eksik ödeme yapıldığı, davacı tarafından zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketine yapılan değer kaybına ilişkin başvuruyu takip eden 8. iş günü olan 24/11/2022 tarihi itibari ile davalı yönünden temerrüt koşullarının oluştuğu, dava konusu zarara sebebiyet veren aracın hususi nitelikte olması nedeniyle yasal faize hükmedilmesinin gerektiği anlaşıldığından davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:
Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜ ile,
1) Davacının 6.977,84 TL araç hasar bedeli tazminatının davalı Sigorta Şirketi'nden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile eksik ödeme tarihi olan 29/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek YASAL FAİZİ ile birlikte ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
2) Davacının 4.375,00 TL değer kaybı bedeli tazminatının davalı Sigorta Şirketi'nden poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydı ile temerrüd tarihi olan 24/11/2022 tarihinden itibaren işleyecek YASAL FAİZİ ile birlikte ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
3-Alınması gereken 775,51-TL karar ve ilam harcından davacı tarafça yatırılan 179,90 TL peşin harç ile 186,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 409,61-TL'nin davalıdan alınarak HAZİNEYE gelir kaydına,
4-Davacı tarafça yapılan 179,90 TL başvuru harcı, 179,90 TL peşin harç, 186,00 TL tamamlama harcı, 25,60 TL vekalet harcı, 2.499,25-TL tebligat, posta gideri, bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.802,76 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL'nin davada haksız çıkan davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,
6-Hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan 11.352,84 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-HMK.nun 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının davacıya iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, dava konusunun miktar ve değeri istinaf sınırının altında olması nedeniyle kesin olarak verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı..08/02/2024
Katip...
e-imzalı
Hakim...
e-imzalı