İZMIR 3. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/94
KARAR NO : 2024/503
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 01/02/2023
KARAR TARİHİ : 26/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinin incelenmesinde; 31.07.2022 tarihinde ...ye ait ve...'nin sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın davacı ...'a ait ve kendi sevk ve idaresindeki ... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın Kayseri ili,... Mahallesi, Konaklar Caddesi istikameti, ... Caddesi kavşağında, sigortalı araç sürücüsünün sola dönüş kurallarına uymayarak sol şeritte trafik kurallarına uygun şekilde seyreden davacı aracına sağ yandan çarpması neticesinde meydana geldiğini, İzmir’de davalı sigorta şirketinin şubesinin bulunması nedeniyle izmir mahkemeleri görülen davada yetkili olduğunu, dava açılmadan arabuluculuk yoluna gidilmiş, dava şartı yerine getirilmiş fakat anlaşma sağlanamadığını, davacıya ait araçta kaza neticesinde oluşan hasar dikkate alındığında tamirin ekonomik olduğunu, davalı sigorta şirketi temerrüde düştüğünü, davacı tarafından ödenen yurtdışı bilirkişi ücretinin yargılama giderlerinden sayılarak davalılara yükletilmesi gerektiğini belirterek fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakkımız saklı kalmak kaydıyla haklı davanın kabulüne, hasar bedelinden oluşan 16.369,94 EUR maddi tazminatın 1 ve 2 numaraları davalılardan kaza tarihi olan 31.07.2022 tarihinden, 3 nolu davalı sigorta şirketinden temerrüde düştüğü 27.12.2022 tarihinden itibaren (kaza tarihinde geçerli ZMMS poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak üzere) 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak müşterek ve müteselsilen davalılardan tahsiline,davacının bilirkişi ücreti olarak ödediği 1.656,06 EUR’nun yargılama giderlerinden sayılarak, fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk lirası olarak davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, Arabuluculuk aşaması ile ilgili 2.400,00 TL vekalet ücreti de dikkate alınarak bu hususta ayrıca hüküm kurulmasına ve kanuni vekâlet ücretinin KDV hariç olarak hükmedilerek yargılama giderleri ile birlikte davalı taraflara yüklenmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.
Davalı ... Sigorta A.Ş. cevap dilekçesinin incelenmesinde; Öncelikle davacının HMK 119 gereğince taleplerini açıklamasını, Davaya cevap verilebilmesi için HMK md. 121 gereği delillerin tarafımıza tebliğini, Trafik kanunu ve trafik sigortası genel şartları düzenlemelerindeki yükümlülükler yerine getirilmeden, doğrudan davayı ikame etmesi nedeniyle, HMK 115 maddesi gereği dava şartı yokluğu nedeniyle işbu davanın usulden reddini, İtirazları baki kalmak kaydıyla hasar bedelinin genel şartlara göre hesaplanmasını, yapılacak yargılamada, sınırlı sorumluluk ilkesi, gerçek zararın giderilmesi ilkesi, zenginleşme yasağı ilkesi, kusur oranında sorumluluk ilkesinin her durumda gözetilmesini, müvekkil sigorta şirketinin sorumluluğuna gidilmesi halinde memleket parası üzerinden hüküm kurulmasını, davacının usul ve yasaya aykırı ekspertiz ücreti taleplerinin reddini, her halde kusur oranlarının tespit edilebilmesi için konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılmasını, davacının teminat kapsamı dışında yer alan avukatlık ücreti taleplerinin her durumda reddini, her halükarda davalı şirketin yargılama masrafları ve vekalet ücretinden sorumlu tutulmamalarının talep edildiği anlaşılmıştır.
Davalılar ... ve ... tarafından sunulan cevap dilekçesinin incelenmesinde; Meydana gelen trafik kazasında aracın sürücüsü olan davalılardan ... ve ...'nin hiç bir kusuru bulunmadığını, ...'ye araç sahibi olduğu için iş bu dava açıldığını, sorumluluğu araç sürücüsü ...'nin kazanın oluşumunda tespit edilecek kusuru ile sınırlı olduğunu, davacı tarafından kazadan sonra araçta meydana gelen hasara ilişkin davacı tarafça tanzim ettirilen 10.08.2022 tarihli ...'a ait raporu eklerini ve diğer tüm talepleri kabul etmediklerini beyan ederek kazanın oluşumunda müvekkillerinin kusurunun olmaması ve davacı tarafından gerçek zararın talep edilmemesi nedeniyle davanın reddine karar verilmesini, tüm yargılama harç ve giderleriyle ücreti vekaletin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.
Dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir.
DELİLLER:
Noterler Birliğine, davalı sigorta şirketine, ticaret sicile, kayseri CBS'ye yazılan müzekkerelere cevap verildiği, ATK Trafik İhtisas Dairesinden 05/07/2023 tarihli raporun dosyaya kazandırıldığı yapılan itirazlar kapsamında adli trafik bilirkişisi ..., Otomotiv uzmanı bilirkişi... ve ...tarafından hazırlanan raporun dosyaya sunulduğu anlaşılmıştır.
Dosyanın kazaya karışan araçların kusur durumunun tespit ve tayinin yanı sıra talep konusu araç hasarından kaynaklı istemin yerindeliği yönünden tevdisi üzerine İstanbul ATK Trafik İhtisas Dairesince hazırlanmakla birlikte taraflara tebliğ edildiği anlaşılan 05/07/2023 tarihli raporda özetle "kaza tespit tutanağındaki anlatımın kazanın oluşu ile uygun olduğu, uzman görüş olarak dosyaya sunulan görüşün kazanın uzman raporunda belirtilenin aksine araç son konumları ve hasarın meydana geldiği yer gibi faktörler değerlendiriğinde uygun görülmediği buna göre sürücü ...'nin asli kusurlu,...'ın ise kusursuz olduğu yönünde kusur kanaat bildirilmesinin yanı sıra bu kazadan kaynaklı davacı aracının yedek parça, işçilik ve KDV dahil 13.965,54 euro tutarında hasara uğradığı, aracın tamirinin ekonomik olduğu ancak ekspertiz ücreti yönünden dairenin görev alanına girmediği için değerlendirme yapılamadığı" yönünde görüş ve kanaat bildirildiği anlaşılmış, rapora itirazlarda bulunulduğu görülmüştür.
Yapılan itirazlar kapsamında dosyanın ek rapor alınmak üzere yeniden ATK'ya gönderilmesine gerek olmadığı yönünde ayrıntılı ve gerekçeli ara karar kapsamında tevdisi üzerine adli trafik bilirkişisi ..., Otomotiv uzmanı bilirkişi ... ve ... tarafından hazırlanmakla birlikte taraflara tebliğ edildiği anlaşılan 30/04/2024 tarihli raporda özetle "... plakalı...'nin kazanın oluşumuna etken olduğu, davacının ise etken niteliğinde davranışının bulunmadığı, bu kazadan kaynaklı davacı aracının yedek parça işçilik ve KDV dahil 10.662,46 euro hasara uğradığı, söz konusu hasar miktarı göz önüne alındığında talep edilebilecek ekspertiz ücretinin 1.464,14 euro olduğu " yönünde görüş ve kanaat bildirildiği anlaşılmış, rapora itirazlarda bulunulduğu görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Yapılan inceleme neticesinde; 31/07/2022 tarihinde davacı tarafından sevk ve idare edilen ... plakalı araç ile davalılardan ... tarafından sevk ve idare edilen ... plaka sayılı araçların maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazasına karıştıkları, kaza neticesinde kolluk kaza tespit tutanağının tutulmakla birlikte kazanın ... eyleminin 2918 sayılı yasanın 53-1/b kuralını ihlal ettiği yönünde tutulan tutanakta tespit yapıldığı, Mehmet tarafından sevk ve idare edilen aracın diğer davalı ... adına kayıtlı olduğu gibi kaza tarihini kapsar biçimde diğer davalı sigorta nezdinde ZMMS ile sigortalı olduğu, davacı tarafça davadan evvel davalı sigorta şirketine 13/12/2022 tebliğ tarihli zarar giderim konulu KTK 97 başvurusunda bulunulduğu ve bu başvuruya olumlu bir yanıt alınamadığı, davacı tarafça araçtaki hasarın tespitine yönelik harici olarak ekspertiz incelemesi yaptırdığı, olay ile alakalı Kayseri CBS'nin ... sor. dosyasının ... karar no.ile KYOK kararı verilmekle sonuçlandığı, gerek CBS dosyasından gerekse davalı ... ve ... vekilince olay anına ilişkin kamera görüntülerinin dosyaya sunulduğu konularında dosya kapsamında bir uyuşmazlık olmadığı tespit edilmiştir.
Yukarıdaki yapılan tespit göz önüne alındığında taraflar arası uyuşmazlığın bahse konu kazaya ilişkin araç sürücülerinin kusur durumlarının tespiti, davacı aracının bu kazadan kaynaklı hasara uğrayıp uğramadığı, uğramış ise hasar bedelinin belirlenmesi ile aracın kazadan önceki ikinci el piyasa rayiç ( Alman plakalı olduğu için Almanya rayiçlerine göre) değerinin belirlenmesi ile aracın hasar onarımının mümkün olup olmadığının ve ekonomik olup olmadığının değerlendirilmesi, davacı aracında hasar oluştuğunun anlaşılması halinde hasardan kaynaklı davalıların sorumlu olup olmadıkları sorumlu iseler ne şekilde ve ne surette sorumlu olacaklarının ( davalı sigorta şirketine ZMMS poliçe limiti ile sorumluluk yüklenildiği göz önüne alınmakla) belirlenmesi ile harici yaptırılan ekspertiz ücretinin yargılama gideri olarak davalılardan tahsili bakımından talebin yerinde olup olmadığı ile AAÜT 16-2/C gereği vekalet ücreti talebinin yerinde olup olmadığının tespitine yönelik trafik kazasından kaynaklı açılan maddi tazminat davası olduğu anlaşılmıştır.
Uyuşmazlığın değerlendirilmesine geçmeden evvel şu hususun belirtilmesinde fayda vardır; davalı ZMMS sıfatına sahip ... Sigortanın bu kazadan kaynaklı sorumluluk limitinin araç başına 100.000,00 TL, kaza başına ise 200.000,00 TL ile sınırlı olduğu, davadan evvel yapılan herhangi bir ödeme bulunmadığı anlaşılmıştır.
Her ne kadar dosyaya kazandırılan ATK raporu ile Mahkememizce oluşturulan heyetçe hazırlanan raporda kusur kanaat haricinde davacı aracındaki oluşan hasarın farklı miktarda olduğu ve bunun çelişki oluşturduğu düşünülse de her iki raporda da öncelikle davacının talep ettiği kadar bu kaza sebebi ile zararının olmadığı sabit görülmekle birlikte davacı aracının bu kazadan kaynaklı gerek olay anını gösterir CD kaydı gerekse de fotoğrafların incelenmesinde sağ ön köşe kısımlarından hasar aldığından ekspertiz raporunun aksine sol yanda aldığı hasarın kaza ile uyumlu olmadığı yönünde ATK raporu ile Mahkememizce oluşturulan heyetin kanaatlerinin birbirleri ile uyuştuğu fakat ATK raporunun aksine araçta bulunan gece görüş kamerasının ön tampon üstünde orta kısımda ve marka logosunun altında olduğundan kaza nedeni ile oluşan hasar yerinden uzakta bulunduğundan bu kazadan gece görüş kamerasının hasara uğradığı yönündeki değerlendirme ile ön panjurdaki hasara yönelik değerlendirmelerin birbirleri ile uyuşmadığı göz önüne alındığında az yukarıda da belirtildiği gibi aracın sağ yandan aldığı hasar şiddeti ve yeri göz önüne alındığında 30/04/2024 tarihli raporda hasarın oluştuğu belirtilen yerler bakımından varılan kanaate Mahkememizce iştirak edildiği, dolayısıyla bu hasaralar ve bu hasarlara bağlı malzeme, işçilik ve % 19'luk KDV tutar göz önüne alındığında 30/04/2024 tarihli raporun mahkememiz ara kararını karşıladığı bu nedenle itiraz ile ek rapor yeni bir rapor alınmasını gerektirir bir durum olmadığı gibi raporun denetime elverişli ve yeterli teknik incelemeyi içerdiği anlaşılarak hüküm kurmaya elverişli olduğu kanaatine varılmıştır.
Dava trafik kazasından kaynaklı hasar bedeli zararının tazminine yönelik olduğundan talebin haksız fiil çerçevesinde ileri sürüldüğü kanaatine varılmakla birlikte somut olay bakımından haksız fiilin koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediğinin tespiti ile değerlendirmesinin yapılarak sonuca gidilmesi gerektiği kanaatine varılmakla; 31/07/2022 tarihinde davacı ... sevk ve idaresindeki ... Plaka sayılı aracın Kayseri ili, ...Bulvarı istikametinden Konaklar Caddesi yönüne seyir halinde iken kaza mahalli ... caddesi ile ... caddesi kesişimi döner adalı kavşağına geldiğinde sol şeritte iken aracın sağ ön köşe kısımları ile aynı istikamette ve üç şeritli yolda orta şeritte seyir halinde olup sola dönüşe geçen davalı ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sol arka kapı kısmına çarpması ile oluşan trafik kazasında ... eyleminin 2918 sayılı yasanın 84/f, 53/b ve aynı yasa yönetmeliğinin 102/b bentlerini ihlal ettiği, davacı Halil'in ise kural ihlali niteliği,nde davranışı bulunmadığı gibi kazayı engellemek adına alabileceği bir eyleminin de bulunmadığı anlaşılmakla davalı ... bu kazada tam kusurlu olduğu, davacının ise kusursuz olduğu kanaatine varıldığı, söz konusu kusurlu hareket neticesinde davacı aracının yedek parça ve işçilik ve KDV dahil olmak üzer toplam 10.662,46 euro tutarında hasar meydana geldiği, oluşan bu hasar ile kaza arasında illiyet bağının bulunduğu anlaşılmakla davacı tarafın lehine haksız fiilin koşulların oluştuğu ve bu kapsamda davacının iş bu davayı açmasında hukuki yararının bulunduğu anlaşılmıştır.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; yukarıda oluş şekli belirtilen davaya konu trafik kazasından kaynaklı davacı aracında toplamda 10.662,46 Euro hasar meydana geldiği, aracın kazadan evvelki ikinci el piyasa rayiç değerinin 32.900,00 Euro olduğu ATK görüşü dikkate alındığında araçtaki hasarın araç değerinin % 50'sini aşmadığından aracın tamirinin ekonomik olduğu buradan hareketle araçta oluşan hasarda aksi iddia edilmekte ise de davalı sigortanın 2918 sayılı yasanın 91. maddesi gereği, davalı ... 6098 sayılı yasanın 52 vd maddeleri gereği ve davalı ... ise 2918 sayılı yasanın 85. maddesi gereği sorumlu olacağı, bahse konu kazanın hasar ile uyumlu olduğu kanaati kapsamında yine her ne kadar aksi iddia edilmekte ise de davalı ... ve davalı ... bu kazadan kaynaklı sorumluluk temerrüt tarihinin olay tarihi itibari ile sigortanın ise kendisine yapılan başvuruya 8 iş günü içerisinde cevap verilmemekle birlikte 24/12/2022 tarihi itibariyle temerrüte düşecekleri, sigorta şirketinin diğer davalıların aksine kaza tarihi itibariyle 100.000,00 TL ile sınırlı sorumlu olduğu anlaşılmakla davacı yanın gerçek zararı olduğu kanaatine varılan 10.662,46 euro hasarından davalıların yukarıda belirtilen şekilde sorumlu oldukları kanaati ile açılı davanın kısmen kabulüne yönelik karar vermek gerekmiş ayrıca yukarıda belirtildiği şekilde davacı zararı yargılama sonucu ortaya çıktığından davadan evvel davacı yanın harici ekspertiz incelemesi yaptırmasında hukuki yararının bulunduğu göz önüne alınmakla birlikte hükme esas alınan raporda da belirtildiği gibi Mahkememizce hükmedilen tutar yönünden ekspertiz ücretinin 1.464,14 euro'sunun davalılardan talep edilebileceği anlaşılmakla bu tutarın tarafların haklılık durumuna göre aşağıdaki şekilde yargılama giderlerinden sayılarak paylaştırılmasına yönelik değerlendirme yapılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Her ne kadar davacı vekili tarafından arabuluculuk görüşmeleri nedeniyle ayrıca vekalet ücreti talep edilmiş ise de 6325 sayılı yasadan kaynaklı arabuluculuk yönünden vekalet görevi nedeniyle verilen hizmetin vekil ile asil arasındaki avukatlık hizmeti nedeniyle belirlenen ücrete mahsus olduğu ve bu nedenle ücretin asil tarafından karşılanması gerektiği, bu tutarın iş bu davada verilen hizmet ilgi tutularak talep edilmesinin mümkün olmadığı kanaatiyle talebin yerinde olmadığına ve bu nedenle davacı yanın talebinin reddine karar vermek gerektiği kanaatine varılmıştır.
İş bu dava tarihinin 01/02/2023 olduğu göz önüne alınmakla bu tarihten 1 gün evvelinde bu tarihe ilişkin TCMB'nın yayınladığı gösterge niteliğindeki döviz kuru hesabına göre 1 Euro = 20.4130 TL olmakla dava değerinin TL karşılığının 334.159,58 TL, kabul edilen miktarının ise 217.652,79 TL olduğu anlaşılmakla yargılama giderleri bu tutarlar üzerinden değerlendirmeye konu edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1- Davanın KISMEN KABULÜ ile 31/07/2022 tarihinde meydana geldiği anlaşılan dava konusu trafik kazası nedeni ile ;
-10.662,46 euro hasar bedelinin davalı sigorta yönünden 24/12/2022 tarihinden itibaren , diğer davalılar yönünden ise olay tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden TL cinsinden hesaplanan karşılığının davalılardan ( davalı ... Sigorta A.Ş.'nin bu tutarın 100.000,00 TL'sinden sınırlı sorumlu olması kaydıyla) MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2- Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 14.867,86 TL karar ve ilam harcından evvelce alınan 5.706,62 TL peşin harcın mahsubu ile hazineye irad kaydına, bakiye 9.161,24 TL karar ve ilam harcının DAVALILARDAN ( davalı ... Sigorta A.Ş.'nin bu tutarın 4.209,10 TL'sinden sınırlı sorumlu olması kaydıyla) MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAD KAYDINA, söz konusu tutar ile ilgili 492 sayılı harçlar kanunu 28. Madde uyarınca kararın tebliğinden itibaren 1 ay içerisinde tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,
3- Davacı tarafından yatırılan 5.886,52 TL ( 5.706,62 TL peşin harç ile 179,90 TL başvuru harcından oluşan) harç ile gider avansından kullanılan (tebligat ücreti, posta masrafı ve bilirkişi ücretinden oluşan) kısmının ret kabul oranına göre hesaplanan 6.455,95 TL'sinden oluşan toplam 12.342,47 TL yargılama giderinin DAVALILARDAN MÜTESELSİLEN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, bakiye yargılama giderinin DAVACI ÜZERİNDE BIRAKILMASINA,
- Ekspertiz ücreti talebinin kısmen kabulü ile 1.464,14 Euro'sunun fiili ödeme tarihindeki merkez bankası efektif satış kuru üzerinden TL karşılığının DAVALILARDAN ( davalı ... Sigorta A.Ş.'nin bu tutarın 672,69 eurosundan sınırlı sorumlu olması kaydıyla) MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE, bakiye ekspertiz ücretinin DAVACI ÜZERİNDE BIRAKILMASINA,
- Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesi gereğince DAVACI TARAFA İADESİNE,
4- Davalı ... tarafından yatırılan gider avansı kullanıldığından ret kabul oranına göre hesaplanan 174,32 TL'sinin davacıdan alınarak davalı ... Bahçeci'ye verilmesine, bakiye kısmın adı geçen davalı üzerinde bırakılmasına,
5- Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince kabul tutarı üzerinden hesaplanan 34.647,91 TL vekalet ücretinin DAVALILARDAN ( davalı ... Sigorta A.Ş.'nin bu tutarın 17.90,00 TL'sinden sınırlı sorumlu olması kaydıyla) MÜTESELSİLEN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
- Davacı yanın AAÜT 16/2-c gereği arabulculuk vekalet ücret talebinin REDDİNE,
6- Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince ret tutarı üzerinden hesaplanan 18.641,08 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALILARA 1/3 ORANIDA VERİLMESİNE,
7- Dava açmadan evvel dava şartı kapsamında başvurunun yapıldığı sabit olduğundan 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin Hazine tarafından ilgili arabulucu ...'a ödenmesi halinde, söz konusu zorunlu başvurunu da sadece davalı sigorta yönünden olduğu göz önüne alındığında bu ücretin 6831 sayılı Kanun kapsamında;
- 1.157,70 TL'sinin DAVACIDAN,
- 2.084,30 TL'sinin ise davalı ... SİGORTA A.Ş.'DEN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, bu hususta Hazineye müzekkere yazılmasına,
8- Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 26/06/2024
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı