İZMIR 3. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İZMİR
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/625
KARAR NO : 2024/466
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 10/08/2023
KARAR TARİHİ : 06/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesinin incelenmesinde; davacı ile davalı şirket arasında 18.01.2019 tarihinde bayilik sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme uyarınca davacının ürünlerin perakende pazarlama ve satış faaliyetlerini gerçekleştireceğini, bu sebeple müşterilerinden aldığı siparişleri davalı şirkete iletebileceği bir sipariş ekranı tarafına tanımlandığını,davacının müşterilerinden gelen siparişleri sipariş ekranı vasıtasıyla davalı şirkete iletebiliyor ve davalı şirket ürün bedellerinin ödenmesi karşılığında bu siparişleri davacıya gönderdiğini, taraflar arasındaki ilişkinin 18.10.2021 tarihine kadar bu şekilde sürdüğünü, 18.10.2021 tarihinde sipariş ekranının davalı tarafından haksız olarak kapatıldığı ve davacının bu sebeple zarara uğradığını, davalı sipariş ekranını haksız olarak kapatıldığını, sözleşmenin borç sebebine dayanılarak konkordato sürecinde feshedilemeyeceğini, Ödemiş ...Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı konkordato talepli davasını 11.12.2020 tarihinde ikame ettiklerini Mahkemece davacı hakkında 17.12.2020 tarihinde geçici mühlet kararı verildiğini, geçici mühletin 18.03.2021 tarihinden başlayarak 2 ay süre ile uzatılmasına ve akabinde 18.05.2021 tarihinden başlayarak 1 yıl süre ile kesin mühlet kararı verilmesine hükmedildiğini, davalının sözleşmeye aykırı davrandığını, davacının sipariş ekranının kapatılması ile zarara uğradığını belirterek davanın kabulüne, sözleşmenin haksız fiil sonucu feshedilmesinden dolayı uğranılan zararların belirlenebilir hale geldikten sonra arttırılmak üzere ve fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesine, Sipariş ekranının haksız olarak kapatılması sebebiyle mahrum kalınan karın belirlenebilir hale geldikten sonra arttırılmak üzere ve fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100-TL tutarının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesine, haksız fiil sonucunda işten çıkarılan işçilere ödenen tazminatın fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100-TL tutarının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesine, kiralanan iş yerinden haksız fiil sonucunda süresinden önce çıkılmak zorunda kalınması sebebiyle ödenen cezai şart bedelinin fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100-TL tutarının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesine, Ekim 2021 tarihinden itibaren kira sözleşmesinin sona erdiği tarihe kadar ödenen kira bedelinin fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100-TL tutarının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
Cevap dilekçesinin incelenmesinde; davalı şirket ile davacı ... Mobilya bir araya gelerek ekte sunulu olan 18.01.2019 tarihli bayilik sözleşmesini akdedildiği, bu sözleşme kapsamında davalının, ürünlerin perakende pazarlamasının ve satışının gerçekleştirmesi amacıyla işbu sözleşmenin hüküm ve koşulları tahtında davacıya ürün satmayı; davacı da aynı hüküm ve koşullar tahtında satış noktalarında, hizmetlerin yerine getirilmesi kapsamında ürünlerin perakende satış ve pazarlaması faaliyetlerini üstlenmeyi kabul ve taahhüt ettiği, bu kapsamda da taraflar edimlerini yerine getirdiği ancak zaman zaman davacı yan, davalı şirkete siparişini vermiş olduğu ürünlerin ödemelerini zamanında yapmadığı hatta ürünleri teslim almadığı dahi olduğunu, bu durumlarda davalı şirket sorunu çözme odaklı hareket ettiği ve davacı ile iletişim halinde kalarak ödemeleri gerçekleştirmesini, siparişini verdiği ürünleri teslim almasını talep ettiğini, meydana gelen son uyuşmazlıkta ise davacı yan yine ödeme yapmadığı siparişini verdiği ürünleri de teslim almadığı bunun üzerine de davalı tarafından ürün tedarikinin sağlanması güç olduğu davacı yana aktarıldığını, davacının Karşıyaka ... Noterliğinin 12.11.2021 tarihli ... Yevmiye Numaralı İhtarnamesi ile davacı, herhangi bir sebep gösterilmeksizin bayilik sözleşmesi gereği kendisinin kullanımına açılan sipariş portalının kapandığını, sipariş veremediklerini, 3 gün içerisinde sipariş portalının açılmasını aksi halde yasal yollara başvurunun gerçekleşeceğini ihtar edildiğini, buna mukabil de taraflarınca cevabi ihtarname olarak İzmir .... Noterliğinin 07.12.2021 tarihli ... Yevmiye numaralı ihtarnamesi gönderildiğini, davacı tarafından işbu cevabi ihtarnameye cevap verilmediği gibi daha önce siparişi verilen ürünlerin bedeli olarak belirtilen 179.330,00.-TL + KDV’nin ödemesi de yapılmadığını, ihtarnamenin 24.03.2023 tarihinde davacıya tebliğ edildiğini belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.
DELİLLER:
Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne, Ödemiş Vergi Dairesine yazılan müzekkerelere cevap verildiği görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;
Yapılan inceleme neticesinde; taraflar arasında 18/01/2019 tarihli bayilik sözleşmesinin imzalandığı, sözleşmenin devamındaki bir süreçte davacı yanca Ödemiş ... ASHM'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden konkordato talepli başvuruda bulunulduğu, davacı tarafından davalı aleyhine Karşıyaka ... Noterliğinin 12/11/2021 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtaratı ile sipariş portalının açılması için 3 günlük süre verildiğinin belirtildiği, buna karşılık davalı tarafça gönderilen İzmir ... Noterliğinin 06/12/2021 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile sipariş ekranının açılması talep edilmekte ise de davacının davalıdan bulunduğu ve davacı tarafça teslim alınmayan siparişler sebebiyle davacıya borç bildirimi yapıldığı ve bundan sonra verilecek siparişler yönünden peşin ödeme yapılmasının ihtar edildiği, daha sonra davalı tarafça davacı aleyhine İzmir ... Noterliğinin 22/03/2022 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile yapılan borç bildirimine cevap verilmemesi durumunun bayilik sözleşmesinin 16.2. Maddesinin alt bendindeki bir kısım maddeleri ihlal ettiği belirtilerek 20/12/2021 tarihi itibariyle sözleşmenin feshedildiği ihtaratının yapıldığı ve bunun davacıya 24/03/2023 tarihinde tebliğ edildiği konularında dosya kapsamında bir uyuşmazlık olmadığı tespit edilmiştir.
Yukarıdaki tespit göz önüne alındığında taraflar arası uyuşmazlığın; davalı tarafın borç bildirimi yapılan ihtarname içeriği göz önüne alındığında davacı tarafça düzenlettirilen Karşıyaka... Noterliğinin ihtarnamesi tarihi olan 12/11/2021 tarihi öncesi döneme yönelik davacının davalıdan sipariş etmekle birlikte teslim almadığı ürün olup olmadığı ve bundan kaynaklı söz konusu tarih itibariyle davacının davalıya borcunun bulunup bulunmadığı, davacının sipariş ekranının kapatılmasının bu borç ile ilgisinin olup olmadığı, davalı tarafça davacı için ayrılan sipariş olması halinde bunun davalı tarafça başka bir kişi yahut şirkete satılıp satılmadığı dolayısıyla davalı yanın 12/11/2021 tarihi öncesi döneme yönelik davalıdan olan alacağı bakımından somut bir zararının bulunup bulunmadığı, davacının konkordato talep etmesinin sipariş ekranının kapatılması ile bir ilgisinin olup olmadığı, yani siparişin borç sebebiyle mi yoksa konkordatodan kaynaklı mı ekranının kapatıldığı, ekran kapatılması sebebiyle davacının zarara uğrayıp uğramadığı, konkordato süreci bakımından davalı tarafça yapılan fesih geçerli olup olmayacağı, davacının zarara uğraması halinde talep konusu edilen maddi zararlardan kaynaklı davacının davalıdan sözleşmenin haksız fesih sebebiyle tazminat konusunda, sipariş ekranının kapatılması sebebiyle mahrum kalınan kâr konusunda, haksız fiil neticesi işten çıkarılan işçilere ödenen tazminat konusunda, haksız fiil neticesi kiralanan iş yerinde çıkılmak zorunda kalınması sebebiyle tazminat konusunda ve Ekim 2021 ile kira sözleşmesinin sona erdiği tarihe kadar olan döneme yönelik kira bedelinden kaynaklı alacaklı olunup olunmayacağı konusuna yönelik maddi tazminat davası olduğu anlaşılmıştır.
Her ne kadar taraflar arası uyuşmazlık konusu hususun yukarıdaki şekilde oluştuğu anlaşılmış ise de tarafların birlikte harici sulh görüşmeleri yaptıklarını bildirmeleri nedeniyle kendilerine süre verilmiş ve davalı vekili 31/05/2024 tarihli dilekçe ile davacı vekili tarafından ise 06/06/2024 tarihli dilekçe ile tarafların mahkeme dışında bir araya gelerek sulh olduğu, uyuşmazlığın ortadan kalktığı tarafların birbirlerinden yargılama gideri ile vekalet ücret taleplerinin olmadığından karar verilmesine yer olmadığı kararının talep edildiği görülmekle bu kapsamda değerlendirme yapılmıştır.
Yukarıda yapılan açıklamalar kapsamında iş bu dava dosyasının incelenmesi neticesinde; her ne kadar yukarıdaki gerekçeler ile davalı aleyhine iş bu dava açılmış ise de uyuşmazlığın tespiti aşamasından evvel tarafların harici sulh olunduğu beyanı üzerine davanın konusuz kaldığında bir tereddüt bulunmamaktadır. Ancak bilindiği gibi davanın konusuz kalması durumunda verilecek karar "karar verilmesine yer olmadığına" şeklinde kurulacağından ve her hüküm gibi bu hükmün de kanuni sonuçları olması gerektiğinden yargılama giderlerinden kimin sorumlu olacağının tespit edilmesi gerekmektedir. Bu tespit için en önemli kriter dava tarihi itibariyle tarafların haklılık oranıdır. Bu kapsamda taraf vekillerince sunulan beyan dilekçeleri ile harici sulh oldukları ve ancak sulhun sebebi belirtilmediğinden dava tarihi itibariyle haklılığın davacı yanda olduğu anlaşılamadığından ve konu itibariyle ispat külfeti davacı olduğundan ve ancak bu husus anlaşılamadığından yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına kimde olduğu anlaşılmakla esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1- Tarafların mahkeme dışı sulh oldukları anlaşılmakla taraf talepleri göz önüne alınarak işbu davada esas hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2- Karar tarihi itibariyle alınması gereken 1/3 karar ve ilam harcı olan 142,53 TL'nin evvelce yatırılan 269,85 TL harçtan mahsubu ile hazineye irat kaydına, bakiye 126,31 TL harcın ileri sürülen talep içeriği göz önüne alındığında DAVACIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, bu hususta tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,
3- Davacı tarafından yatırılan başvuru harcı, yukarıda mahsubuna karar verilen peşin harç ve gider avansından kullanılan yargılama giderinin DAVACI ÜZERİNDE BIRAKILMASINA,
4- Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan tutarın 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesi gereğince DAVACI TARAFA İADESİNE,
5- Tarafların birbirlerinden vekalet ücret talebi olmadığından vazgeçme nedeni ile bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6- Dava açmadan evvel dava şartı kapsamında başvurunun yapıldığı sabit olduğundan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin Hazine tarafından ilgili arabulucu ...'e ödenmesi halinde, bu ücretin 6183 sayılı Kanun kapsamında DAVACIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, bu hususta Hazineye müzekkere yazılmasına,
7- Dair dosya üzerinden yapılan yargılama sonucunda tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 06/06/2024
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı