İZMIR 3. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/69
KARAR NO : 2024/343
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 07/09/2018
KARAR TARİHİ : 15/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Mahkememizin ... esas ayılı dosyasına sunmuş olduğu 07/09/2018 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davacı-alacaklı müvekkili ... İnş. Tur. Otomotiv Gıda Torna Tes. Yed. Parça San. ve Tic. Ltd. Şti. ile davalı-borçlu ... Tic. Yed. Parça- İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. arasında karşılıklı yapılan anlaşma gereği 2016 yılı Mayıs ayından işbu dava tarihine kadar süregelen bir ticari ilişki mevcut olduğu, İşbu ticari ilişki doğrultusunda davalı yanın siparişleri üzerine, davacı müvekkili şirket ürün imal etmekte ve davalı yanca gösterilen termin ve teslim tarihlerine göre siparişe konu ürünleri hazır etmekte olduğu, davalının 2018 yılı Şubat ayı itibariyle süregelen ticari ilişkiyi sonlandırma kararı aldığı, buna göre ödenmeyen cari alacaklar nedeniyle davalı yan aleyhine icra takibi başlatılmış ise de, davalı yan tarafından derdest takibe süresi içinde haksız olarak itiraz edilmiş olduğu, Davalı yanın, vaki takibe tam itiraz ile borcu inkar ettiği takip tarihinden sonra ve işbu dava tarihine değin ara ara olmak üzere toplam 37.596,31-TL müvekkili şirkete haricen ödemelerde bulunduğu, ödenmeyen bakiye 24.638,29-TL asıl alacak ile takip tarihi itibariyle davacı müvekkili şirkete 62.234,60-TL borcundan ötürü temerrüdü sabit olan davalı yanın ödemekle yükümlü olduğu, takibin fer 'i niteliğindeki diğer alacakların tahsili amacıyla itirazın iptali isteminde bulunduklarını belirterek davalı tarafından İzmir ...İcra Müdürlüğü'nün ... E.sayılı dosyasına yapılan itirazın iptalini, takibin devamını, itirazında tamamen haksız ve kötü niyetli olan davalı yan aleyhine takip konusu alacağın %20 'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleriyle ücreti vekaletin karşı yan davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili Mahkememizin ... esas sayılı dosyasına sunmuş olduğu 24/10/2018 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; davalının otomobil yakıt pompası imalatında kullanılan parçaların üretim, montaj ve ihracatı işiyle uğraştığını, yurtdışına ihraç ettiği ürünlerde kullanılan (yakıt pompalarında) bazı ara mamül parçalarının da davacı firma gibi firmalara sipariş usulü ürettirildiğini,davacı firmaya keşide ettikleri 02.03.2018 tarihli ihtarnamede de açıkladığı üzere; davacı ... firmasına yaptırmış oldukları imalatlar nedeniyle (yakıt pompa parçalan); mamül mal (yakıt pompası ara mali) ihraç ettiğimiz alıcı firmadan (Fransa'da bulunan ... firması) sürekli olarak, hatalı imalat nedeniyle alacaklarından kesinti yapılması üzerine, davacı ... firmasıyla artık imalat yaptırmayacaklarını karşılıklı olarak konuştuklarını, bunun üzerine firma yetkilisi ... Beyle, ellerinde bulunan ham maddelerin (işlenmemiş otomat çeliği) firmalarıbna fatura edilmesi konusunda anlaşma yapıldığını, davacı ... firmasınca düzenlenen 22/02/2018 tarih ve ... no.lu fatura ile; 1. Kalemde yazılı Otomat çeliği çap 13,871 kg ve 2. Kalemde yazılı çap 6 TRS, 311 kg ham maddeleri gönderildiğini, bu kalemlere bir ititazları olmadığını ve defter kayıtlarına işlendiğini belirterek davacı firmanın üretmiş olduğu hatalı ürünler nedeniyle davalı firma zararlarının tanzimi konusunda talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla haksız ve kötüniyetli olarak açılan davanın reddine, davacı tarafın kötü niyetli olması nedeniyle dava değerinin %20'sinden az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir.
Mahkememizin... Esas sayılı dosyası üzerinden yapılan yargılama neticesinde ...Karar sayılı ilam ile 13/02/2020 tarihli karar ile davanın reddine dair verilen karara yönelik davacı vekili tarafından sunulan istinaf talebi üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin ... Esas ve ... Karar sayılı ilam ile Mahkememizce verilen hüküm kaldırılmakla yeniden tevzisi üzerine Mahkememizin ... esasına kaydedilmiştir.
DELİLLER:
Bozma öncesi ve sonrası olmak üzere İzmir ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, bilirkişi raporu, cari hesap özeti, ihtarname, mahkememizce yapılan keşif, bilirkişi ek raporu dosyamız içerisindedir.
Davacı tanığı ... 29/09/2023 tarihli keşifte aynen " Ben halen davacı şirkette operatör olarak çalışıyorum. Dava konusu ürünlerin üretimi aşamasında koordinasyon operatörü olarak görev yapmıştım. Dava konusu ürünleri biz kam diye adlandırıyoruz. Ürünlerin davalı tarafça ne amaçla kullanıldığını bilmiyorum ancak ürünlerin ... torna tezgahında üretilmektedir. Ürünlerin ...'den nasıl çıkacağı konusunda ayarlamayı ... usta yapmaktadır. Davalı ile uzun süredir ticari ilişkimiz olduğu için ve biz iki tip ürün üretiyoruz. Bir tipten aylık en az 12.000 üretip davalıya teslim ediyoruz diğer tip üründen ise yıllık bazen 6000 bazen 10000 olarak üretiyoruz. Biz davalı ile münasebetimiz devam ettiği için ürünlerden arası geniş olan ve 12000 adet davalıya teslim ettiğimiz ürünlerden biz aynı zamanda mağdur olmamak için stok yaptık. Biz teslimatı davalıya fatura ve nakliye aracı ile birlikte yapıyoruz buna dair karşı taraftan imza alıyoruz bizim ürettiğimiz ürünlerde herhangi bir ayıp yoktur. dedi. Görülen lüzum üzerine inceleme konusu ürünlerin bulunduğu kasa tanığa gösterilmekle teslim konusu ürünlerin bu olup olmadığı soruldu: Tanık cevaben; söz konusu çinko kaplamalı beyaz renkteki ürünler teslime konu ürünlerdir ancak üzeri paslı olan ürünlerin üzerinde pas olduğu için kaplı olup olmadığını anlayamadım bizim teslimat yükümlülüğümüz yani davalıya teslim ettiğimiz ürünler kaplamasız ürünlerdir. dedi. Tanıklık ücreti talebim yoktur dedi." şeklinde beyanda bulunmuştur.
Davacı tanığı ... 29/09/2023 tarihli keşifte aynen " ben davacı şirkette halen operatör olarak çalışıyorum davalı ile aramızdaki ticari münasebeti biliyorum. Keşif sırasında tarafıma gösterilen ürünler bizim üretip teslim etmiş olduğumuz ürünlerdir biz ürünleri çinko kaplamalı olarak teslim ediyoruz. Bir çuvalda yer alan paslı ürünlerin kaplamasız olduğunu düşünüyorum. Söz konusu ürünlerin üretildiği zaman ben ... tezgahında ürünlerin ayarlamasını yaptım Bizim davalıya teslim ettiğimiz ürünler kam diye adlandırılmaktadır biz kendilerine iki tip ürün teslim ediyoruz bunlardan birincisi araları geniş olan uzun kam diğeri ise araları dar olan kısa kamdır. şeklinde beyanda bulunmuştur.
Mahkememizce istinaf kaldırma ilamı neticesi mahallinde makine mühendisi bilirkişi eşliğinde keşfe gidilmiş, keşifte tanıklar dinlenmiş ve mahallinde yapılan keşif neticesi makine bilirkişisi tarafından hazırlanan 05/10/2023 tarihli raporun dosyaya sunulduğu ve taraflara tebliğ edildiği anlaşılmıştır. Bahse konu raporun incelenmesinde; davacı firma tarafından düzenlenen ... No'lu fatura ve davalı firma tarafından düzenlenen ... No'lu iade faturasına konu 20700 adet mamul malzemenin sipariş formlarındaki ürün kodu ile uyumlu olmadığı, davacı firmanın 20700 adet mamul malzemeye yönelik ayıplı ifada bulunduğu kanaat ve tespitine varıldığı anlaşılmış bahse konu rapora karşı davacı tarafça itirazlarda bulunulduğu görülmüştür.
Mahkememizce makine mühendisi bilirkişi aracılığı ile mahalline yapılan keşif neticesi kazandırılan rapora beyan ve itirazların değerlendirilmesi neticesi istinaf kaldırma ilamı öncesinde davacı şirket nezdinde kayıtlı olan 52.181,05 TL'lik işlem bakımından kayıt ve belgelerin sunumu davacı yandan istenmiş, bunun ikmal edildiğinin anlaşılması üzerine dosya istinaf kaldırma ilamı öncesi rapor sunan mali müşavir bilirkişiye tevdi ile davalı tarafta kayıtlı olan 26/02/2018 tarihli 14.655,60 TL tutarındaki faturanın davacı nezdinde kayıtlı olup olmadığı, istinaf kaldırma ilamından önceki aşamada alınan rapor ve bu rapora yapılan itirazlar göz önüne alınmak suretiyle davacı nezdinde 30/09/2018 tarihinde kayıtlı olarak 52.181,05 TL'lik işlemin davalı yan kayıtları ile karşılaştırılmak suretiyle yapılan bu kaydın neye ilişkin olduğu, içeriğinin 14.655,60 TL'lik faturaya ilişkin olup olmadığı, davalı kayıtlarına göre davacı alacağı olarak görülen 9.982,62 TL içerisinde bahse konu 14.655,60 TL'lik fatura olup olmadığı ve davacının dava dilekçesi ile davalıdan talep ettiği kısmi itirazı tutarını oluşturan 24.638,29 TL yönünden davacının davalıdan alacaklı olup olmayacağı hususlarına yönelik rapor sunulmasının istenilmesine üzerine SMMM bilirkişi ... tarafından hazırlanan 18/02/2024 havale tarihli raporun dosyaya sunulduğu ve taraflara tebliğ edildiği anlaşılmıştır. Bahse konu raporun incelenmesinde ise; davalının cari hesap ekstresinde işli olan davacı firmaya kestiği 14.655,60 TL tutarlı satış faturasının davacı kayıtlarında bulunmadığı, davalının cari hesabına göre davacının davalıdan 9.982,69 TL tutarında alacaklı olduğu ve bu tutar içerisinde davalının davacıya kesmiş olduğu 14.655,60 TL tutarlı faturanın da bulunduğu, davacı kayıtlarına göre ise davacının davalıdan 43.112,81 TL tutarında alacaklı olduğu, 52.181,05 TL tutarlı tahsis kaydından sonra davacının davalıdan 9.068,24 TL tutarında alacaklı hale geldiği, taraf kayıtları arasında 914,45 TL tutarlı bir farkın bulunduğu, ... No'lu faturanın davacı tarafça yapılan tahsis kaydı içerisinde bulunduğu davalıda olan hurda nitelikteki mamul malzeme bedelinin 2.400,00 TL olduğu, ihtimalli olarak ürünlerin davacı tarafça alınması halinde davacının davalıdan 9.982,00 TL tutarında alacaklı olduğu, alınmaması halinde ise davacının davalıdan 12.382,69 TL tutarında alacaklı olduğu" yönünde kanaat ve tespite varıldığı anlaşılmış, bahse konu ek rapora karşı itiraz ve beyanlarda bulunulduğu görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Taraflar arası uyuşmazlık konusu hususun; davalı ... Sigort A.Ş. ' ne ZMMS ile davalı... Sigorta Kooperatifine İMMS ile sigortalı ... plaka sayılı araç ile davacıya ait ... plaka sayılı araçlar arasında kaza meydana gelip gelmediği, gelmiş ise tarafların kusur oranı, davacı aracında hasar oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı, hasarın poliçeler kapsamında olup olmadığı noktalarında toplandığı tespit edilmiştir.
Uyuşmazlığın değerlendirilmesine geçmeden evvel şu hususun belirtilmesinde fayda vardır; davalı yanca düzenlenen ... No'lu iade faturasına konu 20700 adet mamül malzemenin halen davalı adresinde olduğu anlaşılmakla buna dair tahkikat aşamasında beyan alınmış ve karar aşamasında da ürünlerin halen davalıda olduğu gözetilerek davacı talebinin birlikte ifa kuralı çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.
Her ne kadar davacı yanca makine mühendisi bilirkişi raporuna karşı itirazlarda bulunulmuş ise de itirazların bir kısmının resen değerlendirilecek itirazlardan olduğu bir kısmının aksi iddia edilmekte ise de Mahkememizce de kabul edildiği üzere hali hazırda raporda karşılandığı ve raporun denetime elverişli ve yeterli teknik incelemeyi içerdiği anlaşılmıştır.
Yine her ne kadar dosyaya kazandırılan SMMM bilirkişisi ek raporuna itirazlarda bulunularak yeniden bir rapor alınması talep edilmiş ise de yapılan itirazların bir kısmının resen değerlendirilecek itirazlardan olduğu bir kısmının aksi iddia edilmekte ise de Mahkememizce de kabul edildiği üzere hali hazırda raporda karşılandığı ve raporun denetime elverişli ve yeterli teknik incelemeyi içerdiği anlaşılarak yeniden bir rapor alınmasının yahut ek rapor alınmasının gerekli olmadığı kanaatine varılmıştır.
Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; dosya tarafları arasında bulunan ticari münasebet kapsamında davacı tarafça davalıya yakıt pompa eksantriğinin satıldığı, taraflar arasında bu şekildeki ilişkinin 2016 yılından beri süregeldiği fakat davacı tarafça cari hesap ekstresi adı altında davalı aleyhine konu İzmir... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası üzerinden ilamsız takip başlatılmış ise de davalı yanca yapılan geniş anlamda itiraz üzerine takibin durdurulduğu, davacının istinaf kaldırma ilamı öncesi ve sonrası kazandırılan mali müşavir bilirkişi raporu göz önüne alınmakla ticari kayıtlara göre davalıdan 9.068,24 TL alacaklı olmasına rağmen, davalı kayıtlarına göre ise davacının davalıdan 9.982,69 TL tutarında alacaklı bulunduğu, her iki taraf ticari defter ve kayıtlarındaki miktar farklılığı kapsamında yapılan değerlendirme ve taraf iddia ve savunmaları ve istinaf ilamı göz önüne alındığında taraf kayıtlarının bu şekilde tutulduğu sabit olmakla birlikte davalının davacıya düzenlediği iade faturasına konu ürünlerin ayıplı olduğunun belirtilmesi ve ayrıca davacı tarafça dava tarihinden sonra yaptığı tahsis kaydının taraf ticari defter ve kayıtları üzerinden değerlendirilmesinin ne şekilde yapılacağına karar verilmekle suretiyle davacının alacaklı olup olmadığının tespitinin gerektiği, bu kapsamda yapılan inceleme neticesinde davacı tarafça davalıya gönderilen ... Seri No'lu 20700 adet ürünün davalı tarafça ... Seri No'lu fatura ile iadesine yönelik kayıt oluşturulduğu ancak bu faturanın davacı kayıtlarında bulunmadığı, davalı tarafça bu ürünlerin iade edilmesinin sebebinin ürünlerin ayıplı olmasından kaynaklandığı belirtildiğinden mahallinde yapılan keşif neticesi bilirkişi tarafından ürünlerin yerinde yapılan gözlem ve ayrıca alınan numuneler kapsamında ölçüm ve incelemeye tabi tutulması neticesinde bir kısmının çinko kaplamalı olduğu, bir kısmının paslandığı, ... kodlu ürünün toplam uzunluğunun 25,3 mm olması gerekirken 27,83 mm bir kısmı kaplamalı bir kısmı da kaplamasız farklı ürün kodlu malzemeler olduğu ayrıca ürünlerde yapılan ölçümlerin dış çapının yaklaşık %5 düşük olduğu, bu durumda kanalda kullanılacak oringlerin kesilmesine neden olacağı anlaşılmakla ürünlerin tamamının ayıplı olduğu tespit edilmekle birlikte davacının söz konusu bu 20700 adet üründen kaynaklı davalıdan alacaklı olamayacağı, bahse konu bu 20700 adet mamul malzemenin davacı kayıtlarında dava tarihinden evvel bulunmasa da davacı tarafça yapılan tahsis kaydından söz konusu mamul malzeme bedeli olan 14.655,60 TL'nin yer aldığı gibi davalı nezdinde tutulan kayıtlarda da bu faturaların yer aldığı anlaşılmakla birlikte her ne kadar dava tarihinden sonra davacı kayıtlarına bu şekilde tahsis ile işlenmiş ise de bu tutarın davalı borcunu sona erdirmesi sebebiyle istinaf ilamı sonrası dosyaya kazandırılan ek mali müşavir bilirkişi raporundaki taraf kayıtlarında görülen alacak - borç kayıtları üzerinden değerlendirmenin yapılabileceği kanaatine varılarak davacı kayıtlarında her ne kadar davalıdan 9.068,24 TL tutarında alacaklı olunduğu gözükmede ise de davalı kayıtlarında bu tutarın 9.982,69 TL olduğu tespit edilmekle bu anlamda davalı kayıtlarına itibar edilmesi gerektiği göz önüne alındığında davalı yanca icra dosyasına yapılan itirazın kısmi nitelikte haklılık teşkil ettiğinden davacının davalıdan bu tutar kadar alacaklı olduğu kabul edilmiş, karar tarihi itibariyle ayıplı ürünlerin davacıya iade edilmediği sabit olduğundan bu anlamda taraflara süre verilmenin yargılamayı gereksiz yere uzatacağı göz önüne alınmakla birlikte birlikte ifa kuralı kapsamında alacağın tahsili yönünde değerlendirme yapılabileceği anlaşılmakla açılı davanın kısmen kabulüne yönelik Mahkememizde oluşan kanaat kapsamında ve alacağın varlığının yargılamayı gerektirmesi sebebiyle tarafların tazminat taleplerinin reddi gerektiği kabul edilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1- Birlikte ifa kuralı gereği dosya kapsamına göre davalı uhdesinde olduğu anlaşılan ve davacı firma tarafından düzenlenen ... nolu ( davalı firma tarafından düzenlenen ... no.lu iade faturası) faturasına konu 20.700 adet mamul malzemenin davacı yana teslimi halinde geçerli olmak üzere DAVANIN KISMEN KABULÜ ile davalı yanın İzmir... İcra Müd.'nün ... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın kısmen iptali ile takibin 9.982,69 TL asıl alacağın tahsili bakımından devamına,
- Fazlaya ilişkin iptal talebinin REDDİNE,
- Hükmedilen 9.982,69 TL'ye takip tarihinden itibaren yıllık % 9,75 oranında ve artan oranlarda avans faizi uygulanmasına,
- Tarafların icra inkar ve kötü niyet tazminat taleplerinin yasal koşullarının oluşmaması sebebi ile REDDİNE,
2- Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 681,91 TL karar ve ilam harcının evvelce alınan 54,40 TL peşin harç ile 311,67 TL icra peşin harcının mahsubu ile hazineye irad kaydına, bakiye 315,84 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına bu hususta tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,
3- Davacı tarafından yatırılan peşin harçtan yukarıda mahsubuna karar verilen tutar ile TL başvuru harcının ve gider avansından kullanılan yargılama giderinin DAVACI ÜZERİNDE BIRAKILMASINA,
4- Davacı tarafından yatırılan başvuru harcı ve peşin harç toplamı olan 108,80 TL harç ile gider avansından kullanılan kısmın 1.932,05 TL'den oluşan toplam 2.040,85 TL yargılama giderinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
- Davacı tarafından yatırılan avanstan arta kalan kısmın 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesi gereğince DAVACI TARAFA İADESİNE,
5- Davalı tarafından yatırılan gider avansından kullanılan kısmın ret kabul oranına göre hesaplanan 172,51 TL'nin DAVACIDAN ALINARAK DAVALIYA VERİLMESİNE, bakiye kısmın davalı üzerinden bırakılmasına,
- Davalı tarafından yatırılan avanstan arta kalan olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6- Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince kabul tutarı üzerinden hesap ve takdir edilen 9.982,69 TL vekalet ücretinin DAVALIDAN ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,
7- Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince ret tutarı üzerinden hesap ve takdir edilen 14.655,60 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALIYA VERİLMESİNE,
8- Dosya arasında bulunan İzmir ... İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasının kararın kesinleşmesinden sonra ilgili Müdürlüğe iadesine,
9- Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 15/05/2024
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı