İZMIR 3. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/83 Esas
KARAR NO : 2024/429
DAVA : Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 26/04/2017
KARAR TARİHİ : 30/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVACININ İSTEMİNİN VE KARŞI DAVA YÖNÜNDEN SAVUNMASININ ÖZETİ:
Davacı karşı davalı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin bilişim hizmetleri ile iştigal eden davalıyla özel bir yazılım yapılması, bir kısım yazılım ürünleri satılması, hizmet alımı için 194.700,00.-TLbedelle anlaşılıp sözleşme imzaladığını, taraflar arasında ürün alımı konusunda bir problem olmadığını, özel yazılım üretimi ve ürünlere ilişkin eğitim verilmesi konusunda aralarında ihtilaf çıktığını, 34 hafta içinde tamamlanması gereken yazılım programının tamamlanmadığı ve çalışmadığı gibi, verilmesi gereken eğitimin de verilmediğini, bunun üzerine İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... değişik iş sayılı dosyasıyla delil tespiti yaptınldığını, yazılım bedelinin 153.400,00.-TL. lik kısmının çek ve nakit olarak ödendiğini, eğitimin fiyat karşılığının 13.580,00-TL. + KDV olduğunu, yazılan programın çalışmadığını, eserin amaca uygun olmadığını, buna rağmen davalının kalan 26.670,00.-TL yi talep ettiğini, taraflar arasındaki sözleşmenin feshi ile davalıya ödenen 153.400,00.-TL. nin ve 3 adet eğitim uyarlama bedeli için şimdilik 4.000,00.-TL nin delil tespiti giderleri ile birlikte davalıdan tahsiline, mümkün olmaması halinde bedelden indirim yapılmasına karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı karşı davalı vekili karşı dava dilekçesine cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı karşı davacı şirket arasında yapılan sözleşme gereğince işin müvekkiline tam olarak teslim edilmediğinden davalı karşı davacının söz konusu bedele dayalı hak kazanmamış olduğunu, davalı/karşı davacı her ne kadar dilekçesinde 26.670 TL'nin ödenmesiyle ilgili %3 gecikme zammı da talep etmişse de sözleşmenin 5.1. maddesinde söz konusu ödemenin 01.04.16 tarihinde 30 gün vadeli çekle verileceğinin belirtilmiş olduğu, bu durumda davalıya göre çekin ödeme günü 01.05.2017 gibi düşünülse de çekin ibraz tarihinin ne zaman olacağı belli olamayacağı için ortada belirli kesin vadeden söz edilemeyeceğini, program henüz tamamlanmadığından ayıp ihbar süresinin başlamadığını ancak zaten davalı karşı davacıya gönderilen yazılımla ilgili sıkıntıları eksiklikleri anlatan e-postalar, telefon görüşmeleri, noter aracılığı ile göndermiş olunan ihtarname ve davalı yanca iletilen ihtarnameler, fatura iade gerekçeleri, delil tespiti ve gerekirse tanıklar v.b. hususların hepsinin ihbar külfetini yerine getirdiklerini ispata elverişli olduğunu beyanla davanın kabulüyle karşı davanın reddine, karşı dava yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı karşı davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.
DAVALININ SAVUNMASININ VE KARŞI DAVA YÖNÜNDEN İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davalı karşı davacı vekili cevap ve karşı dava dilekçesinde özetle; davacının çok sayıda mobilya mağazası olan bir mobilya şirketi, müvekkilinin ise bilgisayar programları üreten ve bazı yaygın paket programların satış ve desteğini veren bir bilgisayar şirketi olduğunu, davacının müvekkil şirketten, mağazalarının tamamına kuracağı ve stok ve sevkiyat dahil tüm süreçleri yönetebileceği özel bîr yazılım talebinde bulunduğunu, taraflar arasında 09.11.2015. tarihli sözleşme akdedildiğini, davacının haklı bir sebebe dayanmaksızın sözleşme bedelinin son taksit tutarı olan 26.670 TL' nı ödemediğini, sözleşmenin S.l. maddesine göre bu tutarın 01.04.2016 tarihinde 30 gün vadeli çekle ödenmesinin gerektiğini, ödemenin kesin vade tarihinin 01.05.2016 olduğu, yine sözleşmenin 6.3. maddesiyle geciken taksitler için aylık %3 gecikme faizi ödenmesinin kararlaştırıldığını, Programda ki ayıbın hemen bildirilmediğini, eserin kullanıma hazır halde oluşturulduğunu, delil tespitinin tek taraflı yapıldığını ve tespiti yapan bilirkişinin teknik yönden yetersiz olduğu, delil tespiti sırasında kısıtlı yetkiye sahip depocunun şifresi ile giriş yapıldığından tüm modüllerin görülemediğini, delil tespit dosyasına yaptıklan itirazlar üzerine yeni bir bilirkişiden rapor alındığı, önceki bilirkişinin tespitlerinin hatalı olduğunun anlaşıldığı, sözleşmede detaylı sistem analizi sonucuna göre 34 aylık sürenin değişme ihtimalinin saklı tutulduğunu, uzaktan bağlantı için izin ve şifre gerektiğini, davacının Mayıs ayından itibaren uzaktan bağlantıyla girişi engellendiği için davacı bilgisayarına giriş yapılamadığını hatta, davacının iş yoğunluğu nedeni ile projeyi beklettiğini, bu tür programların birisinin müşteri bilgisayarında kurulu, bir gölgesinin de programcıda olduğunu, gölgede yapılan çalışmaların müşteri bilgisayarına aktarıldığını, bilirkişi raporunda eksik denilen SHH takip ve raporlama modülünün gölge programda mevcut olduğunu, davacı 04.05.2016 dan itibaren uzaktan bağlantıya izin vermediği için bunların davacı bilgisayarına aktarılamadığını, sözleşmede 3 kalem halinde 65 saat eğitim verileceği kaydının yer aldığını, oysa 90 saat 51 dakika eğitim verildiğini, bunun için 16 adet servis formu imzalandığını beyanla, karşı davanın kabulü ile 26.670 TL alacağın 01.05.2016 tarihinden İtibaren işleyecek aylık %3 gecikme faizi ile birlikte davacı/karşı davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı/karşı davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DOSYANIN SAFAHATI:
Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde; 24/11/2020 tarih, ... esas ... K.sayılı karar ile "Asıl dava yönünden; Davanın Kısmen Kabulü Kısmen Reddi ile; Davacının sözleşmenin feshi talebinin reddine, 922,48-TL eğitim ücretinin davalı karşı davacıdan alınarak davacı karşı davalıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, Karşı Dava Yönünden: Davanın Kabulüne, a) 26.670,00-TL'nin karşı davalı ... Tük. Mal. Ltd. Şti.'den alınarak karşı davacı ... Ltd. Şti.'ne verilmesine, b) Karşı davacı ... Ltd. Şti.'nin sözleşme konusu ... Takip Modülünü davacı karşı davalıya teslimine, " dair karar verilmiş olup,
Mahkememiz kararının davacı karşı davalı vekili tarafından istinaf incelemesine konu edilmesi nedeniyle İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ....H.D.nin 17/01/2024 tarih ... E. ... sayılı ilamı ile; " ..) Yargılama kapsamında toplanan deliller ve mahkemece hükme esas alınan 12.03.2019 tarihli bilirkişi heyeti raporundan; yüklenicinin sözleşmeye konu özel yazılım programını amaca uygun olarak imal ettiği ancak programın çalışması için ... Takip Modülünün, iş sahibinin bilgisayarına aktarılması gerektiği, bu aktarım yapılmadığı için, programın amaca uygun çalışma imkanının olmadığı, programın ancak ... Takip Modülü tamamlandığında kabul edilebilir olacağı anlaşılmaktadır.
Davalı- karşı davacı yüklenici, karşı davasında, sözleşme gereği ödenmesi gereken bakiye alacağının tahsilini istemektedir. Ancak, yüklenici, davalı olduğu asıl dava yönünden, bakiye alacağını alamadığı için ... takip modülünün davacı iş sahibinin bilgisayarına aktarılmadığı yönünde bir savunmada bulunmamıştır, davacı iş sahibinin, uzaktan erişime izin vermemesi ve kullanma isteği/talebi olmaması nedeniyle ... Takip Modülünün davacı- karşı davalının bilgisayar sistemine aktarılamadığını savunmuştur.
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 475 inci maddesinin 1. fıkrasının 1. bendinde "Eserdeki ayıp sebebiyle yüklenicinin sorumlu olduğu hâllerde işsahibi, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir: 1. Eser işsahibinin kullanamayacağı veya hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı ya da sözleşme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olursa sözleşmeden dönme.
" hakkını kullanabileceği düzenlendiğinden, somut olayada; ... takip modülü davalı yüklenicinin bilgisayarında hazır bulunmakta ise de, programın amaca uygun çalışması için davacı iş sahibinin bilgisayarına aktarılması gerektiği ve bu aktarım yapılmadığından, davacı iş sahibinin dönme hakkını kullanmakta haklı olup olmadığının belirlenebilmesi için, ... takip modülünün niçin davacının bilgisayarına aktarılmadığı, aktarımın yapılmasına davacı iş sahibinin engel olup olmadığı, davacı iş sahibinin uzaktan erişime izin verip vermediği tereddüte yer vermeyecek şekilde saptanmalıdır. Hükme esas alınan bilirkişi heyeti raporunda bu hususu aydınlatacak bir tespit ve değerlendirme bulunmamaktadır. Rapordaki "Bu modülün hazır olduğu halde işverenin bilgisayarına aktarılmamasının anlamı yoktur." şeklindeki değerlendirme aktarımın yapılmama ya da yapılamama sebebinin ortaya konulması için yeterli değildir.
Davacı taraf; davalı yüklenicinin, iş sahibinin bilgisayarlarına erişimi sağlayamadıkları için modülün aktarılamadığı savunmasının gerçeği yansıtmadığı, erişimin kapandığı iddia edilen 04.05.2016 tarihinden sonra yüklenicinin, iş sahibinin bilgisayarlarına erişimi sağladığı, bilirkişi raporuna göre yüklenicinin 11.07.2016 tarihinde uzaktan bağlandığının sabit hale geldiğini beyan etmektedir.
Mahkemece, 11.07.2016 tarihli bağlantının, uyuşmazlık konusu olan özel yazılım programına mı yoksa taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmayan ... paket muhasebe programına mı ilişkin olduğu, ... takip modülünün davacının bilgisayarına aktarılmama ya da aktarılamama sebebinin ne olduğu, aktarımın yapılmasına davacı iş sahibinin engel olup olmadığı, davacı iş sahibinin uzaktan erişime izin verip vermediği hususları araştırılıp, belirtilen hususlara ilişkin 12.03.2019 tarihli raporu düzenleyen bilirkişi heyetinden ek rapor da alınarak davacı iş sahibinin sözleşmeden dönme hakkını kullanmakta haklı olup olmadığı değerlendirilmelidir.
... takip modülü davacı iş sahibinden kaynaklanan sebeplerle davacının bilgisayarına aktarılamamış ise, davacı iş sahibinin sözleşmenin feshini istemekte haklı olmayacağı, sözleşmeden haklı nedenle dönmüş sayılmayacağı, bu nedenle yaptığı ödemeleri geri isteyemeyeceği gibi, davalının hazırladığı ... takip modülü, davacı iş sahibine özel hazırlanmış bir modül olup, yüklenici tarafça başka şekilde de değerlendirilemeyeceğinden, karşı davaya konu bakiye alacağın da ödenmesi gerekecektir. Ancak bu halde dahi, dönmenin, sözleşmeyi sona erdiren ve tarafların iradelerine bağlı sebeplerden birisi olduğu ve davacı iş sahibi sözleşmeden dönme iradesini dava dilekçesi ile açıkça ortaya koyduğundan, sözleşmenin niteliği, ilişkinin süreklilik arz edecek olması karşısında, davacı iş sahibi sözleşme ilişkisini sürdürmeye zorlanamaz. Mahkemece tespiti gereken husus, davacı iş sahibinin sözleşmeden dönmekte haklı olup olmadığıdır. Sözleşmeden haklı nedenle dönülmemiş ise asıl davadaki iade talebi yönünden kaldırmaya konu karardaki gibi hüküm kurulmalı, ancak fesih talebinin reddine karar verilemeyeceği, karşı davanın da kabulü gerekeceği nazarı dikkate alınmalıdır.(..)" gerekçesiyle davacı karşı davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile Mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir. Kaldırma kararı üzerine Mahkememize gönderilen dosya Mahkememizin işbu ... Esasına kaydedilerek yargılamaya BAM kararı doğrultusunda devam olunmuştur.
DELİLLER:
1-Ticaret Sicil Müdürlüğü Kayıtları
2-Taraflar arasında 09/11/2015 tarihinde imzalanan ...Ltd. Şti. Hizmet Sözleşmesi
Dosya içerisinde mevcut bulunan 09.11.2015 tarihli sözleşmenin incelenmesinde; yapılacak işle neyin amaçlandığı belirtildikten sonra fiyatlandırma kısmında ürün ve eğitim hizmet bedelleri toplamı 62.685,00-TL olarak hesaplandığı, 27.685,00-TL Özel iskonto uygulanarak bedelin 35.000,00-TL'ye indiği, 130.000,00-TL özel yazılım bedelinin tespit edilerek 29 700,00-TL KDV ile toplam bedelin 194.700,00-TL'ye ulaştığı, sözleşmenin 3.Maddesinde; tahmini proje başlangıcının 01.12.2015 olarak belirlendiği ve projenin teslimi için 34 hafta süre verildiği, detaylı sistem analizi sonucunda proje takviminin değişebileceğinin not edildiği, sözleşmenin 4.1-2. Maddesinde belirtilen ürünlerin çalışır halde teslim edilerek, teslim edildikten itibaren 3 ay süresince müşteriye eğitim ve destek verileceğinin belirtildiği, sözleşmenin 5.Maddesinde, 194.700,00-TL'nin 34.700,00-TL'sinin peşin ödenerek kalan kısmı 6 eşit taksite bölünüp ilki sözleşmenin imzalandığı günden itibaren 30 günlük çekle, son taksitin ise 01.04.2016 tarihinde 26.670,00-TL olarak ödeneceğinin belirtildiği, sözleşmenin 6.Maddesinde ödemelerin gecikmesi halinde aylık %3 gecikme faizi işletileceğinin belirtildiği görülmüştür.
3-Mail yazışmaları, Toplantı notları, e-faturalar
4-Karşıyaka ....Noterliğinin 01/02/2017 tarih ... yevmiye sayılı ihtarnamesi
5-İzmir ....Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyası
Fiziki olarak celp edilerek dosyamız arasına arasına alınan dosyanın incelemesinde; Delil tespit eden davacı karşı davalı ... A Ş. nin 14.11.2016 harç tarihli dilekçesi üzerine yapılan inceleme sonucu Bilgisayar Mühendisi ... tarafından düzenlenen 08.12.2016 havale tarihli bilirkişi raporunda, yazılımın sözleşme şartlarına uygun olmadığı, sözleşmedeki bazı modüllerin mevcut modül ve eklentilerin arasında olmadığı, son uzak masaüstü bağlantısının 21.03.2016'da gerçekleştirildiği, son güncellemenin 03.05.2016'da yapıldığı tespitinin yapıldığı, raporun davalı karşı davacıya 23.01.2017 tarihinde tebliğ edildiği, itiraz üzerine bilirkişi ...'ndan alınan 07.03.2017 havale tarihli rapora göre, ... yapılan incelemede ... takip modülünün bulunmadığı, en son uzaktan bağlantının 11.07.2016 tarihinde, en son güncellemenin 04 05.2016 tarihinde yapıldığı, en son bağlantının gerçekleştiği 11.07.2016 tarihinin, proje uyarlaması tarih aralığında kaldığı (Başlangıcın 01.12.2015 / 34 haftanın bitiş tarihinin 15.07.2016 olduğu), proje uyarlaması aşamasının, sistem geliştirme ve sistemin kutlama tarafa aktarılması sürecinin devam ettiği bir aşama olduğu, uzaktan erişimin gerçekleşmemesinin her iki taraftan kaynaklı olabileceği, davalı karşı davacı ... Ltd. Şti. bilgisayarında yapılan incelemede, bilgi portaİı, mamul kodlama, sipariş toplama, sevkiyat ve depolama, satın alma, planlama, tedarikçi ekranı, ... takip modülü, mağaza kasa modülü ve raporlama modüllerinin çalıştığı tespiti yapıldığı görülmüştür.
6-Bilirkişi raporları
BAM Kaldırma kararı öncesinde;
i)Mahkememizce taraflara ticari defterlerinin sunulması ya da yerlerinin bildirilmesi için kesin süre verilmiş, taraflarca defterlerin bulunduğu yer bildirildiğinden dosya taraflar arasındaki sözleşme gereği tarafların edimlerini yerine getirip getirmedikleri, tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda tarafların alacak -borç durumları, sözleşmenin feshedilip edilemeyeceği, hususlarında SMMM bilirkişi ve Bilgisayar Mühendisi bilirkişiden oluşan heyetten aldırılan 15/05/2018 havale tarihli raporda özetle; ... ve ... arasında 09.11.2015 tarihinde imzalanan Hizmet Sözleşmesinde bulunan ... tarafından yapılması gereken modüllerden ... Takip modülü dışındaki modülleri yaptığı ve ... tarafında çalıştığının anlaşılmakta olduğu, Fakat ... Takip modülünün ...tarafında olmadığı ... tarafında olduğunun bilirkişi raporunda yazıldığı, davalı karşı davacının bu modülü neden davacı karşı davalı ... Mobilya tarafına yükleyip çalıştırmadığının dosyanın incelenmesinden anlaşılamadığını, bu konu ile ilgi yazışma bulunmadığını, Uzaktan bağlantı yapılan 11.07.2016 tarihinde ve server aktarımında 26.8.2016 tarihinde de ... Takip modülünün aktarılmamış olduğu,
Hizmet Sözleşmesinde, 4.2 davalı karşı davacının taahhütler bölümünde taahhüt ettiği yazılımları bitirip ... Mobilya tarafında çalışır hale getirdikten sonra 3 ay içinde ... Mobilya ya eğitim ve destek vereceğinin yazılmış olduğu, ... şirketinin ... Takip modülünü ... Mobilya tarafından çalıştırmadığı için bu eğitimler ile ilgili yazışmaların olmadığı, bu anlamda eğitimlerin verilmediğinin düşünülmekte olduğu,
Diğer taraftan tarafların ticari defterlerine göre, Davacı- Karşı Davalı ... Mobilya ... Tük. Mal. Ltd. Şti. davalıdan 168.030- TL tutarında alacaklı, Davalı-karşı davacı şirket ... Bilgi işlem Çözümevi Ltd. Şirketi ... Day. Tük. Mal. Ltd. Şti.'den 26.670,00TL alacaklı olduğu,
Bu bağlamda davacı ve davalı arasında imzalanan sözleşmenin "FESİH" başlıklı 8. maddesinde, Tarafların sözleşme hükümlerine aykırı davranması halinde, tarafların sözleşmeyi fesih etme yetkisine sahip olduğu belirtildiğinden ve sözleşme hükümlerine tam olarak uyulmaması nedeniyle söz konusu sözleşmenin feshedilebileceğinin düşünüldüğü, rapor edilmiştir.
ii)Dosyaya sunulan rapor hüküm kurmaya ve denetime elverişli görülmediğinden dosya farklı bir bilirkişi heyetine tevdii edilerek; taraflar arasındaki sözleşme gereği tarafların edimlerini yerine getirip getirmedikleri tarafların iddia ve savunmaları sözleşmenin fesh edilip edilemeyeceği, işin tamamlanan kısmının oranı, ve bu kısma karşılık gelen bedel hususlarında önceki raporlar arasındaki çelişkiler de giderilmek suretiyle bilirkişi heyetinden aldırılan 12/03/2019 havale tarihli raporda özetle; Davalı yanın davacının siparişi üzerine sadece davacının taleplerini gözeterek paket program hazırlamış olduğunu, bu tür programların sipariş veren işverenin isteklerine ve ticari anlayışına, programdan beklediği faydaya göre dizayn edilip kurulmakta olduğundan bir başka işletmede kullanılamamakta olduğu, Teknik kısımda davalının davacıya belirli konularda eğitim verdiğinin anlaşıldığı,
Önceki bilirkişilerin yerinde yaptıkları incelemede, programın çalışması için gerekli olan ... takip modülünün, davalı bilgisayarında kurulu olduğunun tespit edilmiş olduğu, bu modülün hazır olduğu halde işverenin bilgisayarına aktarılmamasının anlamının olmadığı, işin bitim tarihinin 24.07.2016 olup işverenin (Davacının) son ödeme tarihinin , 01.04.2016 tarihinde 26.670,00.-TL olduğu, davacı yanın, 01.04.2016 tarihli ödemeyi davalıya yaptığını kanıtlayamadığı,
Karşılıklı edimleri içeren sözleşmelerde bir tarafın kendi edimini yerine getirmediği takdirde diğer tarafin edimini yerine getirmesini talep edemeyeceği, davacı yanın kendi edimi olan 01.04.2016 tarihli 26.670,00-TL'nın ödemesini yapmadığından, davalıdan programı tamamlamasını isteyemeyeceği, bu nedenle davalı yanın, davacı için ürettiği ... programını davacıya teslim etmemiş olsa dahi, kendisine 01.04.2016 tarihinde yapılması gereken 26.670,00-TL ödenmediğinden, bu para ödenmedikçe davacının, ... takip modülünün teslimini talep edemeyeceği, bu modül başka bir işte de kullanılamayacağından, davalı yan işin kalan bedelini talep edebilecek fakat infaz aşamasında ... takip modülünün davalı tarafından davacıya verilmesinin gerekeceği,
Sonuç itibariyle;
Asıl dava yönünden; Davacının kendi edimini süresinde yerine getirmediği için sözleşmenin feshini ve ödediği paranın iadesini talep edemeyeceği fakat, verilmeyen eğitim nedeni ile davalıdan 922,48-TL talep edebileceği, Karşı dava yönünden; Karşı davalının karşı davacıdan, 26.670,00-TL talep edebileceği, infaz aşamasında karşı davacının karşı davalıya ... takip modülünü teslim etmesinin gerektiği, rapor edilmiştir.
iii)Mahkememizce dosya 12/03/2019 tarihli raporu tanzim eden bilirkişi heyetine yeniden tevdii edilerek heyette bulunan yazılım Mühendisi bilirkişiye davaya konu programın bulunduğu bilgisayarlar üzerinde yerinde inceleme yapma yetkisi de verilmek suretiyle taraf vekillerinin itirazlarını karşılar şekilde bilirkişi heyetinden aldırılan 27/11/2019 havale tarihli ek raporda özetle; İncelemesi yapılan ... Tük. Mal. Ltd. Şirketinin talepleri doğrultusunda ... Ltd. Şirketine yaptırılmış yazılımın tüm modülleri île çalıştığı ve yazılımda bîr eksik yada kusur bulunmadığı, rapor edilmiştir.
iv)Davacı şirkete ait davaya konu programın bulunduğu bilgisayarlar üzerinde bilirkişilerce inceleme yapılmadığı anlaşıldığından dosya yeniden en son rapor düzenleyen bilirkişi heyetine tevdii edilerek, heyette bulunan Yazılım Mühendisi bilirkişiye davacı şirkete ait davaya konu programın bulunduğu bilgisayarlar üzerinde 18/02/2020 günü saat 14:00 de yerinde inceleme yapma yetkisi de verilmek suretiyle davacı vekilinin itirazlarını karşılar şekilde bilirkişi heyeti tarafından bilgisayarlar üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen 12/06/2020 havale tarihli 2.ek raporda özetle; 18.02.2020 tarihinde ...adresinde bulunan ..." isimli iş yerine gidildiği ve programın olduğu bilgisayarın incelendiği,
Programın incelenmesi esnasında .... Tük. Mal. Ltd. Şti Vekili Avukat ... ile ... yazılımın Vekili Av. ... hazır bulundukları,
Programın "... Bilgi Portalı" başlığı altında "Kullanıcı Adı" ve "Şifre" talebinin yerine getirilmesi ile açıldığı, "Ana Sayfa" Başlığı altında; Depo, Mamül Bilgi Sistemi, Kasa, Sipariş, Sevkiyat, Raporlar, Stok, Yönetim şeklinde üst modüller oluşturulduğu, bu modüllerin altında da alt modüllerin sıralandığı ve her birinin modüller arasında geçişinin sağlayacak parametrelerin çalıştığı,
"Mağaza Gider Kayıtları" başlığı altında oluşturulan "Yeni Kayıt" ve alt seçeneklerinin bulunduğu, Programın en son veri girişinin 04.04.2016 tarihinde olduğunun görüldüğü,
Sonuç itibariyle; İncelenen programın eksik modüllerinin yer aldığı ve girilen verilerin örnek teşkil etmesi bakımından oluşturulduğu, programın daha önce incelemesini ... Ltd. Şirketinde yapılan incelemede tespit edilen programdan farklı olmayan modüllerin bulunduğu, yine program üzerinden yapılan en son güncelleme tarihinin bu haliyle tespit edilemediği, buna ilişkin bir somut bilgi datası yer almadığı, ancak girilen en son verinin 04.04.2016 tarihi olarak görüldüğü, 12.03.2019 havale tarihli asıl raporda değiştirilecek husus olmadığı, rapor edilmiştir.
BAM Kaldırma kararı sonrasında;
v)Mahkememizce BAM kaldırma kararı doğrultusunda taraf vekillerine beyanlarını sunmaları için celse arasında süre verildiği, taraf vekillerince beyan dilekçelerinin sunulmasından sonra bilirkişi heyetinden BAM kaldırma kararı doğrultusunda 3. ek raporun aldırıldığı, aldırılan 28/03/2024 havale tarihli ek raporda özetle; 11.07.2016 tarihli bağlantının, uyuşmazlık konusu olan özel yazılım programına mı yoksa taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmayan ... paket muhasebe programına mı ilişkin olduğu yönünde yapılan değerlendirmede; ... Bilgi...Şti' nin en son uzak masa bağlantısı ile ... Mobilya.. Şti.'ye bağlanmasının 11.07.2016 tarihinde olduğu, önce bağlanamadığı fakat daha sonra karşılıklı mailleşmelerle bu sorunu çözdüklerinin dosya kapsamında mailler ile anlaşılmakta olduğu, taraflar arasındaki ihtilafın ... paket programı ile bir ilgisinin bulunmadığı, ... takip modülünün davacının bilgisayarına aktarılmama ya da aktarılamama sebebinin ne olduğu yönünde yapılan değerlendirmede; İmal edilen programın amaca uygun olarak imal edilmiş olduğu, programın çalışması için sadece ... takip modülünün davacı bilgisayarına aktarılması gerekmekte olduğu, 15.05.2018 havale tarihli bilirkişi raporunda, davalının bilgisayarında ... takip modülünün hazır olduğunun tespit edildiği, bu modülde davacı bilgisayarına yüklense idi programın amaca uygun, kullanılabilir hale geleceği, davacının bağlantıya izin vermiş olması halinde modülün yüklenmesinin tamamlanabileceği, Aktarımın yapılmasına davacı iş sahibinin engel olup olmadığı, davacı iş sahibinin uzaktan erişime izin verip vermediği hususları araştırılıp, belirtilen hususlara ilişkin yönelik yapılan değerlendirmede; BAM kaldırma kararından önceki raporlarda da belirtildiği üzere, programı çalıştıracak olan en son kurulması gereken ... takip modülünün hazır olmasına rağmen davacı yanın bağlantıya izin vermediği hususlarının tespit edildiği, rapor edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Asıl dava ve karşı dava eser sözleşmesinden kaynaklı alacak davasıdır.
Asıl dava yönünden taraflar arasındaki uyuşmazlık; davalının davacı ile aralarında yapılan sözleşme gereğince edimlerini yerine getirip getirmediği, ayıplı ifa söz konusu olup olmadığı, ayıp ihbarının süresinde yapılıp yapılmadığı, sözleşmenin feshedilip edilemeyeceği, davacının sözleşme gereği davalıya ödediği 153.400,00-TL özel yazılım bedeli ile 4.000,00-TL eğitim uyarlama bedellerini davalıdan talep edip edemeyeceği, noktalarında toplanmaktadır.
Karşı dava yönünden taraflar arasındaki uyuşmazlık; taraflar arasında yapılan sözleşme gereğince tarafların edimlerini yerine getirip getirmedikleri, davalının davacıya sözleşme gereği kararlaştırılan eğitimleri verip vermediği, davacı tarafça davalıdan ödenmeyen 26.670,00-TL'yi talep edip edemeyeceği, noktalarında toplanmaktadır.
Taraflar arasında 09/11/2015 tarihli sözleşme akdedildiği, sözleşmede davalı karşı davacı tarafça, davacı karşı davalı şirket için özel bir yazılım yapılması ve bir kısım hazır yazılım ürünlerinin satılması ve bu kapsamda ürünler verilmesinin kararlaştırıldığı, sözleşme toplam tutarının KDV dahil 194.700,00- TL' olduğu, davacı karşı davalı tarafça 34.700,00- TL nakit, 133.300,00,- TL si çek ile olmak üzere sözleşmeye ilişkin ödeme yapıldığı, bakiye kalan 26.670,00- TL nin yazılan programın çalışmadığı iddiası ile ödenmediği, davacı karşı davalının taraflar arasındaki sözleşmenin feshi ve davalı karşı davacıya ödenen 153.400,00.-TL. nin ve eğitim uyarlama bedeli için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak şartıyla 4.000,00.-TL nin davalı karşı davacıdan tahsili talepli mahkememizde iş bu alacak davasının açıldığı, davalı karşı davacının ise sözleşme gereği edimleri yerine getirdikleri, yazılımın çalışır durumda olduğunu ve davacı karşı davalıya sözleşmede belirtilen üzere eğitim hizmetinin verildiği iddiasıyla sözleşme bedeline ilişkin eksik kalan 26.670,00-TL nin işleyecek aylık %3 gecikme faizi ile birlikte davacı karşı davalıdan tahsili talepli karşı dava açıldığı anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki sözleşme eser sözleşmesidir.
TBK nun 470. Maddesinde; " Eser sözlesmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, issahibinin de bunun karsılıgında bir bedel ödemeyi üstlendigi sözlesmedir." şeklinde tanımlanmıştır.
TBK nun 475 maddesinde ise; " Eserdeki ayıp sebebiyle yüklenicinin sorumlu oldugu hâllerde issahibi, asagıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:
1. Eser issahibinin kullanamayacagı veya hakkaniyet geregi kabule zorlanamayacagı ölçüde ayıplı ya da sözlesme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olursa sözlesmeden dönme.
2. Eseri alıkoyup ayıp oranında bedelden indirim isteme.
3. Asırı bir masrafı gerektirmedigi takdirde, bütün masrafları yükleniciye ait olmak üzere, eserin ücretsiz onarılmasını isteme.
İş sahibinin genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır.
Eser, issahibinin tasınmazı üzerinde yapılmıs olup, sökülüp kaldırılması asırı zarar doguracaksa işsahibi, sözleşmeden dönme hakkını kullanamaz." şeklinde düzenleme bulunduğu anlaşılmaktadır.
Somut olayımızda; davacı iş sahibidir. Sözleşmeye göre belirlenen toplam 194.700,00-TL'nin 34.700,00-TL'si nakit, 133.300,00-TL'si çek ile olmak üzere 168.000,00-TL'nin davacı karşı davalı tarafça davalı karşı davacıya ödendiği hususunda taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır.
Yargılama kapsamında toplanan deliller ve bilirkişi heyeti raporundan, yüklenicinin sözleşmeye konu özel yazılım programını amaca uygun olarak imal ettiği ancak programın çalışması için ... Takip Modülünün, iş sahibinin bilgisayarına aktarılması gerektiği, bu aktarım yapılmadığı için, programın amaca uygun çalışma imkanının olmadığı, programın ancak ... Takip Modülü tamamlandığında kabul edilebilir olacağı anlaşılmaktadır.
Davalı- karşı davacı yüklenici, karşı davasında, sözleşme gereği ödenmesi gereken bakiye alacağının tahsilini istemektedir. Ancak, yüklenici, davalı olduğu asıl dava yönünden, bakiye alacağını alamadığı için ... takip modülünün davacı iş sahibinin bilgisayarına aktarılmadığı yönünde bir savunmada bulunmamıştır, davacı iş sahibinin, uzaktan erişime izin vermemesi ve kullanma isteği/talebi olmaması nedeniyle ... Takip Modülünün davacı- karşı davalının bilgisayar sistemine aktarılamadığını savunmuştur.
BAM kaldırma kararında, "... takip modülü davalı yüklenicinin bilgisayarında hazır bulunmakta ise de, programın amaca uygun çalışması için davacı iş sahibinin bilgisayarına aktarılması gerektiği ve bu aktarım yapılmadığından, davacı iş sahibinin dönme hakkını kullanmakta haklı olup olmadığının belirlenebilmesi için, ... takip modülünün niçin davacının bilgisayarına aktarılmadığı, aktarımın yapılmasına davacı iş sahibinin engel olup olmadığı, davacı iş sahibinin uzaktan erişime izin verip vermediği tereddüte yer vermeyecek şekilde saptanmalıdır. Hükme esas alınan bilirkişi heyeti raporunda bu hususu aydınlatacak bir tespit ve değerlendirme bulunmamaktadır. (...) Mahkemece, 11.07.2016 tarihli bağlantının, uyuşmazlık konusu olan özel yazılım programına mı yoksa taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmayan ... paket muhasebe programına mı ilişkin olduğu, ... takip modülünün davacının bilgisayarına aktarılmama ya da aktarılamama sebebinin ne olduğu, aktarımın yapılmasına davacı iş sahibinin engel olup olmadığı, davacı iş sahibinin uzaktan erişime izin verip vermediği hususları araştırılıp, belirtilen hususlara ilişkin 12.03.2019 tarihli raporu düzenleyen bilirkişi heyetinden ek rapor da alınarak davacı iş sahibinin sözleşmeden dönme hakkını kullanmakta haklı olup olmadığı değerlendirilmelidir." şeklindeki gerekçe ile uyuşmazlığın yeniden değerlendirilmesi gerekliliğine işaret ettiğinden Mahkememize taraf vekillerine kaldırma kapsamındaki hususlara ilişkin beyan ve delillerini ibrazı konusunda süre verilmiş, akabinde dosya kaldırma kararı öncesinde 12.03.2019 tarihli raporun aldırıldığı bilirkişi heyetine tevdi edilerek kaldırma kararı kapsamında ek rapor aldırılmıştır.
BAM kaldırma kararı ile bu karar doğrultusunda aldırılan bilirkişi raporu doğrultusunda yeniden yapılan değerlendirmede,
... takip modülünün amaca uygun olarak imal edilmiş olduğu, programın çalışması için sadece ... takip modülünün davacı bilgisayarına aktarılması gerektiği, 15.05.2018 havale tarihli bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere, davalının bilgisayarında ... takip modülünün hazır olduğunun görüldüğü, bu modülün davacı bilgisayarına yüklenmesi halinde programın amaca uygun, kullanılabilir hale geleceği, ... takip modülünün davacı iş sahibinden kaynaklanan sebeplerle davacının bilgisayarına aktarılamadığı, davacının bağlantıya izin vermemesi sebebiyle modülün yüklenmesinin tamamlanamadığı; bu sebeple davacı iş sahibinin sözleşmenin feshini istemekte haklı olmadığı, sözleşmeden haklı nedenle dönmüş sayılamayacağı, bu nedenle yaptığı ödemeleri geri isteyemeyeceği gibi, davalının hazırladığı ... takip modülü, davacı iş sahibine özel hazırlanmış bir modül olup, yüklenici tarafça başka şekilde de değerlendirilemeyeceğinden, karşı davaya konu bakiye alacağın da ödenmesi gerektiği kabul edilmiştir.
Ancak bu halde dahi, dönmenin, sözleşmeyi sona erdiren ve tarafların iradelerine bağlı sebeplerden birisi olduğu ve davacı iş sahibi sözleşmeden dönme iradesini dava dilekçesi ile açıkça ortaya koyduğundan, sözleşmenin niteliği, ilişkinin süreklilik arz edecek olması karşısında, davacı iş sahibinin sözleşme ilişkisini sürdürmeye zorlanamayacağı, Mahkememizce yukarıda izah edildiği üzere sözleşmeden haklı nedenle dönülmemiş olduğu kanaatine varıldığından asıl davadaki iade talebi yönünden kaldırmaya konu karardaki gibi hüküm kurulmuş, fesih talebinin reddine karar verilemeyeceğinden davacının fazlaya ilişkin isteminin reddine karar verilmiştir. Karşı dava yönünden de hükme esas alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; karşı davacının ödenmeyen 26.670,00-TL sözleşme bedelini talep etmekte haklı olduğu, bakiye bedelin karşı davalının da kabulünde olduğu üzere karşı davacıya ödenmemiş olduğu, ancak karşı davacının da ... Takip modülünü karşı davalıya teslim etmesi gerektiği, taraflar arasındaki sözleşmenin karşılıklı edimler içeren sözleşme olduğu, dolayısıyla her iki tarafında edimlerini ifa etmeden diğer taraftan talepte bulunamayacağı, bu nedenle karşı davanın kabulü ile; 26.670,00-TL'nin karşı davalı... Tük. Mal. Ltd. Şti. nden alınarak karşı davacı ... Ltd. Şti.'ye verilmesine, karşı davacı ... Evi Ltd. Şti.'nin sözleşme konusu ... Takip Modülünü davacı karşı davalıya teslimine, delil tespit giderlerinin yargılama giderleri olarak kabulü ile hükmün ilgili bendinde değerlendirilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Asıl Dava Yönünden:
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, 922,48-TL eğitim ücretinin davalı karşı davacıdan alınarak davacı karşı davalıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
a-İstinaf kaldırma ilamı ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla; Alınması gereken 427,60-TL maktu karar ve ilam harcının peşin olarak alınan 2.688,00-TL harçtan mahsubu ile bakiye 2.260,40-TL harcın hüküm kesinleştiğinde ve talebi halinde davacıya iadesine,
b-İstinaf kaldırma ilamı ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla; Karar ve ilam harcı için yapılan 427,60-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
c-İstinaf kaldırma ilamı ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla; Davacı tarafça iş bu dosyada yapılan ve karşılanan toplam 5.176,10-TL yargılama giderinin davadaki haklılık durumuna göre bir kısım yargılama gideri davacı üzerinde bırakılarak 30,33-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
d-İstinaf kaldırma ilamı ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla; Davacının kendisini bir vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından hüküm tarihindeki AAÜT gereğince davanın kabul edilen bölümü üzerinden hesaplanan 922,48-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
e-İstinaf kaldırma ilamı ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla; Davalının kendisini bir vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından hüküm tarihindeki AAÜT gereğince davanın red edilen bölümü üzerinden hesaplanan 25.036,40-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
f-Karar kesinleştiğinde ayrıca karar yazılmaya gerek görülmeden artan gider avansının derhal ilgilisine iadesine,
Karşı Dava Yönünden:
1-Davanın KABULÜNE,
a) 26.670,00-TL'nin karşı davalı ... Tük. Mal. Ltd. Şti.'den alınarak karşı davacı ... Çözüm Evi Ltd. Şti.'ne verilmesine,
b) Karşı davacı ... Ltd. Şti.'nin sözleşme konusu ... Takip Modülünü davacı karşı davalıya teslimine,
c-İstinaf kaldırma ilamı ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla; Alınması gereken 1.821,82-TL harçtan peşin olarak alınan 456,00-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.365,82-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
d-İstinaf kaldırma ilamı ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla; Peşin harç için yapılan 456,00-TL, başvuru harcı için yapılan 31,40-TL, tespit dosyasında yapılan 500-TL delil tespit gideri ve 910,00-TL vekalet ücreti olmak üzere toplam 1.897,40-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
e-İstinaf kaldırma ilamı ile tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla; karşı davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden BAM kaldırma kararı gereği usuli kazanılmış haklar gözetilerek 4.080,00-TL vekalet ücretinin karşı davalıdan alınarak karşı davacıya verilmesine,
f-Karar kesinleştiğinde ayrıca karar yazılmaya gerek görülmeden artan gider avansının derhal ilgilisine iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, HMK'nın 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesince incelenmek üzere istinaf yolu açık olarak verilen karar açıkça okundu, ana çizgileriyle anlatıldı. 30/05/2024
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı